Original subtitles

Vanaf dat we geboren worden....

...klinkt een geluid in alle culturen en continenten.

Het bekende sprookje.

Ze was zelfs mooier dan hij dacht.

Het vinden van ware liefde is de sleutel tot een gelukkig leven.

Ik heb veel nagedacht, en...

Ik hou van jou.

Dito.

Als volwassenen moeten we ons verzoenen met monogamie...

...terwijl het simpel is.

We zijn er vreselijk slecht in.

Het hield Jerry Springer gedurende 25 jaar op de buis.

'DE BRUILOFT GAAT NIET DOOR!'

Ik heb met Eddie geslapen.

Je hebt me bedrogen met haar? -Ik heb 'n tattoo met jouw naam.

Ga je vreemd met hem? -Hoeveel meisjes heb je afgepakt?

In 2016 trouwden 2.2 miljoen Amerikaanse stellen...

...en meer dan 800.000 verbraken de relatie.

Onze zoektocht naar, en falen in monogamie veroorzaakt veel leed.

Als het zo moeilijk is monogaam te zijn, waarom maken zovelen op de wereld...

...er dan één van hun belangrijkste levensdoelen van?

Ik vroeg me af: is hij de ware?

EEN NETFLIX ORIGINAL-DOCUMENTAIREREEKS

Ik prijs mezelf gelukkig.

Een prachtig plaatje van het nieuwe koninklijk paar.

De Kroonprins heeft openlijk toegegeven dat hij niet trouw was.

Ik kondig mijn ontslag aan.

De misdaad was het verwekken van een kind bij een getrouwde buurvrouw.

Nelson Mandela... -Een gebroken huwelijk.

Ik had geen seksuele relatie met die vrouw.

Monogamy

Als je mensen vraagt waarom ze voor monogamie kiezen...

...hoor je steeds hetzelfde antwoord.

Ze werden verliefd.

We zagen elkaar in de snoepwinkel.

1946.

We studeerden samen.

We hadden beiden een relatie.

En we hebben niemand bedrogen.

Je kijkt zo schuldig als we hier over praten.

Ik ben hier slecht in.

Het is een geregeld huwelijk. Wat ze ook zouden kiezen, het was goed.

En ik ben er erg gelukkig mee.

We hadden een studie-afspraak op een avond...

...en dat veranderde in een anatomieles.

Ik had dit nog nooit voor iemand gevoeld.

God heeft ons gezegend.

We vonden ware liefde.

Natuurlijk. We zijn er nog na 70 jaar.

25 jaar, ik had er uit gemogen wegens goed gedrag.

Ik hoop dat soulmates echt bestaan, maar...

Zij is mijn soulmate.

Jij ook die van mij.

Maar monogamie en liefde zijn niet hetzelfde.

We zitten zo vastgeroest aan het feit...

COLUMNIST RELATIE-ADVIES

...dat liefde en monogamie hetzelfde betekenen.

En zonder monogamie geen liefde.

Liefde is een gevoel. Monogamie een regel.

Je hebt maar met één persoon seks, en de meeste culturen...

....verwachten dat je ooit...

...die regel wettig maakt, met een huwelijkscontract.

Die regel schenden is in veel landen een misdaad.

In Amerika is overspel illegaal in minimaal 20 Staten...

...en hoewel zelden vervolgd...

...kan de straf oplopen van een boete van 10 dollar tot 3 jaar gevangenisstraf.

Als je al 50 jaar een monogame relatie hebt...

...en je maakt één misstap, dan was de hele relatie een leugen.

De meeste mensen hebben ambivalente impulsen...

SCHRIJFSTER

...het is fijn iemand te kunnen vertrouwen...

...maar er is ook de verleiding van het nieuwe.

Waarom bedenkt men wereldwijd een regel die zo moeilijk op te volgen is.

En zien we de regel verbreken als een enorm verraad?

Als een man een haar op zijn kleding heeft....

...die niet van zijn vrouw is, kan dat leiden tot een ernstige crisis.

Al meer dan een eeuw is er een algemeen geaccepteerde uitleg.

Soundcheck.

Eén...

Het standaard verhaal kent iedereen.

SCHRIJVER

Dat mannen seksueel vrij willen zijn en hun zaad verspreiden over de wereld.

En vrouwen willen exclusiviteit, en kiezen vooral een verzorger...

...omdat ze kwetsbaar zijn en de kinderen verzorgd moeten worden.

Vrouwen ruilen eigenlijk seksuele trouw in voor goederen en diensten.

Er is nog een reden waarom mannen niet willen dat vrouwen vreemdgaan.

Als vrouwen een kind krijgen...

SCHRIJVER

...is het zeker dat ze genetisch verbonden is met dit kind.

De man moet de vrouw op haar woord geloven.

Biologen weten al heel lang...

...dat mannen eerder geneigd zijn meerdere seksuele partners te zoeken.

En de reden is eigenlijk vrij duidelijk.

Ten eerste...

...wordt sperma continue geproduceerd...

...tegen één eicel elke maand.

Dat is een goede, niet zozeer ethische, maar erg duidelijke...

...evolutionaire reden waarom mannen geile bastaards zijn.

Maar er is één probleem met die verklaring.

Van promiscue bezitterige mannen en ingetogen vrouwen.

Door de tijd én wereldwijd, hielden mensen zich hier niet aan.

Anatomisch moderne mensen...

...bestaan al minstens 300.000 jaar.

En voor meer dan 90 procent van die tijd, leefden we als jagers-verzamelaars.

JAGERS-VERZAMELAARS

Antropologen verwijzen naar ze als bijzonder egalitair.

Er is geen reden om aan te nemen dat onze voorouders alles deelden...

...behalve seksuele partners.

We kunnen natuurlijk niet terug om ze te ondervragen...

...maar we hebben de verslagen van ontdekkingsreizigers en Europeanen...

...die zich eerst ontwikkelden en deze maatschappijen zagen...

...voor er veel invloed van buitenaf kwam.

En ze waren verrast en geschokt door de verschillen in seksuele moraal.

Het verhaal gaat dat Jezuïet die een tijd bij Naskapi indianen woonde vroeg...

'Als jullie vrouwen zoveel vrijheid geven...

...hoe weet je dan dat het kind wat ze draagt van jou is?'

En hij noteerde het antwoord van de indiaan.

'U bent niet wijs. Jullie Fransen houden alleen van eigen kinderen...

...maar wij houden van alle kinderen van de stam.'

Als een kind huilt en de dichtstbijzijnde volwassene pakt het op...

...zegt niemand: 'Hé, jouw kind huilt.'

Nee, er...

Er is een gemeenschappelijk ouderschap bij jagers-verzamelaars.

Eén van die groepen is de Bari uit Venezuela...

...waar elke man die met een vrouw slaapt als ze zwanger is...

...wordt gezien als vader van dat kind, en helpt het te verzorgen.

In onze maatschappij zou dat waarschijnlijk niet zo goed werken.

Ik raad het niet aan.

Maar in die maatschappij...

...had een kind met meerdere vaders...

...zelfs een betere kans om te overleven tot volwassenheid.

Omdat die mannen hielpen.

Heb je ooit overwogen met iemand anders te zijn na ons trouwen?

Ben je gek?

We zeggen niet dat we open zijn. Maar er is een klein kiertje.

Precies.

Dat is niet goed in mijn ogen.

In onze taal zeggen we: 'Pati parmeshwar.'

Dat betekent 'man is als God'.

Dat is onze cultuur. -Onze cultuur.

We hebben elkaar eigenlijk ontmoet via de niet-monogame gemeenschap.

Ik definieer deze relatie als, dit is mijn samenwonende...

...partner, en we noemen elkaar de ander. -Ja.

Wij zijn primaire partners en onze andere partners zijn secondair.

Ik vind het fascinerend.

Ik denk er veel aan of ik dat ooit zou kunnen, maar ik denk niet dat ik het kan.

Ik had een trio met twee vrienden, ik nam het initiatief.

Het leek mij leuk te experimenteren met meerdere mensen...

...met iemand waar ik echt van hou.

...en niet te vergelijken zijn met de hetero-normale normen.

En dat is onzin.

Het mag niet verrassend zijn dat sommige culturen niet monogaam zijn.

In het dierenrijk is echte seksuele monogamie vrijwel onbekend.

Het meest romantische wezen is wellicht de Diplozoon Paradoxum...

...een parasitaire lintworm die letterlijk versmelt met zijn partner voor het leven.

Maar mensen zijn geen lintwormen of apen...

...en onze naaste familie in het dierenrijk zijn chimpansees en bonobo's.

We zijn meer verwant met chimpansees en bonobo's...

...dan de Indiase olifant met de Afrikaanse olifant.

De verwantschap bestaat in bot- en spierstructuur...

...en in het vermogen te reageren op dingen en het oplossen van problemen.

Chimpansees en bonobo's zijn overduidelijk alles behalve monogaam.

Bonobo's hebben overal en met iedereen seks.

Ze hebben seks als begroeting, als afscheid.

Ze hebben seks als ze gestrest zijn.

Voor zowel mannelijke als vrouwelijke bonobo's...

....is deze vrije liefdes filosofie evolutionair logisch.

De mannen verspreiden hun zaad...

...en de vrouwen nemen het zaad van meerdere mannen...

...die dan met elkaar vechten om het eitje te bevruchten.

Het sterkste sperma wint.

Er zijn aspecten in de bonobo-anatomie die aangepast zijn aan promiscuïteit...

...en intrigerend is dat we daar ook veel van terugzien in de mens...

...wat suggereert dat ook wij evolutionair niet-monogaam zijn.

Lichamelijke verschillen.

In soorten die meer promiscue zijn...

...zijn mannen gemiddeld 15-25 procent langer dan vrouwen.

En in theorie, als mannen vechten om vrouwen zwanger te maken...

...zijn de testikels groter en sterker.

De menselijke testikels zijn gemiddeld, tussen de zeer grote testikels...

...van bonobo's en chimpansees en de zeer kleine van bijvoorbeeld gorilla's.

Dan de menselijke penis.

Bijna de grootste onder de primaten, en heeft een unieke vorm.

Wij hebben een veel dikkere penis met nog dikkere eikel.

Deze vorm creëert een vacuüm in het vrouwelijk reproductie-systeem...

...waardoor reeds aanwezig sperma weg wordt getrokken van de eicel...

...wat een voordeel geeft aan het sperma van de man die op dat moment seks heeft.

Dan is er nog het vrouwelijk geluid bij copulatie...

...zo bekend en geaccepteerd...

...dat het altijd terugkomt in seksscènes in films.

Wat we zien is dat vrouwelijk paringsgeluid normaal is...

...onder primaten onderhevig aan sperma-competitie.

En zowel mensen als bonobo's hebben seks om een band op te bouwen.

En niet alleen voor kinderen.

Wat wellicht verklaart waarom we elkaar aankijken tijdens seks.

Mensen en bonobo's zijn de enigen die elkaar aankijken tijdens seks.

En waarom we het vaker doen dan de meeste zoogdieren.

Dus, als mensen zeggen....

....die en die hadden seks als beesten, hebben het verkeerd.

En er is ondertussen veel bewijs dat monogamie meer recent is...

...dan de meesten denken.

Zo'n 12.000 jaar geleden...

...toen mensen stopten jager-verzamelaar te zijn en landbouw ontdekten.

LANDBOUW REVOLUTIE

Er ontstaat een overweldigende zorg voor eigendomsrechten.

Zoals de Grieken zeggen, je wilt geen vreemd zaad op je land.

Gedurende duizenden jaren, was huwen dé manier om meer mankracht te krijgen.

Er kwamen vredesovereenkomsten, zakelijke overeenkomsten...

Hoe meer ik het bestudeer, hoe meer ik overtuigd raak dat het huwelijk...

...niets te doen had met de relatie tussen man en vrouw...

...maar met schoonfamilie.

Grappig, want tegenwoordig is schoonfamilie de grootste bedreiging...

...voor de solidariteit tussen man en vrouw.

Maar daar ging het huwelijk om.

Kijk naar Anthony en Cleopatra, dat was absoluut geen liefdesverhaal.

Dat waren twee mensen van de meest belangrijke rijken in de wereld...

...die probeerden samen te komen om te heersen over beide rijken.

Het idee om te trouwen uit liefde...

...ontstond pas een paar honderd jaar geleden in westerse maatschappijen.

JAREN 1700

Toen we de overgang maakten naar het idee dat liefde de basis is....

...beangstigde dat mensen.

Aanhangers van traditionele huwelijken zeiden: 'Hemeltje.

Hoe krijgen we een vrouw zover te trouwen als ze zegt: "Ik hou niet van hem".'

Hoe stoppen we echtscheidingen?

Dus ontstond er een nieuw idee.

Mannen en vrouwen moesten de liefde vinden en trouwen...

...omdat ze samen één geheel vormen.

Mannen agressief en beschermend, vrouwen verzorgend en ingetogen.

Ze waren tegengestelden die elkaar completeerden.

In die tijd ontwikkelde zich de evolutionaire biologie...

....geleid door mannelijke wetenschappers.

Zij gebruikten hun theorieën om de Victoriaanse rolpatronen te verklaren.

Zoals Charles Darwin schreef in The Descent of Man...

'De vrouw lijkt mentaal te verschillen van de man...

...vooral in meer tederheid, en minder egoïsme;..

...en het plezier van de man in competitie.

En dit leidt tot ambitie.

Dus is de man uiteindelijk superieur geworden aan de vrouw.'

Het is mogelijk dat zijn ideeën zo populair werden...

...en zo lang standhielden, omdat het logisch leek...

...in de wereld waarin we leefden.

Maar als monogamie iets is wat bedacht is...

...een manier om rolpatronen en sociale orde te bevestigen...

...hoe verklaren we dan dat diepgewortelde instinctieve gevoel...

...als onze geliefden vreemdgaan?

Vertel. Ben jij het jaloerse type?

Wij hebben niet zo veel te maken met jaloezie.

Geen idee waarom.

Wat is het. -Omdat we sletten zijn.

Heel eerlijk... -Ik word niet jaloers.

Het is belangrijk dat je begrijpt waarom je jaloers bent, jaloezie is niet...

Het is geen gevoel, het komt meestal voort uit iets anders.

Het is geen guillotine die valt. Jaloezie is als een gebeurtenis.

Hoe ga je met die gebeurtenis om?

Bij wie was je echt? Die kleine blonde secretaresse van het werk?

Ik denk niet dat je een maatschappij vindt zonder seksuele jaloezie...

...maar we hebben ook andere impulsen zoals ruimhartigheid...

...en het gevoel dat wellicht andere eigenschappen van de mens...

...belangrijker zijn dan de seksuele mens.

En deze bestaan naast elkaar, en vechten, en ik denk dat dat zo blijft.

Ik beschrijf mijn relatie als monogaam.

We zijn 24 jaar samen, niet monogaam gedurende 20 jaar.

En mensen zeggen wel: 'Ik zou niet kunnen wat jullie doen...

...ik hecht te veel belang aan beloftes.

Alle drie mijn huwelijken waren monogaam.'

Die persoon was verbonden aan monogamie, niet aan de partner.

Toegewijd aan monogamie.

Niet-monogaam krijgt steeds meer aandacht.

Definieer polyamorie -Zonder monogamie.

Polyamorie...

Het heet polyamorie.

Polyamorie. -Met meer.

Niet monogaam, oké. -Zou jij niet kunnen.

Een onderzoek uit 2016 gaf aan dat één op de vijf Amerikanen...

...een niet monogame relatie hadden op enig moment.

En een ander onderzoek gaf aan, dat een derde een ideale relatie ziet...

...als niet monogaam.

Monogamie zoals wij het kennen heeft al veel vormen gekend.

Opgelegd.

Nuttig.

Prachtig.

Ondermijnend.

Als de mensheid zich ontwikkelt...

...ontwikkelt ook onze seksualiteit.

Als we komen op wat ik zie als onbekend terrein.

Voor het eerst in de geschiedenis...

...proberen we relaties te ontwikkelen die niet gebaseerd zijn op dwang.

Dwang voor vrouwen door economische en wettelijke afhankelijkheid...

...door hun lichaam...

Dwang voor mannen door sociale en economische structuren.

We proberen een nieuwe balans te vinden.

Monogamie is niet natuurlijk.

En omdat het niet natuurlijk is...

...is het iets waar we voor moeten werken als we het willen hebben.

Eén van de dingen die ons als mens bijzonder interessant maken...

...en misschien zelfs wel uniek in het dierenrijk...

...is ons vermogen onnatuurlijke dingen te doen.

Monogamie is als vegetarisme.

Je kan er voor kiezen vegetarisch te zijn, en dat kan gezond zijn.

Het kan ethisch zijn, een geweldige beslissing...

...maar dat je er voor kiest...

...wil nog niet zeggen dat spek niet meer lekker ruikt.

Als we geluk hebben...

...gaat het niet langer om de relatie die we moeten hebben...

...in de moderne wereld.

Het gaat om de relaties die we willen hebben.

De mens is wellicht niet geëvolueerd als seksueel monogaam...

...maar evolutionair zijn we flexibel.

Ondertiteld door: Netflix Nederland