Original subtitles

SCENARIUSZ I REŻYSERIA

Witaj w domu.

To cud, że żyjecie!

Witajcie.

To dla was.

- Do jutra. - Dziękuję, ciociu.

Takie same jak taty.

Fabio, nie dotykaj.

Pomóż mi pościelić łóżka.

GŁĘBOKA CISZA

To pierwsze zdjęcia z początku negocjacji rządu

i FARC tu w Hawanie, na Kubie.

Negocjatorzy rządowi oraz specjaliści zebrali się,

aby omówić bilans pierwszych rozmów z partyzantami.

Dzień dobry.

Przejrzałem dokumenty.

Jest karta rejestracyjna, karta szczepień, oceny.

Tu są oceny. Spójrzmy.

Bardzo dobre. Gratuluję.

Jeszcze jedno. Prosiła pani o kupon na stołówkę.

Teraz będzie o niego trudno.

Rząd przyznaje nam 600 kuponów na 2 500 dzieci.

Doszło sporo przesiedleńców.

Ciężko będzie o obiady.

O tej porze trzecia klasa ma lekcje.

Jeśli pani chce, chłopiec może od razu dołączyć.

- Chcesz? - Tak.

Ano Marío?

Proszę zabrać chłopca do koordynatora.

Niech go umieści w jednej z klas.

Chwileczkę. Dam ci prezent na dobry początek szkoły.

Pożegnaj się z mamą.

Kolejnym wymogiem jest mundurek.

Musi go pani przynieść najpóźniej za tydzień.

Tu już nie mogę przesunąć terminu. Tydzień.

- Gdzie go kupię? - Niedaleko. Podam pani adres.

To magazyn obok portu,

przy Dziewiątej ulicy.

- Ile kosztuje mundurek? - 55 000.

- Jeden? - Tak.

Dałaby mi pani rabat?

Niestety.

Tarcze są sprzedawane osobno?

Tak. Jedna kosztuje 4 000.

Poproszę.

Pani Amparo Gómez?

- Wypełniła pani formularz? - Tak.

Potrzebuję dokumenty potwierdzające konflikty w miejscu pochodzenia.

Mam tu folder z dokumentami.

I nagranie.

- To pani mąż? - Nie.

To był Ángel, syn Carmela, farmaceuty.

Zabili go bojówkarze, bo sprzedawał leki partyzantom.

Mój mąż zaginął.

Grozi wam śmierć?

W San Martin rozdają ulotki,

w których grożą śmiercią wielu ludziom,

w tym mojemu mężowi, Adamowi.

To on. Mój mąż.

Chcecie wyjechać do Brazylii?

To zaufany człowiek?

SZKOŁĘ POCHŁONĘŁA ZIEMIA

Pamiętam ten wypadek. Zawalił się budynek rafinerii.

Tak.

ULOTKA "OSTRZEGAŁA" PRZED KATASTROFĄ,

W KTÓREJ ZGINĘŁO WIELU AKTYWISTÓW.

- To pani mąż? Adam Baqueira? - Tak.

- Brazylijczyk? - Tak. To jego dokumenty.

- A to co? Groźby? - Tak. Grozili mu śmiercią.

Znaleziono ciało?

Nie.

Ani jego ani córki, która z nim była.

Bez zwłok nie wypłacą odszkodowania.

Na razie możemy się zająć wizą.

Sekretarka przyniesie pani listę potrzebnych dokumentów.

Później do pani zadzwonię i powiem, czy przyjmiemy sprawę.

Proszę zabrać dokumenty.

- Wszystkie? - Tak.

Dziękuję.

Dzień dobry.

Zastałam babcię?

Śpi.

Ma pani mundurki,

które mogłabym pożyczyć na wzór?

Nie. Moje dzieci są jeszcze małe.

A czy ktoś mógłby mi pożyczyć maszynę do szycia?

Córeczko, jak poszło?

Muszę zdobyć mundurki.

Nie wie pani, kto mógłby je pożyczyć?

Niestety nie.

Don Jaime. Nam pomoże.

Fabio, przestań się bawić komórką, bo skończy się bateria.

Lepiej mi pomóż.

Musisz się nauczyć szyć. To bardzo przydatna umiejętność.

Potrzebujesz pieniędzy.

Pieniądze to nie wszystko.

Mówiłam ci, ile razy szycie zapewniło jedzenie naszej rodzinie?

Prababcia potajemnie szyła spodnie kobietom.

A potem kogo nauczyła szycia?

Babcię. A babcia nauczyła ciebie.

Tak. Co jeszcze?

Babcia szyła spodnie żołnierzom, a ty partyzantom.

Tylko tak wiedziałyśmy, co robią.

W ten sposób poznałam twojego tatę.

Posiedź tu jeszcze chwilę, ale potem mi pomóż.

Zanim podam oceny, poznajmy waszych nowych kolegów.

Przedstawcie się i powiedzcie, skąd pochodzicie.

Nazywam się Luisa i jestem z Cauki.

Cześć, Luiso.

Nazywam się Juan José i pochodzę z Santa Rosy.

Cześć, Juanie José.

Przejdźcie na miejsca.

Później lepiej was poznamy.

Skoro już wszyscy siedzą,

co teraz mamy w planie?

Język hiszpański.

Tę lekcję najbardziej lubicie. Na początek opowiem wam bajkę.

Dzień dobry. To moja siostrzenica.

Nie ma męża. Zaginął w wypadku.

Zastanawiałam się, czy znajdzie jej pan pracę.

Nie przyjmujemy przesiedleńców, bo mamy potem problemy.

To córka mojej siostry.

Proszę ją zatrudnić.

Jest bardzo pracowita i nie weźmie dużo pieniędzy.

Dopiero pozbyliśmy się jednego problemu.

Jeśli przyjmiemy przesiedleńców, szybko nas stąd wyrzucą.

Mieszkam na tej wyspie 30 lat.

Nigdy nie sprawiałam nikomu kłopotów.

Jestem czysta.

Wszystkie problemy zostały za mną.

Skąd to wziąłeś? Przecież było schowane.

Skąd to masz?

Ile razy mam powtarzać, żebyś nie brał cudzych rzeczy?!

Chcesz sprowadzić na nas kłopoty?

Kiedy znów zobaczę, że bierzesz rzeczy ojca, pożałujesz że się urodziłeś.

Rozumiesz?

- Nie słyszę. - Tak.

- Tak, mamo. - Idź się wykąpać.

- Woda jest zimna! - Tym lepiej, czegoś się nauczysz.

Uważaj!

Na dworze jest pełno węży.

Woda jest zimna!

Proszę za mną.

Mamy tu piraruku, bagrzca, zebrasomę. Ostrożnie!

Jest ślisko.

Mamy tu różne ryby.

Proszę tędy. Ostrożnie! Jest ślisko.

To jest mota. A tutaj znajduje się jedna z największych ryb.

Łowi się ją nad brzegiem Amazonki za pomocą puyty.

- Co to takiego? - To po naszemu haczyk.

Można też łowić harpunem, ale trzeba mieć dobre oko.

Tu mamy rybę mota.

- Na pewno pani o niej słyszała. - Nie.

Jest bardzo smaczna. Łowi się ją ręką.

Trzeba mieć duży refleks.

Też jest popularna.

Problem w tym, że boję się wody.

Czuję do niej szacunek.

- Nie dam rady. - Dobrze płacimy za ryby.

Nie mogłaby mi pani dać czegoś do roboty w przetwórni?

Mogłabym skrobać ryby, wypatroszać je. Cokolwiek, byle nie łowić.

W tej chwili nie mamy wakatów. To niski sezon.

A te worki? Widziałam, jak chłopcy nosili je do ciężarówki.

Mogłabym pomagać.

To praca dla mężczyzn.

Nie ma problemu. W życiu dość się nadźwigałam.

Dam radę. Proszę się przesunąć.

Widzi pani?

Dostanie pani przepukliny.

- Zanieść? - Dobrze.

Co za kobieta!

Nurio, gdzie twoja mama?

Dokąd poszła?

Kiedy wróci, powiedz jej, że dzisiaj mamy zebranie.

Warto, by na nie przyszła. Dziękuję.

Do zobaczenia!

Wiem, gdzie to jest. Chcesz ze mną pójść?

Podaj mi nogę!

Rzucaj!

Oddaj mi nogę.

Podaj!

Nie ważcie się tu wracać!

Dobry wieczór.

Mam propozycję.

Wczoraj razem z burmistrzem przyszedł bogaty człowiek.

Chce wykupić domy na wyspie.

Planuje wybudować kasyno i postawić kilka hoteli.

Twierdzi, że wyspa nie należy ani do Kolumbii

ani do Brazylii ani do Peru.

Chcą ją przejąć.

Ile nam zapłacą?

Zapłacą 7 000 000 peso.

Nie opuszczę domu, tym bardziej za taką cenę.

7 000 000 to bardzo mało. Nie starczy na zakup domu w mieście.

Też się nie zgadzam.

I ja. Uprawiam tu warzywa.

7 000 000 to nic.

Ja mogę sprzedać. Dogadam się z pozostałymi chętnymi.

Sprzedam dom i ziemię.

Ale muszą mi dać za nie dobrą cenę.

Nie widzicie, jak tu cierpimy?

Ja się nie zgadzam.

Bóg dał nam tę ziemię.

Zbieramy banany, jukę, warzywa.

Dzięki nam w mieście Leticia mają co jeść.

To jednak okazja na nowe miejsca pracy.

Kiedy zbudują kasyna, mogą zatrudnić dzieci, młodzież i kobiety.

Wyspa nie jest na sprzedaż. Mieszkam tu od 20 lat.

Wcześniej żyłam w Peru i w Brazylii, a teraz tutaj.

Przybyli tu rządzący i chcą nas wyrzucić.

Mnie nikt nie wyrzuci. Za nic w świecie.

Nie jestem śmieciem, który można wyrzucić gdzie się chce.

Co się stanie, jeśli nie sprzedamy ziemi?

Przyjdzie wojsko z policją

albo bojówkami i nas stąd wyrzucą.

Ja też nie zgadzam się na sprzedaż. Tutaj umrzemy i będziemy walczyć.

Fabio!

- Pomóż mi nakryć do stołu. - Idę.

Korzystaj, że jest gorąca woda i się wykąp.

Trzymaj.

No bierz.

Woda zaraz wystygnie.

Przestało padać. Przynieś wodę.

Czy bliźnięta są dokładnie takie same?

Czasem tak, a czasem nie.

Mają ten sam głos, to samo ubranie i tak samo chodzą?

Niekoniecznie.

Jeśli jedno jest leworęczne, to drugie też?

Fabio, stygnie zupa. Jedz.

Była już wczoraj.

I dzisiaj też. Jedz.

Fabio, to jest na sprzedaż.

Codziennie jemy ryby!

Tyle ludzi głoduje, a ty marudzisz! Jedz!

Zachowujesz się jak tata!

Jedz zupę. Dam ci kawałek sera.

Pani Amparo? Mówi Jorge Velazquez, adwokat.

Co słychać?

Mam dobre wiadomości.

Dowiedziałem się, że koncern faktycznie wypłaca odszkodowania.

Naprawdę?

Zajmiemy się pani sprawą,

ale do tego musimy wyjechać

do San Martin.

Słucham?

Halo?

Coś przerywa, słyszy mnie pani?

Tak. Nie słyszałam co pan mówił na końcu.

Musimy pojechać do San Martin.

To generuje koszty.

Mniej więcej 20 000 000. Trzeba zabrać ludzi, żeby znaleźć ciała.

Muszę zapłacić 20 000 000?

Nie ma pani pieniędzy w tej chwili?

Nie, skąd.

Mam propozycję. Odkupię od pani tę sprawę.

Dam pani 15 000 000 za ofiarę.

Dodam do tego koszty przejazdów i dam pani pieniądze.

Pójdziemy do notariusza, a pani przekaże mi sprawę.

Nie rozumiem.

Proszę uważnie posłuchać. Zapłacę 15 000 000 za ofiarę.

Podpiszemy umowę u notariusza.

Kiedy będą wypłacać odszkodowania, nasza firma odbierze daną kwotę.

Ale pani otrzymałaby pieniądze już teraz.

Rosario mówiła, że wypłacili już 300 000 000 peso odszkodowań.

Bo znaleziono ciała ofiar.

W pani przypadku ryzykujemy, bo nie wiemy, czy ciała się odnajdą.

Nie wiemy nawet, czy faktycznie ktoś zginął.

Proszę się na spokojnie zastanowić i oddzwonić do mnie.

Oddawaj!

- Oddawaj! - Nie.

Skąd to masz?

Babcia opowiadała ci już o duchach wyspy?

Jest ich dużo. Trzeba uważać.

Czasem opanowują ciało i zmuszają do robienia złych rzeczy.

Czy w twoim domu wydarzyło się coś dziwnego?

W moim tak.

Czasem pojawia się szklanka, nadgryzione jabłko albo włos ducha.

Jestem duży. Nie musisz mnie odbierać.

Fabio, czekaj!

- Kupić ci ciastko? - Ty nigdy nie masz pieniędzy.

- Już mam. - Nie wierzę.

Fabio!

Czekaj! Nie bądź taki!

Fabio!

Mówię do ciebie!

Śmierdzisz rybą!

Fabio!

Muszę przenieść jeszcze 12 worków. Zaczekaj na mnie w domu.

- Ja też chcę pracować. - Gdzie?

Będę przewoził ludzi łódką. To proste.

Masz się uczyć, a nie pracować. Jasne?

- Tak. - Co - tak?

Tak, mamo.

Odrobiłeś lekcje?

- Odrobiłeś? - Nic nie zadali.

Bo przejrzę zeszyt!

Pomóż.

Co sądzisz o propozycji adwokata?

30 000 000...

Od koncernu na pewno więcej dostanie.

Wiem, że to mało, ale co poradzę?

Trzeba było zostać.

Jak mam stąd na nich naciskać?

Co miałam zrobić?

Zostać i patrzeć, jak zabijają moich rodaków?

Nie potrzebnie tu przyjechałam?

Zawsze wyciągam nas z kłopotów, w które ty nas pakujesz.

Ciągle grozi nam niebezpieczeństwo.

Choćby w San Martin.

Wszystko szło dobrze, póki nie zjawił się koncern naftowy.

Pojawiły się problemy i, zabroniłeś mi wracać do Cali.

- Żeby wszystko zostawić? - I tak zostawiliśmy.

Nie możemy już wrócić.

Wszystko zniszczyli. Co byśmy mieli tam robić?

Lepiej pojechać do Brazylii.

I co dalej? Będziecie do końca życia uciekać?

To ty nas w to wpakowałeś.

Mówiłam, żebyś się nie wtrącał.

Miałem siedzieć cicho?

Pozwolić, żeby zniszczyli wszystko, co zbudowaliśmy?

Szkołę? Kooperatywę? 200 domów zbudowanych od zera?

Teraz muszę sama sobie radzić.

Wiem, że to niewiele pieniędzy.

Poprosić o więcej? Wiem, że nie ma. Powiedział:

"albo to albo nic".

Przelicz.

- W porządku. - Nie chcę nieporozumień.

Fabio!

Co tu robisz?

Idziemy do domu!

- Powinieneś się uczyć! - Już dużo się nauczyłem.

Do domu! Pomóż mi z zakupami.

Fabio, mówię do ciebie. Idziemy.

Cztery razy dwa?

Cztery razy dwa? To proste.

- Ile? - Osiem.

Więc dlaczego nie odpowiadasz?

- Pięć razy trzy. - 15.

- Dziewięć razy dwa. - 18.

Skoncentruj się. Dziewięć razy trzy.

27.

Co by powiedział tata, gdyby cię teraz zobaczył?

Co tak patrzysz?

Nieładnie. To nie jest śmieszne.

Nie wiem, po kim to masz!

To ostateczne porozumienie w sprawie zakończenia konfliktu

i ustanowienia pokoju w Kolumbii, podpisane w Hawanie.

Nie należy robić z kobiet ofiar, lecz traktować je

jako osoby odpowiedzialne za ustanowienie pokoju w Kolumbii.

Zwracamy uwagę na równe traktowanie płci podczas debat

i dialogów mających na celu zaprowadzenie traktatu pokojowego.

Cześć, jak się masz?

Chcesz?

Dzisiaj w nocy odbędzie się zebranie duchów. Pójdziesz ze mną?

Zapytają duchy, co sądzą o traktacie pokojowym.

Przyjdziesz?

Dobrze, że twój brat tak szybko zdobył pracę.

Ostrożnie. Tam się dobrze handluje.

Ale są dwie ważne sprawy, których trzeba przestrzegać

podczas sprzedaży.

Zawsze patrz klientowi w oczy.

Jeśli patrzy w górę lub się rozgląda, nic nie sprzedasz.

Ale jeśli się zastanawia, wtedy już tak.

Mija wiele lat wojny.

Wiele zamachów, wiele ofiar.

Mówi się, że dzięki temu traktatowi,

ofiary nareszcie zaznają spokoju.

Zapanuje pokój.

Nie będzie wojny ani kolejnych ofiar.

Nie dojdzie do tego.

Dlaczego? Bo odkąd w kraju czy w społeczności panuje nierówność,

pokój nigdy nie nastąpi.

Widziałem wojnę z bliska. Jestem kolejną ofiarą konfliktu zbrojnego.

Minęło 14 lat i jedna godzina i wciąż nic się nie zmieniło.

Nigdy sie to nie zmieni.

Pustki, którą pozostawia po sobie bliska osoba...

nigdy się nie zapełni.

Ten rozdział nigdy się nie zamknie.

Nigdy nie powiedziesz, że wybaczyłeś.

Niełatwo jest wybaczać.

Mogę wam wszystkim powiedzieć,

że wojna, która trwała blisko pół wieku,

to wojna niesprawiedliwa.

Partyzanci

są synami tych samych biedaków,

tych samych wieśniaków.

Żołnierze również.

Nie idzie do nich syn bogacza czy przedsiębiorcy.

To synowie biedaków.

Bojówkarze też są synami biedaków.

Nie są bogaczami czy oligarchami.

Jak widzicie walczymy sami ze sobą.

Trzeba wybaczyć.

Jeśli ty nie wybaczysz, tobie też nie będzie wybaczone.

Wojna zabrała mi ojca i syna.

Jeszcze jeden syn walczy.

Cierpię.

Proszę was, abyśmy pozwolili sobie na pokój.

Jeśli będzie w nas gniew, nikt nam nie wybaczy.

Dobry wieczór, towarzysze.

Jestem ofiarą konfliktu zbrojnego trwającego w Kolumbii.

W dniu, w którym zginął mój ojciec, ja też zginęłam.

Tego dnia umarłam.

Wszyscy pragniemy znaleźć bliskich.

Znajdujemy się w tym samym miejscu - martwi.

Czy to sprawiedliwe, że trzeba doświadczyć wojny na własnej skórze?

Nawet podczas nauki w szkole musimy słuchać starć

między partyzantami a wojskiem.

Przerywamy naukę, kładziemy się na ziemię na trzy, cztery godziny,

czekając aż spadnie bomba.

Naprawdę warto przebaczyć?

Myślicie, że ten ból minie?

W imieniu żywych pytam, czego potrzebujecie, by zaznać spokoju.

Chcę wiedzieć, czy mojemu synowi nic nie jest.

Niech powiedzą mojej siostrze, że jej syn żyje.

Wojna wkrótce się skończy, a on wróci do domu.

Proszę odzyskać moje zwłoki, które znajdują się w Cauca.

Chcę przesłać wiadomość mężowi i synowi, którzy mieszkają na ulicy.

Niech im oddadzą ziemię, aby mogli żyć w spokoju.

Powiedz mamie, że to nie jej wina.

Kto tam jest?

Babcia. Wystraszyłaś mnie.

Babciu!

Witaj, córeczko.

Przyszedł list od adwokata.

Mamo, co się stało?

Co się stało?

Pani Amparo, to szczątki Adama i Nurii.

Podobno zginęli w objęciach.

Oby to przyniosło spokój pani rodzinie.

FILM DEDYKOWANY WSZYSTKIM TYM, KTÓRZY WALCZYLI PRZED NAMI

I BĘDĄ WALCZYĆ PO NAS.

SCENARIUSZ I REŻYSERIA

WYSTĄPILI

Wersja polska na zlecenie HBO Start International Polska

Tekst: Agnieszka Figlewicz