Original subtitles

من خيلي گيج شدم

قرار نبود اينطوري باشه

بعد از همه جا، همه کشورها، بعد اين همه سال بالاخره اينجا ايرانه

که خيلي گرم توسط مردم غريبه باهامون رفتار مي شد

بقيه چيزا هم هست

ايراني که دربارش خونديم، شنيديم و توي اخبار ديديم

اما اين... اين چيزي نبود که براش آماده شده بودم

AriA proudly presents: Anthony Bourdain Parts Unknown Iran

اين زيرنويس به صورت شنيداري و زمان بندي اختصاصي ساخته شده !لطفا در صورت وجود هرگونه اشکال در ترجمه مارو ببخشيد

BaranMovie.com

ممنون، مرسي

خوبه که بالاخره اينجام

خيلي طول کشيد

يعني خيلي زياد، تقريبا 40 سال بود که سعي مي کردم

تهران، شهر تقريبا 8 ميليون نفر

پايتخت ايران

فضاي شهر خيلي شبيه رم ايتاليا است

بعد از اين همه سال تونستم کشوريو که خيلي دربارش شنيدم رو ببينم

هوا هم خيلي خوبه، نمي دونم چه انتظاري داشتم

يه نقطه ي خالي روي کارنامه هر توريستي

مرسي خوشمزه بود

روزي روزگاري يه امپراطوري باستاني بود

که زير زمينش کلي ماده جادويي سياه پيدا کردن

اما 2 تا قدرت ديگه کليد ماده جادويي رو گرفته بودن

و وقتي تقسيمش نکردن

مردم امپراطوري باستاني عصباني شدن

اونا راي دادن و رهبرشون گفت که ماده ي سياه جادويي مال خودمونه

اما بقيه قدرت ها مي ترسيدن که همه ي ماده جادويي سياه رو از دست بدن

پس به يه مرد بد پول دادن

که از شر رهبر خلاص بشن

اونا يه رهبر ديگه روي کار آوردن

و به اونم پول دادن

براي بعضيا شاه خوبي بود

ولي براي بقيه مي تونست خيلي ستمگر باشه

بعد از چندين سال مردم امپراطوري عصباني شدن

اين بار حتي عصباني تر

پس اونا شاه رو براي هميشه بيرون کردن

و بعد همه چي از کنترل خارج شد

خيلي خب، اين خلاصه اي از تقريبا 100 سال تاريخ ايران بود

ما مي دونيم که دولت ايران چه کار کرده

براي مثال جرج بوش بهشون مي گفت " قسمتي از کار هاي شيطان "

حمايت هاشون توي عراق خيلي به سرباز هاي آمريکا ضرر رسوند

شکي نيست

اما فکر مي کنم با توجه به اينکه هر جا مي رفتيم

باهامون به گرمي رفتار مي شد، ببخشمشون

پس اگه مي تونين براي يه لحظه سياست رو فراموش کنيد

غذا چطور؟

غذا چطور؟

چلوکباب سريعترين راه براي آشنايي با يه غداي مليه

توي پادشاهيه کباب ها

يه رستوران سنتي، مکاني عالي براي شروع

خب شما ها شغلتون چيه؟

من خشکبار صادر می کنم - منم هنرمند هنر معاصر ام -

که اینجا قسمت خیلی بزرگیه

کشور ما 3 تا فرهنگ رو با هم داره فرهنگ غربی، ایرانی و اسلامی

البته خیلی چیزا توی 10 سال گذشته تغییر کرده

این منو ی اصلیه

من بهتون اینارو پیشنهاد می دم

خیلی خب چرا که نه

چلوکباب بدون برنج ایرانی تکمیل نمیشه

نرم، دم کشیده و طعم داده شده با زعفران

برنج این کشور مثل هیچ جای دیگه ای نیست

اول باید کره برداری

نوش جان

خیلی خوش مزه است

وقتی من به ایران رسیدم دوران پر امیدی بود

یه پنجره باز شده بود

ذره ای امید بعد از انتخاب حسن روحانی

امیدی که به خاطر تحریم ها علیه انرژی هسته ای از بین رفته بود

تحریم ها برای همه خیلی خیلی سخت بوده

اما یه سری تغییرات اساسی در سیاست دولت انجام شده است

ایرانیان نوادگان امپراطوری باستانی پرشیا هستند

امپراطوری اشعار

گل ها

فرهنگی غنی که به هزاران سال پیش بر میگرده

اما حکومت دینی و نظامی مخالف خیلی از این فرهنگ ها است

قوانین سخت گیرانه ی دینی در مورد رفتار، لباس پوشیدن و صحبت کردن

توسط آیت الله خمینی در انقلاب

گذاشته شد

اما یه نفر این روزا چجوری تو ایران خوش می گذزونه؟

این چیزیه که مدام در حال تغییره

مشروبات الکلی قطعا ممنوعه

شما می تونین به راک یا رپ گوش کنید

اما نمی تونین خودتون راک بخونین، یا در این حال دیده بشید

همه از چیزی که کشورشون بعد از انقلاب تبدیل شده راضی نیستند

و این افکار می تونه عواقبی داشته باشه

خبرنگار ها، روزنامه نگار ها و فعالین ناگهان غیب می شن

توسط سازمان اطلاعات

اینجا منطقه نظامیه لطفا فیلم نگیر

ما توی شمالی ترین قسمت تهران هستیم

اینجا توی دربند جاده ها تموم میشه و منظره جالبی داره

جاییه برای ایرانیا که از فشار زندگی فرار کنن

کباب بخورن یا قلیون بکشن

خودشونو خالی کنن

به عنوان روزنامه نگار کار ما سخته اما یه جوراییم سادست

خیلی چیزا هست که دربارش بنویسیم

قسمت سختش متقاعد کردن مردم

اون سر دنیا است که چیزی که ما داریم میگیم، همونیه که داریم می بینیم

واقعا همونه

توی خیابون چیزای متفاوت می بینی

مردم مغرور اند

فرهنگ منعطف شده

مردم خیلی چیزا برای گفتن دارن

جیسون رضاییان روزنامه نگار واشنگتن پست در ایرانه

یگانه همسرش هم برای روزنامه ای عربی کار میکنه

جیسون ایرانی-آمریکاییه

یگانه ایرانی الاصل هستش

اینجا شهر اوناست تهران

فرهنگ خیلی تغییر کرده

درست نمی گم؟

خیلی افت و خیز داشته

وقتی ما تازه اومده بودیم ایران شما موسیقی توی رستوران نمی شنیدید

الان همه جا هست ما پلیسی داریم که دخترا رو

برای نداشتن حجاب یا پوشش مناسب دستگیر می کنن

اما این به این معنی نیست که ما توی سرمون هم پلیس داریم

وقتی به یکی میگی می خوای بری اونا اولین چیزی که می گن

اینه که اونا نمی زارن زن ها خیلی کارارو بکنن

اما راستش من خیلی ندیدم

( نه اندازه دوستاتون ( عربستان

زنان می تونن رانندگی کنن

یا رای بدن

تو می تونی رانندگی کنی و رای بدی؟ آره

خواهر من یه حسابدار، اون شرکت خودشو داره

زن ها توی ایران تقریبا همه کار می تونن بکنن

مگه اینکه بخوای بری فوتبال ببینی - نمی تونین؟ - نه -

حقوق زنان توی ایران یا درحال تغییره یا تغییر می کنه

اگر چه خب یه سری قوانین خاص نیاز داره

البته زنان ایرانی به طور معروفی صاحب نظر هستند

برخلاف اکثر کشور های همسایه

خب پس اصن چرا اینقدر با عربستان دوستین؟

سوال خیلی خوبیه

برای خودمونم سواله

اینجا خوشحالید؟

ببین بعد از 5 سال به جایی رسیدم که

دلم برای بعضی چیزا تنگ شده

دلم برای رفیقام تنگ شده

دلم برای مشروب خوردن با رفیقام تنگ شده

و یه همچین چیزایی

ولی خب دوسش دارم، دوسش دارم ولی ازش بدم میاد

ولی خب اینجا دیگه وطنمه

خونم شده

درباره آینده خوش بین هستین؟

آره، مخصوصا اگه توافق هسته ای انجام بشه

آره

خیلی زیاد راستش

جدای از موضوع صحبت ما

شش هفته بعد از فیلمبرداری این قسمت

جیسون و یگانه به طرز عجیبی دستگیر شدند

و توسط پلیس نگه داشته شدن

متاسفانه در ایران این اتفاقات چیز عجیبی نیست

توی ایران از چی میشه فیلم گرفت و از چی نمیشه؟

چیزی که از نظر وزارت ارشاد فیلمبرداریش برای ما موردی نداشت، ممکنه از نظر بسیج مشکل داشته باشه

شبه نظامیان جوان جوگیر

با اینکه تمام مجوز هارو داشتیم

ما رو برای چند ساعت بازداشت کردن

اینجور مزاحمت ها یکی از چیزهای روزانه برای ایرانی هاست

سلام

مردم به طور احمقانه ای با ما مهربون بودن

شما مگه نباید کارای شیطانی بکنید؟

درست میگی

رسانه ها به ما کم لطفی کردن

تصویری سیاه سفید که مردم دارن شعار می دن و ...می کشن و بمب می ترکونن و

اما هیچوقت در مورد مردم عادی که دارن آروم زندگی شونو می کنن حرفی نمی زنن

چون بالاخره توی آینده

آمریکایی ها و ایرانی جایگاه ویژه ای دارن

آمریکا نمی تونه بازی ای رو ببره بدون اینکه ایران رو به عنوان دوست داشته باشه

یکی از علایق فرخ

ایران باستانه

مخصوصا تاریخچه آشپزی

اون داره یه کتاب در این مورد می نویسه

اینجا به این چی می گن؟ دیزی؟

آره بهش می گن دیزی که در واقع نام ظرفشه

شبیه کوزه است

دیزی یکی از قدیمی ترین غذا های دنیا است

به حدود 6000 سال پیش بر می گرده

سیب زمینی، نخود،آب و گوشت

یه مقدار چربی اضافه می کنیم و می کوبیم

خیلی خوش مزس

ایرانیا این روزا چی دوست دارن بخورن؟

فرهنگ آشپزی توی خونست

این فرهنگ غذاهای محرمانه توی خونست

توی کتبا نوشته نشده

خیلی جالبه

تا حالا غذای سنتی ایرانی خوردین؟

خیلی سخته چون همه می گن غذای اصیل ایرانی توی خونه ها پخته میشه

اینجا سرزمین دستور العمل های محرمانه است

که توی خانواده ها مثل گنج منتقل میشه

بفرمایید بشینید

خیلی قشنگه

من زنمو خیلی دوس دارم

دست پختش عالیه

بیژن مثل همه ای ایرانیانی که دیدم اینقدر مهربون بود که منو به خونش دعوت کرد

این سوپ شیره

شیر و مرغ

مادرم میگه ایرانیا عاشق مهمونن

اگه مهمون از غذاشون خوشش بیاد، خستگی شون در میره

این فسنجونه

مرغ، آلو، گردو، پیاز

یه نوع میوه توشه؟

آره، بهش می گن گردو

خیلی عالیه

حدود 24 ساعت پختنش طول می کشه

پختن این غذا ها بسیار زمان بر و سخت هستش

همیشه باید از صفر شروع کرد

و باید هر چیزی که ممکنه لازم باشه رو آماده کنید

اینجا می خوان مهموناشونو با مهربونی بکشن

تیلا پیلا که ماهی جنوب ایرانه

مال خلیج فارس؟ آره

این هم مال شمال ایرانه ماهی حلوا

میشه از اونم بهم بدین؟

این قیمه است

با گوشت و حبوبات و سیب زمینی پخته میشه

زن و مرد اینجا باید کار کنن

می دونم خیلی سخته

آها منظر این بودم، برنج خشک شده ته قابلمه

اینجا چی بهش می گن؟ تدیگ؟

ته دیگ، دقیقا

مامانم و مادرشوهرم فکر می کنن اگه مهمون دارن

باید حداقل 2 یا 3 نوع غذا درست کنن

اگه فقط یه نوع درست کنن زیاد مودبانه نیست

ولی این روزا، نسل جوونتر مثل من

اگه مهمون داشته باشم فقط یه غذای اصلی

یه پیش غذا و یه دسر درست می کنم

می دونی چرا؟ - چون خیلی آسونتره -

زمونه عوض شده

تهران قبل از انقلاب خیلی مدرن بود

اما با انقلاب ایران

تقریبا 2500 سال امپراطوری تموم شد

صحبت های امام خمینی کم و زیاد باقی موند

امروز تعداد زیادی ایرانی به حرم با شکوهش می رن

روزی که خمینی فوت شده است

مراسم سالگردش توسط حدود 10 میلیون ایرانی انجام میشه

ما ایرانی ها و آمریکایی و تموم دنیا باید دوست باشیم

جا نمونیم

جنوب تهران منظره جالبی داره

تقریبا 300 مایل اتوبان بین تهران و اصفهان وجود داره

اصفهان سومین شهر بزرگ ایرانه

اون زمانی که اینجا پایتخت ایران بود بهش نصف جهان می گفتند

این شهر برای معماریش معروفه

مسجد ها و پل های باشکوه که به سالیان قبل بر می گرده

اهل کجایید؟ - از آمریکا -

تو اهل کجایی؟ اصفهان یا تهران؟

تهران

از دیدنت خوشبختم

به ایران و اصفهان خوش اومدید مرسی اینجا خیلی قشنگه -

با توجه به دیوار ها فکر کنم اینجا پاتوق کشتی گیرا بوده

ته بازار اصفهان بوی چیز خیلی خیلی خوبی میاد

این مغازه برای 100 سال اینجا بوده

و با توجه به صف، باید کارشو درست انجام داده باشه

من توی هند و ازبکستان هم بریانی خوردم

ولی خب سوالی نیست که کی اختراعش کرده

نه، اصلا

بریانی، شاید اسمشو شنیده باشید گرچه این مثل هیچ بریانی نبود که من خورده بودم

نعنا، پیاز، چربی، دارچین و البته زعفران

از طلا هم با ارزش تر با وزن

خیلی خوش مزس

اصفهان یکی از مهمترین شهر های توریستیه؟

همه می دونن اگه بیاین ایران واصفهان نرین وقتتونو هدر دادین

مسجد جامع توی میدان امام بزرگترین میدان جهان

بعد از چنامن در چین

بعد از ظهر خانواده ها به میدان میان

تا پیک نیک داشته باشن و بله یکم تفریح کنن

نماز صبح در اصفهان

پل خواجو

جایی که مرد ها جمع میشن تا آواز بخونن

آیا این مشکلی نداره؟ که خودمونو اینطوری خالی کنیم؟

که باایستیم و برای شخص خاصی آواز نخونیم

شاید

البته انگار فیلم گرفتن اشکال داره

جاده برگشت به تهران

توی راه آثار اینکه این فرهنگ چقدر قدیمیه

باقی مانده کاروانسرا های قدیمی

جایی که همه ی ارتش ها، مسافرین و... که با شتر اسب یا پیاده سفر می کردند استراحت کنند

این قسمتی از جاده ابریشم بوده که تا چین ادامه داشته

توی این قسمت از جهان، نان یکی از حیاتی ترین و مهمترین کالا ها است

صبح توی تهران، هزاران نانوایی مثل این هر چقدر که می تونن نان می پذن

عجب بوی خوبی میاد - باید صف واستیم -

صف واستادن یکی از کارهای روزمره ایرانی هاست

این نونا رو روی سنگای کوچولو می پذن که شکل خاصی بهش میده

این اسمش سنگکه

که یعنی سنگ

بعد از انقلاب، جنگ و تحریم ها ضرر بسیار زیادی رو به اقتصاد اورده

خب من می خوام یه سفره کوچولو برات بچینم

بابک منو به یه صبحانه دعوت کرد

به این می گن حلیم - و از بغلور گندم درست شده؟ -

آره و می دونی غیر گندم چی توشه؟

گوشت

گوشت بوقلمون

این مخلوط شکر و دارچینه

خیلی خوش مزس

دوست داری؟

این نون هم فوق العادس

خب تو چند سالت بود که جنگ عراق شروع شد؟

من دقیقا 7 سالم بود

وقتی که عراق ناگهان حمله کرد

جنگ 8 ساله ایران با عراق صدام حسین به شدت قابل مشاهده بود

صد ها هزار ایرانی که بیشترشون هم نوجوان بودن توی دفاع از کشورشون کشته شدن

ترسیده بودی؟

معلومه که ترسیده بودیم

برادرم توی خط مقدم بود

برای 3 سال

و فقط برادر من نبود خیلی از جوونا

هشت سال جنگ با کشوری که توسط خیلی از قدرت ها حمایت می شد

و باید بگم که هر فکری که بکنید

هر جایی که الان هستیم

صدام توسط دولت آمریکا حمایت می شد و با اینکه ما خبر داشتیم، هزاران بمب شیمیایی رو سر ایرانیا می ریخت

تو آمریکا کسی خبر نداره اما توی ایران همه احساسش کردن

این اشتباه آمریکا بود

اونا یه وجهه بد برای ایرانی ها ساختن

اما با این وجود بازم مردم اینجا خیلی مهربونن

برای اینکه مردم اینجا از آمریکایی ها متنفر نیستند

شما به یه آدم بد کمک کردید

بعدشم که انقلاب شد و ما شهروندان شمارو گروگان گرفتیم

یه جورایی یه سو تفاهم سیاسیه

که می تونه حل بشه

که حل خواهد شد

شاید، امیدوارم

تا الان ایران حتی یه ذره هم شبیه اون چیزی که فکر می کردم نبوده

نه شرقی، نه غربی

بلکه همیشه جایی اون وسط

خب بی نظیره

اینو نمی تونی توی رستوران بخوری

گرونه و زمان بر، پس این جور غذاهارو حتما باید توی خونه ی یه ایرانی بخوری

خب به این می گن بزقرمه

گوشت آرامپز توی ماسته؟ آره

تو ماست، زعفران و سفیده تخم مرغ

نازیلا، صاحب یه گالری که اصرار کرد من برای ناهار به خونش برم

و اینم شیرین پلو

با کوفته قلقلی و مرغ

بیشتر از خیلی از فرهنگ ها ما غذای شیرین دوست داریم

رحیم، برای سالها آشپز این خانواده بوده

برنج همراه با زعفران و ماست به یه تهدیگ تبدیل میشه

برنج رو به عنوان یه غذای جانبی در نظر نگیرید

می تونه غذای اصلی باشه

شما خیلی بیشتر از اون چیزی که کسی می تونه بخوره روی میز می زارید

و اگه مهمونمون رو دوست نداشته باشیم هیچی نمی زاریم

و اینم کوفته است که یه کوفته قلقلی بزرگه

کوفته تبریزی

گوشت، پیاز و برنج پخته

گردو، آلو و تخم مرغ پخته

ما خیلی ملت جالبی هستیم

خیلی گیج کننده این

آره خیلی گیج کننده - هنر معاصر اینجا فوق العادس -

ما ایرانی وقتی شمارو به خونه میاریم در واقع شمارو به قلب خودمون اوردیم

دقیقا در این حد

عالیه

شما این رابطه شکنجه شده بین ایران و آمریکا رو برای سالیان می بینید

فکر می کنین وقتی آمریکایی ها اینو ببینن چه واکنشی نشون می دن؟

شروع می کنن میان ایران

برای ما خیلی مهمه که مثل بقیه انسان ها دیده بشیم

نه به اسم دشمن و یا قسمت تیره ایران

من مطمئنم شما به هر خونه ای تو ایران برین ازتون به خوبی استقبال میشه

قسمتی از کار های شیطان؟ ما اینطوری نیستیم

ما فقط شیطان معمولی هستیم مثل همه

ده سال پیش مردم برای آینده امید داشتند

جوونا دوست داشتن سفر کنن و مقدار کمی پول داشتن اما به خاطر تحریم ها

این تحریم ها به همه فشار اورده

هشت سال هیچ سرمایه گذاری خارجی نبوده و خیلی سخت بوده

جمعیت ایران خیلی جوونه 75 درصد زیر 35 سال هستند

و راستش لیاقت اونا خیلی بیشتر از چیزیه که الان دارن

اونا می خوان شغل خوب داشته باشن، خانواده تشکلیل بدن، اما الان امکانش نیست

من امیدوارم که مردم آمریکا بیشتر به ما ایمان داشته باشن

چون حتی کوچکترین تغییر تو سیاست آمریکا واقعا روی زندگی ما تاثیر می زاره

برج میلاد

بلندترین ساختمان ایران و نماد غرور ملی

حدود 1000 فوت ارتفاع داره و تقریبا از همه جای تهران دیده میشه

ما توی سکوی تماشا تو فکر بودیم

می خواستیم یه کاری کنیم معنی بده

زمان ما توی ایران داشت تموم می شد و واقعا سخت بود که بگیم پنجره ای باز شده

یا فقط برای یه لحظه بوده

قبل از اینکه همه چی مثل سابق بشه

توی ایران سریع متوجه میشی که خیلی بخش های تیره وجود داره

قلمروی تعریف نشده

خط قرمز کجاست؟ به نظر می رسه هر لحظه در حال تغییره

این اولین باریه که ما همچین چیزی رو می بینیم

آخرین روز توی ایران

آفتاب غروب می کنه و بچه ها مثل بچه های همه جای دنیا، سوار ماشین می شن و دور هم جمع میشن

واقعا عالیه که اینجا کلاسیک های آمریکایی می بینم

از کجا گیرشون میارین؟

پیرمردا

و بعد تعمیرشون می کنید؟ آره

موستانگ

کامارو

فایربرد، پونتیاک

اون یه ماشین خفنه لوس آنجلسیه

این یه کلوپ ماشینه یا فقط یه سری جوون؟

ما اینجوری دور هم جمع می شیم

با دوستامون

خب ما زنگ زدیم برامون غذا بیارن

آخرین چیزی که همه می گفتن باید امتحان کنم

پیتزای ایرانی

!سس کچاپ داره

نظرت درباره پیتزای ایرانی چیه؟

ما رو پیتزا کچاپ نمی ریزیم

من عاشق کچاپم

جوونیام خیلی عادت داشتم اینکارا رو بکنم

بیا بدترین حالت رو در نظر بگیریم

بیا فکر کنیم که به هیچ راهی نیست که نظرتو در مورد ایران رو بگی

فقط تایید کن

به نظر من ازون جاهاییه که حتما باید بری

ببینی در مورد کی و کجا داریم صحبت می کنیم

به نظرم این فقط یه چیز آمریکاییه که به اونجاها نرین

نمی دونم باید بگم صد در صد فرق می کرد یا به شدت در تضاد بود

مکانی عمیقا گیج کننده، هیجان انگیز، ناراحت کننده و زیبا

ماشین های آمریکایی عالین

ماشین های آمریکایی عالی و باحالن

بزار اینو بهت بگم

ایرانی که من توی تلویزیون دیدم و دربارش خوندم

خیلی خیلی با این فرق می کرد

بزار اینطوری بگم

خیلی پیچیده است

بعد از 10 هفته یگانه بالاخره آزاد شد

ولی در حالی که دارم حرف می زنم، جیسون هنوز زندانیه

آیندش و دلیل دستگیری شون هنوز نامعلومه