Original subtitles

Neem me niet kwalijk.

Dit is mijn kamer.

Die bevalt u vast beter.

- En u dan? - Ik slaap wel in m'n werkkamer.

Heel vriendelijk van u, maar ik wil u niet tot last zijn.

U bent me niet tot last. Ik slaap hier wel vaker.

Ik ga wel via de kamer van m'n zus. Dan stoor ik u niet.

Iemand bespioneert ons. Praat Frans.

- Weet je 't zeker? - Ja. Kan het je stiefvader zijn?

Misschien. Wat kan ons 't schelen. Over 'n week is 't voorbij. Dan zijn we weg.

Is dit pistool van u?

Ik geef geen antwoord.

Alles wijst naar u, meneer Duclos. Waarom werkt u niet gewoon mee?

Ik hoef u niet te helpen, inspecteur.

Nogmaals, ik ben jurist en ik ken mijn rechten.

Ik eis als Frans staatsburger verdacht van een misdrijf...

bijstand van de Franse politie. Dan pas beantwoord ik uw vragen.

Uitstekend.

- Hallo, baas. - Dag, Ari.

- Hebt u een goede reis gehad? - Wel wat lang. En geen bier aan boord.

We kunnen er nu nog wel eentje pakken.

Eentje pakken? Je bent wel vooruitgegaan, zeg.

Inspecteur Lognon stuurt me Franse detectiveromannetjes.

En u? Hebt u nog 'n beetje Fins geleerd?

'Hallo, een bier, dank u wel'. Is dat alles?

Tot nu toe wel. Maar als ik elk half jaar moet terugkomen...

Helaas, ik ken geen andere Franse politieman.

En onze klant is niet gemakkelijk. Het is 'n lastkous.

- Een lastpak. - O ja, natuurlijk.

Het is goed dat u me verbetert als ik fouten maak.

Een lastpak dus, onze professor Duclos.

Op het bureau werkte hij iedereen op de zenuwen. Daarom verblijft hij nu hier.

- U bent van de Franse politie? - Commissaris Maigret, Recherche.

- U bent professor Duclos? - Socioloog aan de Sorbonne.

Maar vooral bekend als criminoloog. In zekere zin zijn we vakbroeders.

Ik heb alleen voor de zekerheid om u gevraagd. Zelf kom ik er ook wel uit.

Ik vind 't spannend. Amusant zelfs, als de politie niet zo pesterig deed.

En er geen dode was gevallen.

Ach ja, die arme kerel.

Ik heb de plek van de misdaad exact voor u in kaart gebracht.

Hier hebt u een kopie. Begane grond, eerste verdieping, tweede...

De eerste verdieping.

Dat komt straks wel. Vertelt u me nu wat u weet.

Een moment, graag.

Even voorstellen: Leena Liikanen. Zij runt 't hotel samen met d'r stiefvader.

- Aangenaam. - Dag, commissaris.

Zal ik u uw kamer wijzen?

Zij was de ma�tresse van het slachtoffer.

De Parijse kamer. Ik heb 'm zelf ingericht.

Ik hou van Frankrijk. Vindt u 'm mooi?

- Heel mooi. Het lijkt niet op 'n hotelkamer. - Dank u wel.

U hebt zeker in Parijs gewoond? Uw Frans is zo goed.

Niet goed genoeg. Ik ben er maar een jaar geweest.

Ik studeerde aan de Alliance Fran�aise. Ik heb zelfs les gehad van Duclos.

Had u hem hierheen uitgenodigd?

Nee, daarvoor ken ik hem niet goed genoeg.

Ik was gewoon een van z'n vele studenten.

U bent h�m vast wel opgevallen.

Zou u alleen voor mij naar dit godverlaten eiland komen?

Nee, Anita Kari organiseert die lezingen.

De schoonzus van die arme Konrad.

Zal 't u lukken om de moordenaar te vinden?

Ik hoop het. Als u me helpt.

Ik zal m'n uiterste best doen.

Ik hield heel veel van hem.

Ik heb m'n lezing in dit gebouw gehouden. In een prachtige zaal.

- Een groot succes, 'n uitgelezen publiek... - Uitgelezen?

Klein.

'De misdaad als maatschappelijke daad', tja, wat wil je...

- Hoe bedoelt u? - Dat was het thema van m'n lezing.

Onze maatschappij genereert in feite zijn eigen overtredingen, z'n 'misdaden'.

Degene die Konrad vermoord heeft, kan 't dus niet helpen?

- U trekt het in het belachelijke. - Nee, hoor.

- U citeert natuurlijk Lombroso en Freud... - Nee, m'n Zwitserse collega Grosz...

Gaat veel verder, natuurlijk. En uw eindconclusie is:

Geen gevangenissen, maar ziekenhuizen. Nietwaar?

- Uw analyse verschilt van de mijne. - Gelukkig wel.

Zeg Ari, rijden er op dit eiland helemaal geen auto's?

Nee, het is ook zo klein. Iedereen loopt of fietst.

Er worden alleen auto's gebruikt door de politie en de ambulance...

- en de begravers. - De begrafenisondernemingen, bedoel je.

Weet je wel, Ari, waar de term 'begrafenis' van is afgeleid?

- Elisa Porola, de echtgenote van Konrad. - Mijn oprechte deelneming, mevrouw.

Bedankt dat u ons wilt ontvangen.

- Anita Kari, haar zus. - Mijn oprechte deelneming, mevrouw.

Kunnen we het huis bekijken?

Ga uw gang, commissaris.

- Was de receptie in deze ruimte? - Ja.

Eigenlijk wou Konrad alleen maar dansen.

- Hij vroeg Leena meteen ten dans. - Leena? Van het hotel?

Ja. Hij had alleen maar oog voor haar, zelfs tijdens m'n lezing.

En u?

Ze is erg innemend, dat is wel waar.

Maar ik vond 't ongepast, vooral jegens z'n vrouw.

Hebt u afgezien daarvan nog iets opgemerkt?

Ik heb vooral met Anita Kari gesproken. Ze is een gepromoveerd juriste.

Ze vroeg mijn mening over de sociale functie van de advocaat in 'n strafzaak.

Is u verder echt niets opgevallen?

Nee, maar 't was wel grappig om te zien hoe een jongen in 'n matrozenpak, Leo...

reageerde op het gedrag van Konrad en Leena.

Hij wou kennelijk ook dansen, maar die lomperd liet 't niet toe.

U hebt het niet zo op Konrad Porola, is het wel?

Ik heb geen mening over hem.

Hij is vanwege Leena naar m'n lezing gekomen.

En na 't dansen zocht hij haar weer op.

Dat klopt. Leena zei dat hij haar met de fiets achternakwam.

Ze hebben eventjes gepraat. Bij terugkomst werd hij doodgeschoten.

Mijn kamer. Zoals u ziet, grenst hij aan de badkamer.

Normaal is dit de slaapkamer van Anita Kari.

Zolang ik er ben slaapt zij in de werkkamer.

Hier ligt ze wel vaker als ze last heeft van haar been.

U hebt wel gezien dat ze mank loopt.

- En deze deur? - Volgens mijn plattegrond...

is dit de deur naar de slaapkamer van Konrad en Elisa Porola.

- Wanneer ging u naar boven? - Toen de gasten vertrokken waren.

- Was Konrad er nog? - Ja. Kort daarop is hij weggegaan...

- zogenaamd om het huis af te sluiten. - En toen?

Ik nam afscheid van Elisa en ben naar boven gegaan, met haar zus.

We zeiden welterusten en zij ging haar werkkamer in.

Ik bracht m'n papieren wat op orde en ben hier gaan zitten...

om aantekeningen te maken voor mijn volgende boek.

Ik zat net te werken toen ik die twee schoten hoorde.

Het leek wel of ze uit deze kamer kwamen.

Ik ging naar de badkamer en stootte met m'n voet tegen 't pistool.

Daarom raapte ik het ook op.

Toen hoorde ik geluiden op de binnenplaats. Ik rende erheen.

- Was het licht aan? - Nee, dan had ik dat ding niet opgeraapt.

Deed u het licht aan voordat u naar beneden ging?

- Want dat pistool... - Ja ja, ik snap het al.

- Is die pet daar gevonden? - Daarin, ja.

- En de sigaar? - Op de trap.

Ik rende 't huis uit en botste op mevrouw Porola.

We renden naar Konrad, en Anita was daar een paar seconden later.

Konrad was stervende. Zijn ogen waren al glazig.

Hij keek me aan en zei: Mixi, mixi?

Dat is Fins voor 'waarom'.

En pas op dat moment realiseerde ik me dat ik dat pistool vasthad.

Hebt u al een ballistisch rapport ontvangen?

Nog niet. Waarom?

Ik vraag me af of de schutter niet buiten stond, ter hoogte van de eerste etage...

en niet van de badkamer.

Nadat hij Porola heeft gedood...

heeft hij het wapen dan door het badkamerraam gegooid...

en u hebt 't opgeraapt. Bedoelt u dat?

In dit stadium van het onderzoek is elke hypothese er ��n.

- Wilt u mijn visie weten, in dit stadium? - Heel graag.

Een deskundige bij uitstek hoort twee schoten...

raapt het moordwapen op en spoedt zich ermee naar het slachtoffer.

En daar zijn twee getuigen bij.

- U weet ook wel dat je in zo'n situatie... - Reflexmatig handelt?

Meneer Duclos, wat voor reden had u om Porola te vermoorden?

- Wat zijn dat voor insinuaties? - Ik stelde u een vraag.

Het antwoord is: Nee, ik had geen reden om Porola te vermoorden.

Daar ben ik nog niet zo zeker van.

- Ik begrijp het niet. Denkt u dat... - Ik denk sowieso niet.

- Ik voer mijn onderzoek uit, meer niet. - Dat zal ik onthouden.

Alleen de vingerafdrukken van Duclos.

Maar misschien kunnen we de eigenaar vinden.

Dit type pistool wordt veel door het leger gebruikt sinds WO ll.

We gaan er achteraan.

Hoofdcommissaris H�sting, chef van de eilandpolitie.

- Aangenaam, hoofdcommissaris. - Insgelijks, commissaris.

Mijn Frans is niet zo goed als dat van Ari.

Het spijt me dat we u uit Frankrijk hebben moeten laten komen.

Het geeft niet. Ik begrijp best dat u Duclos verdenkt.

We hebben een...

Een nieuwe verdachte.

Ja, een man die hier bekend staat als Norppa.

De pet die we in de badkamer vonden, is van hem. En het pistool ook.

- En de sigaar? - Dat is een Cubaanse.

Norppa rookt alleen pijp.

- Wie is Norppa? - Een vriend van Konrad.

Hij heeft geen motief. Maar dat maakt de politie niets uit.

Die verdenkt hem van smokkel. Maar ze hebben 'm nooit kunnen pakken.

Ik snap het.

Wie heeft 't voor 't zeggen in deze zaak, jij of die ander?

Ik. Ik ben een rang hoger dan H�sting. Maar ik ben door Helsinki gestuurd, dus...

Je werkt dus gewoon loyaal en plezierig samen.

Net als politieagenten waar ook ter wereld. Loyaal en plezierig.

Dat is hem.

Ik laat u nu alleen. De pont naar Helsinki vertrekt over tien minuten.

Ben je intussen eigenlijk nog getrouwd?

Nee. Wel verloofd. Nou ja, bijna.

- Je denkt erover. - Klopt, baas. Ik denk erover.

- Serieus? - Heel serieus.

- Tot ziens, Ari. - Tot morgen.

- Kun je ook eten in die tent van jou? - Ik dacht van wel.

- Een beetje lekker? - Ik ken uw smaak.

Dat hangt af van uw vorderingen in het Fins.

Zeg eens:

Haring met gebakken aardappels.

- Wenst u nog iets, professor? - Nee, niets.

Ik zat na te denken.

Commissaris, nog een laatste glaasje?

Als 't tenminste niet verboden is dat de verdachte pimpelt met de politie.

Ik heb nog eens nagedacht over daarstraks.

Valt mijn gedrag met 't moordwapen niet in de categorie 'gemankeerde daad'?

Het is al laat, vindt u niet?

Vanmiddag hebt u zich vrolijk kunnen maken over mij.

Dan moet u nu even naar mij luisteren.

Ik zei dus dat het oppakken van het pistool...

en het onder de neus van het slachtoffer houden...

me zo onhandig leek dat het wel de bedoeling moest zijn. Onbewust dan.

U wilde 'm wel doden, maar deed 't niet.

Inderdaad.

Maar ��n ding blijft me toch dwarszitten.

Ik kende Konrad namelijk niet.

Waarom zou ik helemaal hierheen komen om een onbekende te vermoorden?

Vraag dat maar eens aan uw onderbewuste.

Dan hoort u vast en zeker het antwoord.

En anders kan ik 't u wel geven.

U weet kennelijk het antwoord al, nietwaar?

Wie weet? Uw wodka is heerlijk.

Tot ziens.

Mijn sleutel, alstublieft.

Wilt u Turbigo 4217 bellen in Parijs...

en 'n cognac naar m'n kamer sturen?

Binnen.

We hebben alleen wodka, maar die is heel goed.

Vast wel.

Dank u wel, juffrouw.

Meneer Maigret, het spijt me van daarstraks.

Ik hield heel veel van Konrad. We zouden samen weggaan, morgen.

En nu moet ik hem morgen begraven.

Goedenavond, mevrouw Maigret. Heb je een ogenblikje?

Elisa Porola en Anita Kari.

Ze gedragen zich waardig, nietwaar?

Dat is Irma, de huishoudster van de familie. Weet u 't nog?

De jonge Leo met Norppa. Nee maar...

Mooie pet. Is ie nieuw?

Die voelt zich niet op z'n gemak. Wat zei hij?

Dat hij z'n pet verloren had en dat dat u niks aanging.

De politie verdenkt die man met de pet toch van smokkel?

Norppa, ja. Poolse waar. Polen ligt daar, aan de overkant van de Oostzee.

We zijn hier gek op hun wodka. 'Warschaulied' heet die bij ons.

Daarom ook dacht de politie dat Konrad de medeplichtige was van Norppa.

Konrad een smokkelaar?

Ik schat 'm eerder in als een rokkenjager.

Al die vrouwen op z'n begrafenis hadden het er maar moeilijk mee.

Er waren ook studenten van de marine-opleiding waar hij lesgaf.

Maar wat is het verband met smokkel?

De wateren tussen de eilandjes.

Voor hij docent werd, had Konrad veel gevaren...

op die zogenaamde 'haringwegen'. Die zitten vol klippen.

De douane kan er niet uit de voeten.

Norppa kon ze altijd afschudden, maar daar had hij Konrad bij nodig.

- Wisten de eilanders ervan? - Reken maar.

Als ze zeiden dat ze hondshaaien gingen vangen...

ging iedereen het Warschaulied zingen.

Ik snap best dat Norppa de pest in heeft.

Z'n pet kwijt, z'n gids vermoord, de politie op z'n dak...

- Loopt z'n scheepswerf goed? - Niet zo goed als vroeger.

Je hebt tegenwoordig schepen met 'n plastic romp. Lelijk, maar veel goedkoper.

Hebt u geen honger?

Jawel, maar zoveel nou ook weer niet.

Nog steeds geen bericht van het leger over het pistool?

Doet de bank ook zo lang over het geven van inlichtingen?

Dat hangt ervan af. Wilt u de rekeningen van Norppa zien?

Ja, van de werf en van hem persoonlijk.

Verdenkt u hem ook al?

Niet meer dan hem daar.

- Kon hij het goed vinden met Konrad? - Heel goed.

Konrad gaf hem priv�-les. Wiskunde.

Hij lijkt smoorverliefd op Leena.

Noem mij ��n normale man die niet verliefd op haar is.

Als jaloezie het motief is, kun je alle mannen op het eiland wel verdenken.

Ze zijn �f verliefd op Leena, �f Konrad is met hun vrouw naar bed geweest.

Wat denkt u?

Ari, je weet dat ik niet denk.

Ben je klaar?

Ik wil de badkamer nog eens zien.

U weet toch dat we in de rouw zijn?

Het spijt me. Maar hoe langer je wacht met 't zoeken naar de schuldige...

hoe groter de kans dat hij ontsnapt.

- Was de benedendeur open, die avond? - Konrad zou 'm later afsluiten.

Iedereen kon Konrad dus binnen op- wachten, schieten, de badkamer ingaan...

en ongezien wegvluchten in de paniek. Klopt dat?

- Zou dat kunnen, juffrouw? - Ik weet 't niet.

Het ging allemaal zo snel. En toen we Duclos zagen met dat pistool...

Hij zei dat u hem voor die lezing hier had uitgenodigd. Kent u hem?

Nee, maar Frankrijk en Finland onderhouden culturele betrekkingen.

En Leena heeft daarvan geprofiteerd, he?

Wist u dat ze professor Duclos in Parijs had ontmoet?

Hij dus ook al.

Kende ze dan zoveel mannen?

Bent u echt gekomen om de badkamer te inspecteren...

en me uit te horen over wat u allang weet?

- Onder andere, ja. - Onder andere.

Wat bedoelt u daarmee, meneer Maigret?

Bent u op de hoogte van de avontuurtjes van uw zwager?

Avontuurtjes?

Dat hij met andere vrouwen naar bed ging? Met Leena, bijvoorbeeld?

- Onder andere, ja. - Onder andere.

Ja, Konrad ging met heel veel vrouwen naar bed.

Kijk maar eens.

Zij is ook met Konrad naar bed geweest.

Iedereen wist dat hij een avontuurtje had met Leena.

En wist uw zus dat ook?

Of ik wat wist, commissaris?

Dat Konrad en Leena...

Dat wist ik, ja.

Konrad was een zeer charmante man.

Hij kon geen nee zeggen tegen vrouwen. Dat was bekend.

En we hielden van hem zoals hij was. Nietwaar, Anita?

Ja. We zullen hem erg missen, meneer Maigret.

Heel erg.

Ik weet wel dat u niet denkt, maar denkt u niet dat Konrad en de twee zussen...

- Hoe zeg je dat? Een driehoek hadden? - Een driehoeksverhouding.

En dan de huishoudster nog.

- En Leena. - Onder andere.

De winternachten zijn hier erg lang. En je moet toch wat.

Ik sterf inmiddels van de honger.

- Goedenavond, commissaris. - Kan ik iets te eten krijgen?

Natuurlijk. Wat zou u graag willen hebben?

Laat dat maar aan mij over. Gaat u zitten.

- Goedenavond, meneer Duclos. - Goedenavond.

- Hebt u nog iets ontdekt? - U dan?

U weet best dat ik alleen onder uw begeleiding weg mag.

Inderdaad, meneer Duclos.

- Wat is dit? - Een soort Engelse schotel.

- Maar zonder vlees, en gerookt. - Een Scandinavische schotel.

U kent het dus. Eet u het vaak?

Nooit, maar eens moet de eerste keer zijn.

Proef de wodka eens.

Helemaal niet slecht. Je hebt gelijk.

Zeg het maar, meneer Duclos.

Ik weet nog niet wie de moordenaar is...

maar er zit schot in.

Ik heb alle aspecten van het drama een voor een bekeken en nu...

Ja, wat nu?

Nu kan iemand als u er zijn voordeel mee doen en de zaak afmaken.

Ik luister, meneer Duclos.

U bent waarschijnlijk katholiek...

dus u kent de zeden van het land. Door en door Luthers, protestants.

Kijk door het raam en je ziet zowat beide uiteinden van het eiland.

Iedereen bespioneert elkaar.

Een schandaal is meteen bij de hele bevolking bekend.

En het gedrag van Konrad was al een tijdlang een onverdraaglijk schandaal.

Konrad en Leena zaten in dezelfde gevangenis.

De maatschappij versus twee randfiguren die wanhopig proberen eruit te breken.

Als dat waar is, zouden Konrad en Leena juist moeten moorden.

Ze waren iets nog ergers van plan: de maatschappij de rug toekeren.

En die heeft toegeslagen voordat zij toesloegen.

Waarom Konrad en niet Leena?

Geen enkele maatschappij elimineert wie haar doet voortleven, de vrouwen.

Als iemand in huis een moord pleegt, is het hele huis schuldig.

U bent dus schuldig.

Ik ben een potenti�le moordenaar, dat is waar.

In mijn lezing heb ik de perfecte misdaad geponeerd...

gepleegd door een koelbloedige, intelligente man.

Puur intellectueel gezien...

Ik zou Leena geen puur intellectueel motief willen noemen.

En u ook niet, neem ik aan.

Ik begrijp niet in hoeverre Leena...

In hoeverre Leena een motief is? Hoe oud bent u eigenlijk?

39 jaar. Waarom?

En Leena is net twintig. U hebt haar toch in Parijs leren kennen?

Ik ben verliefd op haar en heb Konrad uit jaloezie gedood. Zoiets?

En waarom niet?

U zou de eerste veertiger niet zijn die zijn jonge rivaal uit jaloezie ombrengt.

Ik redeneer even met u mee.

Ik pleeg een moord op een zodanig knullige manier...

dat al die bewijzen tegen mij voor mijn onschuld pleiten. Ja?

Goed gezien.

Maar in dat geval blijf ik toch verdachte nummer een.

Als u erop staat... Of heeft u iemand anders in gedachten?

- Tot morgen. - Prettige avond, Ari.

Als je toch informeert naar de bankrekeningen van Norppa...

vraag dan ook die van Porola.

- Van Konrad? - Ja.

En van de twee zussen.

Hou op.

Neem 'm mee naar het hotel. Ik zorg voor hem.

Hij bloedt.

- Waarom ben je zo bang? - Bang?

Denk je dat we jou beschuldigen?

Het is niet waar. Ik heb Konrad niet vermoord.

Wat deed je op de avond van de moord?

Na het feest bij Konrad?

Ik ben met Leena meegelopen, maar niet zo lang.

Ze had afgesproken met Konrad. Ze wou dat ik wegging.

- En dat heb je gedaan? - Ja.

Ik ben teruggelopen naar school. Ik was doodongelukkig.

Wist je dat Leena zou weggaan met Konrad?

- Ze vertelde 't me de avond van de moord. - Toen je haar ten huwelijk vroeg?

Ja. Hoe weet u dat?

Was je al weer terug op school op het moment van het misdrijf?

Heb je de schoten gehoord?

En je bent niet gaan kijken?

Ik wist niet dat het Konrad was.

En ik kon ook niet meer weg. Het is een militaire school.

Na tien uur is het hek dicht.

Ga maar.

- Mag ik... - Het is bijna tien uur.

Is 't nacht bij jou? Jij boft maar. Hier duurt de nacht nog geen drie uur.

Als je al van 'nacht' kunt spreken.

Het Hoge Noorden, ja.

Ik heb je toch niet wakker gemaakt?

Ik weet het nog niet.

Binnen.

Ik heb een biertje besteld.

Natuurlijk.

Nee hoor. Ik ook. Welterusten.

Uw biertje, commissaris.

M'n biertje? O ja.

- Dat was m'n vrouw. - Is ze jaloers?

Nee, ik geloof het niet.

Doet je stiefvader altijd zo tegen mannen?

- Als hij ze aankan, wel. - Je mag 'm niet zo, he?

Nee. Ik was wel dol op m'n vader.

Weet u dat u dezelfde voornaam hebt? Julius.

Hij stierf toen ik negen was. Drie jaar later ontmoette m'n moeder Liikanen.

En zij stierf terwijl ik in Parijs woonde.

Julius is nu een ouderwetse naam. In Frankrijk ook?

Ja, net als Alexandre of Auguste.

Liikanen. Ik weet z'n voornaam niet eens meer.

Kon hij overweg met Konrad?

Net als met Leo. Hoewel hij met Konrad nooit had durven vechten.

- Juffrouw Leena... - Noem me maar gewoon Leena.

Dat zou ik heel fijn vinden.

Wist je stiefvader dat je met Konrad weg zou gaan?

Ik weet het niet zeker. Ik denk het wel.

Was hij degene die jullie bespioneerde, vlak voor de moord?

Ik weet het niet. Ik kon het niet zien. Misschien wel.

Als het zo was, zou ik het u zeker zeggen.

Ik moet gaan. Welterusten, meneer Julius.

Het Warschaulied.

Vannacht hebben ze Norppa laten lopen.

De douane vond hem toen hij z'n vracht net had ingeladen.

Hij vluchtte, maar zonder Konrad kon hij ze niet van zich afschudden.

En op het eiland sloten ze 'm in. Ik heb ze vannacht gehoord.

In z'n boot was niks te vinden. Norppa had, gelukkig voor hem, tijd genoeg...

om de hele lading overboord te zetten. Toen konden ze hem niet vasthouden.

Maar ik ben op de bank heel interessante dingen te weten gekomen.

Anita Kari, Elisa Porola, Konrad, Norppa en z'n scheepswerf...

Ik heb de overzichten van de laatste vijf jaar opgevraagd.

Die van Anita en Elisa zijn niet interessant.

Drie jaar lang storten Konrad en Norppa op dezelfde data dezelfde bedragen.

Plotseling houdt dat bij Konrad op maar bij Norppa gaat het door.

Met grotere bedragen, en op hetzelfde ogenblik...

Komt Norppa's werf in de problemen vanwege de plastic scheepsrompen.

Dus?

Jij denkt dat Konrad Norppa geld leende.

Drie jaar lang, dus dat liep op tot een flink bedrag...

Dat hij niet kon terugbetalen toen Konrad, die met Leena weg wou, erom vroeg.

En toen vermoordde hij z'n vriend.

Er liggen brieven op tafel. Hij ziet er woedend uit.

We gaan kijken.

Wat voor brieven?

Rustig maar.

Brieven die Konrad aan uw stiefdochter schreef. Kijk maar in uw zakken.

Schaam u maar niet, inspecteur.

M'n man vond het heerlijk om z'n liefjes te schrijven.

Voor ons huwelijk schreef hij mij ook vaak, al woonden we vlak bij elkaar.

Liefste, aanbedene. Je borsten, je billen, je lichaam maken me gek.

De zachtheid van je dijen, de geur van...

Bent u gechoqueerd? Deze is nog tamelijk po�tisch.

Meestal was onze Konrad veel platter.

Hij bedreef de liefde graag per brief.

Hier, bijvoorbeeld.

Nee, ik denk dat dit te veel wordt voor meneer Liikanen.

Uw vriend vertaalt hem wel als u onder elkaar bent.

U heeft wat u wou, dus...

Arme kerel.

Volgens mij is hij verliefd op z'n stiefdochter.

Is dit echt alles wat u wou weten?

We willen graag de brieven zien die Leena aan Konrad schreef.

Ze liggen waarschijnlijk hierin.

Hebt u ze gelezen, mevrouw Porola?

U wilt weten of ik jaloers was op Leena. Nee dus.

Ik wist dat ze van haar kwamen, maar ik heb ze nooit gelezen.

Ik hield me allang niet meer bezig met het liefdesleven van mijn man.

Wou u nog wat anders weten, commissaris?

Januari. 30.000 op de rekening van Norppa, 30.000 op die van Konrad...

en 30.000 in z'n opschrijfboekje.

De maand erop hetzelfde verhaal.

En hier dan. November, 70.000 op de rekening van Norppa...

niets op die van Konrad maar 35.000 tussen haakjes in z'n opschrijfboekje.

Op precies dezelfde datum.

Drie jaar lang leent Konrad dat bedrag aan Norppa.

En onder aan de bladzijde staat de optelsom van alles wat hij heeft geleend.

Hoeveel is dat in Frans geld?

20 miljoen centimes. Dat is me nogal een motief.

Neem me niet kwalijk. Ik kan die vent inderdaad niet uitstaan.

H�, jullie. Eruit. Verboden. Wegwezen.

- Hij zegt... - Dat ik geen bevoegdheid heb.

Is hij dat, met Konrad en de twee zussen?

Als hij 'm had willen doden, zegt hij, had hij 't wel op zee gedaan.

En hij noemde ons...

Ja, dat heb ik wel begrepen, denk ik.

Wat staat er eigenlijk in?

Liefde... Volmaakte liefde...

voor eeuwig samen zijn...

samen weggaan...

Dat is interessant.

Mevrouw Porola heeft de brieven van Leena gevonden.

Ik wil ze haar teruggeven. Waar is ze?

Dag, meneer Duclos. Wilt u ons alstublieft alleen laten?

Ik ben aan het werk.

Ik ook. Voor u, toevallig.

Vooruit dan maar, meneer Maigret.

Ik kom wel terug zodra u klaar bent.

- Of later. Als ik tenminste zonder u kan. - Ik wil u graag van dienst zijn.

Alstublieft, meneer Duclos.

Wilt u me spreken? Ik was net iets lekkers voor u aan 't koken.

Een verrassing. U ziet het wel over twee uur en vijfentwintig minuten.

- De verrassing wordt nog bekokstoofd. - Bekokstoofd?

Ga even zitten.

Mevrouw Porola gaf me de brieven die u aan haar man hebt geschreven.

Die geef ik u nu terug...

behalve de brief waar ik het met u over wou hebben.

Liikanen, wilt u weggaan?

Hoe zit het met die verkoop? Is het hotel van u?

Voor 75 procent. Ik heb het voor de helft ge�rfd toen m'n vader stierf.

Na moeders dood erfden Liikanen en ik ieder de helft van haar deel.

Tot ik meerderjarig werd, een half jaar geleden, was hij de baas.

Hebt u een koper gevonden?

Ja. De dag na de lezing zou 't contract getekend worden.

Toen u op de avond van de moord met Konrad sprak...

zei u hem toen dat u het geld de dag erna zou krijgen?

Ja. Vandaar dat we ook meteen zouden vertrekken.

- En heeft die afluisteraar dat gehoord? - Absoluut.

Maar ik weet niet wie 't was.

Was Leo inderdaad terug op school voordat de moord gepleegd werd?

Door de arrestatie van Norppa en die brieven...

ben ik 't helemaal vergeten.

De wacht heeft 'm niet zien langskomen, maar hij weet 't niet zeker.

- Kun je daar ongezien in- en uitlopen? - Natuurlijk.

In deze zaak heeft niemand een alibi en iedereen een motief.

Dat klopt helemaal.

Hebt u gezien hoe laat het is?

- Tot morgen, Ari. - Tot morgen.

Nog een beetje?

Nee, dat zou echt te veel van het goede zijn.

- En u? Hebt u al gegeten? - Nog niet.

Maar wat is het eigenlijk?

Hondshaai gestoofd in bier, wodka en nog het een en ander.

Een recept van m'n oma. M'n vader was er dol op.

Daar visten Norppa en Konrad op. Poolse hondshaai.

Er blijft ook niets verborgen voor u.

Zeg eens, Leena.

Had Konrad voor jullie vertrek het geld nodig dat Norppa hem schuldig was?

Nee. Het hotel brengt genoeg op om er wel drie jaar van te kunnen leven.

En wist Norppa dat?

Nee. Konrad wou z'n geld hoe dan ook terug voor ons vertrek.

Maar ik...

Konrad is toch niet om z'n geld gedood?

Dat zou al te verschrikkelijk zijn.

Ik kon u niet meer waarschuwen. Er is nieuws.

De chef wil het u zelf vertellen.

U kent het Warschaulied.

Proost, meneer Maigret. Op u en op de Franse politie.

- Het onderzoek is afgelopen. - Is de dader gevonden?

Bijna. We weten wie het is.

M'n Frans is niet goed. Vertel jij het maar, Ari.

Voordat ik hier vanmorgen aankwam, had 'n getuige met de politie gesproken.

- Leo. - Precies.

Hij bekende dat hij die avond niet meteen naar school was teruggegaan.

Is hij Leena en Konrad gaan bespioneren?

Ja, en toen is ie Konrad gevolgd. Gezien heeft ie de moord niet, gehoord wel.

Hij heeft een man zien wegrennen. Z'n gezicht kon hij een klein beetje zien.

Het is een zeeman. Een buitenlander.

Wij zijn naar hem op zoek. We vermoeden dat het 'n wraakactie is.

Een matroos die ooit door Konrad gestraft is, toen die officier was.

Hij doet hier de haven aan. Ziet Konrad. Doodt hem.

Het onderzoek is afgelopen. Duclos is vrij. U kunt met hem mee terug.

Ik dank u.

Ik zou Leo graag willen ondervragen. Als u het goedvindt, natuurlijk.

In orde. Ik zal hem even halen.

Een buitenlandse zeeman die een oude vete komt uitvechten.

Wil hij zo graag van me af?

Goedemorgen, commissaris.

Wees maar niet bang. Niemand wil je kwaad doen.

- Ik heb 'm niet gedood. Ik zweer het. - Niet zweren. Vertel de waarheid maar.

Heeft Norppa je gevraagd om dit verhaal te vertellen?

Was hij het ook die zag dat je ze afluisterde en Konrad volgde?

En je zag een zeeman en een man die wegrende?

Die voor z'n leven de cel in gaat of de doodstraf krijgt?

- Ik zweer u... - Niet zweren.

- Hij is het, nietwaar? - Ja.

Dankzij jou hebben ze hem gearresteerd. Hij is hier.

Je hoeft maar te zeggen: Hij is het. - Nee, hij is het niet.

Hoe weet je dat?

Ik heb niemand gezien. Maar ik heb 't niet gedaan, ik zweer het.

Het is al goed, Leo. Wat mij betreft kun je nu gaan.

Nee. Ik heb nog een paar vragen voor je.

Ik denk dat u nu wel klaar bent met uw onderzoek, meneer Maigret.

U kunt vertrekken, samen met meneer Duclos.

Dit is het document voor meneer Duclos.

Tot ziens, meneer Maigret.

Ik ga de dader inrekenen.

Jij bent vrij om te gaan.

Een telegram van het leger.

Het moordwapen was wel degelijk van Norppa.

- Ari, mag ik je om een gunst vragen? - Met alle plezier.

Er zijn in het kantoor van Norppa een paar dingen die ik wil hebben.

Kun jij daarvoor zorgen?

Als Finse politiebeambte belast met het onderzoek?

Bijvoorbeeld.

Welke?

Deze en deze.

Wat moet dat daar?

De inspecteur belast met het onderzoek verklaart dit nog niet afgesloten...

en vroeg me hem bij te staan. Nietwaar, inspecteur?

Inderdaad. Er zijn een paar zaken die me interesseren.

Mag ik?

Norppa? Dat kan niet.

Dat verhaal met het pistool bewijst niets.

Bij Norppa was nooit iets op slot. Het kan heel goed van hem gestolen zijn.

Het is belachelijk. Norppa mocht Konrad veel te graag.

Jullie waren heel dik met z'n vieren.

Die auto hadden we samen gekocht en we hebben er nooit ruzie over gemaakt.

Ook niet na het ongeluk?

Heeft Norppa u verteld van het ongeluk?

Het hele eiland weet ervan.

Zelfs niet na 't ongeluk. We werden volwassen, ik trouwde met Konrad...

en we zagen elkaar minder.

Hierop lijkt 't wel of Konrad �n Norppa verliefd op u zijn.

- Hierop ook. U bent een schoonheid. - Heel aardig van u, maar het is niet zo.

U weet hoe mannen over manke vrouwen denken.

- Ze hebben er hooguit medelijden mee. - Je weet best...

Dat ze met me naar bed geweest zijn. Allebei.

Godzijdank zijn er mannen met me naar bed geweest.

Maar trouwen doen ze met jou.

Ik vind deze heel mooi. Die staat ook op m'n bureau.

- Dat had u al gezien, nietwaar? - Dat klopt, ja.

Mag ik de badkamer nog eens zien?

Ga jij hier staan.

Jij bent nu de moordenaar. Hou vast.

Dat is je pistool.

Je slaat twee keer op de rand en dan verstop je je in de badkuip.

En de pet?

Die interesseert me niet. Wacht op m'n teken.

Ga je gang.

Nergens aankomen.

Kom er maar uit.

Bedankt, dames.

- Je had het net over een auto-ongeluk. - Dat van Norppa?

Vertel er eens wat meer over.

Kom gauw. Liikanen is gek geworden.

Wie is dat? Wat gebeurt hier?

Ik geloof dat hij 't hotel wou kopen.

Liikanen is compleet doorgedraaid. Hij schold Leena uit en sloeg haar.

Hij is z'n pistool gaan halen en nu houdt hij die arme man in gijzeling.

En wat zei zij?

Dat ze niet zou verkopen en dat hij het pistool moest laten vallen.

Wat doet u nou, baas?

Hij geeft niet toe. Hij schiet je gewoon neer.

- Denkt u? - Wat moet dat? Bemoei je er niet mee.

Als ze verkoopt, schiet ik jullie allebei neer.

- Ze verkoopt niet, Liikanen. - En waarom dan wel niet, commissaris?

Omdat deze man niet meer wil kopen. Hij is veel te bang.

- Spreekt u Frans? - Een beetje.

- Hebt u begrepen wat ik net zei? - Ja meneer.

Herhaal dan dat u dit hotel niet meer wilt kopen.

- Hebt u dat begrepen? - Wie zegt dat hij het meent?

Dat zal ik u laten zien.

Geef me uw wapen.

Wat is er aan de hand?

Niets. Het is al voorbij.

Dank u wel, meneer Maigret. Dit keer is 't dan toch een echt afscheid.

U ook tot ziens, meneer Duclos. U bent vrij.

Voordat ik vertrek en Duclos laat gaan, wil ik toch weten wie de echte dader is.

Is dit een grap? Zo ja, dan getuigt hij van slechte smaak.

Ik ben vrij omdat de dader bekend is. Nietwaar?

Weet u dat zeker?

Wie is de dader dan?

- Norppa. - O ja?

Als u het beter weet dan wij, arresteert u de dader zelf maar.

Vanavond. Voordat u weer naar Frankrijk gaat.

Ik trek de kwaliteiten van de Finse politie zeker niet in twijfel.

Ik weet dat die de dader kan arresteren.

Commissaris Ari kent de ware toedracht overigens.

Als ik 't niet voor elkaar krijg, hang ik.

Dan moet ik het verkeer weer gaan regelen. En in de winter in Helsinki...

Stil maar.

Het gaat heus wel goed. En ik ben erbij.

En hiermee red je je wel.

Als u het zegt...

- U denkt dat Norppa onschuldig is? - Ja, chef.

Het geld, 't pistool, de pet in de badkuip, de sigaar... Een overdaad aan bewijzen.

Hij heeft Konrad niet vermoord, maar hij kent de dader en beschermt hem.

Zoals ik al eerder zei: Als iemand van 't huis de dader is, is 't hele huis schuldig.

- Dank u zeer, professor. - Geen dank.

Wist u dat Leena 't hotel wou verkopen?

- Nee. Als ik 't geweten had... - Had u Konrad gedood?

Ik geloof u graag, zoals ik u net bezig zag.

Maar u bent te impulsief om zoiets in sc�ne te zetten.

Maar dan jij, Leo. Je wordt verteerd door jaloezie...

- Ik zweer u dat... - Hou op met zweren.

Je liegt al vanaf het begin.

Hou maar op, chef.

Noch hij noch Norppa zal ooit Anita Kari of Elisa Porola beschuldigen.

Anita Kari en...

Maar waarom?

Ari heeft gelijk. Een van deze twee vrouwen heeft Konrad vermoord.

In koelen bloede en met voorbedachten rade.

Waarom zouden we dat gedaan hebben? Uit jaloezie? Dat slaat nergens op.

U weet dat de escapades van m'n man ons bekend waren.

En dat ik me er niks van aantrok.

Dat klopt. Maar dit keer zou hij bij u weggaan.

Het zou tussen hen misschien een jaar geduurd hebben.

Zodra er geldzorgen zouden komen, zou hij weer terugkomen.

Denkt u er ook zo over, juffrouw Anita?

Ik denk van wel.

Maar u weet het niet zeker.

Ik heb er niet zo over nagedacht.

Ik ben overtuigd van het tegendeel.

Ik zou het aan Norppa willen vragen, maar die verstaat geen Frans.

- Misschien kan Leena ons helpen. - Ik?

Hoe lang had u een verhouding met Konrad?

Bijna twee jaar.

- Had hij ook nog andere vrouwen? - Eerst wel, later niet, dacht ik.

Z'n eigen vrouw natuurlijk, en Anita.

Hij zei dat hij en Elisa niet vaak intiem meer waren.

- En Anita? - Dat was wat anders.

Hoe moet ik dat nou uitleggen?

Hij was nog wel intiem met haar, maar dat was uit medelijden.

Dat is niet waar. Het is een afschuwelijke leugen.

Konrad heeft altijd van me gehouden.

Norppa was ook verliefd op u.

Er waren veel mannen verliefd op me, voor...

- Voor het ongeluk. - Ja, voor het ongeluk.

Zat Norppa achter het stuur?

Ik las in een artikel over het ongeluk dat hij stomdronken was.

- We hadden allemaal gedronken. - Maar alleen u bent nu invalide.

Daarom zegt Norppa niet dat hij u z'n pistool zag stelen.

U hebt geen enkel bewijs. U kletst maar wat.

Ik hoef niet te reageren op de insinuaties van de Franse politie. Ik ben advocate.

Deze ondervraging is niet rechtsgeldig, maar ik wil m'n onderzoek afronden.

Ari, wil jij haar vragen of ze tot de moord besloten heeft...

toen ze doorkreeg dat hij niet uit liefde, maar uit lafheid bij haar kwam.

Schande. Hoe durft u dat te zeggen.

U gelooft toch niet wat die...

Leena heeft dit niet bedacht.

Konrad heeft het zelf gezegd. In deze brief en in deze.

Zal ik de passages voorlezen?

Om in de badkamer te komen en te schieten...

moest Anita door mijn kamer of door die van professor Duclos.

Is Anita door uw kamer gekomen, professor?

Het antwoord is: nee.

Ze is ook niet door de mijne gekomen. Dat zweer ik.

Ik geloof u. Daar heb ik een goede reden voor: U was niet in uw kamer.

Leo, wie stond er beneden toen er geschoten werd?

En dit keer vertel je de waarheid. Was dat niet mevrouw Porola?

Ze stond naast de voordeur. Ze leek wel verlamd.

Ik dacht dat zij het was die geschoten had.

Toen kwam meneer Duclos naar buiten met het pistool in z'n hand.

En daarna Anita Kari.

Goed dan, meneer Maigret. Ik was beneden. Maar wat bewijst dat?

Leo kwam een paar seconden na de schoten aanlopen.

Ik had tijd zat om de badkamer uit te gaan...

Je was beneden, Elisa.

Je wachtte op Konrad omdat je hem wou spreken.

Ik maakte expres wat lawaai om Duclos te laten merken dat ik in m'n kamer was.

Toen ging ik de badkamer in.

Ik wachtte op Konrad.

Ik schoot en verstopte me daarna in de badkuip, zoals Maigret al dacht.

Maar waarom?

Ik zou met hem gaan praten. Wie weet was hij dan gebleven...

Uit medelijden voor de invalide.

Toen hij zei dat hij weg zou gaan, heb ik gehuild.

Ik heb geprobeerd om hem tegen te houden. Weet je wat hij zei?

Wees nou lief, Anita. Probeer het te begrijpen.

Ik ben toch ook al die jaren heel lief voor jou geweest?

Heel lief, zei hij.

En dat zei hij met zo'n verschrikkelijke glimlach.

Begrijp je het nu?

Ik heb geregeld dat een collega u in Helsinki opwacht...

en naar het vliegveld brengt.

Dank je, Ari. Volgens mij vormen wij een goed koppel samen.

Dat hoor ik graag, baas.

Als u nog iemand nodig hebt in Parijs...

Wat zou die nou weer moeten?

Voor u weggaat wil ik u nog bedanken. Omdat u mij hebt vrijgepleit natuurlijk...

maar ook voor uw medewerking. Dit was een uiterst boeiende ervaring.

Ik ben de eerste criminoloog die een zaak van begin tot eind heeft meegemaakt.

En wees nou eerlijk. Ik heb u op het goede spoor gezet, toch?

- Wat denk jij ervan, Ari? - Ik ben net als u. Ik denk niet.

Maar toch...

- zou ik u nog een vraag willen stellen. - Ga uw gang.

Wanneer kwam u op het idee dat het huis schuldig was?

Ja, wanneer kwam ik op dat idee?

Ik voelde al die tijd al dat dit huis de misdaad in zich droeg.

Dit huis heeft een buitengewoon merkwaardige uitstraling.