Original subtitles

-Τι λέει, Στατζ; -Γεια, Τζόνα.

Εντάξει. Ψυχαγώγησέ με.

Αυτό λες όποτε κάθομαι.

Έτσι λέω σε όλους.

Όταν κάνουμε ψυχοθεραπεία και δεν το μαγνητοσκοπούμε.

Το άλλο ωραίο που λες και με κάνει να γελάω είναι

"Μη μου φορτώσεις όλα σου τα προβλήματα".

Μου τα φορτώνεις τόσα χρόνια και κουράστηκα.

Να 'μαστε, λοιπόν.

Γιατί κάνω αυτήν την ταινία για σένα;

Λόγω των ιδεών μου μάλλον.

Νομίζω ότι οι ιδέες μου σε επηρέασαν

και θες να τις παρουσιάσεις και σε άλλους.

Και ίσως…

Ίσως έτσι προσπαθείς να με ελέγξεις κάπως ή…

Δεν ξέρω. Γιατί την κάνεις;

Αποφάσισα να την κάνω

γιατί θέλω να παρουσιάσω τα Εργαλεία σου

και τα διδάγματά σου, Φιλ Στατζ, ψυχολόγε μου,

με τρόπο που επιτρέπει στον κόσμο να τα προσεγγίσει

και να τα χρησιμοποιήσει για να βελτιώσει τη ζωή του.

Σκέφτηκα να μαγνητοσκοπήσουμε μία συνέδρια σε μία μέρα

και να μιλήσουμε για τα Εργαλεία σου που μ' έχουν βοηθήσει.

Καλό μου φαίνεται.

Και να το κάνουμε μ' έναν τρόπο που τιμά

τη ζωή κάποιου που νοιάζομαι πολύ και σέβομαι.

Εντάξει.

Αλλά μπορείς να πετάς και κάνα αστείο;

ΦΙΛ ΣΤΑΤΖ: ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ

Ποιο είναι το πρώτο που ρωτάς έναν ασθενή;

"Τι θέλεις; Γιατί είσαι εδώ;"

Ο μέσος ψυχολόγος θα πει "Μην παρεμβαίνεις στον ασθενή.

Θα βρει τις απαντήσεις όταν είναι έτοιμος".

Είναι βλακεία. Απαράδεχτο.

Όταν ξεκίνησα, έλεγαν να είσαι ουδέτερος.

Απλώς να παρακολουθείς, ότι δεν επηρεάζεσαι κάπως.

Ήταν πολύ αργή διαδικασία, υπήρχε πολύς πόνος.

Με ξέρεις, εγώ είπα

"Άντε γαμήσου. Πλάκα μου κάνεις;"

Αν έχω κάποιον με κατάθλιψη, που φοβάται ότι δεν θα γίνει καλά,

λέω "Κάνε ό,τι ακριβώς σου λέω, γαμώτο.

Σου εγγυώμαι ότι θα νιώσεις καλύτερα. Το παίρνω πάνω μου".

Όταν μπήκα στο γραφείο σου,

καθίσαμε και είπες "Αυτό πρέπει να κάνεις".

Μου έδωσες κάτι να κάνω. Ένα Εργαλείο.

Ναι, επιβάλλεται.

Ήθελα να έχει ταχύτητα.

Όχι να θεραπεύσω κάποιον σε μια βδομάδα, αυτό δεν γίνεται,

αλλά ήθελα να νιώσουν κάποια αλλαγή,

ότι προοδεύουν.

Τους δίνει ελπίδα. Πιστεύουν ότι είναι εφικτό.

Ποια είναι τα Εργαλεία, λοιπόν;

Το Εργαλείο αλλάζει την εσωτερική σου κατάσταση

αμέσως, σε πραγματικό χρόνο.

Παίρνει μια εμπειρία συνήθως δυσάρεστη

και τη μετατρέπει σε ευκαιρία.

Τα Εργαλεία αλλάζουν τη διάθεση

και σε κάνουν να ελπίζεις ότι δεν θα έχεις πάντα αυτήν τη διάθεση.

Σωστά.

Είναι μια άσκηση οραματισμού σε πραγματικό χρόνο

που κάνεις στο μυαλό σου.

Επομένως, είμαι δάσκαλος.

Τους μαθαίνω πώς να το χρησιμοποιούν, αλλά και πότε.

Όλοι σου οι ασθενείς, κι εγώ, έχουμε κάρτες με σημειώσεις.

Απεικονίσεις των Εργαλείων απ' τις συνεδρίες

που παίρνουμε σπίτι.

Συνήθως σκέφτομαι οπτικά.

Άρχισα να κάνω τις κάρτες για μένα, βασικά,

αλλά βοήθησε πολύ τους ασθενείς.

Οι κάρτες έχουν τη δύναμη να κάνουν τις μεγάλες ιδέες απλές εικόνες.

Έτσι επικοινωνούσα με τον ασθενή

πιο αποτελεσματικά απ' ό,τι με λέξεις.

Με το που βγάζουν την κάρτα,

υπάρχει ένας δεσμός μεταξύ μας.

Ναι, έχουμε μια μοναδικά προσωπική σχέση.

Σε σημείο που μ' αφήνεις να κάνω ταινία για σένα.

Δεν το έχω βιώσει ποτέ στον χώρο της ψυχανάλυσης.

Η ζωή μου έχει βελτιωθεί απίστευτα χάρη στη συνεργασία μας.

Αφού πέτυχε μ' εμένα, ίσως πετύχει και με άλλους.

Ναι. Ώρα για το φάρμακο.

-Ώρα για τι; -Για να πάρεις το φάρμακό σου.

-Ευχαριστώ. -Η υπενθύμιση.

Γαμώτο.

Τζόνα, κάνουμε ναρκωτικά για το Πάρκινσον;

Τα 'κοψα πριν χρόνια, φίλε.

Όταν ήμουν μικρός κι έκανα ναρκωτικά,

αν μου έλεγες "Σε 50 χρόνια, θα παίρνεις όλα αυτά τα φάρμακα…"

Όλα αυτά είναι για το Πάρκινσον;

Ναι.

Το πιο σημαντικό με το Πάρκινσον,

που έχει και κάτι καλό,

είναι ότι πρέπει να προγραμματίζεις πολλές λεπτομέρειες.

Όταν σηκώνομαι το πρωί,

κάνω διάφορες συστροφές για να σηκωθώ απ' το κρεβάτι.

Το πιο δύσκολο για μένα είναι το πρωινό ξύπνημα.

-Αλλά για άλλους λόγους. -Για άλλους…

Ναι.

Πριν σε γνωρίσω,

η εμπειρία μου με την ψυχανάλυση ήταν πολύ παραδοσιακή.

Εγώ μιλούσα κι ο άλλος έλεγε "Πώς νιώθεις;" ή "Ενδιαφέρον".

Με κρατούσε σε μεγάλη απόσταση.

Σκεφτόμουν ότι στην παραδοσιακή ψυχανάλυση

πληρώνεις τον άλλον και λες μόνο σ' αυτόν τα προβλήματά σου

κι αυτός απλώς ακούει.

Κι οι φίλοι σου, που είναι βλάκες,

σου δίνουν συμβουλές, χωρίς να το ζητήσεις.

-Ναι. -Θες οι φίλοι σου απλώς να σε ακούσουν.

Κι ο ψυχολόγος να σε συμβουλέψει.

Άκου πώς πάει.

Δεν είναι ότι οι ψυχολόγοι δεν θέλουν να σε βοηθήσουν. Όχι.

Αλλά εγώ ένιωθα πάντα ότι κάτι έλειπε.

Το Εργαλείο είναι η γέφυρα

που ενώνει το πρόβλημα και την αιτία του

με αυτό το σημείο,

όπου αποκτάς λίγο τον έλεγχο του συμπτώματος.

Έχει να κάνει με τη δυνατότητα.

Κι όχι έναν ηλίθιο ορισμό της δυνατότητας.

Η δυνατότητα σημαίνει ότι νιώθεις να αντιδράς διαφορετικά.

Ακούγεται…

Πώς το λένε; Τετριμμένο. Αλλά είναι αλήθεια.

Στην αρχή, μ' έβαλες να αναπτύξω τη Δύναμη Ζωής μου.

Ήταν κάτι που σου αλλάζει αμέσως τη ζωή

και κάτι πολύ απτό που το χρησιμοποιείς κατευθείαν.

Ήταν το πρώτο βήμα

στο ν' αρχίσω να γίνομαι καλύτερα.

Ναι, σωστά.

Άκου πώς πάει συνήθως.

Κάποιος έχει κατάθλιψη, έρχεται στο γραφείο μου και λέει

"Ξέρω ότι έχω χάλια συνήθειες. Είμαι απείθαρχος, τεμπέλης.

Αλλά αν ήξερα τι έπρεπε να κάνω,

τι σκοπό έχω στη ζωή,

θα γέμιζα ενέργεια.

Αλλά δεν ξέρω τι πρέπει να κάνω,

οπότε θα συνεχίσω να μην κάνω τίποτα".

Από κει πηγάζει η κατάθλιψη.

Κάτι θα ταιριάξει και σ' εσένα

και σε όποιον δεν έχει μια αίσθηση προορισμού,

που δεν ξέρει τι να κάνει.

Η απάντηση είναι να αναπτύξεις τη Δύναμη Ζωής σου.

ΔΥΝΑΜΗ ΖΩΗΣ

Ο μόνος τρόπος για να μάθεις τι πρέπει να κάνεις, ποιος είσαι,

είναι να ενεργοποιήσεις τη Δύναμη.

Η Δύναμη Ζωής σου είναι το μόνο κομμάτι σου

που μπορεί να σε κατευθύνει όταν χάνεσαι.

Είναι σαν πυραμίδα. Η Δύναμη Ζωής έχει τρία επίπεδα.

Το πρώτο επίπεδο είναι η σχέση με το υλικό σώμα σου.

Το δεύτερο είναι η σχέση σου με τους άλλους.

Και το ανώτατο επίπεδο είναι η σχέση σου με τον εαυτό σου.

Το πρώτο βήμα είναι η σχέση με το σώμα σου.

Πρέπει να βοηθήσεις το σώμα σου.

Πάντα πετυχαίνει.

Είναι πολύ συνηθισμένο να μην ασκούνται.

Επίσης, η διατροφή και ο ύπνος.

Σε τι ποσοστό όλα αυτά

σε βοηθάνε να νιώσεις καλύτερα;

Στην αρχή,

κατά περίπου 85%.

Πολύ υψηλό.

Είναι απίστευτο.

Όταν ήμουν μικρός,

ερμήνευα την άσκηση και τη διατροφή ως

"Η εμφάνισή σου έχει πρόβλημα".

Αλλά ποτέ δεν μου παρουσίασαν την άσκηση και τη διατροφή

ως συνιστώσες της ψυχικής υγείας.

Μακάρι να το παρουσίαζαν διαφορετικά.

Ναι.

Σ' εμένα αυτό δημιούργησε πολλά προβλήματα

και ανάμεσα σ' εμένα και στη μαμά μου.

Μαζί της είχα μια στάση σε φάση "Άντε γαμήσου.

Δεν θέλω να το κάνω γιατί λες ότι έχω πρόβλημα".

Εξήγησέ το μου.

Μπορώ, αλλά δεν θα προχωρήσω σε λεπτομέρειες,

γιατί η ταινία είναι για σένα.

Κι αν σου πω, ότι όσο το αναλύσεις,

τόσο πιο εύκολο θα μου είναι να δοκιμάσω διάφορα;

Το σκέφτεσαι έτσι;

Να κάνεις εσύ ταινία για μένα,

αντί εγώ για σένα.

Πλάκα είχε.

Αυτό είναι το πρώτο επίπεδο.

Το επόμενο είναι η σχέση σου με τους άλλους.

Όσοι έχουν κατάθλιψη δεν τελειώνουν τις σχέσεις τους.

Είναι σαν πλοίο που χάνεται στον ορίζοντα.

Αρχίζουν να αποσύρονται από τη ζωή.

Οι σχέσεις είναι σαν…

Όταν ανεβαίνεις στο βουνό, βάζεις κάτι καρφιά.

Σαν χειρολαβές.

Οι σχέσεις είναι σαν χειρολαβές,

για να κρατιέσαι και να προχωράς στη ζωή.

Πρέπει εσύ να πάρεις την πρωτοβουλία.

Αν περιμένεις τους άλλους… Δεν το καταλαβαίνεις.

Αν καλέσεις κάποιον για φαγητό που δεν βρίσκεις ενδιαφέροντα…

Δεν έχει σημασία. Θα σ' επηρεάσει θετικά.

Αυτό το άτομο εκπροσωπεί όλο το ανθρώπινο είδος.

Το μεσαίο επίπεδο.

Και το ανώτατο είναι η σχέση με τον εαυτό σου.

Για ν' αποκτήσεις σχέση με το ασυνείδητό σου…

Κανείς δεν ξέρει τι είναι εκεί αν δεν το ενεργοποιήσει.

Ένα κόλπο γι' αυτό είναι το γράψιμο.

Είναι κάτι μαγικό.

Έτσι βελτιώνεις τη σχέση με τον εαυτό σου.

Κάποιοι λένε "Τι να γράψω; Δεν είμαι ενδιαφέρων ούτε συγγραφέας".

Δεν έχει σημασία. Το γράψιμο είναι σαν καθρέφτης.

Αντανακλά το ασυνείδητό σου.

Αν γράφεις ημερολόγιο, βγαίνουν πολλά στην επιφάνεια

που δεν ήξερες ότι ήξερες.

Τα τρία επίπεδα της Δύναμης Ζωής.

Αν νιώθεις χαμένος, μην ψάχνεις λύση.

Άσ' το και ανάπτυξε τη δύναμη ζωής σου πρώτα.

Αφορά το πάθος.

Αυξάνεις τη Δύναμη Ζωής

για να μάθεις ποιο είναι το πάθος σου.

Το πρώτο βήμα είναι να συνδεθείς με τη Δύναμη Ζωής σου.

Όλοι μπορούν να το κάνουν.

Αν κάνω την πυραμίδα, όλα θα βρουν τη θέση τους;

Ναι, όλα θα τη βρουν.

Πώς τα σκέφτεσαι όλα αυτά;

Κάποτε είχα έναν επιβλέποντα…

Ήμουν πολύ μικρός. Δεν είχα δικό μου ιατρείο.

Τους μιλούσα για κάτι που τους συνέβη πριν 30 χρόνια,

για το τι προκάλεσε το πρόβλημά τους.

Έφευγαν όπως έρχονταν.

Ένιωθαν σκατά και απεγνωσμένοι.

Του είπα "Μπορούμε να κάνουμε κάτι για να νιώσουν καλύτερα,

να νιώσουν κάτι, πιο άμεσα;

Κι αυτός μου λέει

"Μην τολμήσεις".

Δεν καταλάβαινε τα βασικά της ανθρώπινης φύσης.

Είπα "Πρέπει να κάνουμε κάτι άμεσα".

Δεν χρειάζεται να λύσει τα προβλήματά τους,

αλλά πρέπει να νιώσουν ότι μπορούν ν' αλλάξουν άμεσα.

Δεν ήθελα να φεύγουν άπραγοι.

Φοβήθηκες ποτέ μήπως τους έβγαζες σε λάθος μονοπάτι;

Όχι.

Σ' αυτόν τον χώρο, όπως λέω πάντα,

είμαι ένας συνηθισμένος άνθρωπος, εκτός απ' το εξής.

Εστιάζω σ' εσένα και κάνω πέρα όλα τ' άλλα.

Από μικρός, όλοι μου έλεγαν τα προβλήματά τους.

Ήμουν δέκα χρονών και μου μιλούσε ένας μεγάλος.

Πολλούς δεν τους ήξερα. Μου άνοιγαν την καρδιά τους.

Ποιος ξέρει πώς προέκυψε αυτό.

Έμενα στο Μπρονξ μέχρι τα πέντε μου. Μετά μετακομίσαμε στο Μανχάταν.

Πού ακριβώς;

Πρώτα, στη γωνία 78ης και Μπρόντγουεϊ. 78η Οδός Γουέστ 215.

Με ανθρώπους της εργατικής τάξης.

Ο πατέρας μου ήταν πολύ καλός άνθρωπος.

Φωνακλάς, ισχυρογνώμων.

Του άρεσε να καλεί κόσμο.

Αν μπορούσε, θα είχε κόσμο στο σπίτι κάθε βράδυ.

Εκείνη το μισούσε.

Η μητέρα μου μού είπε, μια όμορφη ηλιόλουστη μέρα στο Μπρονξ,

άπειρα παιδιά να παίζουν στον δρόμο,

μου είπε ότι το αγαπημένο της ήταν να διαβάζει βιβλίο στο σπίτι.

Είχε τη στάση "Μη μ' ενοχλείς, μείνε μακριά μου.

Θέλω να χαθώ στο βιβλίο επειδή η ζωή πονάει πολύ.

Προτιμώ ν' ασχοληθώ με το βιβλίο".

Βλέπεις ότι με αυτούς τους δύο υπήρχαν πολλά προβλήματα.

Για τη δεκαετία του '50 μιλάμε;

Ναι. Πρέπει να ήταν…

Το 1956 μάλλον.

Για να δούμε. Πότε πέθανε;

Πώς λεγόταν ο αδερφός που πέθανε;

Τον έλεγαν Έντι. Αυτόν που πέθανε.

Το κατάλαβαν αμέσως.

Είναι ένα είδος όγκου που βγάζει ένα συγκεκριμένο εξάνθημα.

Μετά από χρόνια, ο γιατρός μού είπε

ότι το κατάλαβε με το που μπήκε στο δωμάτιο.

Οι γονείς μου δεν μας το είπαν. Ήταν λάθος.

Πόσο χρονών ήσουν όταν πέθανε; Εννιά;

Ναι, εννιά ήμουν.

Κι εκείνος ήταν τριών;

Τριών, ναι.

Πήγαινα στο μπάνιο

κι ανέβαζα το ένα πόδι στη λεκάνη,

λες κι ήμουν ιππότης του Μεσαίωνα.

Μιλούσα στον Θεό και του έλεγα

"Αν τον αφήσεις να ζήσει, θα πιστέψω σ' εσένα.

Αλλιώς, όχι".

Έπρεπε να το ξεπεράσω.

Όποτε είμαι στη Ν. Υόρκη, περνάω απ' το κτίριο.

Μ' αρέσει να στέκομαι στο σημείο όπου στεκόμασταν όταν ήρθε ο πατέρας μας.

Η μητέρα μου βγαίνει απ' το ταξί,

μπαίνει στο κτίριο κι ανεβαίνει πάνω με το ασανσέρ.

Ούτε που μας κοίταξε.

Τη ρώτησα "Να γυρίσω στο σχολείο;"

Είπε "Ναι, κάνε ό,τι θες".

Αυτό έκανα.

Ήταν μέρος της άρνησής μου.

Όλοι βιάζονταν ν' αρνηθούν ό,τι συνέβαινε.

Όλοι αρνούνταν πεισματικά να δεχτούν αυτό που συνέβαινε.

Ήταν το Μέρος Χ.

Το Μέρος Χ ήταν στο μυαλό μου πριν τα καταλάβω όλα αυτά.

ΜΕΡΟΣ Χ

Το Μέρος Χ βοηθάει να καταλάβεις πώς λειτουργούν τα Εργαλεία σου.

Ήθελα να το συζητήσουμε.

Λοιπόν, όταν έρθει η αντιξοότητα,

είναι μια ευκαιρία να…

Αντιμετωπίζεις το Μέρος Χ απευθείας.

Είναι το επικριτικό κομμάτι σου,

το αντικοινωνικό κομμάτι σου.

Είναι μια αόρατη δύναμη

που σ' εμποδίζει ν' αλλάξεις ή να εξελιχθείς.

Θέλει να εμποδίσει την εξέλιξή σου.

Να εμποδίσει την προοπτική σου.

Να σε γαμήσει.

Το Μέρος Χ θα ήταν ο κακός

στην ιστορία τού να είσαι κάποιος.

Με τα Εργαλεία ο ήρωας μπορεί να πολεμήσει τον κακό.

Ναι. Το Μέρος Χ είναι η φωνή του αδύνατου.

Ό,τι κι αν σκεφτείς να κάνεις, θα σου πει ότι είναι αδύνατον.

"Παράτα τα".

Σου δίνει μια συγκεκριμένη εικόνα για το ποιος είσαι,

για το τι είσαι ικανός.

Δημιουργεί έναν πρωτόγονο φόβο στους ανθρώπους.

Τι σου λέει το Μέρος Χ σου;

Ότι χάνω τον χρόνο μου.

Ότι τα εφηύρα όλα αυτά

κι είναι υπέροχα, είμαι σίγουρος, αλλά δεν…

Δεν θα εξαπλωθούν στην κουλτούρα.

Πώς απαλλασσόμαστε απ' το Μέρος Χ;

Δεν μπορείς.

Μπορείς να τον νικήσεις προσωρινά, αλλά πάντα θα επιστρέφει.

Γι' αυτό υπάρχουν οι τρεις Πτυχές της Πραγματικότητας

που δεν αποφεύγει κανείς.

Πόνος, αβεβαιότητα

και συνεχής προσπάθεια.

Μ' αυτά θα πρέπει να ζήσεις ό,τι κι αν γίνει.

Αν μπορούσες να καταστρέψεις το Μέρος Χ,

δεν θα υπήρχε πρόοδος.

Αν ήταν ιστορία,

ο ήρωας χρειάζεται το Μέρος Χ, τον κακό.

Αν ο ήρωας δεν πρέπει να νικήσει κάποιον κακό, δεν υπάρχει ιστορία.

-Σωστά. -Ούτε ανάπτυξη.

Ούτε αλλαγή, γενναιότητα, θάρρος.

Χρειαζόμαστε το αρνητικό Μέρος Χ για να εξελιχθούμε.

Ναι, σωστά.

Δεν σημαίνει ότι δεν μπορείς να προσπαθήσεις, να επιτύχεις.

Αν θες την ευτυχία… Δεν την αποκτάς έτσι.

Η ευτυχία θα έρθει με τη διαδικασία.

Πρέπει να μάθεις ν' αγαπάς τη διαδικασία.

Εκεί χρησιμεύουν τα Εργαλεία.

Όταν εμφανίζεται, μπορείς να το αναγνωρίσεις

και να το ανατρέψεις με κάποιο Εργαλείο.

Αν το μάθεις σε κάποιον, του αλλάζεις τη ζωή.

Η ύψιστη δημιουργική έκφραση ενός ανθρώπου

είναι να δημιουργήσει κάτι καινούριο εν όψει της αντιξοότητας.

Όσο πιο σκληρή η αντιξοότητα, τόσο μεγαλύτερη η ευκαιρία.

Όταν έμαθα ότι πέθανε, ήταν σαν…

Σαν να ανακάλυψα έναν καινούριο κόσμο.

Σκέφτηκα "Μπορεί να συμβεί σ' εμένα; Παιδί είμαι".

Έτσι με επηρέασε κυρίως, πέρα απ' το ότι οι δικοί μου κατέρρευσαν.

Δεν λειτουργούσαν ως γονείς συναισθηματικά.

Απλώς δεν μπορούσαν.

Τους…

Τους κατηγορείς;

Όχι, δεν τους κατηγόρησα ποτέ γι' αυτό.

Ευτυχώς.

Ναι.

Άλλαξε τη ζωή μου. Όλα είχαν διπλό νόημα.

Αν πήγαινα να παίξω σόφτμπολ

και προλάβαινα να γυρίσω για βραδινό,

αν αργούσα ένα λεπτό, αλήθεια,

τρελαίνονταν.

Η παιδική ηλικία είχε τελειώσει.

Όλα ήταν σοβαρά. Δεν έκανες μαλακίες.

Ο θάνατός του έγινε ένα τεράστιο βάρος

που κουβαλούσα.

Κανείς δεν παραδεχόταν ότι υπήρχε το κωλοβάρος.

ΠΑΤΕΡΑ, ΣΕ ΑΓΑΠΩ. ΦΙΛΙΠ

Δεν θα το ξεχάσω.

Ένας φίλος είχε χτυπήσει άσχημα.

Πήγα να τον δω με τον πατέρα μου.

Καθώς βγαίναμε, ο πατέρας μου γυρνάει και λέει

"Αυτό είναι το μόνο επάγγελμα".

Δηλαδή "Αν δεν γίνεις γιατρός,

δεν είσαι δεκτός εδώ.

Σ' αγαπώ, αλλά, αν δεν γίνεις γιατρός, δεν θα σε σεβαστώ ποτέ".

Οι γονείς μου ήταν άθεοι, οπότε δεν είχαν κάποιο αποκούμπι.

Ήταν μάχη κατά του θανάτου, κι αν δεν βοηθούσα,

θα διαλυόταν η οικογένεια.

Άρα είχες την ευθύνη να ηρεμήσεις τα νεύρα και το άγχος τους.

Έγινες ο ψυχολόγος τους.

Έτσι. Έτσι ακριβώς.

Δεν είχαν τίποτα όσον αφορά…

Την πίστη;

Ναι, κάτι να τους στηρίξει για να έχουν πίστη.

Είχαν μόνο ένα πράγμα που μπορούσε να οδηγήσει στην πίστη.

Εμένα.

Βλέπεις πώς κληρονομούνται αυτά.

Έκανα ό,τι μπορούσα.

Πλήρης αποτυχία, προφανώς.

Έκανα ένα πράγμα, όμως.

Έγινα γιατρός.

Οπότε…

Ίσως βγήκε κάτι εποικοδομητικό από όλο αυτό.

Ήταν πολύ εύκολο να βλέπω ασθενείς.

Ο χώρος άλλαξε μόνο. Το είχα κάνει πάρα πολύ.

Και δεν τα πήγαινα άσχημα, ακόμα και στα 12 μου.

Ναι.

Να κάνουμε ξανά τέτοιες συνεδρίες με εμένα ασθενή;

Θα ήθελα να απαντήσεις κι άλλες ερωτήσεις.

Να απαντήσεις μία έστω.

Είπαμε για τον αδερφό μου. Για τον δικό σου;

Πρέπει να σε ταρακούνησε.

Λοιπόν…

Όχι, δεν θα το συζητήσουμε.

Εντάξει.

Να κάνω ένα διάλειμμα. Τι ώρα… Γαμώτο.

Ναι.

Ναι.

Ήταν απίθανο.

Νιώθω εξαντλημένος.

Σου είπα να κάνεις πιο εύκολες ερωτήσεις. Εσύ φταις.

Να σου πω τις παρατηρήσεις μου;

Στη συνεδρία μου.

ΠΕΜΠΤΗ, 7 Π.Μ., 11 Π.Μ., 3 Μ.Μ., 7 Μ.Μ., 10 Μ.Μ.

ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΟΜΠΡΕΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΠΑΡΚΙΝΣΟΝ

ΝΑ ΕΤΟΙΜΑΣΩ ΓΙΑ ΤΟ UCLA

ΤΟ ΚΑΚΟ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΤΑΙ

Η ΔΙΑΦΟΡΑ ΜΕΡΟΥΣ Χ ΚΑΙ ΣΚΙΑΣ

ΜΙΣΟΣ ΚΑΙ ΠΑΡΕΞΗΓΗΣΗ

Γιατί αργεί τόσο, ρε φίλε;

Πρόσεχε μην πέσεις.

Κι εσύ στο κόλπο;

-Ναι. -Γαμώτο.

-Καλά; -Χαίρομαι που σε βλέπω.

Θα χρησιμοποιήσω ένα Εργαλείο. Μπορώ;

Ναι, φυσικά.

Εντάξει.

Νιώθω ότι αυτή η ταινία είναι περίπλοκη για πολλούς λόγους.

Είσαι ο ψυχολόγος μου.

Αν με δυσκόλευε κάτι,

σ' εσένα θα το έλεγα.

Αλλά, όταν νιώθω έτσι γι' αυτήν την ταινία,

διστάζω και το σταματώ,

επειδή η ταινία αφορά εσένα.

Νιώθω ότι πρέπει να παριστάνω ότι όλα είναι τέλεια,

ακόμα κι όταν δεν είναι.

Σου

λέω ψέματα στις προσωπικές μας συνεδρίες

για το πώς πάει η ταινία.

Οπότε, στην ουσία,

σε πληρώνω για να σου λέω ψέματα

κι αυτό μ' έκανε να νιώθω όλο και πιο μόνος.

Προσπαθώ να αποδώσω τις σημαντικές ιδέες.

-Σωστά. -Και…

Και να διηγηθώ τη ζωή σου,

αλλά νιώθω να έχω κολλήσει.

Αναρωτιέμαι συνέχεια

"Μήπως ήταν απαίσια ιδέα

να κάνει ένας ασθενής ταινία για τον ψυχολόγο του;"

Με κάνει και γελάω, καταλαβαίνεις;

Αλλά κατέληξα ν' αναρωτιέμαι γιατί κρύβομαι

πίσω από την τελειότητα.

Γιατί κρύβομαι πίσω από μια βιτρίνα αντί να σου πω την αλήθεια;

Ένιωσα σαν να είναι η μόνη επιλογή μου.

Είναι.

Πώς να κάνω μια ταινία για ευάλωτους ανθρώπους που ανοίγονται

χωρίς να είμαι ευάλωτος εγώ;

Δεν μοιάζει δίκαιο.

Αφού η επιλογή είναι να είμαι δίκαιος και ειλικρινής,

πρέπει να παραδεχτώ

ότι κάνουμε γυρίσματα εδώ και δύο χρόνια

και φοράμε τα ίδια ρούχα κάθε μέρα

λες και είναι η ίδια συνεδρία,

αλλά το κάνουμε εδώ και χρόνια

και είμαστε μπροστά σε πράσινη οθόνη, όχι στο γραφείο σου.

Φοράω περούκα αυτήν τη στιγμή

για να φαίνεται σαν να ήταν πριν από οκτώ μήνες

που είχα έτσι τα μαλλιά μου,

και πραγματικά έχω

ξυρισμένο κεφάλι.

Δεν ξέρω.

Μοιάζει περίεργο και ψεύτικο.

Θέλω να δει το κοινό και εσύ τη διαδικασία των γυρισμάτων

για να μη νιώθουν ότι τους λέμε ψέματα.

Λέω ψέματα σ' εσένα και όλους ότι πάει καλά, είναι χάλια.

Θα βλέπουμε αυτήν τη σκηνή

και γυρίσματα από οκτώ μήνες πριν, από 14 μήνες πριν.

Είναι δύσκολο να ξεχωρίσω τι είναι από πότε αυτήν τη στιγμή.

Αλλά τελικά επέλεξα την αλήθεια και να τη μοιραστώ μαζί σου.

Σου φαίνεται άρρωστο;

Η μόνη επιλογή σου ήταν η ειλικρίνεια.

Αν θες να δείξεις την αλήθεια μου και τι κάνουμε,

πρέπει να τα σκατώσεις.

Αν το έκανες τέλεια,

θα πήγαινε κόντρα σε ό,τι κάνουμε εδώ.

Χαίρομαι πολύ που…

Το υποψιαζόμουν, άλλωστε, γιατί…

Καταρχάς, το γυρνάμε πολλές μέρες, και σκέφτηκα

"Είναι ή το καλύτερο ντοκιμαντέρ ή το χειρότερο".

Είναι και τα δύο.

Άκου, κάποια στιγμή πρέπει να γίνει προσωπικό.

Όταν το πράγμα γίνεται προσωπικό, δεν ξέρεις πώς θα πάει.

Αν σ' έχω εκπαιδεύσει σωστά, θα δεις ότι δεν πρέπει να το αποφεύγεις.

Η αποτυχία θα ήταν να μην το δεχτείς

και να μην πας πιο βαθιά.

Η κινητήριος δύναμη είναι η ευαλωτότητά σου.

Αναμφίβολα.

Αν ακολουθήσουμε αυτήν την ιδέα κι είσαι ειλικρινής,

δεν θα κάνουμε λάθος γιατί…

Μα η ταινία είναι για σένα.

Όχι, καθόλου.

Για μένα, αυτό είναι κάτι πρόσθετο.

Δεν εξαρτάται η ζωή μου.

Η δική σου ζωή ίσως εξαρτάται απ' αυτό.

Σε πειράζω.

Εγώ σκέφτομαι

ότι θέλω να μιλήσω επιθετικά και ειλικρινά για δύο πράγματα.

Για τη σχέση μου μ' εσένα

και για τη δύναμη των Εργαλείων.

Οπότε, πώς θα πάω πιο βαθιά; Πώς…

Μόνο με έναν τρόπο.

Μ' εσένα.

Αν θες να προχωρήσεις…

Δεν μπορείς να προχωρήσεις χωρίς να είσαι ευάλωτος.

Όλοι χρειάζονται βοήθεια για να προχωρήσουν.

Η αποτυχία, η αδυναμία, η ευαλωτότητα είναι σαν…

Σαν βύσμα. Σε συνδέουν με τον υπόλοιπο κόσμο.

Είναι σαν να εκπέμπεις ένα σήμα στον κόσμο,

"Σας χρειάζομαι, δεν μπορώ μόνος μου".

Ναι. Αυτό έχει πολύ νόημα.

Ίσως θα ήταν καλή ιδέα

να σου δείξω λίγο απ' την ταινία

και μπορούμε να δούμε πώς να την ολοκληρώσουμε.

Και να είμαστε μαζί σ' αυτό, αν συμφωνείς.

Συμφωνώ. Έχω συγκινηθεί πολύ.

Και ανακουφίστηκα, επίσης.

Ναι, θα είναι πολύ καλό. Σαν πείραμα.

Ναι. Εντάξει.

Εντάξει, συμφωνώ.

Σ' αγαπώ, φίλε.

Στοπ.

Τραβούσατε;

Γιατί κάνω ντοκιμαντέρ για σένα;

Λόγω των ιδεών μου μάλλον.

Νομίζω ότι οι ιδέες μου σε επηρέασαν

και θες να τις παρουσιάσεις και σε άλλους.

Κάνουμε ναρκωτικά για το Πάρκινσον;

Τα 'κοψα πριν χρόνια, φίλε.

Φτιάξαμε ένα ψεύτικο πλατό σαν το γραφείο σου

για να φαίνεται ότι είμαστε συνέχεια εδώ.

Πιο ωραίο απ' το γραφείο μου.

Ναι. Το Μέρος Χ και όταν θα βλέπεις την ταινία…

Σαν να βλέπεις…

Δεν το καλύπτει η ασφάλεια.

Κάναμε το δύσκολο.

Σου είπαμε πώς πάει, την αλήθεια.

Πώς συνεχίζουμε;

Νομίζω ότι πρέπει να μείνουμε προσγειωμένοι

και ταυτόχρονα να φτάσουμε τα αστέρια.

Δεν ξέρω πώς να το κάνω ταυτόχρονα.

Αλλά ό,τι είναι αληθινό και ουσιαστικό,

πρέπει να έχει δύο, όχι ένα…

Είναι σαν δόνηση.

Δύο άτομα δημιουργούν πεδίο.

Το πεδίο είναι αόρατο, αλλά αυτό τα κάνει όλα πιθανά στο σύμπαν.

Έτσι είναι στις προσωπικές σχέσεις,

στα παγκόσμια γεγονότα που συμβαίνουν.

Εδώ παραδινόμαστε σε κάτι που δεν κατανοούμε πλήρως.

Ό,τι κι αν βρίσκεται εκεί έξω, εκεί ψηλά,

θέλει να συνδεθεί με όλους.

Η ντροπή, η αμηχανία,

είναι η κόλλα που κρατά ενωμένο το σύμπαν.

Όταν το βιώνεις, αναγκάζεσαι να συνδεθείς με τους άλλους.

Τέλος πάντων, δεν θα είναι τέλειο.

Με τη σκηνοθετική ή την καλλιτεχνική έννοια,

κάτι ίσως δεν πετύχει,

αλλά κάτι θα συμβεί απ' το αδύνατον.

Αυτά είναι τα κανονικά μαλλιά μου.

Τι; Τι συμβαίνει;

Να πεις "Θα κάνω ό,τι καλύτερο μπορώ.

Το ίδιο και στο επόμενο που θα κάνω".

Ακούγεται τετριμμένο κι επιφανειακό, αλλά δεν είναι, πίστεψέ με.

Ωραία, άρα λες ότι, όσο χειρότερο είναι, τόσο καλύτερα τα πήγαμε;

-Ναι. -Τέλεια.

Έτσι δεν λειτουργεί το Χόλιγουντ;

Έτσι νόμιζα.

Εντάξει. Ας συνεχίσουμε.

ΑΛΥΣΙΔΑ ΜΕ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑΡΙΑ

Αν έχεις τα Εργαλεία, θα το αλλάξουμε.

Άρα πρέπει να συνεχίσουμε.

Να συνεχίσουμε.

Μοιάζει χαζό. Δεν είναι απλοϊκό;

Ναι, αλλά θέλουμε να βάλουμε εμείς το επόμενο μαργαριτάρι στην αλυσίδα.

Αυτό μόνο, τίποτα άλλα.

Είναι η Αλυσίδα με Μαργαριτάρια.

Είναι το πιο σημαντικό που μπορείς να μάθεις ως κίνητρο.

Ζωγραφίζεις την Αλυσίδα.

Μια γραμμή, ένας κύκλος, γραμμή, κύκλος.

Κάθε κύκλος είναι μία ενέργεια.

Άκου τι γίνεται.

Κάθε ενέργεια έχει την ίδια αξία.

Είναι θέμα ταυτότητας. "Ποιος είμαι; Δεν είμαι καλός ούτε κακός".

Δεν εξετάζω το άτομο.

Εξετάζω τον εαυτό μου μόνο με βάση τις συνήθειές μου.

Σε περίπτωση αποτυχίας, ή μεγάλης επιτυχίας,

θα συνεχίσεις παρακάτω.

Εγώ βάζω το επόμενο μαργαριτάρι στην αλυσίδα.

Τόσο απλά.

Το να σηκώνεσαι το πρωί είναι μια Αλυσίδα.

Το να σηκώνεσαι και να κάνεις ό,τι χρειάζεται.

Χωρίς να λες ότι η προσπάθεια είναι τόσο μεγάλη.

Όλες είναι εξίσου μεγάλες.

Το ωραίο με εσένα,

κι ας είσαι μαλάκας,

είναι ότι δεν σταματάς.

Το έχεις αυτό. Σ' αρέσει η αβεβαιότητα.

Στην πρώτη συνεδρία, είπες

ότι η πραγματική αυτοπεποίθηση είναι να ζεις στην αβεβαιότητα.

Και να προχωράς.

Νικητής δεν είναι αυτός που παίρνει τις καλύτερες αποφάσεις.

Νικητής είναι αυτός που συνεχίζει τον κύκλο.

Αυτός που παίρνει ρίσκα,

ενεργεί με λίγη πίστη και υφίσταται τις συνέπειες.

Αν οι συνέπειες είναι άσχημες, ξανακάνεις τον κύκλο.

Δεν πάει παραπάνω.

Άκου τι γίνεται.

Μέσα σε κάθε κύκλο, υπάρχει ένας πιο σκούρος, πολύ πιο μικρός.

Ο σκούρος κύκλος είναι μια κουράδα.

Είναι αστείο, λέει ότι κάθε σου προσπάθεια…

Ας πούμε, τώρα κάνουμε την ταινία.

Όπως και να βγει, δεν θα είναι τέλεια.

Θα έχει μια κουράδα.

Δεν ξέρω αν είναι καλό, οπότε δεν χρειάζεται ν' ανησυχώ.

Θ' ανησυχώ για την επόμενη κίνηση, το επόμενο μαργαριτάρι.

Η φιλοσοφία μου έχει γίνει το αντίθετο.

Αντί για μια κουράδα μέσα στο μαργαριτάρι, ένα μαργαριτάρι γύρω απ' την κουράδα.

Όταν γίνεται κάτι κακό, λέω

"Έχω να μάθω πολλά, υπάρχει πολύ καλό σ' αυτό το συμβάν".

Φανταστικό. Θα το κλέψω.

Θα σου κάνω μήνυση.

Σ' αγαπώ, αδιαφορώ.

Τα λέμε στο δικαστήριο.

Αν η ταινία καταλήξει

σε μια αγωγή δεκαετίας μεταξύ μας…

Πολύ προσωπικό. Ωραίο.

Σε γνώρισα και ξεκίνησα τη διαδικασία μας

από απόγνωση για να γίνω πιο ευτυχισμένος.

Δυσκολεύομαι να το πω. Δεν είχα υγιή αυτοεκτίμηση.

Σωστά.

Το ότι ήμουν από μικρός υπέρβαρος

δεν ακούγεται σαν κάτι σπουδαίο

ή προκαλεί σαρκασμό.

Αλλά εμένα προσωπικά με γάμησε κανονικότατα.

Μου εξήγησες την ιδέα της Σκιάς.

Η εκδοχή του εαυτού σου που θες να κρύψεις απ' τον κόσμο.

Αυτό φαντάστηκα εκείνη τη μέρα.

Εγώ στα 14.

Όταν σε γνώρισα, ήμουν γύρω στα 33.

Ήμουν πολύ επιτυχημένος,

ήμουν σε πολύ καλή φυσική κατάσταση.

Όλα αυτά που θα 'πρεπε να εξαφανίσουν αυτήν την εικόνα μου.

Αλλά εσύ μου εξήγησες ότι εγώ έτσι βλέπω τον εαυτό μου

κι ότι αρνούμουν τον εαυτό μου

επειδή ντρεπόμουν πολύ που ήμουν έτσι.

Νόμιζα ότι, αν γινόμουν επιτυχημένος, δεν θα το έβλεπαν.

Έγινα επιτυχημένος κι ο κόσμος το συζητούσε περισσότερο.

Και με πλήγωνε.

Συνέχιζα να νιώθω αυτό το άτομο

κι αυτό υπάρχει ακόμα μέσα μου και καμιά φορά βγαίνει προς τα έξω.

Οπότε, μέσα μου, νιώθω ακόμα ότι δεν μπορώ ν' αγαπηθώ,

αλλά η δουλειά μας καταφέρνει σιγά σιγά

όχι μόνο να δεχτώ, αλλά και να δω…

-Είναι ωραίο που είμαι αυτός. -Ναι.

Αλλά είναι ακόμα πολύ δύσκολο.

Θα είναι για όσο ζεις.

Η ΣΚΙΑ

Όλοι έχουν τη Σκιά.

Κάθε Σκιά διαφέρει,

αλλά όλες οι Σκιές έχουν και κάποιες ομοιότητες.

Είναι το κομμάτι του εαυτού μας για το οποίο ντρεπόμαστε.

Πρώτα πρέπει να βρεις τη Σκιά σου.

Πρέπει να μπορέσεις να το δεις, να επικεντρωθείς σ' αυτό

και να μάθεις να το αξιοποιείς.

Χρειάζεσαι ένα όραμα.

Κλείσε τα μάτια.

Οραματίσου μια στιγμή στη ζωή σου

όπου ένιωσες κατώτερος, αποκαρδιωμένος, να ντρέπεσαι, να σε απορρίπτουν.

Ντρέπεσαι γι' αυτό.

Είναι το κομμάτι του εαυτού σου που θα 'θελες να μην έχεις,

αλλά το έχεις και δεν μπορείς να το ξεφορτωθείς.

ΕΣΥ

ΣΚΙΑ

Για μένα, είναι ένα 14χρονο αγόρι, που είναι πολύ παχουλό κι έχει ακμή

και νιώθει πολύ ανεπιθύμητο.

Εντάξει. Τι κάνεις μ' αυτήν την εικόνα στο παρόν;

Ανήκει στο παρελθόν, σωστά;

Μίλα στη Σκιά σου

και ρώτα τον πώς νιώθει για σένα.

Για το πώς τον έχεις αντιμετωπίσει.

Δες τι θα πει.

ΑΚΟΥ ΤΗ ΣΚΙΑ ΣΟΥ

Λέει "Αρνήθηκες την ύπαρξή μου

κι ένιωσες ντροπή που υπάρχω και μόνο".

Ρώτα τον πώς νιώθει γι' αυτό.

Απίστευτα πληγωμένος, θυμωμένος και ταραγμένος.

Άκου πολύ προσεκτικά.

Η Σκιά χρειάζεται προσοχή,

αλλά όχι από τον κόσμο.

Δεν χρειάζεται Όσκαρ.

Μόνο η δική σου προσοχή έχει σημασία για τη Σκιά σου.

Ρώτα τη Σκιά σου

τι μπορείς να κάνεις για να επανορθώσεις

που δεν του έδινες σημασία τόσο καιρό.

Λέει να τον συμπεριλάβω στη ζωή μου,

να μοιραστώ τη ζωή μου μαζί του, να τον τιμήσω.

Να είμαι περήφανος.

Στις κοινωνικές, στις επαγγελματικές, στις ερωτικές σχέσεις,

όπου δεν τον αναγνωρίζεις.

Όχι μόνο είναι καλό που υπάρχει, αλλά είναι κι ένα υπέροχο κομμάτι σου.

Εντάξει. Άνοιξε τα μάτια.

Ελπίζω ότι αυτό το Εργαλείο θα βελτιώσει τη σχέση σου με τη Σκιά σου.

Βοηθάει την ντροπαλότητα.

Βοηθάει αν πρέπει να μιλήσεις σε κόσμο.

Ακόμα κι όταν διαφωνείς με το ταίρι σου. Δεν έχει σημασία.

Ή αν βγεις ραντεβού.

Οπουδήποτε παίζονται πολλά κι υπάρχει πίεση,

όπου νιώθεις ότι πρέπει να είσαι ο αψεγάδιαστος, τέλειος εαυτός σου.

Ναι. Στόχος μας δεν είναι η καλή ερμηνεία.

Αλλά να χρησιμοποιήσουμε το Εργαλείο και να υπομείνουμε ό,τι συμβεί.

Ναι, γιατί αν είμαι ικανοποιημένος με τον πραγματικό μου εαυτό,

τότε η γνώμη των άλλων με επηρεάζει πολύ λιγότερο.

Εδώ δεν λέμε για την εμφάνισή του, αν είναι καλή ή άσχημη.

Αυτό που μετράει είναι πώς σχετίζεσαι εσύ μ' αυτό.

Αν δεν τον σέβεσαι, ή μάλλον αν δεν του δίνεις προσοχή,

θα σε κάνει καταστροφικό.

Το Εργαλείο θα σε κάνει να νιώσεις καλύτερα άμεσα

κι είναι μια φιλοσοφία για το πού πας ως άνθρωπος.

Αν είσαι συντονισμένος με τη Σκιά,

νιώθεις πλήρης.

Σημαίνει ότι δεν χρειάζεσαι τίποτα άλλο. Είσαι πλήρης έτσι.

Είναι απελευθερωτικό.

-Συγγνώμη. -Μην κλοτσάς τη Σκιά μου.

Πολύ καλά. Συγγνώμη.

Σε πόνεσε;

Σε πόνεσε ο περίεργος;

Τον αγαπώ τώρα. Θα τον προσέχω.

Έλα σπίτι μαζί μου.

Σε γνώρισα πριν πέντε χρόνια και δεν είχα καμία αυτοπεποίθηση.

Δεν επένδυα στον εαυτό μου.

Σωστά.

Δεν καταλάβαινα πώς να μ' αρέσω.

Δούλευα για να επιτύχω ένα πράγμα,

αυτό που εσύ λες "Στιγμιότυπο".

Ναι, σωστά.

Λέγεται και Σφαίρα της Ψευδαίσθησης.

Τυπικό στοιχείο του Μέρους Χ.

Σημαίνει ότι ψάχνεις την τέλεια εμπειρία.

Μπορεί να είναι η τέλεια σύζυγος,

το τέλειο χρηματικό ποσό, η τέλεια ταινία.

Δεν έχει σημασία. Δεν υπάρχει.

Είναι μια εικόνα στο μυαλό σου.

Σκέψου το εξής. Τι είναι το στιγμιότυπο;

Δεν κινείται, είναι ακίνητο.

Δεν έχει βάθος.

Σ' αυτήν την περίπτωση, πήρες το στιγμιότυπο

κι έχεις λυγίσει υπό το βάρος του.

Φαντασιώνεσαι.

Ο κόσμος πιστεύει ότι, αν μπει στον τέλειο κόσμο,

θα γίνει κάτι μαγικό.

Αλλά μην ξεχνάς.

Η πραγματικότητα έχει τρεις πτυχές.

Ο πόνος δεν φεύγει ποτέ. Ούτε η αβεβαιότητα.

Δεν μπορείς να αποφύγεις τη συνεχή προσπάθεια.

Όλοι ζουν έτσι, ό,τι κι αν γίνει.

Πριν σε γνωρίσω, ήμουν ένα πολύ ανασφαλές παιδί

και πίστευα ότι η επιτυχία και τα βραβεία

θα με απαλλάξουν απ' τον πόνο της ζωής.

Δούλευα σκληρά για το Στιγμιότυπο.

Χάρη στο προνόμιό μου και την τύχη,

έφτασα στο Στιγμιότυπο σχετικά νωρίς.

Όταν δεν θεράπευσε τίποτα απ' όλα αυτά,

έπεσα σε βαθιά κατάθλιψη.

Ναι.

Ταυτόχρονα,

τα ΜΜΕ έλεγαν πολύ σκληρά λόγια για το βάρος μου.

Οποιοσδήποτε μπορούσε να με χτυπήσει εκεί που πονάω.

Μ' έκανε να περάσω στην άμυνα.

Σαν να περίμενα ότι κάποιος θα έλεγε κάτι κακό.

Ήμουν πολύ θυμωμένος.

Μ' εμπόδιζε να νιώσω

ότι μπορώ να ξεπεράσω τα αρνητικά συναισθήματα για τον εαυτό μου

και ντρεπόμουν για τη Σκιά.

Μόνο όταν πάτησα τα 30 και σε γνώρισα,

τότε έμαθα πώς να μη δίνω σημασία σε αυτά

και να έχω τη δική μου άποψη για μένα.

Βγάζει νόημα;

Ξέρεις.

Έλα να… Μασάς κάτι;

Ναι.

Κάνουμε ταινία, ρε συ.

Ας μου το 'λεγες πριν με καλέσεις.

Τρώει σοκολάτα, γαμώτο! Έχεις να πάρεις κάνα τηλέφωνο;

Ναι, αλλά κάτσε να δούμε.

Συγγνώμη, να δω τις σημειώσεις μου.

Είναι…

Έγραψα ότι πήδηξα τη μάνα σου.

Σβήσε το.

Η ειρωνεία σε αυτό το αστείο

είναι ότι η μαμά μου θα έρθει αύριο

και θα κάνουμε μια συνεδρία οι τρεις μας.

-Με δουλεύεις. -Όχι, αλήθεια λέω.

Μην της πεις ότι…

Θα της το πω.

-Εντάξει. -Γεια.

-Γεια σας. -Σου πάει το χρώμα.

-Ευχαριστώ. -Υπέροχο.

-Είσαι όμορφη. -Ευχαριστώ.

Η μαμά μου, η Σάρον.

-Χάρηκα. -Είμαι ο Φιλ.

-Χαίρω πολύ. -Παρομοίως.

Ναι.

Δεν ξέρω, σκεφτόμουν την πρώτη φορά που έκανα ψυχανάλυση.

Ήμασταν σε διατροφολόγο

και μαλώναμε πολύ που είπε…

-Σωστά. -"Να πάτε σε ψυχολόγο".

Ο γιατρός είπε ότι πρέπει ν' αδυνατίσω κι εσύ ως μαμά σκέφτηκες

"Να τον ακούσω και να τον πάω σε διατροφολόγο".

Για να είμαι ειλικρινής, δεν χρειαζόταν να μου το πει.

Είχα σκεφτεί ότι έπρεπε ν' αδυνατίσεις.

Δεν θέλω να γυρίζω στα παλιά, αλλά πρέπει καμιά φορά.

Η μητέρα μου κι η αδερφή μου ήταν πολύ μικροκαμωμένες

κι εμένα μου έλεγαν "Είσαι παχουλή σαν τον μπαμπά σου.

Πρέπει ν' αδυνατίσεις".

Και με άγχωνε τόσο πολύ

όταν εγώ ή τα παιδιά μου δεν είχαμε αυτήν την εμφάνιση

που, αντί να σκεφτώ τι έκανα,

έκανα αυτό που θεωρούσα σωστό, αν καταλαβαίνετε.

Ναι, δεν προσπαθώ να σου επιτεθώ.

Άρα με βλέπεις που είμαι υπέρβαρο παιδί

και το νιώθω κι εγώ και ο γιατρός

και η κοινωνία έχει στερεότυπα που το κάνουν ελαττωματικό ή λάθος.

Οπότε, ένιωθα ότι δεν είμαι καλός.

Ότι είμαι κακός.

Ότι δεν έχω τη σωστή εμφάνιση.

Κι εσύ αναγκάζεσαι να είσαι ο άνθρωπος

που προσπαθεί να το διορθώσει, για τους οποιουσδήποτε λόγους.

Σωστά.

Σ' έκανε αυτομάτως ανταγωνιστική.

Σκεφτόμουν "Αυτός ο άνθρωπος

δεν με αποδέχεται".

Είναι η ιδέα του ότι η γυναίκα δεν αποδέχεται την εμφάνισή σου.

Δεν σε κατηγορώ

γιατί καταλαβαίνω, και το έχω καταλάβει εδώ και καιρό,

πόσο ένιωθες όπως εγώ στη δική σου οικογένεια.

Θέλω να σου πω πώς επηρέασε τη ζωή μου.

Σωστά.

Το βρίσκω πιο εύκολο καμιά φορά να τα συζητάμε υπό αυτήν τη μορφή,

για κάποιον λόγο…

Ευχαριστώ, Τζόνα. Το εκτιμώ.

Θέλω να σ' ευχαριστήσω, γιατί δεν το έθεσες ποτέ

ως "Η γυναίκα στη ζωή σου που δεν αποδέχεται την εμφάνισή σου".

Δεν το σκέφτηκα ποτέ έτσι.

Προσπάθησα να το διορθώσω χωρίς καν να σκεφτώ

πώς σε επηρέαζε αυτό που σου έλεγα να κάνεις.

Να ξεκαθαρίσουμε κάτι.

Δεν είναι ή το ένα ή το άλλο.

Όσο ξεκάθαρο κι αν είναι το παρελθόν για σένα,

για σένα το ερώτημα είναι τι συμβαίνει τώρα μεταξύ σας

και τι χρειάζεσαι.

Το σκέφτηκες ποτέ;

Το σκέφτομαι, μερικές φορές.

Θα μας πεις τι σκέφτεσαι;

-Μίλα ειλικρινά. -Το ξέρω. Σκέφτομαι.

Θα ήθελα λίγο περισσότερη συνοχή.

Μερικές φορές νιώθω ότι ο Τζόνα μού λέει τα προβλήματά του,

αλλά, όταν είναι ευτυχισμένος, δεν υπάρχω πουθενά.

Δεν σκέφτεται να μου μιλήσει τότε. Δεν ξέρω.

Μ' αρέσει να περνάμε χρόνο μαζί

γιατί έχουμε πραγματική σχέση.

Έχουμε περάσει πολλά. Η σχέση μας είναι ουσιαστική.

Αλλά κάποιες φορές με πιάνει άγχος.

Όταν σκέφτομαι ότι ίσως δεν του αρέσει αυτό που θα πω…

Δεν μπορώ να το διατυπώσω.

-Διατύπωσέ το. -Προσπαθώ.

Νιώθω ότι συγκρατούμαι και δεν είμαι ο εαυτός μου

επειδή δεν θέλω να επηρεάσω τη γνώμη του για μένα.

Το ήξερες;

Δεν το ήξερα.

Αλλά μερικές φορές αντιδρώ άκομψα

όταν νιώθω ότι δεν ακούς τους άλλους

και θέλεις όλη την προσοχή.

Το ξέρω.

Αλλά θα ήθελα ν' ακούσω τι μπορώ να βελτιώσω

ή τι να κάνει εκείνη για να βελτιώσει τη σχέση

σε αυτό το περιβάλλον,

επειδή δεν περνάω στην άμυνα.

-Εννοείς αν υπάρχει τρίτος; -Ναι.

Που λες, ο Φιλ είπε κάτι εχθές.

Είπε ότι ήσασταν μαζί ερωτικά.

-Θα πεις κάτι; -Αστειεύεται.

Το είπε. Είναι καταγεγραμμένο.

Δεν θα το ξεχνούσε, πίστεψέ με.

Ορίστε.

-Ορίστε. -Γαμώτο μου.

Τώρα θα ήταν μια καλή ώρα για να σταματήσουμε.

-Νομίζω είναι ώρα. -Εντάξει.

Κάτι τελευταίο, βασικά. Δεν είναι αστείο.

Είχες ποτέ τέτοιες, όχι ακριβώς έτσι…

Είχες ποτέ τόσο συναισθηματικά ειλικρινείς συζητήσεις

με τη μαμά σου;

Όχι, ούτε καν.

Αν ζούσε ακόμα, θα το έκανες;

Τώρα; Ναι.

Ναι.

Η μητέρα μου ήταν από άλλον πλανήτη.

Ο πατέρας της ήταν ψυχοπαθής.

Πήγαινε κι έσπαγε στο ξύλο τη γυναίκα του

και το μικρότερο παιδί,

αλλά ποτέ τη μητέρα μου.

Ήταν βασανιστήριο για εκείνη.

Όταν ήταν πια οκτώ ή εννιά χρονών,

δεν του μιλούσε καθόλου.

Το 1932, στο αποκορύφωμα του Κραχ, σηκώθηκε κι έφυγε.

Χωρίς να τους πει τίποτα.

Εξαφανίστηκε μες στη νύχτα.

Μετά από 40 χρόνια, προσπάθησε να επικοινωνήσει με τη μητέρα μου,

αλλά η μητέρα μου ήταν απόλυτη.

Ούτε στο γράμμα δεν απάντησε.

Είχε οργή για τους άντρες, για προφανείς λόγους.

Κάθε βράδυ, έβγαζε εξάψαλμο για τους άντρες.

"Οι άντρες αυτό, οι άντρες εκείνο". Δεν διαφωνούσα.

Ο καημένος ο πατέρας μου τη σιγόνταρε.

-Τι έκανε; -Έλεγε "Έχει δίκιο".

Ξέρεις. "Οι άντρες είναι απαίσιοι".

Μόνο στα 13 με 14 σκέφτηκα "Άντρας είμαι κι εγώ".

Δεν το ξεπέρασε ούτε 50 χρόνια μετά.

-Όχι. -Είχε κολλήσει στον Λαβύρινθο.

Είχε κολλήσει για 40 με 50 χρόνια.

Ο ΛΑΒΥΡΙΝΘΟΣ

Ο Λαβύρινθος πάντα αφορά τους άλλους.

Είναι το προϊόν του Μέρους Χ.

Το Μέρος Χ θέλει δικαιοσύνη.

Τυπικό παράδειγμα:

όταν κάποιος σκέφτεται και μιλάει μόνο για κάποιον άλλον.

Λες στον εαυτό σου

"Θα το ξεπεράσω μόλις επανορθώσουν".

Ό,τι κι αν είναι, επειδή θύμωσαν, απάτησαν.

Δεν έχει σημασία.

Νιώθεις ότι σε αδίκησαν.

Η αναζήτησή σου για δικαιοσύνη βάζει τη ζωή σου σε αναμονή.

Η ΖΩΗ ΣΟΥ

Η ζωή περνά γρήγορα. Δεν έχουμε χρόνο για τέτοιες μαλακίες.

Ο ΛΑΒΥΡΙΝΘΟΣ

ΚΙΝΗΣΗ ΜΠΡΟΣΤΑ ΠΑΓΙΔΕΥΜΕΝΟΣ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ

Νιώθω ότι πέρασα όλη τη ζωή μου στον Λαβύρινθο.

Είχα κολλήσει που δεν μου είχαν ανταποδώσει κάτι

ή σε κάτι που θεωρούσα άδικο.

Χαράμισα ώρες, μέρες, μήνες,

χρόνια απ' τη ζωή μου που δεν θα πάρω πίσω.

Πώς θα έβγαινε απ' τον Λαβύρινθο;

Άκου, ο μέσος άνθρωπος θέλει την ανταπόδοση.

Θέλουν να υπάρχει δικαιοσύνη, ισορροπία.

Δεν θα σ' το δώσουν αυτοί.

Θα νιώσεις ανταπόδοση κι αποκατάσταση της ισορροπίας

αν αντλήσεις ικανοποίηση απ' την ίδια την άσκηση.

Αυτό λέγεται "Ενεργή Αγάπη".

ΕΝΕΡΓΗ ΑΓΑΠΗ

Κλείσε τα μάτια και φαντάσου

ότι σε περικλείει ένα σύμπαν φτιαγμένο μόνο από αγάπη.

Ακούγεται τρελό, αλλά σκάσε, κάνε ό,τι σου λέω.

Μην το κρίνεις. Δες τι θα γίνει.

Ας το ορίσω.

Είναι ένας κόσμος που ξεχειλίζει από ενέργεια αγάπης.

Νιώσε να απορροφάς όλη την αγάπη στο σύμπαν

και, ήρεμα αλλά σταθερά, τοποθέτησέ τη στην καρδιά σου.

Αυτήν τη στιγμή, είσαι ο πρωταρχικός αρχηγός αγάπης

σ' όλο το σύμπαν.

Δες τον άνθρωπο με τον οποίον είσαι θυμωμένος,

που μισείς, που απεχθάνεσαι,

και στείλε όλη την αγάπη που έχεις συγκεντρώσει

προς αυτόν τον άνθρωπο.

Μην κρατήσεις τίποτα. Δώσ' την όλη.

Δεν βλέπεις απλώς, αλλά νιώθεις

την αγάπη να μπαίνει στο σώμα του άλλου.

Είναι σημαντικό.

Για λίγο, γίνεστε ένα.

Εκείνη τη στιγμή νιώθεις "Αφού μπορώ να γίνω ένα με το κάθαρμα,

μπορώ να γίνω ένα με τον καθένα".

Αυτή είναι η αίσθηση της ικανότητας, της μαεστρίας.

Λένε "Μου ζητάς να αγαπήσω κάποιον που μισώ".

Δεν συγχωρείς τον άλλον. Δεν είναι για τον άλλον.

Έτσι θα νιώσεις πλήρης και θα βγεις απ' τον Λαβύρινθο.

Θα προχωρήσεις μπροστά.

Θες να έχεις δίκιο ή να δημιουργήσεις κάτι;

Από αυτό εξαρτάται.

Η ζωή είναι κίνηση μπροστά.

Μπορείς να χαραμίσεις τη ζωή σου με παιχνίδια,

αλλά δεν παίρνεις πίσω αυτόν τον χρόνο.

Όταν γέρασε, οργάνωνε δραστηριότητες στην κοινότητα.

Ήταν φοβερή.

Αν ρωτούσες "Τι δουλειά κάνεις;",

θα έλεγε "Οργανώνω απεργίες για το ενοίκιο."

Δεν φοβόταν κανέναν.

Ο δήμαρχος της Νέας Υόρκης την είδε κι είπε "Μια στιγμή.

Δεν συνεχίζω τη διαπραγμάτευση αν δεν φύγει η Ρόζαλι Στατζ".

Αναγκάστηκαν να τη διώξουν.

Την έτρεμε.

Έκανε υπερδύναμη την τραγωδία της με τους άντρες

κι έκανε πολύ καλό.

Ναι, έτσι.

Αλλά πώς σε επηρεάζει

που μισούσε τους άντρες ενώ ήσουν άντρας;

Όλοι περιμένουν την απάντηση,

αλλά δεν ξέρω αν ξέρω την απάντηση.

Ένα ξέρω σίγουρα.

Μ' έκανε ανασφαλή με τις γυναίκες. Δεν θέλει πολλή σκέψη.

Δεν υπήρχε καμία επιλογή μέσα μου

να προσεγγίσω γυναίκα και να νιώσω ασφαλής.

Έτσι μπορώ να το περιγράψω.

Επειδή η μαμά σου σε μείωνε

και δεν φανταζόσουν πώς θα ένιωθες ασφαλής με τις γυναίκες;

Ναι.

Δεν ήταν καν ανάμεσα σε όσα περίμενα.

Μ' έκανε να νιώθω σαν να μην είχα καν δικαίωμα να το κάνω.

Το ξεπέρασα λίγο, αλλά όχι…

Το ξεπέρασα στη συμπεριφορά μου, αλλά όχι συναισθηματικά.

Πιστεύεις ότι σε δυσκόλεψε να εμπιστευτείς τις γυναίκες γενικά;

Όχι… Βασικά… Τώρα;

Δεν είναι τόσο θέμα τώρα.

Θα σου πω κάτι. Τώρα θα ήμουν πολύ καλύτερος σύντροφος απ' ό,τι παλιά.

Αν και ο πήχης είναι πολύ χαμηλά.

Πολύ χαμηλά.

Τι γνώμη έχεις για τις ερωτικές σχέσεις;

Εννοείς αν έχω;

Ναι, έχεις;

Όχι, δεν έχω.

Έριξες ποτέ το τείχος που σου έφτιαξε η μαμά σου

και πλησίασες κάποια γυναίκα όπως φοβόσουν να κάνεις;

Θα έλεγα

ναι, μία φορά.

Αλλά για πολλούς λόγους δεν μπορώ να πω λεπτομέρειες.

Ήταν πριν πολύ καιρό;

Ήταν σχετικά πρόσφατα;

Υπάρχει περιστασιακά εδώ και 40 χρόνια.

Όσο τρελό κι αν ακούγεται.

Και τι το εμποδίζει απ' το να είναι συνεχές;

Θα το πω αόριστα.

Έχει οικογενειακά θέματα που…

Αυτά την πάνε τελείως αλλού.

Κι επίσης η υγεία μου.

Έχω…

Όταν διαγνώστηκα με Πάρκινσον, με επηρέασε διπλά.

Είναι περίεργο. Σήμερα, ελάχιστα…

Είναι πολύ καλό.

Ναι, δεν τρέμεις καθόλου.

Μπορείς να έρχεσαι όπου πάω; Φαίνεται να βοηθάς.

Θα σου έδινα…

Μένε μαζί μου ως τις επτά ή οκτώ το βράδυ και μετά μπορείς…

Μην αρχίσεις τα αστεία τώρα, γαμώτο.

-Μείνε στο θέμα. -Ευχαριστώ.

-Ξέρω τι κάνεις. -Ευχαριστώ.

Οπότε, η ασθένεια και τα οικογενειακά της.

Ναι.

Δεν ξέρω πώς είναι να έχεις Πάρκινσον,

αλλά πιστεύεις ότι γίνεται ποτέ δεκανίκι

για να μην πάρεις μια απόφαση που ίσως σε τρομάζει συναισθηματικά;

Ναι, απολύτως.

Νομίζω ότι αυτή η τρέλα μου…

Χρησιμοποιεί ό,τι γίνεται για ν' αποδείξει ότι έχει δίκιο.

Μα είναι το Μέρος Χ σου που σ' εμποδίζει ν' αποφασίσεις.

Ναι.

Ξέρεις, ο δικός μου φόβος με τις ερωτικές σχέσεις…

Μαθαίνω ότι ο μόνος τρόπος

για να πετύχουν

είναι να είσαι απόλυτα ευάλωτος.

Ναι.

Οι άνθρωποι είμαστε πολύ άρρωστοι και στερούμε την ευτυχία απ' τον εαυτό μας

και ίσως αξίζει να σε πιέσω ώστε να το σκεφτείς τουλάχιστον.

Σίγουρα το πέτυχες αυτό.

Δεν μπορώ να σου πω, τα τελευταία τρία λεπτά,

πόσα αστεία έχω καταπνίξει.

Καταλαβαίνω.

Έχω την ίδια νόσο. Αποφεύγω το συναίσθημα κάνοντας αστεία.

Ναι.

Να κάνω μια άσχετη ερώτηση, και μετά στείλε με στον διάολο.

Ναι.

Πιστεύεις…

ότι θα της τηλεφωνήσεις

ή θ' αποκτήσεις νέες πληροφορίες γι' αυτήν τη σχέση;

Έτσι νιώθω, ναι.

Το εννοείς ή θέλεις να με καλοπιάσεις;

Όχι. Εννοώ…

Νιώθω μια πηγή ενέργειας που θα με βοηθήσει να το αποφασίσω.

Ναι, μόνο αγάπη νιώθω για σένα.

Και θέλω μόνο…

Θέλω να είσαι

ευτυχισμένος.

Το νιώθω.

Το ασυνήθιστο μ' εμένα είναι τα σχετικά της νόσου.

Τώρα που το συζητάω,

νομίζω ασυνείδητα

συνέδεα τη σχέση με το να γίνω καλά.

Δεν υπάρχει θεραπεία για το Πάρκινσον.

Ναι. Έτσι είναι.

Οι πιο πολλοί δεν είναι τόσο άρρωστοι.

Κι εγώ είμαι άρρωστος εδώ και πολύ καιρό.

Μεγάλωσα στο Μανχάταν, οπότε έβγαινα τα βράδια.

Όταν ήμουν 22 χρονών, βγαίναμε τουλάχιστον βράδυ παρά βράδυ.

Ήταν Παρασκευή και θα βρισκόμουν με δύο γυναίκες σ' ένα μπαρ.

Είπα "Θα έρθω σε μια ώρα".

Είχα πέσει για έναν υπνάκο.

Ξανακοιμήθηκα.

Σκέφτηκα "Να κοιμηθώ άλλα 20 λεπτά και θα πάρω ταξί για το κέντρο".

Ξύπνησα το πρωί της Δευτέρας.

Είπα "Την έχω γαμήσει. Κάτι δεν πάει καθόλου καλά".

Μια εξάντληση τόσο βαθιά…

Να το θέσω έτσι.

Αν έπρεπε να πάω στο καθαριστήριο απέναντι απ' το σπίτι,

έπρεπε να σκεφτώ "Μπορώ να το κάνω;

Έχω τη δύναμη να το κάνω;"

Αλλά εγώ δεν ήμουν έτσι. Ήμουν υπερδραστήριος.

Πήγα σε νευρολόγο.

Μέσα σε ένα ραντεβού μού είπε

"Έχεις αυχενική στένωση, χρειάζεσαι επέμβαση κι έχεις Πάρκινσον".

Πώς ένιωσες τότε;

Αυτή είναι η πραγματική Σκιά μου,

που θα δεις πώς είναι τα γράμματά μου.

Γιατί;

Γιατί με το ζόρι διαβάζονται.

Δεν μ' αρέσει να τα κοιτώ.

Ήμουν πολύ ικανός με τα χέρια μου.

Έπαιζα πολύ καλό μπάσκετ, ήμουν επιδέξιος σε όλα.

Τώρα,

το πράγμα φαίνεται από μόνο του.

Όταν με πιάνει αυτός ο φόβος,

προσπαθώ να δω τη Σκιά μου εκείνη τη στιγμή.

Μοιάζει καχεκτικός. Ξέρεις τι σημαίνει;

-Αποστεωμένος; -Ναι.

-Ναι. -Έτσι είναι τώρα η Σκιά μου.

Σαν να διαλύομαι.

Πιστεύεις ότι τα ιατρικά προβλήματα

οδηγούν σε μια πιο μοναχική ζωή;

-Ναι. -Γιατί;

Για ένα διάστημα, φοβόμουν να βγω έξω.

Σκέφτηκες ποτέ να κάνεις παιδιά;

Ναι, συνέχεια, αλλά τώρα είναι αργά.

Δεν θα 'θελα να έχω παιδί τώρα.

Γιατί;

Είμαι πολύ αδύναμος.

Πρέπει να σκεφτώ ακόμα και να σηκωθώ απ' την καρέκλα.

Δεν θα μπορούσα πολλές φορές να συμμετέχω σε όλο αυτό.

Δεν θα 'ταν καλή ιδέα.

Πολύ μαλακία, ρε φίλε.

Ναι.

Ναι.

Αλλά αν αυτό δεν είχε συμβεί,

δεν θα κατέληγα στις τελευταίες πληροφορίες.

Όποτε κάτι με βαραίνει και με ζορίζει,

βρίσκω περισσότερες πληροφορίες.

Το Πάρκινσον μ' έκανε να καταλάβω πως ο χρόνος περνάει.

Η αίσθηση του σκοπού, ότι αυτό πρέπει να κάνω,

έγινε πιο έντονη μέσα μου.

Αν δεν το κάνω, σκέφτομαι "Γαμώτο, μου συνέβη αυτό.

Τι κρίμα. Κάνει πιο δύσκολη τη ζωή".

Και μετά με πιάνει αυτολύπηση.

Είναι χάσιμο χρόνου.

Σε πιάνει ποτέ αυτολύπηση;

Ναι, συνέχεια,

αλλά ξεφεύγω πολύ γρήγορα από αυτήν τη φάση.

Καθώς έκανα την ταινία,

άρχισα να χρησιμοποιώ τα σκίτσα σου για να δείξω τα Εργαλεία σου.

Είναι λίγο τρεμουλιαστά

κι ήθελα να σε ρωτήσω αν συμφωνείς να τα χρησιμοποιήσω.

Θα ήταν τέλειο. Εννοείται να το κάνεις.

Ακόμα καλύτερα αν είναι τρεμουλιαστά.

Η βασική αρχή είναι ότι δεν κερδίζουμε κάθε φορά,

δεν είμαστε τέλειοι,

δεν το ελέγχουμε,

αλλά έχουμε τη θέληση να πάμε μπροστά.

Αυτό θα σ' το θυμίζει.

Κάθε κάρτα έχει λίγο διαφορετική προσέγγιση

προς τον ίδιο στόχο.

Δηλαδή, "Βλάκα, κάνε κάτι, όσο κι αν φοβάσαι".

ΡΙΖΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΗ

Μου θυμίζει τη Ριζική Αποδοχή.

Είναι σημαντικό και με βοηθάει με πολλά.

Έτσι ακριβώς.

Άκου, κάθε συμβάν έχει κάτι που μπορείς να μάθεις.

Όταν κάτι στραβώνει,

ο καθένας μπορεί να πει "Δεν είναι τόσο χάλια. Θα συνέλθω αύριο".

Δεν είναι αρκετό.

Χρειάζεσαι αντανακλαστικά για να το ξεζουμίσεις.

Το να το ξεζουμίζεις σημαίνει ότι βρίσκεις κάτι με νόημα.

Προσπαθείς να μη σκέφτεσαι πολύ αρνητικά,

αλλά εκπαιδεύεις τον εαυτό σου να λέει "Τι θα κάνω τώρα;"

Θέλω να κάνω κάμψεις.

Υπάρχει κάτι που να αντέχει το βάρος μου;

-Θες κάμψεις; -Ναι, με πιάνει ακαμψία.

Μπορείς να τις κάνεις στην πλατφόρμα, αν θέλεις.

Πρόσεχε, Φιλ.

Δεν το έχω κάνει μπροστά σε τόσο κόσμο.

Ακόμα κι αν κάνω δέκα…

Είναι κατάλληλο για κάμψεις. Να το πάρω σπίτι;

Η πιο ακριβή κάμψη…

Απαγορεύεται να κρίνεις.

Απαγορεύεται να λες στον εαυτό σου κάτι αρνητικό.

Δεν σημαίνει ότι δεν είσαι χαζός, ότι δεν υπάρχει κάτι αρνητικό.

Αλλά δεν θα το σκεφτείς. Είναι αντίθετο με τη δουλειά μας.

Δεύτερον, πρέπει να βρεις κάτι θετικό.

Φίλε, τα πας τέλεια.

Όταν κάνεις εκατό τη μέρα, δυναμώνεις.

-Κάνεις εκατό; -Πιθανότατα.

Ναι, γιατί, όποτε με πιάνει ακαμψία, δεν κινούμαι όπως πρέπει.

Τώρα είμαι πιο χαλαρός. Αν με πιάσει, δεν μπορώ να κουνήσω τίποτα.

Οπότε, ανακάλυψα αυτό.

Ίσως έτσι γίνει γνωστό αν δεν το κόψετε απ' την ταινία.

Το να ξεζουμίζεις το λεμόνι

σημαίνει ότι θες να το κάνεις,

αλλά κι ότι έχεις πίστη.

Υπάρχει κάτι πολύτιμο εκεί.

Και όλα αρχίζουν να αποκτούν νόημα.

Δεν φτάνεις στο νόημα με τα μεγάλα πράγματα.

Αλλά με τα μικρά.

Νιώθω καλύτερα. Νιώθω χαλαρός.

-Το κάνω για τη μαμά μου. -Συγγνώμη.

Πρέπει να θεωρείς ότι όλα τα συμβάντα έχουν αξία.

Αν το κάνεις, βλέπεις τεράστιες ευκαιρίες.

Αυτά είχα να πω.

Μας άφησες άφωνους. Ήταν εκπληκτικό.

Απ' τα καλύτερα. Οι επιτυχίες του Στατζ.

Είναι απ' τα καλύτερα.

Το χρησιμοποίησα χθες.

Ναι; Πώς πήγε;

Είχα κρίση άγχους και δεν μπορούσα να κοιμηθώ.

Αντί ν' αγχωθώ περισσότερο

που δεν θα κοιμόμουν για την επόμενη μέρα,

με τη Ριζική Αποδοχή χρησιμοποίησα τον χρόνο

για να κατεβάσω ιδέες για το σημερινό γύρισμα.

Τα πήγες καλά.

Μην τα σκατώσεις τώρα.

Μίλησα για τον Κάιν και τον Άβελ;

Ίσως όχι.

Πήγατε μαζί λύκειο;

Θυμάμαι… Μάλλον ήμουν εννιά χρονών.

Δεν ήταν εύκολο όπως σήμερα ν' ανεβείς σε αεροπλάνο.

Δεν έβλεπες τίποτα. Είχε πολλή συννεφιά.

Ο πατέρας μου μού μιλούσε για αυτά

και είπε "Μην ανησυχείς. Θ' ανεβούμε πιο πάνω και θα βγει ο ήλιος".

Δεν μπορούσα να το πιστέψω.

Σκέφτηκα "Τρελός είσαι;

Πώς γίνεται να είναι εκεί ο ήλιος

όταν βλέπω τόσο πυκνά σύννεφα;"

Θυμάμαι ακριβώς τη στιγμή που ο ήλιος διαπέρασε το σύννεφο

κι έμεινα κατάπληκτος.

Όλο το μοντέλο του σύμπαντος άλλαξε επειδή…

Το σημαντικό ήταν ότι δεν έκρινα πλέον τη φύση της πραγματικότητας

με βάση τις εμπειρίες μου.

Ο ήλιος είναι πάντα εκεί. Τα σύννεφα πάντα μπλοκάρουν τον ήλιο.

Αν δεν τα διαπεράσεις, πιστεύεις ότι είναι άσχημη μέρα.

Πιστεύεις ότι είναι άσχημη ζωή.

Κάθε σκέψη σου θα επηρεάσει τη διάθεσή σου.

Κάθε σκέψη θα είναι θετική ή αρνητική.

Η Ευγνώμων Ροή επιλέγει τα θετικά.

Η ΕΥΓΝΩΜΩΝ ΡΟΗ

Το Μέρος Χ θέλει την Αρνητική Ροή, δημιουργεί τα σύννεφα.

Δεν βλέπεις τον ήλιο.

Ξεχνάς ότι εκεί πάνω έχει ήλιο.

Το ερώτημα είναι πώς διαπερνάς το σύννεφο.

Η απάντηση είναι με ευγνωμοσύνη.

Σου δίνει την αίσθηση ότι πάντα υπάρχει κάτι θετικό εκεί πάνω,

ακόμα κι αν δεν το βλέπεις.

Αλλά χρειάζεσαι έναν μηχανισμό, το Εργαλείο.

Η Ευγνώμων Ροή δεν είναι όσα για τα οποία είσαι ευγνώμων,

αλλά η διαδικασία τού να δημιουργείς αυτά τα πράγματα.

Κλείσε τα μάτια.

Τώρα θα πεις δύο ή τρία, το πολύ τέσσερα, πράγματα για τα οποία είσαι ευγνώμων.

Όσο πιο μικρά, τόσο καλύτερα, γιατί συγκεντρώνεις την ευγνωμοσύνη.

Κάν' το ωραία και αργά.

Νιώσε την ευγνωμοσύνη.

Είμαι ευγνώμων για τους ανιψιούς μου.

Είμαι ευγνώμων για το σέρφινγκ.

Είμαι ευγνώμων…

για τον σκύλο μου.

Είμαι ευγνώμων για σένα.

Τώρα συνέχισε να λες πράγματα, αλλά όχι φωναχτά.

Συνέχισε να δημιουργείς ευγνωμοσύνη.

Ωραία.

Τώρα θα νιώσεις ότι θα δημιουργήσεις κι άλλη ευγνώμων σκέψη,

αλλά θα την μπλοκάρεις.

Νιώθεις τη δύναμη που θα δημιουργούσε τη σκέψη

και, καθώς δυναμώνει,

νιώθεις να σε κυριεύει.

Αυτή είναι η Ευγνώμων Ροή.

Ήταν υπέροχο. Ένιωσες κάτι;

Ένιωσα τα πάντα

να κόβουν ταχύτητα.

Ένιωσα μια ζεστασιά.

Μια αίσθηση άνεσης.

Πολύ καλά.

Δεν πρέπει να λες τα ίδια πράγματα για τα οποία είσαι ευγνώμων.

Πρέπει να είναι δημιουργικό.

Όταν πρέπει να προσπαθήσεις να τα βρεις όλα αυτά,

η διαδικασία θα αλλάξει τη διάθεσή σου.

Να το χρησιμοποιείς όταν οι σκέψεις σου είναι ανεξέλεγκτες.

Μη μαλώνεις μαζί τους.

Σε επηρεάζει πολύ άσχημα

και δεν χρησιμεύει σε τίποτα.

Η ευγνωμοσύνη δεν είναι μόνο "Είμαι τυχερός που κάποιος με βοήθησε".

Η ευγνωμοσύνη είναι η διάθεση που πρέπει να έχεις όσο πιο συχνά μπορείς

γιατί αυτή σε συνδέει…

Αυτή διαπερνάει το σύννεφο.

Όταν είσαι εκεί ψηλά, είσαι σε άλλον κόσμο.

Το Μέρος Χ σού λέει να μην είσαι ευγνώμων κι ότι "Σ' την έφεραν.

Είσαι θύμα. Δεν πήρες αρκετά.

Γιατί να είσαι ευγνώμων;"

Είναι λόγια του διαβόλου. Κλασικό Μέρος Χ.

Δεν σου μιλάω πολύ για το Πάρκινσον.

Και αναρωτιέμαι κατά πόσο αφορά τον φόβο μου,

που δεν θέλω να παραδεχτώ

τους φόβους μου σχετικά με το θέμα.

Ναι, η συμβουλή μου είναι να υποθέσεις ότι με υποτιμάς.

Συνεχίζω να κάνω αλλαγές κάθε μέρα

και πολλές βοηθούν.

Είμαι περίεργος.

Δεν το σκέφτομαι πολύ αυτό.

Σκέφτομαι το μέλλον,

αλλά ο μεγαλύτερος φόβος μου είναι να μην κάνω αρκετά πριν πεθάνω.

Έχω πολλά…

Όσα λέμε εδώ είναι περίπου το 10%.

Πολύ μικρό, ναι.

Ναι, νομίζω ότι ο θάνατος είναι πολύ…

Είναι περίπλοκο θέμα για όλους.

Εγώ…

φοβάμαι πολύ να χάσω ειδικά εσένα.

Όχι ότι το σκέφτομαι συνέχεια,

αλλά σ' εσένα απευθύνομαι για συμβουλές σχετικά με τη ζωή

και για μια αίσθηση παρηγοριάς ότι υπάρχουν λύσεις.

Και ταυτόχρονα,

τη μόνη φορά που ήρθα σ' επαφή με τον θάνατο,

εσύ με βοήθησες και σ' εκείνη την περίπτωση.

Για τον αδερφό σου;

Ναι.

Όταν πέθανε απροσδόκητα πριν από μερικά χρόνια…

Πριν κάνω αυτήν την ταινία, δεν ήξερα ότι είχες χάσει τον αδερφό σου.

Είπες πού ήσουν εκείνη τη μέρα.

-Ναι. -Θυμόσουν το σημείο.

Πήγες στο σχολείο και όλα αυτά.

Εγώ για πολύ καιρό απέφευγα να σκεφτώ εκείνη τη μέρα.

Ήρθα στο γραφείο σου εκείνο το πρωί.

Ήταν η πιο έντονη μέρα της ζωής μου.

Είναι αυτό που με συντάραξε όσο τίποτα άλλο.

Κάτι που θυμάμαι από εκείνη τη μέρα

είναι που είπες "Δώσ' μου το κινητό σου".

Μ' έβγαλες φωτογραφία.

Και…

Αναρωτιέμαι γιατί το έκανες.

Πολύ σπάνια καταφέρνεις να καταγράψεις κάτι

στο αποκορύφωμα, την πιο σημαντική στιγμή.

Μετά από καιρό το ξαναβλέπεις.

Σε μια βδομάδα, έναν χρόνο, δεν έχει σημασία.

Έχει μεσολαβήσει ένα χρονικό διάστημα.

Και σ' αυτό το διάστημα,

βιώνεις τις δυνάμεις της θεραπείας, της ανάρρωσης.

Δεν έχω κοιτάξει αυτήν τη φωτογραφία

εδώ και τέσσερα χρόνια.

Αλλά την εκτύπωσα.

Ήθελα να σ' τη δείξω και να τη δω.

-Δεν την έχεις δει τέσσερα χρόνια τώρα; -Όχι.

Με την καλή έννοια…

Μοιάζω σαν να μην έχω τίποτα ψεύτικο πάνω μου.

-Έχω μια παράξενα γαλήνια όψη. -Πράγματι.

Είναι πολύ περίεργο.

Αλλά ίσως επειδή κατεδάφισε

όσα δεν έχουν σημασία.

Κατεδάφισε όσα πίστευες ότι χρειάζεσαι. Δεν τα χρειάζεσαι.

Είναι η εικόνα κάποιου που έχει περάσει πολύ δύσκολα

και τα έβγαλε πέρα και είναι καλά τώρα,

μ' έναν μη δραματικό, ωραίο τρόπο.

Είναι μια φωτογραφία νίκης, κι ας μην της φαίνεται.

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΠΩΛΕΙΑΣ

Είναι ένα Εργαλείο

που σου επιτρέπει να επεξεργαστείς την απώλεια.

Οι περισσότεροι το κάνουν άσχημα.

Όχι μόνο όταν υπάρχει απώλεια και στενοχωριούνται,

αλλά πριν την απώλεια, ανησυχούν για την απώλεια.

Ο στόχος είναι να επιτύχεις τη δυνατότητα της μη-προσκόλλησης.

Σημαίνει ότι θα επιδιώξω κάτι, αλλά είμαι πρόθυμος να μην το έχω.

Θέλω να το επιδιώξω, επίμονα.

Αλλά είμαι πρόθυμος να χάσω.

Θέλω να διαλέξεις κάτι στο οποίο είσαι πολύ προσκολλημένος.

Ένα άτομο, μια δουλειά, κάτι μικρό. Δεν έχει σημασία.

Κάτι που δεν θες να εγκαταλείψεις.

Φοβάσαι ότι, αν το αφήσεις, κάτι φριχτό θα συμβεί.

Το σκέφτηκες;

Εντάξει.

Φαντάσου ότι το πιάνεις.

Δεν έχει σημασία αν δεν είναι κάτι υλικό.

Φαντάσου ότι το πιάνεις,

σαν να πιάνεσαι από ένα κλαδί.

Είναι τρομακτικό. Φοβάσαι να το αφήσεις.

Αλλά το αφήνεις.

Κι αρχίζεις να πέφτεις.

Αλλά δεν είναι κακή η αίσθηση.

Η πτώση είναι αργή και ήρεμη, προς έκπληξή σου,

αλλά πέφτεις κάτω.

Και λες "Είμαι πρόθυμος να χάσω τα πάντα".

Πρέπει να το πεις σιωπηλά.

Να νιώσεις την πρόθεση.

Όταν το πεις,

πέφτεις σ' έναν ήλιο που ήταν από κάτω σου

και το σώμα σου καίγεται.

Έχεις χάσει τα πάντα.

Το όργανο της κτήσης είναι το υλικό σου σώμα.

Αν καεί το σώμα σου, είσαι μόνο μια ηλιαχτίδα

ανάμεσα σε όλες τις άλλες.

Ακτινοβολείς προς όλες τις κατευθύνσεις.

Εκπέμπεις προς τα έξω μια πολύ τρυφερή, γενναιόδωρη αίσθηση.

Τότε κοιτάς γύρω σου

και βλέπεις έναν άπειρο αριθμό από ήλιους, σαν αυτόν που σε περικλείει.

Όλοι ακτινοβολούν προς τα έξω.

Και ακούς τους ήλιους να λένε με μια φωνή

"Είμαστε παντού".

Είναι ο κόσμος των ήλιων.

Μπορείς μόνο να δώσεις, όχι να πάρεις.

Δεν μπορείς να πιαστείς από τίποτα. Είναι αδύνατον.

Άνοιξε τα μάτια τώρα.

Πώς ένιωσες;

Τέλεια.

-Θες να πεις κάτι άλλο; -Ναι.

Λέω ότι είμαι πολύ καλός στη μη-προσκόλληση,

για μια δουλειά, για μια ταυτότητα, για μια έχθρα με κάποιον.

Μπορώ να χρησιμοποιήσω τα Εργαλεία.

Σε ό,τι αφορά τις ερωτικές σχέσεις

ή κάποιον συγγενή που αγαπώ,

η ιδέα τού να χάσω όλα αυτά,

δεν τα πάω καλά μ' αυτό.

Σκέψου το έτσι.

Δεν προσπαθείς να αποκολληθείς.

Αλλά να κινηθείς προς τη μη-προσκόλληση

όποτε φοβάσαι μια απώλεια.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν έχουν υπάρξει μη-προσκολλημένοι.

Ακόμα και το ότι κινούνται προς αυτό τους βοηθάει.

Είναι αδύνατον αν είσαι άνθρωπος. Δεν είναι καλό να είσαι αποκολλημένος.

Αυτό είναι πολύ λογικό.

Άρα ο στόχος δεν είναι να είσαι αποκολλημένος.

Απλώς κανένα άτομο, μέρος ή πράγμα που σ' εγκαταλείπει

δεν πρέπει να αφαιρεί την ύπαρξή σου και την πληρότητά σου.

Σωστά.

Δεν θέλω να κρύψω τίποτα,

για να μη γίνει κάτι που με κατατρώει.

Ακόμα και τον πόνο ή τους φόβους σου, όταν τους ομολογείς,

σε απελευθερώνει πολλές φορές.

Η Επεξεργασία της Απώλειας βοηθάει.

Θέλω να είμαι σαν καλόγερος και να μην ανησυχώ για τίποτα,

αλλά ακόμα πονάω κάθε μέρα.

-Καταλαβαίνεις; -Ναι.

Μου λείπει ο αδερφός μου.

Θα σου λείπει για πολύ καιρό.

Αλλά να σ' το θέσω έτσι.

Ο θάνατος δεν είναι μόνιμη κατάσταση.

Μπορείς να φοβάσαι τον θάνατο,

αρκεί να νιώθεις κάτι μετά τον θάνατο.

Δηλαδή αναγέννηση.

Η ιδέα ότι μπορείς να αναγεννηθείς από τα χειρότερα,

από τα απομεινάρια του κόσμου, της εμπειρίας,

και μπορείς να κάνεις κάτι να ζωντανέψει πάλι σαν σε κύκλο.

Έτσι φτάνει ένας άνθρωπος κοντά στον Θεό.

Το καταλαβαίνω.

Αυτή είναι η πραγματικότητα, η ζωή συνεχίζεται.

Αλλά είναι πολύ λίγα τα άτομα που δεν θέλω να χάσω, οπότε…

Ούτε εγώ θέλω να σε χάσω.

Τι να κάνω;

Λέω να παντρευτούμε.

Θέλω προγαμιαίο συμβόλαιο.

Να μερικά.

Είναι φοβερά.

Ναι, αυτό…

Κάτι που καταφέρνω μέσω της ταινίας ενώ την κάνω…

Παλιά πίστευα ότι οι άνθρωποι που θαύμαζα

δεν έχουν τα προβλήματά μου.

Συγγνώμη.

Καταλαβαίνω.

Είναι παράλογο, το ξέρω. Δεν είναι…

-Γι' αυτό γελάς. -Ναι.

Ναι, νομίζω ότι είναι καλό που θα δει ο κόσμος

ότι εσύ που τα δημιούργησες όλα αυτά…

Είναι σημαντικό τα άτομα που θαυμάζουμε

να μην απαλλάσσονται από τα προβλήματα που έχουμε εμείς.

Δίνεις τον ίδιο αγώνα να είσαι άνθρωπος

όπως όλοι οι άλλοι.

Λες ότι κανείς δεν απαλλάσσεται απ' τον πόνο,

απ' την αβεβαιότητα, απ' την προσπάθεια.

Νομίζω ότι υπάρχει κάτι όμορφο στο να σε βλέπουμε ευάλωτο.

Για μένα, αυτό δείχνει

ότι δεν μπορεί να υπάρξει κανείς με όλες τις λύσεις.

Ναι.

Το μυστικό της ζωής.

-Κατά τη γνώμη μου. -Ποιο είναι;

Ν' αποδεχτείς ότι δεν θα βρεις ποτέ τη λύση.

Ούτε κανείς άλλος.

Η ευτυχία έχει να κάνει με το πώς το αποδέχεσαι

και τι κάνεις.

Αλλά πρέπει να το αποδεχτείς, γιατί αλλιώς,

θα πιστεύεις ότι εγώ μπορώ κάπως να το ξεπεράσω,

ενώ εσύ όχι.

Είναι υπέροχη αυτή η στιγμή.

Μπορείτε να μείνετε έτσι κι εγώ να πάω σπίτι να κοιμηθώ;

Όταν έρθω το πρωί, θέλω να σας βρω έτσι…

-Είναι λογικό; -Ναι.

Κουράστηκες;

Ναι, κουράστηκα λίγο.

Εντάξει, ξάπλωσε.

Τι βλέπεις όταν κλείνεις τα μάτια;

Τη θάλασσα.

Μια πανέμορφη παραλία και τα κύματα…

Δεν είναι μεγάλα κύματα. Έχουν τέλειο σχήμα.

Και καλύπτουν το σώμα μου.

Ζεστό ή κρύο το νερό;

Ζεστό.

Ξέρεις τι είπε η μητέρα μου όταν ο αδερφός μου μπήκε στο νοσοκομείο;

Είπε "Μπήκε ως βρέφος". Ήταν τριών.

"Αλλά μετά από τρεις μήνες", τόσο νομίζω πέρασε μέχρι να πεθάνει,

"ήταν ολόκληρος άντρας".

Είχε μεταμορφωθεί.

Μ' έκανε να στενοχωρηθώ πολύ, αλλά επίσης…

μου προκάλεσε και δέος μάλλον.

-Τον βλέπεις τώρα; -Τι;

Τον βλέπεις;

Ναι, δεν είναι ιδιαίτερα…

Νιώθω ότι είναι ο αδερφός μου, αλλά…

Μοιάζει να είναι στην ηλικία σου.

Λέει

ότι δεν με προειδοποίησε αρκετά για τον θάνατό του.

Λέει…

Είπε ότι δεν τον ενόχλησε. Το ήξερε.

Δεν ξέρω πώς θα μπορούσε

να μου το πει.

Ίσως. Δεν ξέρω.

Ξέρω ότι είναι αδύνατον, αλλά νιώθω κάτι

σαν να πετάω.

Πώς νιώθεις;

Τέλεια.

Μπορώ ν' ανακαθίσω;

Πετάς στον αέρα;

Ελπίζω ότι θα σταματήσει όταν τα πόδια μου…

Έχεις ασφάλιση;

-Ναι, θες να ανακαθίσεις; -Ναι.

Ανακάθισε. Φυσικά.

Ωραίο δωμάτιο.

Είναι καθημερινή δυσκολία να σηκωθώ απ' το κρεβάτι.

Ίσως έτσι προσπαθείς να με ελέγξεις κάπως ή…

-Γιατί την κάνεις; -Για όλους τους λόγους.

-Να σου φέρουν το φάρμακο; -Ναι.

Μ' αρέσει το φόντο έτσι.

Πολλοί άνθρωποι ονειρεύονται

ότι ανακαλύπτουν κι άλλο δωμάτιο στο σπίτι.

Ή ανακαλύπτουν κάτι τεράστιο.

Αυτό σημαίνει ότι γίνεσαι πιο συνειδητοποιημένος.

Η ιδέα του σύμπαντος μεγαλώνει.

Ονειρεύονται ότι έχουν στο σπίτι ένα δωμάτιο που δεν υπάρχει

και το μυαλό τους εξαπλώνεται;

Ναι.

Είναι τρελό.

…λέω "Κάνε ό,τι ακριβώς σου λέω, γαμώτο.

Θα νιώσεις καλύτερα…"

-Έχω μια ιδέα. -Πες μου.

Μιας και γυρίσαμε την αρχή της ταινίας,

αυτό ίσως είναι για το τέλος,

αν πούμε γιατί κάνω την ταινία τώρα, μετά από όλα όσα περάσαμε.

Ωραία.

Δες αν… Πολύ γρήγορα.

Δες αν μπορείς να πεις την αρχή και μετά το τέλος.

Κάνω αυτήν την ταινία

γιατί θέλω να δώσω την ψυχανάλυση και τα Εργαλεία που έχω μάθει

σε όσο το δυνατόν περισσότερο κόσμο

μέσω μιας ταινίας.

Έκανα αυτήν την ταινία

επειδή αγαπώ τον Φιλ…

Επειδή αγαπώ τη ζωή που μου επέτρεψαν να έχω αυτά τα Εργαλεία.

Δεν έχει σημασία τι θα πει ο κόσμος.

Σημασία έχει που την τελειώσαμε.

Μαζί.

Ναι, νιώθω πιο κοντά σου τώρα απ' ό,τι στην αρχή.

Είναι υπέροχο σημάδι.

Και μεγάλη τύχη για μένα, στην ηλικία των 74 ετών.

Σ' αγαπώ.

Κι εγώ σ' αγαπώ.

Ακόμα εύχομαι να μη μου φόρτωνες τόσα προβλήματα.

ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΟΥΣ ΑΔΕΡΦΟΥΣ ΜΑΣ

Στα γυρίσματα πριν μήνες,

ανέφερες μια σχέση που υπήρχε περιστασιακά για πολύ καιρό

και σ' ένα τηλεφώνημα είπες

ότι είχες επικοινωνήσει με το άτομο.

Θέλω να σε ρωτήσω γι' αυτό, αλλά μόνο αν θες να το συζητήσεις.

Είναι εκπληκτικό.

Εκείνη είναι το πιο κοντινό μου άτομο.

Όταν ήμασταν νεότεροι, εγώ κυρίως δεν ήθελα να είμαστε σε σχέση.

Δεν είχα τη διάθεση να το προσπαθήσω.

Τώρα την έχω.

Της τηλεφώνησες αφού μιλήσαμε;

Ναι, με βοήθησε.

Η κουβέντα μας μ' έκανε να ντραπώ λίγο.

Δηλαδή;

Έκανα κάτι χωρίς να είμαι απολύτως αφοσιωμένος,

σαν από τεμπελιά.

Με βοήθησε πολύ.

Ποιος απ' τους δυο σας φοβάται περισσότερο να το προσπαθήσει;

Εσύ ή εκείνη;

Εγώ, σίγουρα.

Πιστεύεις ότι θα μπορέσεις

να παραμερίσεις τα τείχη και τους φόβους

για να προσπαθήσεις, το θέλεις;

Ναι, θα το κάνω.

Ποια θα ήταν η αισιόδοξη έκβαση;

Η αισιόδοξη έκβαση είναι να πετύχει.

Αυτή θα ήταν η αισιόδοξη έκβαση.

Υποτιτλισμός: Κατερίνα Περδικάκη