Would you like to inspect the original subtitles? These are the user uploaded subtitles that are being translated:
1
00:00:28,000 --> 00:00:31,000
ترجمه از: سیاوش
به پاس میزبانی مردم ارمنستان از من و خانواده ام
پس از کشتار بیرحمانه دیماه 1405 و قطعی اینترنت در ایران
1
00:00:33,859 --> 00:00:35,905
کادوریان، برداشت اول.
2
00:00:38,864 --> 00:00:41,215
ژاندارمها اومدن،
تموم پسرهایی که...
3
00:00:41,345 --> 00:00:43,608
بین ۵ تا ۱۰ سالشون بود رو جمع کردن،
4
00:00:43,739 --> 00:00:45,480
ما رو ریختن روی هم،
5
00:00:45,610 --> 00:00:48,961
و از قضا من یکی از
اولین نفرها بودم،
6
00:00:49,092 --> 00:00:51,007
و اون پایینِ پایینِ
اون توده افتاده بودم.
7
00:00:59,276 --> 00:01:02,323
بعد از اینکه همه پسرها رو
اونجا تلنبار کردن،
8
00:01:02,453 --> 00:01:06,675
با شمشیرها و سرنیزههاشون
شروع کردن...
9
00:01:06,805 --> 00:01:08,720
به کشتن ما پسرها.
10
00:01:08,851 --> 00:11,289
و یکی از اون سرنیزهها...
11
00:01:12,420 --> 00:01:15,249
درست خورد به
گونه راستم، همینجا.
12
00:01:15,379 --> 00:01:16,902
و خون سرازیر شد،
13
00:01:17,033 --> 00:01:20,471
نه فقط خونِ
گونه خودم،
14
00:01:20,602 --> 00:01:22,647
بلکه خون اون پسرهای مرده،
15
00:01:22,778 --> 00:01:24,736
اون خون گرم که
تمام تنم رو خیس کرده بود.
16
00:01:24,867 --> 00:01:27,478
و نمیتونستم جیغ بزنم
یا گریه کنم،
17
00:01:27,609 --> 00:01:30,612
از ترس اینکه مبادا
کارشون رو تموم کنن...
18
00:01:30,742 --> 00:01:32,788
و دوباره من رو هم بکشن.
19
00:01:38,924 --> 00:01:41,797
نسلکشی چیه؟
این کلمه برای شما چه معنایی داره؟
20
00:01:41,927 --> 00:01:44,191
خب، این یک تعریف حقوقیه.
21
00:01:44,321 --> 00:01:50,458
یعنی اینکه، میدونید،
یک دولت یا یک نهاد...
22
00:01:50,588 --> 00:01:55,071
عامدانه برای نابودی یک ملت،
23
00:01:55,202 --> 00:01:56,855
یک قبیله یا یک گروه مذهبی...
24
00:01:56,986 --> 00:01:59,467
یا اصلاً مجموعهای از آدمها
با گرایشی خاص...
25
00:01:59,597 --> 00:02:01,295
که میخوان ریشهکنش کنن، اقدام کنه.
26
00:02:01,425 --> 00:02:04,602
کسانی که میخوان محوشون کنن.
27
00:02:06,213 --> 00:02:09,955
واضحه، نازیها با یهودیها،
28
00:02:10,086 --> 00:02:14,308
دولت هوتو با
جمعیت توتسی در رواندا،
29
00:02:14,438 --> 00:02:18,529
خمرهای سرخ با
مردم کامبوج،
30
00:02:18,660 --> 00:02:23,143
در تربینیه،
مسلمانان بوسنیایی بودن،
31
00:02:23,273 --> 00:02:26,537
و اینجا در امپراتوری عثمانی،
ارمنیها بودن.
32
00:02:26,668 --> 00:02:29,888
«بیاین ملت ارمنی رو
ریشهکن کنیم،
33
00:02:30,019 --> 00:02:31,977
تا دیگه مشکلی
توی امپراتوری عثمانی...
34
00:02:32,108 --> 00:02:33,936
باقی نمونه.»
35
00:03:35,024 --> 00:02:37,940
و ۱۰۰ ساله که ترکها
دارن بحث میکنن...
36
00:02:38,070 --> 00:02:40,682
که قضیه اینطور نبوده،
که طلعت پاشا...
37
00:02:40,812 --> 00:02:44,033
و دولت «ترکهای جوان»،
قصد نداشتن...
38
00:02:44,164 --> 00:02:47,776
که جمعیت ارمنی رو ریشهکن کنن.
39
00:02:47,906 --> 00:02:50,909
اما فکر میکنم
شواهد بسیار محکمی وجود داره،
40
00:02:51,040 --> 00:02:54,652
حداقل از روی کارهایی که کردن،
41
00:02:54,783 --> 00:02:57,873
که نشون میده
نیتشون دقیقاً همین بوده.
42
00:03:03,705 --> 00:03:04,923
بخش عظیمی...
43
00:03:05,054 --> 00:03:07,012
از ادعاهای دولت ترکیه،
44
00:03:07,143 --> 00:03:09,580
دروغهای آشکار و اثباتشدنیه.
45
00:03:09,711 --> 00:03:12,061
اینکه چرا این کار رو میکنن،
البته سوال جالبیه.
46
00:03:12,192 --> 00:03:14,585
خیلیها از این موضوع گیج شدن،
چون فکر میکنن:
47
00:03:14,716 --> 00:03:15,891
«ببین، این مال ۱۰۰ سال پیشه.
48
00:03:16,021 --> 00:03:18,154
شما چطور مسئول این اتفاق هستید؟»
49
00:03:18,285 --> 00:03:21,592
اونها مجبور شدن
آشفتگیهای زیادی رو تحمل کنن...
50
00:03:21,723 --> 00:03:25,030
تا برای مدتی بسیار طولانی،
این قضیه رو انکار کنن.
51
00:03:29,078 --> 00:03:31,950
ارمنیها درصد بسیار قابلتوجهی...
52
00:03:32,081 --> 00:03:34,257
از امپراتوریِ ۱۰۰ سال پیش رو تشکیل میدادن.
53
00:03:34,388 --> 00:03:37,782
و حالا امروز در ترکیه،
فقط حدود ۰.۰۲ درصد...
54
00:03:37,913 --> 00:03:39,915
از ارمنیها باقی موندن.
55
00:03:40,045 --> 00:03:41,743
اگه نسلکشی رخ نداده بود،
56
00:03:41,873 --> 00:03:46,356
احتمالاً باید حدود
۲۰ میلیون ارمنی وجود میداشت،
57
00:03:46,487 --> 00:03:47,531
در حالی که اینطور نیست.
58
00:03:47,662 --> 00:03:49,403
پس هر اتفاقی که افتاده،
59
00:03:49,533 --> 00:03:52,493
واضحه که اونها به شکلی
نابود شدن.
60
00:04:22,131 --> 00:04:24,089
کجا باید بشینم؟
جای مشخصی برامون در نظر گرفتن؟
61
00:04:24,220 --> 00:04:27,005
حس میکنم احتمالاً باید
بالای میز بشینی،
62
00:04:27,136 --> 00:04:29,051
اما تری چیزی نگفته.
63
00:04:29,181 --> 00:04:31,445
نقش کی رو میخونی؟ که بدونم.
من لِنا رو میخونم.
64
00:04:31,575 --> 00:04:32,663
من همون بیوه تُرک هستم.
65
00:04:32,794 --> 00:04:34,752
اوکی.
تو نقش کی رو میخونی؟
66
00:04:34,883 --> 00:04:36,188
من میکائیل هستم.
67
00:04:36,319 --> 00:04:38,060
من هم آنا.
68
00:04:41,759 --> 00:04:43,544
اوه، البته.
69
00:04:46,242 --> 00:04:48,984
اونها الان دارن خیلی
مذیبانه با قضیه برخورد میکنن.
70
00:04:49,114 --> 00:04:53,118
همون شرکت تبلیغاتی رو دارن که
روی صنعت تنباکو کار میکنه...
71
00:04:53,249 --> 00:04:55,120
و علیه گرمایش زمین فعالیت میکنه.
72
00:04:55,251 --> 00:04:57,209
و کل هدفشون اینه که
این بذر رو بکارن...
73
00:04:57,340 --> 00:04:58,733
که انگار هنوز جای بحث وجود داره.
درسته.
74
00:04:58,863 --> 00:05:00,691
اونها همیشه دارن
ایدهی «جای بحث داشتن» رو پیش میبرن.
75
00:05:00,822 --> 00:05:02,040
آره، دیدی؟ اونجا...
اوه، عالیه.
76
00:05:02,171 --> 00:05:05,392
واو.
آره. پس روز شلوغیه.
77
00:05:05,522 --> 00:05:08,220
خب، فکر میکنم...
بچهها، ممنون که اومدید.
78
00:05:08,351 --> 00:05:10,962
اساساً ما امروز این کار رو میکنیم،
79
00:05:11,093 --> 00:05:13,225
اولاً برای دورخوانی،
که بشنویم چطور از آب درمیاد،
80
00:05:13,356 --> 00:05:16,272
میدونید، تا من رو به عنوان
نویسنده و کارگردان مضطرب کنید،
81
00:05:16,403 --> 00:05:18,709
و دوماً، امسال صدمین سالگرده،
82
00:05:18,840 --> 00:05:21,582
۲۴ آوریل، سالگرد شروع نسلکشی،
83
00:05:21,712 --> 00:05:25,368
زمانی که روشنفکران رو
در قسطنطنیه بازداشت کردن.
84
00:05:25,499 --> 00:05:28,589
صحنهای در فیلمنامه هست که
به اون روز اشاره میکنه.
85
00:05:28,719 --> 00:05:32,462
پس ما میخوایم این فیلم رو
با همون روز شروع کنیم...
86
00:05:32,593 --> 00:05:35,073
و امیدواریم که این داستان رو
به گوش دنیا برسونیم.
87
00:05:35,204 --> 00:05:38,250
اریک بوگوسیان قراره
توضیحات صحنه رو بخونه.
88
00:05:39,469 --> 00:05:40,557
ممنون که همگی اومدید.
89
00:05:40,688 --> 00:05:42,254
این اولین دورخوانیِ...
90
00:05:42,385 --> 00:05:43,908
فیلم «وعده» (The Promise) هست.
91
00:05:45,823 --> 00:05:46,868
شروع کنید بچهها، باشه؟
92
00:05:46,998 --> 00:05:48,826
حرکت.
93
00:05:48,957 --> 00:05:52,482
خارجی.
سیرون، ترکیه، ۱۹۱۴. روز.
94
00:05:53,440 --> 00:05:54,832
از بالای یک قله بلند...
95
00:05:54,963 --> 00:05:58,358
به سمت شهری باستانی
در دامنه یک تپه،
96
00:05:58,488 --> 00:06:01,186
در این منطقه کوهستانیِ
مدیترانهای.
97
00:06:01,317 --> 00:06:03,798
داخلی، داروخانه بوگوسیان،
98
00:06:03,928 --> 00:06:06,888
میکائیل بوگوسیان، ۳۰ ساله،
کتابخوان و خوشتیپ،
99
00:06:07,018 --> 00:06:08,280
جوانی بلندپرواز،
100
00:06:08,411 --> 00:06:10,631
مشتری رو تا دم در راهنمایی میکنه.
101
00:06:10,761 --> 00:06:12,937
داستان «وعده» در امپراتوری عثمانی...
102
00:06:13,068 --> 00:06:15,462
و در آستانه جنگ جهانی اول روایت میشه.
103
00:06:15,592 --> 00:06:17,942
این فیلم داستان میکائیل بوگوسیان رو میگه،
104
00:06:18,073 --> 00:06:21,206
و آرزوی قلبی اون که
میخواد پزشک بشه.
105
00:06:21,337 --> 00:06:22,947
اون از پس هزینههای پزشکی برنمیآد،
106
00:06:23,078 --> 00:06:26,081
و به همین خاطر تصمیم میگیره
که نامزد بشه...
107
00:06:26,211 --> 00:06:29,258
با میرال، دخترِ
یک تاجر ثروتمند محلی.
108
00:06:29,389 --> 00:06:31,173
تا از مهریه (جهیزیه) استفاده کنه...
109
00:06:31,303 --> 00:06:33,567
و بتونه به قسطنطنیه بره،
110
00:06:33,697 --> 00:06:35,830
تا در مدرسه پزشکی تحصیل کنه.
111
00:06:35,960 --> 00:06:38,441
اون قول میده که برگرده و با میرال ازدواج کنه.
112
00:06:39,964 --> 00:06:43,315
این درباره مواجهه یک مرد با این وحشت بزرگه،
113
00:06:43,446 --> 00:06:45,840
اینکه چطور باهاش کنار میآد، چطور ازش عبور میکنه...
114
00:06:45,970 --> 00:06:50,235
و با بهچالش کشیدن این وحشت، اصالت و شرافت خودش رو پیدا میکنه.
115
00:06:50,366 --> 00:06:54,936
قسطنطنیه؛ خانه امپراتورها، پاپها و سلطانها،
116
00:06:55,066 --> 00:06:58,679
قلب امپراتوری مقدس روم و حالا امپراتوری عثمانی،
117
00:06:58,809 --> 00:07:00,811
چهارراه جهان.
118
00:07:00,942 --> 00:07:01,943
اون از کشتی پیاده میشه.
119
00:07:02,073 --> 00:07:03,727
از همان اولین روزهایی...
120
00:07:03,858 --> 00:07:06,208
که توجهها به نسلکشی ارامنه جلب شد،
121
00:07:06,338 --> 00:07:10,081
تمایل زیادی وجود داشت تا فیلمی بلند...
122
00:07:10,212 --> 00:07:12,780
درباره بلایی که سر ارمنیها اومده ساخته بشه.
123
00:07:12,910 --> 00:07:15,652
مخصوصاً وقتی فرانتس وِرفل کتابش رو نوشت؛
124
00:07:15,783 --> 00:07:19,134
«چهل روزِ موسیداغ» که در دهه ۱۹۳۰ منتشر شد...
125
00:07:19,264 --> 00:07:21,745
و یکی از محبوبترین کتابهای قرن بیستم بود،
126
00:07:21,876 --> 00:07:24,922
که به دهها زبان ترجمه شد.
127
00:07:25,053 --> 00:07:26,315
کتاب «چهل روز موسیداغ»...
128
00:07:26,446 --> 00:07:28,709
درباره بخشی از جمعیت ارمنیهاست،
129
00:07:28,839 --> 00:07:31,363
که خودشون رو بالای کوه بزرگی...
130
00:07:31,494 --> 00:07:34,671
در جنوب ترکیه پیدا کردن، در حالی که از هر طرف محاصره شده بودن،
131
00:07:34,802 --> 00:07:37,761
و موفق شدن چهل روز دوام بیارن،
132
00:07:37,892 --> 00:08:41,939
تا اینکه در نهایت توسط یک ناو جنگی فرانسوی نجات پیدا کردن.
133
00:08:42,070 --> 00:08:44,551
رمان ورفل توسط کمپانی MGM خریداری شد...
134
00:08:44,681 --> 00:08:47,118
تا به یک فیلم بزرگ هالیوودی تبدیل بشه.
135
00:08:47,249 --> 00:08:49,556
وقتی دولت ترکیه از این ماجرا باخبر شد،
136
00:08:49,686 --> 00:08:53,342
به وزارت امور خارجه آمریکا فشار آورد.
137
00:08:53,473 --> 00:08:57,781
سفیر اونها در اون زمان مردی به نام منیر ارتیگان بود،
138
00:08:57,912 --> 00:09:00,349
پدرِ احمد ارتیگان معروف،
139
00:09:00,480 --> 00:09:04,092
مؤسس «آتلانتیک رکوردز»؛ که این خودش نکته جانبی جالبیه.
140
00:09:04,222 --> 00:09:07,791
و سفیر ارتیگان، یک سال و نیم وقت صرف کرد...
141
00:09:07,922 --> 00:10:11,012
به چاپلوسی، شکایت،
142
00:11,142 --> 00:08:16,539
و تحت فشار گذاشتن وزارت خارجه «فرانکلین روزولت» برای این فیلم،
143
00:08:16,670 --> 00:08:19,063
که تازه تولیدش شروع شده بود.
144
00:08:19,194 --> 00:08:20,935
اون با وزارت خارجه تماس میگرفت...
145
00:08:21,065 --> 00:08:24,895
و تهدید میکرد و اونها رو مجبور کرد تا با MGM تماس بگیرن...
146
00:08:25,026 --> 00:08:29,030
و ازشون بخوان که تلاش برای ساخت اون فیلم رو متوقف کنن.
147
00:08:29,160 --> 00:08:32,424
ترکیه حتی اعلام کرد که نه تنها...
148
00:08:32,555 --> 00:08:35,384
نمایش هر فیلمی از MGM رو در ترکیه ممنوع میکنه،
149
00:08:35,515 --> 00:08:37,168
بلکه جلوی نمایش تمام فیلمهای آمریکایی...
150
00:13:299 --> 00:08:38,648
در ترکیه رو خواهد گرفت.
151
00:08:38,779 --> 00:08:43,044
بنابراین، در نهایت...
MGM تسلیم منافعش شد...
152
00:08:43,174 --> 00:08:44,480
و ساخت فیلم رو تموم کرد،
153
00:08:44,611 --> 00:08:46,351
و اون فیلم هرگز رنگ پرده رو ندید.
154
00:08:46,482 --> 00:08:48,919
الان در قرن بیست و یکم...
دو راه برای ساختن یک فیلم وجود داره.
155
00:08:49,050 --> 00:08:50,399
یا فیلمنامه رو به هالیوود میفرستید،
156
00:08:50,530 --> 00:08:52,183
و اگه فکر کنن پولسازه و ستارهها رو جذب میکنه،
157
00:08:55,404 --> 00:08:57,449
توش سرمایهگذاری میکنن و عملاً...
158
00:08:57,580 --> 00:08:59,930
همه چیز رو دست میگیرن و بهتون میگن چیکار کنید.
159
00:09:00,061 --> 00:09:03,064
بخش دیگه فیلمسازی که من از اونجا میآم،
160
00:09:03,194 --> 00:09:04,544
فیلمسازی مستقله،
161
00:09:04,674 --> 00:09:07,416
جایی که داستانی دارید که بهش باور دارید،
162
00:09:07,547 --> 00:09:10,637
و میرید دنبال سرمایهگذار مستقل میگردید.
163
00:10:767 --> 00:09:13,596
مثلاً برای فیلم «هتل رواندا» فکر کنم...
164
00:09:10,767 --> 00:09:13,596
شش یا هشت تا سرمایهگذار مختلف داشتیم.
165
00:09:16,468 --> 00:09:18,688
اما برای این موضوع، هیچکس،
قطعاً هیچکس در هالیوود...
166
00:09:18,819 --> 00:09:21,735
روی چنین سوژهای سرمایهگذاری نمیکرد.
167
00:09:21,865 --> 00:09:24,781
اما کرک کرکوریان، خدا بیامرزش،
168
00:09:24,912 --> 00:09:26,609
این فرصت رو به ما داد،
169
00:09:26,740 --> 00:09:29,612
به شکلی که هیچکس دیگه در هالیوود...
170
00:09:29,743 --> 00:09:31,788
یا در هیچ جای دنیا حاضر نبود انجامش بده.
171
00:09:31,919 --> 00:09:33,921
اون در آمریکا به دنیا اومده بود، اما در واقع والدینش...
172
00:09:34,051 --> 00:09:37,707
درست چند سال قبل از نسلکشی، از اونجا فرار کرده بودن.
173
00:09:37,838 --> 00:09:40,536
اون تبدیل به یکی از بزرگترین چهرههای مالی...
174
00:09:40,667 --> 00:09:43,583
در قرن بیستم شد. املاک زیادی داشت...
175
00:09:43,713 --> 00:09:45,628
و هتلها و چیزهایی در لاسوگاس،
176
00:09:45,759 --> 00:09:48,892
و رقیب و هماورد بزرگِ «هوارد هیوز» بود.
177
00:09:49,937 --> 00:09:52,504
استودیوهای MGM رو خرید، دوباره فروخت و باز خرید.
178
00:09:52,635 --> 00:09:54,681
پس توی صنایع زیادی سرک کشید،
179
00:09:54,811 --> 00:09:56,421
ثروت زیادی جمع کرد،
180
00:09:56,552 --> 00:10:00,034
اما همزمان، هیچوقت ریشههاش رو فراموش نکرد،
181
00:10:00,164 --> 00:10:02,689
اون ارتباط با جامعه ارامنه رو حفظ کرد،
182
00:10:02,819 --> 00:10:05,082
و منتظر این فرصت بود...
183
00:10:05,213 --> 00:10:06,910
تا این فیلم ساخته بشه...
184
00:10:07,041 --> 00:10:09,217
و کاری کنه که به دنیا بگه...
185
00:10:09,347 --> 00:10:12,524
چه اتفاقی برای مردم ارمنی افتاده.
186
00:14:831 --> 00:10:17,138
این مال نمای بیرونیِ کلیساست، میدونی؟
187
10:17,268 --> 00:10:19,531
درسته. زیباست.
که بذاریم جلوی...
188
10:19,662 --> 00:10:21,490
چقدر زیباست. اون «چلیپاسنگ» (خاچکار) رو ببین.
189
10:21,621 --> 00:10:23,361
اوه خدای من.
آره، خوشت میآد؟
190
10:23,492 --> 00:10:25,146
درست مثل نمونه واقعیشه.
191
00:10:26,016 --> 00:10:27,670
واو.
این واقعاً یه چیز دیگهست.
192
10:27,801 --> 00:10:29,890
مثل سنگ مرمر میشه، میدونی؟
193
10:30,020 --> 00:10:34,155
ما داریم تمام سمت چپ رو میسازیم.
194
10:34,285 --> 00:10:35,809
اینها داربستها هستن.
195
10:35,939 --> 00:10:39,334
ما کل عرشه رو میسازیم.
196
00:10:42,903 --> 00:10:45,079
آمادهای؟ چیزی هست که نگرانت کنه؟
197
10:45,209 --> 00:10:46,558
همه چیز سر جای خودش هست؟
198
10:46,689 --> 00:10:47,821
میدونی،
اگه موقع ساختن فیلم نگران نباشی،
199
10:47,951 --> 00:10:49,474
اصلاً نباید اونجا باشی.
200
10:49,605 --> 00:10:50,867
باید بری دنبال یه کار دیگه.
201
10:50,998 --> 00:10:54,479
فیلمهایی که من ساختم و همه ردشون کردن،
202
10:54,610 --> 00:10:57,178
همونهایی از آب درآمدن که برنده اسکار شدن.
203
10:57,308 --> 00:10:59,876
میدونی، چه «راکی» باشه، چه «آنی هال»...
204
11:00,007 --> 00:11:03,314
یا «آمادئوس»...
205
11:03,445 --> 00:11:05,316
یا «رقصنده با گرگها» یا «سکوت»...
206
11:05,447 --> 00:11:08,798
فکر کنم اکثر مردم بهت میگفتن: «هی،
207
11:08,929 --> 00:11:12,149
این دیوانگیه. انجامش نده.»
208
11:12,280 --> 00:11:14,151
بُعد دیوانهوارِ این فیلم چیه؟
211
00:11:17,720 --> 00:11:19,722
خب، مسئله اینجاست که
اونها تلاش کردن...
212
00:11:19,853 --> 00:11:22,943
اساساً وانمود کنن
که این اتفاق هرگز نیفتاده،
213
00:11:23,073 --> 00:11:25,597
و قطعاً نه به اون شکلی که
واقعاً رخ داده.
214
00:11:25,728 --> 00:11:27,338
فکر میکنم دیگه واقعاً وقتش رسیده،
215
00:11:27,469 --> 00:11:30,254
که دولت ترکیه هم
مثل آلمانها...
216
00:11:30,385 --> 00:11:33,910
این موضوع رو به رسمیت بشناسه،
یعنی بگه:
217
00:11:34,041 --> 00:11:37,087
«ببینید، ما متأسفیم.
بله، این اتفاق افتاده.
218
00:11:37,218 --> 00:11:38,610
میدونید، این واقعاً رخ داد.
219
00:11:40,134 --> 00:11:43,354
حالا چطور میتونیم جبران کنیم
و از این مرحله عبور کنیم؟»
220
00:11:43,485 --> 00:11:46,618
از این جهت، این فیلم
اهمیت فوقالعادهای داره،
221
00:11:46,749 --> 00:11:50,013
و فکر نمیکنم این موضوع
از چشمِ سازندگان فیلم دور مونده باشه.
222
00:11:54,583 --> 00:11:57,281
تری، اوضاع چطوره؟
چه خبرها؟
223
00:11:57,412 --> 00:11:58,935
آرامش قبل از طوفانه یا نه؟
224
00:11:59,066 --> 00:12:00,981
آره.
آرامش قبل از آرامش.
225
00:12:01,111 --> 00:12:05,115
آره. نه، خوبه.
توی راهِ لیسبون هستیم...
226
00:12:05,246 --> 00:12:10,033
تا اولین سکانسهای فیلم رو
فیلمبرداری کنیم.
227
01:13,111 --> 00:12:13,036
واضح بود که نمیتونیم
توی ترکیه فیلمبرداری کنیم.
228
00:12:13,167 --> 00:12:14,516
این یک فرضِ قطعی بود.
229
00:12:14,646 --> 00:12:17,214
بنابراین سوال این شد که:
کجا میتونیم این فیلم رو بسازیم؟
230
00:12:17,345 --> 00:12:19,739
ایدههای مختلفی وجود داشت؛
اردن، شاید مراکش،
231
00:12:19,869 --> 00:12:22,916
اسپانیا، پرتغال،
و در نهایت مالت...
232
00:12:23,046 --> 00:12:25,570
چون جغرافیا و معماریِ لازم رو داشت...
233
00:12:25,701 --> 00:12:27,834
تا بتونیم ترکیه در آغازِ
قرن بیستم رو بازسازی کنیم.
234
00:12:27,964 --> 00:12:30,401
ترکیبِ همهی اون لوکیشنها
کمدردسرترین راه به نظر میرسید.
235
00:12:30,532 --> 00:12:32,795
از چه لحاظ؟
فقط از لحاظ تهدیدِ...
236
00:12:32,926 --> 00:12:34,841
دخالتهای احتمالی و اینجور چیزها.
237
00:12:34,971 --> 00:12:36,799
میدونید، این یک موضوعِ
حساسِ سیاسیه،
238
00:12:36,930 --> 00:12:39,759
و ما میخواستیم چراغخاموش حرکت کنیم.
239
00:12:39,889 --> 00:12:42,283
ما عملاً هیچ تبلیغاتی
دربارهی این کار نداشتیم.
240
00:12:42,413 --> 00:12:44,067
اینجا آدم حس میکنه
ملکه یا پاپ هستش.
241
00:12:44,198 --> 00:12:47,462
پاپ.
242
00:12:47,592 --> 00:12:49,769
سلام.
سلام قربان، صبح بخیر.
243
00:12:49,899 --> 00:12:51,379
موفق باشی. (اصطلاح سینمایی)
موفق باشی.
244
00:12:51,509 --> 00:12:54,338
و دماغت رو بشکنی! (شوخی)
بله، بله، بله.
245
00:12:54,469 --> 00:12:56,340
هر چی که لازم باشه.
246
00:12:56,471 --> 00:12:58,647
روز اولِ خوبی داشته باشی.
آره.
247
00:12:58,778 --> 00:12:59,822
آه.
248
00:12:59,953 --> 00:13:01,693
صبح بخیر قربان. چطور هستید؟
249
00:13:01,824 --> 00:13:02,825
خوبم.
عالی به نظر میآد.
250
00:13:02,956 --> 00:13:04,435
مشکلِ نوشتن یا حرف زدن...
251
00:13:09,353 --> 00:13:12,313
درباره ارمنستان، یا ترکیه و ارمنستان،
252
00:13:12,443 --> 00:13:14,054
اینه که اکثر مردم
درکِ درستی ندارن...
253
00:13:14,184 --> 00:13:16,491
که اصلاً ارمنستان کجاست، یا حتی ترکیه چیه.
254
00:13:16,621 --> 00:13:19,842
ترکیهای که بازیکن مهمی
در سیاست امروزِ دنیاست،
255
00:13:19,973 --> 00:13:22,453
و فکر نمیکنم اکثر مردم حتی
تاریخش رو بدونن.
256
00:13:22,584 --> 00:13:24,107
نکته خیلی خیلی مهم اینه که...
257
00:13:24,238 --> 00:13:25,674
ترکیه قبل از اینکه «جمهوری» بشه،
امپراتوری عثمانی بود.
258
00:13:25,805 --> 00:13:28,024
و امپراتوری عثمانی...
259
00:13:28,155 --> 00:13:29,896
حدود شش قرن پابرجا بود،
260
00:13:30,026 --> 00:13:31,941
و تمام منطقهای رو که ما امروز...
261
00:13:32,072 --> 00:13:35,162
به عنوان خاورمیانه و بالکان میشناسیم،
کنترل میکرد.
262
00:13:35,292 --> 00:13:36,772
تمام این مناطق، امپراتوری عثمانی بودن،
263
00:13:36,903 --> 00:13:38,469
که تا دوران مدرن
توسط یک «سلطان» اداره میشد.
264
00:13:38,600 --> 00:13:39,949
در واقع، نام «عثمانی» (Ottoman)...
265
00:13:40,080 --> 00:13:43,257
از عبارت «دولت علیّه عثمانیه» میآد.
266
00:13:43,387 --> 00:13:46,564
یعنی سلسلهی عثمانی، خاندانِ عثمان.
267
00:13:48,088 --> 00:13:50,046
اکثر کسانی که بخشی از...
268
00:13:50,177 --> 00:13:52,266
نخبگانِ حاکم عثمانی بودن، تُرک بودن،
269
00:13:52,396 --> 00:13:57,314
نه غیرمسلمانهایی که
بخشِ بسیار بزرگتری از اقتصاد رو در دست داشتن.
270
01:57,445 --> 00:13:59,795
و در نتیجه، تُرکهای قومی...
271
13:59,926 --> 00:14:03,103
به مرور زمان به گروهِ
مسلط در ترکیه تبدیل شدن.
272
01:4:03,233 --> 00:14:06,584
این آقا میپرسه:
«تو یونانی هستی؟ یا ارمنی؟»
273
14:06,715 --> 00:14:08,848
و اون میگه که ارمنی هستش،
274
14:08,978 --> 00:14:13,548
و اون آقا میگه:
«باید بری ردیفهای آخر بشینی.»
275
14:13,678 --> 00:14:16,377
درسته. همه چیز با هم جوره.
بزن بریم.
276
14:16,507 --> 00:14:17,944
بسیار خب. بچهها آمادهاید؟
آمادهایم.
277
14:18,074 --> 00:14:19,728
و... حرکت!
278
14:19,859 --> 00:14:22,165
داخلی، تالار سخنرانی،
دانشکده پزشکی دانشگاه. روز.
279
14:22,296 --> 00:14:24,994
ردیفهای نیمدایرهایِ میزها
در این کلاسِ قدیمی و کهنه...
280
14:25,125 --> 00:14:26,909
تا سقف بالا رفتهان.
281
14:26,956 --> 00:14:32,219
پیشزمینهی طولانیای برای حوادثی...
282
14:34,264 --> 00:14:37,180
که در سال ۱۹۱۵ به عنوان نسلکشی...
283
14:37,311 --> 00:14:40,270
علیه مردم ارمنیِ ترکیه عثمانی رخ داد، وجود داره.
284
14:40,401 --> 00:14:43,186
حوادثِ نسلکشی یه شبه اتفاق نمیافتن.
285
14:43,317 --> 00:14:47,060
اونها از قبل دم میکشن و نتیجهی...
286
14:47,190 --> 00:14:50,585
تداخلِ پیچیدهی عواملِ مختلف هستن.
287
14:50,715 --> 00:14:52,979
ارمنیها شروع کردن به...
288
14:53,109 --> 00:14:55,459
پافشاری برای تغییر؛
تغییرات اجتماعی و سیاسی در سیستمی...
289
14:55,590 --> 00:14:57,374
که قانوناً تمامِ غیرمسلمانها رو
«کافر» قلمداد میکرد.
290
14:57,505 --> 00:15:00,638
این کارِ بسیار خطرناکی بود.
291
15:01,770 --> 00:15:05,513
جسورانه بود.
اونها خطِ قرمزهای سیاسی رو جابهجا کردن،
292
15:05,643 --> 00:15:09,299
و باعث خشمِ سلطان شدن؛
293
15:09,430 --> 00:15:14,000
سلطان عبدالحمید دوم،
294
15:14,130 --> 00:15:16,350
کسی که خلیفه...
295
15:16,480 --> 00:15:19,266
و حاکم سیاسی ترکیه در دهه ۱۸۹۰ بود.
296
15:19,396 --> 00:15:23,792
و به همین خاطر، ارمنیها برای
اعتراض به نفعِ تغییر و برابری...
297
15:23,923 --> 00:15:25,054
در دهه ۱۸۹۰ با قتلعامهای گستردهای روبرو شدن،
298
15:25,185 --> 00:15:26,534
که در اون زمان به تنهایی بین...
299
15:26,664 --> 00:15:30,146
۱۰۰ هزار تا ۲۰۰ هزار ارمنی کشته شدن،
300
15:30,277 --> 00:13:38,802
و این یک پیشزمینهی تکاندهنده...
301
15:33,933 --> 00:15:37,849
برای نسلکشی سال ۱۹۱۵ هست.
302
15:37,980 --> 00:15:40,417
نمیتونی اینجا بشینی.
303
15:40,548 --> 00:15:41,984
چرا؟
304
15:42,115 --> 00:15:44,291
چی هستی؟ یونانی یا ارمنی؟
305
15:44,421 --> 00:15:47,033
ارمنی.
306
15:48,251 --> 00:15:49,905
باید از روی بوش میفهمیدم.
307
15:51,298 --> 00:15:52,647
کافرها ردیف آخر. یالا برو.
308
15:52,777 --> 00:15:55,215
اگه برای دههها و دههها...
ارزشِ یک گروه اقلیت رو پایین بیارید،
309
15:55,345 --> 00:15:56,433
خیلی راحتتر میشه
علیهشون جبهه گرفت...
310
15:57,478 --> 00:15:59,088
و اونها رو موجوداتی
«کمتر از انسان» تصور کرد.
311
15:59,219 --> 00:16:01,395
اینطوری کشتنِ اونها
خیلی راحتتر پذیرفته میشه.
312
16:01,525 --> 00:16:04,398
خب، اون بیرون، تنگه بسفر رو میبینید.
313
16:04,528 --> 00:16:07,488
الان اون شکلی نیست، اما
به خاطر همینه که...
314
16:07,618 --> 00:16:11,100
اون داربستها دارن بالا میرن،
و این چیزیه که ما سعی داریم...
320
00:16:24,374 --> 00:16:26,507
تا روی این زمین ناهموار، راهی پیدا کنیم.
321
00:16:26,637 --> 00:16:28,378
ببینید، اگه میتونستیم بریم
و توی ترکیه فیلمبرداری کنیم،
322
00:16:28,509 --> 00:16:30,424
حتماً همین کار رو میکردیم. پس حالا که نشد،
323
00:16:30,554 --> 00:16:32,600
داریم دنبال بهترین راه میگردیم تا کار رو واقعی دربیاریم
324
00:16:32,730 --> 00:16:35,864
بدون اینکه اون باورپذیریِ صحنه از بین بره.
325
00:16:35,995 --> 00:16:37,953
و فیلمبرداری توی ترکیه برای این فیلم...؟
326
00:16:38,084 --> 00:16:39,476
غیرممکنه.
327
00:16:39,607 --> 00:16:41,348
به خاطر موضوع فیلم یا بودجه؟
328
00:16:42,610 --> 00:16:44,351
فکر میکنم در درجه اول، خودِ موضوع فیلمه
329
00:16:44,481 --> 00:16:46,440
که مانع انجام این کار میشه،
330
00:16:46,570 --> 00:16:48,398
و واقعاً هم نمیدونم که آیا ترکیه
331
00:16:48,529 --> 00:16:51,619
تسهیلاتی برای تولید فیلم ارائه میده یا نه.
332
00:16:51,749 --> 00:16:53,403
ما اصلاً سراغ بررسی این موضوع نرفتیم.
333
00:17:01,411 --> 00:17:01,411
این صحنه مهمانی در «کاخ طلایی» است.
334
00:17:01,542 --> 00:17:04,414
دوباره کلی بازیگر فرعی داریم، حدود ۵۰ نفر،
335
00:17:04,545 --> 00:17:06,895
آدمهای طبقه مرفه و شیکپوش،
336
00:17:07,026 --> 00:17:09,463
تُرکها، اروپاییها، ژنرالها.
337
00:17:09,593 --> 00:17:12,031
آلمانیها و نوازندهها رو هم داریم.
338
00:17:12,161 --> 00:17:14,598
خلاصه روز خیلی خیلی شلوغی داریم،
339
00:17:14,729 --> 00:17:16,339
و البته، اولین روزِ کاریِ کریستینه.
340
00:17:19,168 --> 00:17:20,996
یه صحنه مهمانی هست که اینجا اتفاق میافته،
341
00:17:21,127 --> 00:17:24,347
و در طول مهمانی، اونها به دریای بسفر نگاه میکنن
342
00:17:24,478 --> 00:17:26,349
در حالی که چند ناو جنگی آلمانی وارد میشن
343
00:17:26,480 --> 00:17:27,872
و توپهای خودشون رو شلیک میکنن.
344
00:17:28,003 --> 00:17:29,831
اینها نماد دو ناو جنگی آلمانی هستن
345
00:17:29,961 --> 00:17:31,354
که در طول جنگ به تُرکها هدیه داده شد،
346
00:17:31,485 --> 00:17:34,575
و اونها به سمت تنگه بسفر حرکت کردن؛
347
00:17:34,705 --> 00:17:36,794
این یک حقیقت تاریخیه که دو ناو آلمانی
348
00:17:36,925 --> 00:17:39,275
در سال ۱۹۱۴ به عنوان هدیه به تُرکها داده شد،
349
00:17:39,406 --> 00:17:41,930
چون بریتانیا کشتیهایی رو که تُرکها پولش رو داده بودن، مصادره کرد،
350
00:17:42,061 --> 00:17:43,540
و تُرکها از این بابت واقعاً عصبانی بودن.
351
00:17:43,671 --> 00:17:45,238
پس وقتی آلمانیها ناوها رو به اونها دادن،
352
00:17:45,368 --> 00:17:46,804
کفه ترازو رو به نفع تُرکها سنگین کرد
353
00:17:46,935 --> 00:17:49,024
تا در کنار آلمان وارد جنگ بشن.
354
00:17:52,288 --> 00:17:53,420
دیدی؟
355
00:17:53,550 --> 00:17:55,422
ناوهای آلمانی... ناوهای آلمانی؟
356
00:17:55,552 --> 00:17:57,989
بله.
هدیهای برای نیروی دریایی ترکیه،
357
00:17:58,120 --> 00:18:01,471
یک هدیه کاملاً... کاملاً بیغرض
358
00:18:01,602 --> 00:18:05,214
از طرف دوستانِ ژرمن...
359
00:18:05,345 --> 00:18:06,911
به نیروی دریایی ترکیه.
360
00:18:08,261 --> 00:18:11,177
ترکیه حق داره نیروی دریایی قدرتمندی داشته باشه.
361
00:18:11,307 --> 00:18:13,353
امپراتوری باید از مرزهای خودش محافظت کنه.
362
00:18:13,483 --> 00:18:15,311
هوم، امپراتوری عثمانی میخواد مرزهاش
363
00:18:15,442 --> 00:18:17,835
از اقیانوس اطلس تا اقیانوس هند کشیده بشه،
364
00:18:17,966 --> 00:18:19,968
و چیزی که اینها، این آلمانیها، میخوان
365
00:18:20,099 --> 00:18:23,058
اینه که سلطانِ شما علیه «کفار»،
366
00:18:23,189 --> 00:18:24,277
یعنی بریتانیا، فرانسه و روسیه،
367
00:18:24,407 --> 00:18:28,281
اعلانِ «جهاد» کنه.
368
00:18:28,411 --> 00:18:29,934
این روز نه تنها نشاندهنده
369
00:18:30,065 --> 00:18:33,068
ورودِ رسمی و واقعی به جنگ بود،
370
00:18:33,199 --> 00:18:35,723
بلکه زمانی بود که رابطه
371
00:18:35,853 --> 00:18:38,160
بین ترکیه و آلمان مستحکم شد.
372
00:18:38,291 --> 00:18:39,683
آلمان متحدِ ترکیه بود،
373
00:18:39,814 --> 00:18:42,121
و همین موضوع سرنوشت اونها رو
374
00:18:42,251 --> 00:18:44,775
تا ابد رقم زد.
375
00:18:47,256 --> 00:18:49,563
اتفاقی که در تاریخ عثمانی میافته
376
00:18:49,693 --> 00:18:52,174
اینه که از قرن نوزدهم به بعد،
377
00:18:52,305 --> 00:18:55,395
بهخصوص از دهه ۱۸۵۰ به بعد،
378
00:18:55,525 --> 00:18:59,573
حتی یک جنگ هم وجود نداره که عثمانیها واقعاً توش پیروز شده باشن.
379
00:18:59,703 --> 00:19:03,185
از سال ۱۸۵۶ تا ۱۸۷۸،
380
00:19:03,316 --> 00:19:05,361
توی تمام جنگهایی که کردن،
381
00:19:05,492 --> 00:19:08,408
بخشهای بزرگی از امپراتوری رو از دست دادن.
382
00:19:08,538 --> 00:19:12,499
بنابراین امپراتوریای که زمانی تا اروپای مرکزی،
383
00:19:12,629 --> 00:19:14,675
جنوب روسیه،
384
00:19:14,805 --> 00:19:16,938
و سراسر شبهجزیره عربستان
385
00:19:17,068 --> 00:19:19,070
و البته شمال آفریقا گسترده بود،
386
00:19:19,201 --> 00:19:21,986
شروع کرد به کوچک شدنِ بسیار سریع.
387
00:19:22,117 --> 00:19:23,640
در طول جنگ جهانی اول،
388
00:19:23,771 --> 00:19:27,035
نیروهایی که کنترل امپراتوری عثمانی رو در دست داشتن،
389
00:19:27,166 --> 00:19:28,515
و «تُرکهای جوان» نامیده میشدن،
390
00:19:28,645 --> 00:19:30,778
از ایدئولوژی جدیدی پیروی کردن،
391
00:19:30,908 --> 00:19:32,388
که همون ناسیونالیسم (ملیگرایی) تُرکی بود.
392
00:19:32,519 --> 00:19:35,217
ناسیونالیسم تُرکی در اون زمان پدیده بسیار جدیدی بود.
393
00:19:35,348 --> 00:19:38,220
پس برای درک نسلکشی، باید برید و
394
00:19:38,351 --> 00:19:41,615
روانشناسیِ تودهایِ این گروه، یعنی ترکهای جوان رو مطالعه کنید،
395
00:19:41,745 --> 00:19:45,227
بهخصوص جناحِ ملیگرای رادیکالشون رو،
396
00:19:45,358 --> 00:19:47,838
که بین دو حسِ متضاد بودن.
397
00:19:47,969 --> 00:19:51,320
یکی «ترس» بود، ترس از دست دادنِ همه چیز،
398
00:19:51,451 --> 00:19:54,802
و دیگری «شوقِ وافر» برای یک شروع جدید.
399
00:19:54,932 --> 00:19:58,545
اونها میخواستن یک امپراتوری جدید بسازن، یک امپراتوریِ تُرکیِ جدید،
400
00:19:58,675 --> 00:20:01,287
که از ترکیه امروزی تا قفقاز
401
00:20:01,417 --> 00:20:03,114
و آسیای مرکزی کشیده بشه،
402
00:20:03,245 --> 00:20:05,247
و تمام مردمانِ تُرکزبان رو
403
00:20:05,378 --> 00:20:07,858
در یک امپراتوریِ جدید و شگفتانگیز متحد کنه.
404
00:20:07,989 --> 00:20:10,470
بزن بریم! آمادهایم.
405
00:20:10,600 --> 00:20:11,645
دوربینها روشن.
406
00:20:11,775 --> 00:20:12,820
در حال ضبط.
407
00:20:19,609 --> 00:20:21,263
فیلمهایی که من عاشقشون بودم
408
00:20:21,394 --> 00:20:23,961
و ازشون درس گرفتم،
409
00:20:24,092 --> 00:20:26,834
قطعاً «فهرست شیندلر»، «میدانهای کشتار»،
410
00:20:26,964 --> 00:20:29,967
«سرخها» که فیلم فوقالعادهایه، و «گمشده»...
411
00:20:33,449 --> 00:20:35,756
همه اینها فیلمهای عمیقاً سیاسی هستن
412
00:20:35,886 --> 00:20:37,714
که با احساسات آدم بازی میکنن.
413
00:20:37,845 --> 00:20:40,630
وقتی حسِ ترحم، همدلی، خشم،
414
00:20:40,761 --> 00:20:43,242
دلسوزی یا غم رو تجربه میکنید،
415
00:20:43,372 --> 00:20:44,939
این دقیقاً همون چیزیه که من بهش علاقه دارم.
416
00:20:52,294 --> 00:20:53,295
خوبه.
417
00:20:54,209 --> 00:20:55,819
این فیلم درباره تبِ جنگه،
418
00:20:55,950 --> 00:20:57,299
درباره شکوه و عظمت،
419
00:20:57,430 --> 00:20:59,997
اون حسِ تغییرِ قسطنطنیه
420
01:00,128 --> 00:21:04,393
و فرو رفتن در این فضای فرقهگرایی و جنگطلبی،
421
21:04,524 --> 00:21:07,309
و اینکه چطور تُرکها علیه جمعیت ارمنی
422
21:07,440 --> 00:21:09,616
و قومیتهای مختلف جبهه گرفتن.
423
21:09,746 --> 00:21:11,618
این صحنه یه جورایی شروعِ همون ماجراست.
424
00:21:13,663 --> 00:21:14,795
بله؟
425
00:21:17,798 --> 00:21:19,016
بنگ، بنگ.
426
00:21:19,147 --> 00:21:20,888
اون یکی اینها رو میشکنه.
427
21:21:018 --> 00:21:23,499
بعد تو میگی، بنگ!
428
21:23,630 --> 00:21:25,849
صبر کن، چون اون میخواد بهت ضربه بزنه
و این رو روی کمرت خرد کنه.
429
21:25,980 --> 00:21:27,068
چوبِ بالسا (سبک) است.
431
00:21:27,198 --> 00:21:28,635
باید پنجره رو بشکنن؟
432
00:21:28,765 --> 00:21:30,724
و بعد برن تو و اون رو بکشن بیرون؟
433
00:21:30,854 --> 00:21:32,029
آره، در رو بشکنید.
با لگد در رو باز کنید.
434
00:21:32,160 --> 00:21:33,379
اوه، لگد زدن به در.
آره، دقیقاً.
435
00:21:33,509 --> 00:21:35,076
و برید داخل.
و بعد بکشیدش بیرون،
436
00:21:35,206 --> 00:21:37,774
توی اون یکی مغازه هم همینطور.
437
00:21:37,905 --> 00:21:39,472
حله؟
آره.
438
00:21:39,602 --> 00:21:41,909
بسیار خب بچهها.
دوربینها حرکت.
439
00:21:42,039 --> 00:21:44,041
در حال ضبط!
در حال ضبط!
440
00:21:44,172 --> 00:21:45,391
اینجا شما با فضایی روبرو هستید
441
00:21:45,521 --> 00:21:47,871
که توش امپراتوری در بالکان در حال فروپاشیه.
442
00:21:48,002 --> 00:21:49,525
میلیونها مسلمان دارن فرار میکنن،
443
00:21:49,656 --> 00:21:52,528
اون هم از دستِ دستههای خونخوارِ قزاقهای روسی.
444
00:21:52,659 --> 00:21:55,662
ناسیونالیستها در ارمنستان و بلغارستان
قد علم کردن
445
00:21:55,792 --> 00:21:57,316
تا حق استقلالشون رو بگیرن.
446
00:21:57,446 --> 00:22:00,580
میدونید، این یک نابودیِ فاجعهبار برای دنیای اونها بود؛
447
00:22:00,710 --> 00:22:03,931
برای جوامعشون، درههاشون، قبیلههاشون...
448
00:22:04,061 --> 00:22:06,194
و همهشون دارن به سمت آناتولی فرار میکنن،
449
00:22:06,325 --> 00:22:07,369
جایی که امروز تُرکیه است.
450
00:22:07,500 --> 00:22:08,675
اکشن!
حرکت!
451
00:22:12,679 --> 00:22:14,768
و در این میان، این ایدئولوژی جدید از راه میرسه،
452
00:22:14,898 --> 00:22:16,509
ویروسی به اسم ناسیونالیسم (ملیگرایی)،
453
00:22:16,639 --> 00:22:19,033
که میگه هر کسی باید وطن خودش رو داشته باشه،
454
00:22:19,163 --> 00:22:21,949
پرچم خودش، سرود خودش و سرزمین مادریِ خودش.
455
00:22:22,079 --> 00:22:23,733
و «تُرکهای جوان» این تفکر رو
456
00:22:23,864 --> 00:22:27,433
در روزهای پایانی امپراتوری عثمانی،
457
00:22:27,563 --> 00:22:30,044
به قلب سرزمین آناتولی آوردن.
458
00:22:31,045 --> 00:22:32,829
تُرکهای جوان خیلی نگران بودن،
459
00:22:32,960 --> 00:22:35,571
بهخصوص وقتی وارد جنگ جهانی اول شدن،
460
00:22:35,702 --> 00:22:39,053
که نکنه متحدین فشار رو از سمت بالکان شروع کنن.
461
00:22:39,183 --> 00:22:41,795
و روسها هم از اون طرف فشار بیارن.
462
00:22:41,925 --> 00:22:44,188
و این دو جبهه در آسیای صغیر به هم برسن،
463
00:22:44,319 --> 00:22:47,017
جایی که اونها (تُرکها) معتقد بودن قلب سرزمینشونه،
464
00:22:47,148 --> 00:22:52,240
و بعدش نژادِ تُرک رو به کلی نابود کنن.
465
00:22:52,371 --> 00:22:55,983
و طبیعتاً، اونها به جای پذیرش این انقراض،
466
00:22:56,113 --> 00:23:00,509
گفتن: «ما هر کاری لازم باشه انجام میدیم تا پابرجا بمونیم،
467
00:23:00,640 --> 00:23:02,598
تا دولت و نژاد تُرک رو
468
00:23:02,729 --> 00:23:05,949
به هر قیمتی حفظ کنیم.»
469
00:23:06,080 --> 00:23:09,170
اما این بقا به چه قیمتی بود؟ کدوم گروهِ دیگه بود
470
00:23:09,300 --> 00:23:12,956
که ادعا میکرد همون سرزمینها،
471
00:23:13,087 --> 00:23:14,349
سرزمینهای اجدادیِ اونهاست؟
472
00:23:14,480 --> 00:23:15,916
ارمنیها.
473
00:23:16,830 --> 00:23:17,831
خیلی خب، اون مرد رو کشیدن بیرون.
474
00:23:17,961 --> 00:23:20,616
دارن مغازهدارِ ارمنی رو کتک میزنن.
475
00:23:20,747 --> 00:23:23,402
یه نگاه به گوشه خیابون بنداز و حرکت کن.
476
00:23:24,881 --> 00:23:27,580
جناح تندرویِ تُرکهای جوان،
477
00:23:27,710 --> 00:23:31,018
ارمنیها رو به عنوان یک «دیگریِ» ایدهآل شناسایی کردن.
478
00:23:31,148 --> 00:23:32,933
ارمنیها تُرک نبودن.
479
00:23:33,063 --> 00:23:34,761
ارمنیها مسیحی بودن،
480
00:23:34,891 --> 00:23:36,806
و ارمنیها اکثر جمعیتِ
481
00:23:36,937 --> 00:23:39,548
طبقه متوسطِ شهری و
482
00:23:39,679 --> 00:23:42,725
بورژوازیِ شهرنشین رو تشکیل میدادن. و تُرکهای جوان
483
00:23:42,856 --> 00:23:44,901
احساس میکردن نمیتونن با اونها رقابت کنن.
484
00:23:45,032 --> 00:23:48,905
در واقع، اونها میخواستن با تصاحب اموالشون
485
00:23:49,036 --> 00:23:52,213
و حذف فیزیکیشون، جایگاه اجتماعی اونها رو بگیرن.
486
00:23:59,263 --> 00:24:01,265
بسیار خب. یه لحظه استاپ.
487
00:24:02,789 --> 00:24:04,965
آیا میشه حذفِ فرهنگی
488
00:24:05,095 --> 00:24:07,533
در این ابعاد رو با ارقام بیان کرد؟
489
00:24:07,663 --> 00:24:08,621
نه.
490
00:24:09,709 --> 00:24:12,668
این کار خیلی سخته،
491
00:24:12,799 --> 00:24:15,192
و به خاطر این حقیقت که ارمنیها
492
00:24:15,323 --> 00:24:18,195
در تار و پودِ بسیار پیچیده
493
00:24:18,326 --> 00:24:21,242
امپراتوری عثمانی تنیده شده بودن،
494
00:24:21,372 --> 00:24:23,244
موضوع خیلی پیچیدهتر هم میشه.
495
00:24:27,596 --> 00:24:28,902
ارمنیها مردمی هستن
496
00:24:29,032 --> 00:24:30,599
که هزاران سال اونجا زندگی کردن.
497
00:24:30,730 --> 00:24:32,340
اونها چند هزار سال اونجا بودن،
498
00:24:32,471 --> 00:24:36,039
حتی قبل از اینکه اقوام تُرک حدود ۱۰۰۰ سال پیش
499
00:24:36,170 --> 00:24:37,780
از آسیای مرکزی به اونجا بیان.
500
00:24:37,911 --> 00:24:40,696
در قرن چهارم میلادی،
501
00:24:40,827 --> 00:24:42,698
ارمنیها اولین ملتی شدن
502
00:24:42,829 --> 00:24:45,048
که مسیحیت رو دین رسمی کشورشون اعلام کردن؛
503
00:24:45,179 --> 00:24:47,398
حتی کمی زودتر از رومیها.
504
00:24:47,529 --> 00:24:51,011
این تمدنیه که میراث فکری و فرهنگیِ
505
00:24:51,141 --> 00:24:53,927
والایی رو ایجاد یا اصلاح کرده.
506
00:24:54,057 --> 00:24:57,017
فقط برای مثال، خودِ الفبای ارمنی
507
00:24:57,147 --> 00:24:59,019
یکی از زیباترین الفباهای دنیاست؛
508
00:24:59,149 --> 00:25:01,151
و دلیلش هم اینه که واقعاً با هدفِ
509
00:25:01,282 --> 00:25:03,458
زیبا بودن طراحی شده. هنرمندها طراحیش کردن
510
00:25:03,589 --> 00:25:06,940
و ابداع شد تا کتاب مقدس رو به ارمنی ترجمه کنن.
511
00:25:07,070 --> 00:25:11,901
پس ارمنیها تاریخِ بسیار عمیق، غنی و طولانیای دارن.
512
01:13,773 --> 00:25:15,949
سخته که بدونیم اگه این اتفاق وحشتناک نمیافتاد،
513
01:15,079 --> 00:25:18,778
آینده چه شکلی میتونست باشه.
514
00:25:22,259 --> 00:25:24,218
با آغاز جنگ،
515
00:25:24,348 --> 00:25:28,091
نخبگان حاکم تُرک به این نتیجه میرسند
516
00:25:28,222 --> 00:25:33,488
که زمینه و توجیه لازم را
517
00:25:33,619 --> 00:25:35,925
برای خلاص شدن از شر جمعیت ارمنی،
518
00:25:36,056 --> 00:25:38,101
یعنی تمام جمعیت ارمنی ترکیه، در اختیار دارند.
519
00:25:38,232 --> 00:25:39,625
حالا دیگر بهانه مهیاست.
520
00:25:39,755 --> 00:25:41,104
ترکیه در حال جنگ است.
521
00:25:41,801 --> 00:25:43,411
همانطور که میدانیم، در دوران جنگ،
522
00:25:43,542 --> 00:25:46,980
نسلکشیها شایعتر میشوند چون جوامع بسیج شدهاند.
523
00:25:47,110 --> 00:25:48,677
آنها مسلح هستند.
524
00:25:48,808 --> 00:25:53,464
تمرکز زیادی روی شورش و رفتارهای بیگانه وجود دارد.
525
00:25:53,595 --> 00:25:56,598
مسائل امنیتی بر همهچیز مقدم است.
526
00:25:56,729 --> 00:25:58,818
سه تفنگدارِ حاکم بر تُرکهای جوان،
527
00:25:58,948 --> 00:26:02,343
طلعت پاشا، انور پاشا و جمال پاشا،
528
00:26:02,473 --> 00:26:06,260
این سه مرد گرد هم آمدند تا نقشهای بکشند
529
00:26:06,390 --> 00:26:08,392
برای نابودی ارمنیها،
530
00:26:08,523 --> 00:26:10,438
آن هم با استفاده از جنگ به عنوان پوشش
531
00:26:10,569 --> 00:26:13,789
و منطقی برای انجام این کار.
532
00:26:15,312 --> 00:26:17,010
ارمنیها خائن هستند.
533
00:26:17,140 --> 00:26:20,579
مردهایشان برای پیوستن به روسها و جنگ با ارتش ما هجوم بردهاند.
534
00:26:20,709 --> 00:26:23,625
در حالی که هزاران نفر از آنها عضو ارتش ما هستند.
535
00:26:23,756 --> 00:26:26,541
و یک جمله دیگر هست، شریف، میخواهم این را اضافه کنی،
536
00:26:26,672 --> 00:26:31,372
که چون بسیاری از ارمنیها داوطلب شدهاند،
537
00:26:31,502 --> 00:26:34,549
و در آن مقطع، پاتریارک (رهبر مذهبی) به ارمنیها توصیه کرده
538
00:26:34,680 --> 00:26:37,160
که از جنگ حمایت کنند.
539
00:26:37,291 --> 00:26:39,554
پس قضیه اینطوری است که:
540
00:26:39,685 --> 00:26:42,513
«من اینجا ارمنیهای زیادی در ارتشم دارم.
541
00:26:42,644 --> 00:26:43,906
میدانید، شاید چندتایی خائن باشند،
542
00:26:44,037 --> 00:26:45,952
اما ما رعایای وفادار زیادی هم داریم.»
543
00:26:46,082 --> 00:26:47,606
بله.
بسیار خب.
544
00:26:47,736 --> 00:26:49,695
اگر همه را آماده کنیم، میتوانیم صحنه را دوباره بچینیم و اجرا کنیم.
545
00:26:49,825 --> 00:26:51,827
حدود ۳۵ تا ۴۰ دقیقه طول میکشد...
546
00:26:51,958 --> 00:26:53,350
بسیار خب. عالیه. خوبه.
...تا آماده شویم.
547
00:26:53,481 --> 00:26:55,744
و ممکن است چند خط دیالوگ را اینجا و آنجا تغییر دهیم.
548
00:26:55,875 --> 00:26:57,267
بله. بله.
بسیار خب.
549
00:26:57,398 --> 00:27:00,270
پس بچهها، لطفاً این دیوارها را بردارید.
550
00:27:00,401 --> 00:27:02,055
این دیوارها را خارج کنید.
551
00:23:03,273 --> 00:27:06,494
من در واقع معمار،
552
00:27:06,625 --> 00:27:10,672
و مهندسِ نابودیِ
553
00:27:10,803 --> 00:27:12,413
مردم ارمنی هستم،
554
00:27:12,543 --> 00:27:16,417
و در دیالوگهایم میگویم: «کاملاً ضروری است
555
00:27:16,547 --> 00:27:20,421
که ملت ارمنی به طور کامل حذف شود،
556
00:27:20,551 --> 00:27:24,947
تا حتی مفهومِ ارمنستان هم از بین برود.»
557
00:27:26,122 --> 00:27:29,778
این شخصیت در واقع مشاور سلطان
558
00:27:29,909 --> 00:27:31,258
و دولت بود.
559
00:27:31,388 --> 00:27:34,565
او یک شخصیت واقعی در تاریخ است.
560
00:27:37,133 --> 00:27:38,918
هدف آنها این بود:
561
00:27:39,048 --> 00:27:43,139
«ما باید تعداد ارمنیها را
562
00:27:43,270 --> 00:27:48,231
تا حدی کاهش دهیم که آنها دیگر هرگز نتوانند
563
00:27:48,362 --> 00:27:50,538
برای حقوق دموکراتیک و اجتماعیشان صدا بلند کنند.»
564
00:27:50,669 --> 00:27:51,887
این درصد چقدر است؟
565
00:27:52,018 --> 00:27:54,063
آنها یک درصد مشخص تعیین میکنند.
566
00:27:54,194 --> 00:27:56,631
۵ تا ۱۰ درصد.
567
00:27:56,762 --> 00:28:01,375
ارمنیهایی که قرار است در آناتولی باقی بمانند،
568
00:28:01,505 --> 00:28:06,510
تعدادشان نباید از ۵ درصد جمعیت مسلمانان فراتر رود،
569
00:28:06,641 --> 00:28:10,427
و ارمنیهایی که قرار است به سوریه و عراق تبعید شوند،
570
00:28:10,558 --> 00:28:13,169
نباید بیش از ۱۰ درصد باشند.
571
00:28:13,300 --> 00:28:18,435
بنابراین، این عملاً به معنای نابود کردنِ حیاتِ
572
00:28:18,566 --> 00:28:23,049
فرهنگی، اجتماعی و سیاسی این مردم است.
573
00:28:23,179 --> 00:28:24,833
اینجا قرون وسطی نیست.
574
00:28:24,964 --> 00:28:27,880
ما نمیتوانیم همینطوری یک ملت کامل را از بین ببریم.
575
00:28:28,010 --> 00:28:30,447
دنیا در برابر آن سکوت نخواهد کرد.
576
00:28:30,578 --> 00:28:32,275
ارمنیها خائن هستند.
577
00:28:32,406 --> 00:28:35,844
مردهایشان برای پیوستن به روسها و جنگ با ارتش ما هجوم بردهاند.
578
00:28:35,975 --> 00:28:38,847
در حالی که هزاران نفر از آنها عضو ارتش ما هستند.
579
00:28:38,978 --> 00:28:40,980
آنها ملتی غیرقابل اعتماد هستند.
580
00:28:41,110 --> 00:28:42,677
چیزی میگویند و کار دیگری انجام میدهند.
581
00:28:42,808 --> 00:28:45,419
ما آنها را به صحراهای جنوبی منتقل میکنیم.
582
00:28:45,549 --> 00:28:49,162
ژنرال، بیایید برویم و سلطان را از پیروزیمان باخبر کنیم.
583
00:28:51,294 --> 00:28:52,600
آقایان.
584
00:28:54,123 --> 00:28:57,126
این تخلیهها همین حالا هم در جریان است.
585
00:28:57,257 --> 00:28:59,346
ما انتظار حمایت کامل شما را داریم.
586
00:29:00,651 --> 00:29:02,958
بسیار خب، خوبه. یکی دیگه.
یک بار دیگر.
587
00:29:03,089 --> 00:29:06,396
سازماندهندگان نسلکشی ارامنه در استانبول،
588
00:29:06,527 --> 00:29:08,747
داروینیستهای اجتماعی بودند.
589
00:29:08,877 --> 00:29:10,879
آنها مهندسان اجتماعی بودند،
590
00:29:11,010 --> 00:29:15,318
و یک سیاست جمعیتیِ بینقص را پیاده کردند.
591
00:29:15,449 --> 00:29:18,495
البته این یکی از دلایل انکارِ ترکیه است،
592
00:29:18,626 --> 00:29:21,324
چرا که دولت ترکیه محصولِ
593
00:29:21,455 --> 00:29:23,718
همین مهندسیِ جمعیتی بود.
594
00:29:23,849 --> 00:29:28,854
اگر واقعاً به این موضوع بپردازید، در واقع دارید به
595
00:29:28,984 --> 00:29:33,728
اسطورههای بنیانگذارِ جمهوری ترکیه دست میزنید.
596
00:29:33,859 --> 00:29:37,819
این چیزی است که تا عمق استخوان نفوذ میکند.
597
00:29:37,950 --> 00:29:40,082
بسیار خب، بیایید یک بار دیگر انجام دهیم.
598
00:29:40,213 --> 00:29:41,649
خیلی خب، یک بار دیگر. همه آماده باشند.
599
00:29:41,780 --> 00:29:43,869
نسلکشی ارامنه نشاندهنده
600
00:29:43,999 --> 00:29:46,175
اولین مورد از نسلکشی است
601
00:29:46,306 --> 00:29:48,482
که با شیوهای مدرن انجام شد،
602
00:29:48,612 --> 00:29:51,441
تا آن را از نسلکشیهای پیشامدرن متمایز کند،
603
00:29:51,572 --> 00:29:54,701
که البته قدمتی به اندازه خود تاریخ دارند.
604
00:29:54,836 --> 00:29:57,447
اما در این مورد، ما مثالی داریم
605
00:29:57,578 --> 00:30:01,147
از دولتی که از بوروکراسی،
606
00:30:01,277 --> 00:30:06,630
ارتش، ارتباطات و فناوری پیشرفتهاش،
607
00:30:06,761 --> 00:30:11,026
و یک ایدئولوژی ناسیونالیستیِ افراطی یعنی پانترکیسم استفاده میکند،
608
00:30:11,157 --> 00:30:14,551
و این واقعه، لحظهای تعیینکننده را
609
00:30:14,682 --> 00:30:19,165
در شیوه اجرای کشتار دستهجمعی و نسلکشی رقم میزند.
610
00:30:19,295 --> 00:30:21,907
یک میلیون ارمنی کشته شدند،
611
00:30:22,037 --> 00:30:26,389
آن هم تنها در عرض هفت یا هشت ماه در سال ۱۹۱۵؛
612
00:30:26,520 --> 00:29:29,479
یک میلیون ارمنی فقط در همین بازه زمانی.
613
00:29:29,610 --> 00:30:31,873
این در تاریخ مدرن بیسابقه بود.
614
00:30:32,004 --> 00:30:34,267
ما هیچ نمونهای نداشتیم که در آن یک میلیون نفر
615
00:30:34,397 --> 00:30:39,272
توسط دستگاهِ یک دولت ملی،
616
00:30:39,402 --> 00:30:41,317
در چنین بازه زمانی فشردهای از بین بروند.
617
00:30:41,448 --> 00:30:44,320
در سال ۱۹۱۶، چند صد هزار ارمنی دیگر هم
618
00:30:44,451 --> 00:30:47,019
به طور دستهجمعی قتلعام شدند.
619
00:30:47,149 --> 00:30:50,370
بنابراین میتوان گفت، به طور کلی،
620
00:30:50,500 --> 00:30:54,678
حدود ۱.۲ میلیون ارمنی تا پایان سال ۱۹۱۶،
621
00:30:54,809 --> 00:30:57,246
با این شیوه جدید و مدرنِ
622
00:30:57,377 --> 00:31:01,033
کشتار دستهجمعی نابود شدند.
623
00:31:03,252 --> 00:31:05,428
این نسلکشی آغاز شد،
624
00:31:05,559 --> 00:31:09,258
یعنی در واقع در ۲۴ آوریل ۱۹۱۵ کلید خورد،
625
00:31:09,389 --> 00:31:12,305
آن هم با دستگیری ۲۴۰ نفر از روشنفکران
626
00:31:12,435 --> 00:31:14,394
و شخصیتهای کلیدی و بنیادینِ
627
00:31:14,524 --> 00:31:17,701
جامعه ارمنی در قسطنطنیه.
628
00:31:17,832 --> 00:31:20,313
چرا این کار را کردند؟ چون به این ترتیب، دولت ترکیه
629
00:31:20,443 --> 00:31:22,315
سرِ فرهنگ ارمنی را برید.
630
00:31:22,445 --> 00:25:24,926
آن را ساکت کرد. زبانش را از حلقوم بیرون کشید.
631
00:31:26,754 --> 00:31:29,800
بعدی.
مردان ارمنیِ عثمانی
632
00:31:29,931 --> 00:31:31,802
به خدمت سربازی فراخوانده شدند...
633
00:31:31,933 --> 00:31:35,502
شما به لشکر سوم نظامی اعزام شدهاید.
634
00:31:35,632 --> 00:31:37,286
...و در گردانهای کار گمارده شدند،
635
00:31:37,417 --> 00:31:39,854
جایی که باید کارهای سختی مثل ساخت راهآهن،
636
00:31:39,985 --> 00:31:41,595
توالتهای عمومی و جادهها را انجام میدادند.
637
00:31:41,725 --> 00:31:43,814
و در نهایت همه آنها
638
00:31:43,945 --> 00:31:46,861
توسط همرزمانِ مسلمانِ عثمانیشان کشته شدند.
639
00:31:48,297 --> 00:31:50,778
بنابراین، تا بهار ۱۹۱۵، دولت ترکیه
640
00:31:50,909 --> 00:31:53,433
پیشاپیش مردانِ توانمندِ
641
00:31:53,563 --> 00:31:55,652
۱۵ تا ۵۰ ساله را حذف کرده بود.
642
00:31:55,783 --> 00:31:57,959
بسیاری از آنها از میان رفته بودند.
643
00:31:58,090 --> 00:32:01,310
سپس دولت عثمانی از پارلمان خود استفاده کرد
644
00:32:01,441 --> 00:32:03,443
تا دو مصوبه قانونی را به تصویب برساند؛
645
00:32:03,573 --> 00:32:06,272
یک قانون موقت برای اخراج و تبعید،
646
00:32:06,402 --> 00:32:09,144
که به هر استاندار و شهردارِ ولایتی
647
00:32:09,275 --> 00:32:12,060
این حق را میداد که ارمنیها را به طور دستهجمعی از خانههایشان بازداشت کنند،
648
00:32:12,191 --> 00:32:14,715
آن هم به این بهانه واهی
649
00:32:14,845 --> 00:32:17,109
که آنها به نوعی شورشی و فتنهگر هستند.
650
00:32:17,239 --> 00:32:21,983
چه بچههای ۵ سالهای که در حیاط بازی میکردند،
651
00:32:22,114 --> 00:32:25,595
و چه مادربزرگهای ۸۰ سالهای که در آشپزخانه غذا میپختند،
652
00:32:25,726 --> 00:32:30,209
همگی بازداشت شدند و سپس به قتل رسیدند؛
653
00:32:30,339 --> 00:32:33,821
اکثر آنها در جریان پیادهرویهای اجباریِ تبعید،
654
00:32:33,952 --> 00:32:36,650
که آنها را از شهرهایشان خارج میکرد.
655
00:32:36,780 --> 00:32:39,870
و بعد از آن، یک قانون موقت برای مصادره
656
00:32:40,001 --> 00:32:43,483
و خلع ید تصویب شد که به دولت ترکیه مشروعیت میداد
657
00:32:43,613 --> 00:32:46,965
تا تمام ثروت ارمنیها را تصاحب کند.
658
00:32:53,667 --> 00:32:56,017
درباره چند نفر صحبت میکنیم؟
659
00:32:56,148 --> 00:32:58,498
در واگنهای واقعی، حدود ۱۰۰ نفر را
660
00:32:58,628 --> 00:33:00,456
در یک واگن میچپاندند،
661
00:33:00,587 --> 00:33:03,372
و گاهی تا هفتهها اجازه خروج به آنها نمیدادند.
662
00:33:03,503 --> 00:33:05,157
آنها هیچ... میدانید —
663
00:33:05,287 --> 00:33:07,376
به آنها غذا و آب نمیدادند، در نتیجه مردم میمردند.
664
00:33:07,507 --> 00:33:10,640
این اولین نمونه از جابهجایی مردم
665
00:33:10,771 --> 00:33:13,208
به این شیوه با قطار بود.
666
00:33:13,339 --> 00:33:16,255
اینها عمدتاً زنان، کودکان و افراد مسن بودند.
667
00:33:16,385 --> 00:33:17,865
آلمانیها در حال ساخت راهآهنی بودند
668
00:33:17,996 --> 00:33:19,998
که از برلین به بغداد برود،
669
00:33:20,128 --> 00:33:23,218
و آن را در طول جنگ جهانی اول میساختند.
670
00:33:23,349 --> 00:33:25,220
بنابراین، آنها طبیعتاً میخواستند تسلیحات را
671
00:33:25,351 --> 00:33:28,397
از نقطهای به نقطه دیگر جابهجا کنند تا در تلاشهای جنگی به آنها کمک شود،
672
00:33:28,528 --> 00:33:32,271
اما تُرکها میخواستند از راهآهن برای هدف دیگری استفاده کنند.
673
00:33:32,401 --> 00:33:35,535
راهآهن مشهور آناتولی بین برلین و بغداد،
674
00:33:35,665 --> 00:33:38,016
برای تبعید مردان، زنان و کودکان ارمنی
675
00:33:38,146 --> 00:33:39,800
از مناطق غربی
676
00:33:39,930 --> 00:33:42,455
به سمت مرکز و جنوب شرقی ترکیه استفاده شد؛
677
00:33:42,585 --> 00:33:45,197
جایی که اغلب آنها را در بیابان بزرگ و پهناورِ
678
00:33:45,327 --> 00:34:48,330
شمال شرقی سوریه به نام «دیرالزور» رها میکردند،
679
00:33:48,461 --> 00:33:49,984
جایی که بین ۴۰۰,۰۰۰ تا ۴۵۰,۰۰۰ نفر جان باختند.
680
00:33:50,115 --> 00:33:54,597
آنجا را به «آشویتسِ» نسلکشی ارامنه تشبیه کردهاند.
681
00:33:54,728 --> 00:33:56,730
افسران آلمانی چه نقشی در این ماجرا داشتند؟
682
00:33:56,860 --> 00:33:59,080
آلمانیها به قلمرو بریتانیا، یعنی امپراتوری بریتانیا، چشم داشتند.
683
00:33:59,211 --> 00:34:02,083
آنها بغداد را میخواستند چون راهی برای رقابت با بریتانیا بود.
684
00:34:02,214 --> 00:34:04,955
و برای آنها، این یک جنگ استعماری بود.
685
00:34:05,086 --> 00:34:07,175
ترکیه مزدورِ آنها بود.
686
00:34:07,306 --> 00:34:11,788
آن سرزمین برای آنها قلمروی بود که باید از آن استفاده و بهرهکشی میشد.
687
00:34:11,919 --> 00:34:14,226
و معامله خوبی هم بود.
688
00:34:14,356 --> 00:34:16,054
چیزی که آنها نمیدانستند این بود که تُرکها برنامه دیگری داشتند...
689
00:34:16,184 --> 00:34:18,056
که همان حاشیهِ کشتارهای ارامنه بود؛
690
00:34:18,186 --> 00:34:19,970
خلاص شدن از شر این اقلیتی که واقعاً مایه دردسر بود،
691
00:34:20,101 --> 00:34:23,800
کسانی که مدتها بود میخواستند از شرشان خلاص شوند،
692
00:34:26,499 --> 00:34:29,502
و حالا تحت پوشش جنگ، فرصت به دستشان افتاده بود.
693
00:34:29,632 --> 00:34:32,548
نمای بیرونی، واگن قطار، شب.
694
00:34:32,679 --> 00:34:35,334
میکائیل به بیرون خم میشود و در امتداد قطار نگاه میکند.
695
00:34:35,464 --> 00:34:38,641
برقی از رعد و برق، انبوهی از دستهای کشیده شده را روشن میکند،
696
00:34:38,772 --> 00:34:40,730
که کاسه شدهاند و سعی دارند قطرات با ارزش باران را بگیرند.
697
00:34:40,861 --> 00:34:43,124
درها را باز کنید!
نجاتمان دهید!
698
00:34:43,255 --> 00:34:46,867
کمکمان کنید!
کمکمان کنید!
699
00:34:46,997 --> 00:34:50,000
میکائیل شکافی در دیواره چوبی پیدا میکند،
700
00:34:50,131 --> 00:34:51,654
به داخل واگن حمل دام که پر از ارمنیهاست نگاه میکند؛
701
00:34:51,785 --> 00:34:53,091
زنان، کودکان، پیرمردان.
702
00:34:54,962 --> 00:34:57,095
باران سیلآسایی در حال باریدن است.
703
00:34:57,225 --> 00:35:00,489
خواهش میکنم!
704
00:35:00,620 --> 00:35:02,274
یکی از زوایای تاریخی واقعاً جالب
705
00:35:02,404 --> 00:35:04,580
که در پرونده نسلکشی ارامنه کمتر مورد مطالعه قرار گرفته،
706
00:35:06,365 --> 00:35:08,193
دخالت آلمان است که به شکلی بسیار بسیار گسترده وجود داشت.
707
00:35:11,848 --> 00:35:14,024
بسیاری از دستورات تبعید در واقع توسط ژنرالهای آلمانی
708
00:35:14,155 --> 00:35:17,811
یا افسران نظامی آلمانی امضا شدهاند که بعدها
709
00:35:17,941 --> 00:35:19,378
به مشاغل برجستهای در رایش سوم دست یافتند.
710
00:35:19,508 --> 00:35:22,337
و کاملاً واضح است که از جهات بسیار،
711
00:35:22,468 --> 00:35:24,078
ایدههای آلمان درباره کنترل جمعیت،
712
00:35:24,209 --> 00:35:26,385
تا حدودی از تجربه آنها در امپراتوری عثمانی نشأت گرفته است.
713
00:35:26,515 --> 00:35:28,213
منظورم این است که نقلقول بسیار معروفی از هیتلر وجود دارد که میگوید:
714
00:35:28,343 --> 00:35:31,477
«اکنون چه کسی نابودی ارمنیها را به یاد میآورد؟»
715
00:35:31,607 --> 00:35:34,436
این درست قبل از حمله به لهستان گفته شده است.
716
00:35:34,567 --> 00:35:37,874
یعنی انسان میتواند مرتکب جنایات عظیمی علیه بشریت شود
717
00:35:38,005 --> 00:35:39,702
و قسر در برود.
718
00:35:39,833 --> 00:35:41,400
این درسی است که او از مورد ارمنستان میگیرد.
719
00:35:41,530 --> 00:34:44,881
و این درسی نیست که بخواهید مردم بتوانند آن را بگیرند.
720
00:34:45,012 --> 00:35:48,276
این یک دستورالعمل برای فاجعه است.
721
00:34:48,407 --> 00:35:50,800
پس شاید اگر او به این شکل دراز بکشد،
722
00:35:50,938 --> 00:35:55,196
و تو بروی تا او را بچرخانی و ببینیاش،
723
00:35:55,327 --> 00:35:56,937
آنوقت میبینی که —
خب اگر من —
724
00:35:57,067 --> 00:36:01,333
اگر او رو به آن سمت باشد...
بله.
725
00:36:01,463 --> 00:36:04,597
و تو هم رو به آن سمت باشی —
بله.
726
00:36:04,727 --> 00:36:06,990
او روی شکم خوابیده.
بله، بدن تو به آن سمت است.
727
00:36:18,393 --> 00:36:21,004
و بعد متوجه میشوم که اوست، و او را به اینجا میآورم.
728
00:36:21,135 --> 00:36:23,833
و بعد پایین را نگاه میکنم و آن صحنه را میبینم.
729
00:36:23,964 --> 00:36:26,096
بله.
بله.
730
00:36:26,227 --> 00:36:28,229
حالا، چیزی که میتوانی ببینی این است که اینجا خون ریخته، درست است؟
731
00:36:28,360 --> 00:36:29,535
خب، ما کمی خون روی صورتش میبینیم، بله.
732
00:36:29,665 --> 00:36:30,884
اما فکر میکنم این باید غرق در خون باشد.
733
00:36:31,014 --> 00:36:32,668
چرا؟
734
00:36:32,799 --> 00:36:35,845
خب، یک —
735
00:36:35,976 --> 00:36:39,153
چون همیشه برای مخاطب بهتر است که خودش حدس بزند تا اینکه —
736
00:36:39,806 --> 00:36:42,112
نه، اما اگر خون باشد —
ما یک کمی میگذاریم،
737
00:36:42,243 --> 00:36:44,593
میدانی؟ بله. یک کمی میگذاریم.
738
00:36:44,724 --> 00:36:46,639
برای بسیاری از مردم جهان،
739
00:36:46,769 --> 00:36:48,771
این تنها برخورد یا مرجع آنها برای نسلکشی ارامنه خواهد بود؛
740
00:36:48,902 --> 00:36:50,251
درست همانطور که فیلم «فهرست شیندلر» برای هولوکاست بود،
741
00:36:50,382 --> 00:36:51,774
و «میدانهای کشتار» برای کامبوج،
742
00:36:51,905 --> 00:36:54,255
و «هتل رواندا» برای رواندا.
743
00:36:54,386 --> 00:36:56,562
بنابراین میخواهم تمام ابعاد جنایتی که رخ داده را نشان دهم.
744
00:36:56,692 --> 00:36:59,042
اما در عین حال، میخواهم آن را در چارچوبِ این نگه دارم که:
745
00:36:59,173 --> 00:37:01,567
«تأثیر آن بر شرکتکنندگان و خودِ شخصیتها چیست؟»
746
00:37:01,697 --> 00:37:03,482
و بگذارم مخاطب وحشت آن را از طریق آنها حس کند.
747
00:37:03,612 --> 00:37:07,181
این همان تعادل و بندبازی است که من انجام میدهم.
748
00:37:07,312 --> 00:37:09,662
واقعیت بسیار وحشیانهتر بود.
749
00:37:09,792 --> 00:37:12,404
بدنها برهنه شده بودند.
بسیار وحشیانهتر.
750
00:37:12,534 --> 00:37:15,581
خیلی — تجاوزهایی صورت گرفته بود،
751
00:37:15,711 --> 00:37:18,236
بدنهایی که تکهتکه شده بودند،
752
00:37:18,366 --> 00:37:22,762
همه آن چیزها، میدانی؟
753
00:37:22,892 --> 00:37:25,982
در خواندن گواهیهای کسانی که شاهد وقوع این اتفاقات بودهاند،
754
00:37:26,113 --> 00:37:27,810
اساساً مردم توسط نیروهای غیرمنظم و پلیس ترکیه،
755
00:37:27,941 --> 00:37:29,595
هر دو، یعنی ژاندارمها و سربازان، اسکورت میشدند.
756
00:37:29,725 --> 00:37:32,380
و آنها واقعاً نمیدانستند تا لحظه آخر چه بلایی قرار است سرشان بیاید.
757
00:37:32,511 --> 00:37:36,166
آنها را اغلب به یک دره یا تنگه میبردند،
758
00:37:36,297 --> 00:37:38,256
جایی که فرار از آن دشوار بود.
759
00:37:38,386 --> 00:37:40,040
تُرکها سوار بر اسبهایشان، مردمی را محاصره میکردند
760
00:37:40,170 --> 00:37:41,650
که هیچ تصوری نداشتند چه زمانی قرار است کشته شوند.
761
00:37:41,781 --> 00:37:43,957
منظورم این است که شاید بوهایی برده بودند،
762
00:37:44,087 --> 00:37:45,828
چون زمزمههایی پخش شده بود که قرار است قتلعام شوند.
763
00:38:01,061 --> 00:38:02,323
اما میدانید، همیشه کورسوی امیدی هست
764
00:38:02,454 --> 00:38:05,065
که شاید برای شما اتفاق نیفتد.
765
00:38:05,195 --> 00:38:07,502
بسیار خب.
766
00:38:07,633 --> 00:38:10,766
حضور بچهها در صحنه چه تأثیری روی کار دارد؟
767
00:38:10,897 --> 00:38:12,986
اینها صحنههای بهخصوص هولناکی از کشتار هستند،
768
00:38:13,116 --> 00:38:15,989
بنابراین میخواهیم در نحوه آموزش به بچهها
769
00:38:16,119 --> 00:38:17,469
و برخورد با آنها ظرافت به خرج دهیم.
770
00:38:24,389 --> 00:38:27,261
من حواسم هست که میدانی، هیچجایت درد نگیرد.
771
00:38:27,392 --> 00:38:29,568
مطمئن میشوم که سرت در امان باشد و همهچیز درست باشد.
772
00:38:29,698 --> 00:38:33,615
پس میتوانی به من اعتماد کنی و واقعاً راحت باشی، باشه؟
773
00:38:33,746 --> 00:38:35,878
همین است.
774
00:38:36,009 --> 00:38:37,184
و بعد، بگذار دستهایت کاملاً شل باشند.
775
00:38:37,315 --> 00:38:39,142
همین است. بگذار آن یکی هم شل باشد.
776
00:38:39,273 --> 00:38:40,753
همینطور.
777
00:38:40,883 --> 00:38:42,363
عالیه. عالیه.
778
00:38:42,494 --> 00:38:44,365
و قول میدهم که تو را زمین نیندازم
779
00:38:52,373 --> 00:38:53,374
یا نگذارم هیچجایت آسیب ببیند، باشه؟
780
00:39:03,863 --> 00:39:06,866
و بعد خیلی آرام تو را میگذارم پایین.
781
00:39:06,996 --> 00:39:11,218
این شکلی.
782
00:39:11,349 --> 00:39:13,525
و تمام. همین است. اوکی مرد؟
783
00:39:13,655 --> 00:39:15,918
ببینش. عالیه. پسر تو واقعاً میتونی —
784
00:39:16,049 --> 00:39:17,180
این کار را خیلی خوب انجام میدهی.
785
00:39:21,489 --> 00:39:24,753
او واقعاً این کار را خوب انجام میدهد.
786
00:39:24,884 --> 00:39:26,538
بله، واقعاً خوب است.
787
00:39:26,668 --> 00:39:29,105
ببینش. ببین. ایول.
788
00:39:29,236 --> 00:39:30,800
آفرین پسر. خوشم اومد.
789
00:39:30,931 --> 00:39:32,504
بسیار خب. بریم.
790
00:39:32,635 --> 00:39:34,208
لطفاً آماده باشید.
791
00:39:41,074 --> 00:39:42,597
و دوربین حرکت!
792
00:39:42,728 --> 00:39:45,078
دوربین حرکت!
در حال ضبط!
793
00:39:46,166 --> 00:39:47,297
و... اکشن!
794
00:39:47,428 --> 00:39:48,777
وحشتناک بود،
795
00:39:49,778 --> 00:39:51,519
کاری که با آن ارمنیها کردند، میدانید؟
796
00:39:51,650 --> 00:39:54,000
خیلی افتضاح است، میدانید؟
797
00:39:54,130 --> 00:39:56,481
هیچکس نمیتوانست نجاتشان دهد.
813
00:41:18,388 --> 00:41:21,043
مردم را در گودالها میسوزانند.
814
00:41:21,174 --> 00:41:23,568
آنها شبیه اسکلت شده بودند،
815
00:41:23,698 --> 00:41:27,876
در حالی که مادران و کودکان با هم میمردند.
816
00:41:29,312 --> 00:41:33,621
واقعاً بد و حالبهمزن است، که با این مردم چطور رفتار شد.
817
00:41:40,367 --> 00:41:41,977
بابا؟
818
00:41:58,951 --> 00:42:02,041
شما مخاطب را به جایی بردهاید
819
00:42:02,171 --> 00:42:06,262
که احتمالاً هرگز با آن مواجه نخواهند شد و حتی تصورش را هم نمیکنند.
820
00:42:07,916 --> 00:42:11,180
و باید این کار را به گونهای انجام دهید که در نهایت،
821
00:42:11,311 --> 00:42:13,705
هرچند عجیب به نظر برسد، سرگرمکننده باشد.
822
00:42:15,228 --> 00:42:17,447
هیچکس پول نمیدهد که به سینما برود
823
00:42:17,578 --> 00:42:19,667
و در وسط یک سلاخی قرار بگیرد.
824
00:42:19,798 --> 00:42:21,713
پس چطور این تعادل را پیدا میکنید؟
825
00:42:21,843 --> 00:42:23,192
برای من، کاری که باید بکنم
826
00:42:23,323 --> 00:42:26,413
پیدا کردنِ چکیدهِ این جنایت عظیم است.
827
00:42:26,544 --> 00:42:28,067
آن لحظاتی که قرار است
828
00:42:28,197 --> 00:42:32,332
مخاطب را مستقیماً به درون آن فضا ببرد، کدامند؟
829
00:42:32,462 --> 00:42:34,508
وقتی مادرم فوت کرد،
830
00:42:34,639 --> 00:42:38,947
ما جسد را تا چاه خشکیده روی زمین کشیدیم.
831
00:42:39,078 --> 00:42:43,952
پسرهای دیگر فقط جسد را هل دادند،
832
00:42:44,083 --> 00:42:47,303
جسد مادرم را، و فرار کردند.
833
00:42:48,478 --> 00:42:53,658
من چند ثانیه آنجا ماندم تا او به پایین فرو برود.
834
00:42:53,788 --> 00:42:58,445
آن صحنه مدام در ذهنم مرور میشد،
835
00:42:58,576 --> 00:43:03,232
که یک پسر چطور میتواند باشد...
836
00:43:03,363 --> 00:43:07,106
چطور آدمی میتواند باشد
837
00:43:07,236 --> 00:43:11,893
که مادرش را به پایین هل بدهد
838
00:43:12,024 --> 00:43:13,547
و فرار کند؟
839
00:43:23,426 --> 00:43:29,084
این تجربهای است که حتی برای بدترین دشمنانم هم آرزو نمیکنم.
840
00:43:33,001 --> 00:43:34,524
اوه خدای من!
841
00:43:34,655 --> 00:43:35,787
اوه، نه!
842
00:43:35,917 --> 00:43:38,485
اوه خدایا! اوه.
843
00:44:00,487 --> 00:44:02,184
صحنه بسیار پراحساسی است.
844
00:44:02,315 --> 00:44:04,622
واقعاً صحنه پراحساسی است.
845
00:44:04,752 --> 00:44:06,754
و مدام از خودت میپرسی: «چرا؟»
846
00:44:06,885 --> 00:44:49,670
چرا این اتفاق بارها و بارها تکرار میشود؟
847
00:44:49,801 --> 00:43:51,803
چرا پایانی برای آن رقم نمیزنیم؟
848
00:43:51,933 --> 00:43:55,328
آیا میتوانیم جلویش را بگیریم؟ ما باید بتوانیم متوقفش کنیم.
849
00:43:55,981 --> 00:43:58,026
این اتفاق ۱۰۰ سال پیش افتاده است.
850
00:43:58,157 --> 00:44:00,507
همین الان هم همان اتفاق در حال وقوع است.
851
00:44:01,334 --> 00:44:04,380
چرا؟ آدم در تعجب میماند که چرا.
852
00:44:13,433 --> 00:44:15,914
صحنه بسیار دشواری است.
853
00:44:16,044 --> 00:44:18,438
داستان نوه من، یِوا، در فیلم،
854
00:44:18,568 --> 00:44:21,354
داستان مادرم است؛
855
00:44:21,484 --> 00:44:25,619
که در سال ۱۹۱۵، چهار ساله بود،
856
00:44:25,750 --> 00:44:30,058
زمانی که در آغوش مادرش بود،
857
00:44:30,189 --> 00:44:32,887
و همگی آنها به صورت گروهی تیرباران شدند.
858
00:44:33,018 --> 00:44:35,977
و آنها فکر کردند که مادر من هم کشته شده است.
859
00:44:36,108 --> 00:44:40,503
و او همراه با مادرش در میان تمام اجساد افتاد.
860
00:44:40,634 --> 00:44:44,203
و وقتی فکر کردند همه را کشتهاند و از آنجا دور شدند،
861
00:44:44,333 --> 00:44:47,206
مادرم بلند شد و...
862
00:44:47,336 --> 00:44:49,774
مادرش را غرق در خون دید،
863
00:44:49,904 --> 00:44:52,385
همه اطرافیانش مرده بودند،
864
00:44:52,515 --> 00:44:54,866
و او راه افتاد و رفت،
865
00:44:54,996 --> 00:44:56,824
و سر از یک روستا درآورد.
866
00:44:57,912 --> 00:45:00,567
و یک خانواده کُرد از او مراقبت کردند.
867
00:45:01,742 --> 00:45:03,918
اگر ارمنی باشی، با شنیدن تمام داستانهای
868
00:45:04,049 --> 00:45:06,181
مربوط به نسلکشی بزرگ میشوی؛
869
00:45:06,312 --> 00:45:07,879
درباره نیاکانت،
870
00:45:08,009 --> 00:45:10,446
درباره چیزهایی که از سر گذراندهاند، و —
871
00:45:12,971 --> 00:45:15,234
و تمام نیاکان من
872
00:45:15,364 --> 00:45:19,281
به نوعی بخشی از این ماجرا بودهاند.
873
00:45:19,412 --> 00:45:23,677
پس گمانم... گمانم...
874
00:45:25,723 --> 00:45:30,815
من حاصلِ همان یتیمهایی هستم که آن زمان فرار کردند، میدانید؟
875
00:45:50,486 --> 00:45:53,402
امروز در «فِرِسنو» هستیم؛
876
00:45:53,533 --> 00:45:55,230
روستای کوچکی در نزدیکی مادرید،
877
00:45:55,361 --> 00:45:58,407
جایی که صحنه «روستای اعدام» را فیلمبرداری میکنیم؛
878
00:45:58,538 --> 00:46:01,280
که در واقع یک روستای تخریبشده ارمنی است،
879
00:46:01,410 --> 00:46:03,021
بعد از اینکه تُرکها از آنجا عبور کردهاند.
880
00:46:03,151 --> 00:46:05,893
کریس مایرز، خبرنگار ما (شخصیت کریستین بیل)،
881
00:46:06,024 --> 00:46:08,635
به طور اتفاقی با آن روبرو میشود و چند عکس میگیرد،
882
00:46:08,766 --> 00:46:13,466
به این امید که آنها را برای خبرگزاری آسوشیتدپرس بفرستد تا در روزنامهها چاپ شود.
883
00:46:14,293 --> 00:46:15,207
مانی؟
884
00:46:17,122 --> 00:46:19,646
آنها هیچ حرفی درباره الله یا خدا یا هیچچیز دیگری نمیزنند.
885
00:46:19,777 --> 00:46:22,214
موضوع این است که: «این اقدامات توسط دولت تأیید شده است.»
886
00:46:22,344 --> 00:46:23,432
و —
887
00:46:25,043 --> 00:46:27,132
پس ما آن را بدون هیچ جنبه مذهبی انجام دادیم —
888
00:46:27,262 --> 00:46:28,960
اما مرجع شما برای این کار چیست؟
889
00:46:29,090 --> 00:46:30,657
اوه، در کامپیوترم دارم.
890
00:46:30,788 --> 00:46:32,006
از روی یک تابلوی واقعی است؟
891
00:46:32,137 --> 00:46:33,181
بله. بله، بله، بله.
892
00:46:33,312 --> 00:46:34,574
یک نمونه واقعی است.
بسیار خب.
893
00:46:34,704 --> 00:46:36,271
ما تعدادی عکس داریم
894
00:46:36,402 --> 00:46:38,012
که در طول مراحل پیشتولید دستبهدست شدهاند
895
00:46:38,143 --> 00:46:40,710
و پایه و اساس تمام این لوکیشنها را به ما دادهاند،
896
00:46:40,841 --> 00:46:42,930
و امیدمان این است که آنها را به گونهای بازسازی کنیم
897
00:46:43,061 --> 00:46:44,584
که مخاطب آنها را حس کند،
898
00:46:44,714 --> 00:46:46,412
اما نه با آن شدتی از وحشت
899
00:46:46,542 --> 00:46:48,153
که واقعاً در این عکسها دیده میشود.
900
00:46:48,283 --> 00:46:50,198
میدانید، تلاش این است که موضوع را به مخاطب منتقل کنیم
901
00:46:50,329 --> 00:46:52,548
اما آن را زننده و دفعکننده نکنیم،
902
00:46:52,679 --> 00:46:55,029
چون واقعیتِ ماجرا واقعاً همینطور بود، پس...
903
00:46:57,336 --> 00:47:00,382
صحنهای در فیلم هست که کریستین بیل میرود
904
00:47:00,513 --> 00:47:02,210
و سعی میکند از اتفاقاتی که
905
00:47:02,341 --> 00:47:04,473
برای ارمنیها میافتد عکس بگیرد.
906
00:47:04,604 --> 00:47:06,475
پس او متوجه میشود که چنین خبرهایی هست،
907
00:47:06,606 --> 00:47:08,347
و کسی را پیدا میکند تا او را به آنجا ببرد،
908
00:47:08,477 --> 00:47:10,610
و سعی میکند عکس بگیرد.
909
00:47:10,740 --> 00:47:13,047
این چیزی است که در فیلم اتفاق میافتد.
910
00:47:13,178 --> 00:47:17,443
در دنیای واقعی، عکس گرفتن از هر چیزی که به
911
00:47:17,573 --> 00:47:18,966
سرنوشت ارمنیها مربوط میشد،
912
00:47:19,097 --> 00:47:21,882
ممنوع بود.
913
00:47:22,013 --> 00:47:25,016
وقتی در قطار بودید، اگر مثلاً آلمانی بودید
914
00:47:25,146 --> 00:47:26,974
و از بخشی از کشور به بخش دیگر میرفتید،
915
00:47:27,105 --> 00:47:28,889
پنجرهها را سیاه میکردند
916
00:47:29,020 --> 00:47:32,371
تا نتوانید از آنچه در بیرون میگذرد عکس بگیرید.
917
00:47:32,501 --> 00:47:33,981
قربان، باید برویم.
918
00:47:34,112 --> 00:47:35,765
دولت ترکیه با تمام
919
00:47:35,896 --> 00:47:38,464
لابراتوارهای عکاسی در کشور در تماس بود.
920
00:47:38,594 --> 00:47:40,727
اگر کسی فیلمی برای ظهور میآورد،
921
00:47:40,858 --> 00:47:42,424
و ربطی به این موضوع داشت،
922
00:47:42,555 --> 00:47:43,817
آنها نباید آن را ظاهر میکردند
923
00:47:43,948 --> 00:47:45,950
و باید فوراً به دولت اطلاع میدادند.
924
00:47:46,080 --> 00:47:49,518
باید برویم! بیایید. نباید اینجا باشیم.
925
00:47:49,649 --> 00:47:53,305
به همین دلیل است که تقریباً هیچ عکسی از آنچه رخ داده وجود ندارد.
926
00:47:53,435 --> 00:47:54,872
کسانی بودند که سعی میکردند عکس بگیرند.
927
00:47:55,002 --> 00:47:56,438
سربازان آلمانی بودند که عکس میگرفتند،
928
00:47:56,569 --> 00:47:58,049
بهویژه «آرمین وگنر»،
929
00:48:01,179 --> 00:48:01,182
که عکسهایش از آن زمان منتشر شده است.
930
00:48:01,313 --> 00:48:04,011
من به عنوان عضوی از
931
00:48:04,142 --> 00:48:07,928
صلیب سرخ آلمان به ترکیه آمدم.
932
00:48:08,059 --> 00:48:14,152
من شاهد آزار و اذیت وحشتناکِ
933
00:48:14,282 --> 00:48:17,503
مردمِ بیگناه ارمنی بودم
934
00:48:17,633 --> 00:48:22,812
و فداکاریِ هولناک را دیدم.
935
00:48:22,943 --> 00:48:27,992
شاهد بودن، وظیفه بسیار دشواری است.
936
00:48:29,297 --> 00:48:35,260
من هرگز نتوانستم آنچه دیدهام را فراموش کنم.
937
00:48:35,390 --> 00:48:37,784
دولت ترکیه مشکل کوچکی داشت؛
938
00:48:37,915 --> 00:48:41,875
و آن این بود که ایالات متحده به ترکیه اعلان جنگ نکرده بود.
939
00:48:42,006 --> 00:48:44,008
در نتیجه، مبلغان مذهبی آمریکایی
940
00:48:44,138 --> 00:48:47,098
هنوز در تمام ترکیه حضور داشتند،
941
00:48:47,228 --> 00:48:49,448
و آنها به مردم میگفتند چه اتفاقی در حال رخ دادن است،
942
00:48:49,578 --> 00:48:51,015
چه چیزهایی را مشاهده میکنند
943
00:48:51,145 --> 00:48:53,713
و بعدها خاطرات دست اولی
944
00:48:53,843 --> 00:48:56,150
درباره دیدههای خود نوشتند.
945
00:48:56,281 --> 00:48:58,848
بعدها گفته شد که: «خب، آنها مغرض بودند»
946
00:48:58,979 --> 00:49:00,459
یا «آنها مبلغان مسیحی بودند.»
947
00:49:00,589 --> 00:49:03,636
اما مسئله این است که داستانهای آنها بیش از حد با هم مطابقت دارد
948
00:49:03,766 --> 00:49:07,640
و بیش از حد به شکلی تکاندهنده هماهنگ است که بتوان نادیدهشان گرفت.
949
00:49:07,770 --> 00:49:09,859
باید برویم! بیایید.
950
00:49:09,990 --> 00:49:13,733
وزیر، شما از این بهاصطلاح «تغییر مکان»
951
00:49:13,863 --> 00:49:16,954
به عنوان پوششی برای نابودی سیستماتیک
952
00:49:17,084 --> 00:49:18,477
مردم ارمنی استفاده میکنید.
953
00:49:18,607 --> 00:49:21,654
سفیر، شما یهودی هستید.
954
00:49:22,916 --> 00:49:25,136
چرا اینقدر نگران این مسیحیان ارمنی هستید؟
955
00:49:25,266 --> 00:49:29,227
من یک یهودی هستم، و یک آمریکایی هستم.
956
00:49:29,357 --> 00:49:32,578
بسیاری از آمریکاییها
از آزار و اذیت گریختهاند،
957
00:49:32,708 --> 00:49:35,494
و از آنچه در اینجا در حال رخ دادن است، وحشتزدهاند.
958
00:49:35,624 --> 00:49:38,540
شخصیت کلیدی در این لحظه، سفیر مورگنتا بود،
959
00:49:38,671 --> 00:49:41,804
سفیر آمریکا مستقر در قسطنطنیه،
960
00:49:41,935 --> 00:49:43,719
که در آنجا ماند زیرا ایالات متحده
961
00:49:43,850 --> 00:49:46,505
به ترکیه اعلان جنگ نکرده بود.
962
00:49:47,810 --> 00:49:50,248
او شروع کرد به نوشتن درباره آنچه رخ میداد،
963
00:49:50,378 --> 00:49:52,293
و این آگاهی مدام بیشتر و بیشتر شد.
964
00:49:52,424 --> 00:49:54,904
و در مردم این حسِ قوی شکل گرفت
965
00:49:55,035 --> 00:49:56,819
که یک تلاش هماهنگ شده وجود دارد
966
00:49:6,950 --> 00:49:59,126
تا ملت ارمنی را نابود کنند،
967
00:49:59,257 --> 00:50:01,520
در محدودهای که ما امروز ترکیه مینامیم.
968
00:50:01,650 --> 00:50:04,349
پوشش خبریِ کشتارهای ارامنه
969
00:50:04,479 --> 00:50:07,656
در طول دوره جنگ جهانی اول عظیم بود.
970
00:50:07,787 --> 00:50:10,616
تنها روزنامه «نیویورک تایمز» ۱۴۵ مقاله
971
00:50:10,746 --> 00:50:14,359
درباره نسلکشی، فقط در سال ۱۹۱۵ منتشر کرد.
972
00:50:14,489 --> 00:50:16,752
در آن زمان و بلافاصله پس از آن،
973
00:50:16,883 --> 00:50:18,189
آمریکا از بسیاری جهات،
974
00:50:18,319 --> 00:50:20,234
بزرگترین حامی ارمنستان بود.
975
00:50:20,365 --> 00:50:24,108
آنها ۱۱۶ میلیون دلار کمک بشردوستانه فرستادند،
976
00:50:24,238 --> 00:50:27,415
که معادل حدود یک و نیم میلیارد دلارِ امروز است.
977
00:50:27,546 --> 00:50:30,027
پدربزرگ و مادربزرگ من، مثلاً سر میز شام،
978
00:50:30,157 --> 00:50:33,247
همیشه میگفتند: «ارمنیهای گرسنه را به یاد داشته باش.»
979
00:50:33,378 --> 00:50:36,076
هزاران داوطلب آمریکایی به جاهایی مثل
980
00:50:36,207 --> 00:50:39,297
حلب، بیروت و سراسر خاورمیانه رفتند،
981
00:50:39,427 --> 00:50:43,388
و پرورشگاهها و دیگر کمکها را مدیریت کردند.
982
00:50:43,518 --> 00:50:45,433
و این یک تلاش مردمیِ واقعی بود.
983
00:50:45,564 --> 00:50:48,828
افرادی مثل راکفلرها و مورگانها پول فرستادند.
984
00:50:48,958 --> 00:50:52,092
اما حتی کودکان مدرسه مذهبی هم این کار را کردند.
985
00:50:52,223 --> 00:50:54,790
درآمد حاصل از مسابقه فوتبال هاروارد و ییل در سال ۱۹۱۶
986
00:50:54,921 --> 00:50:56,792
صرف خیریههای ارمنی شد.
987
00:50:56,923 --> 00:50:59,186
در سال ۱۹۲۰، «بِیب روث» اولین بازیکنی شد
988
00:50:59,317 --> 00:51:02,102
که ۵۰ «هومران» زد،
989
00:51:02,233 --> 00:51:04,713
و چوبی که با آن پنجاهمین هومران را زد
990
00:51:04,844 --> 00:51:07,629
برای کمک به خیریههای ارمنی به حراج گذاشته شد.
991
00:51:08,891 --> 00:51:12,199
تلاشهای «کمیته امداد خاور نزدیک» بزرگترین
992
00:51:12,330 --> 00:51:15,202
تلاش امدادرسانی بینالمللی بود
993
00:51:15,333 --> 00:51:18,292
که تا آن زمان در جهان سازماندهی شده بود.
994
00:51:18,423 --> 00:51:21,426
و این اولین بار در تاریخ بود که
995
00:51:21,556 --> 00:51:23,776
ایالات متحده دست به چنین کاری میزد.
996
00:51:25,038 --> 00:51:26,909
شما واقعاً آمریکایی را میبینید که صد سال پیش
997
00:51:27,040 --> 00:51:28,737
این اقدام قهرمانانه را انجام میدهد.
998
00:51:28,868 --> 00:51:32,437
اما به دلیل سیاست آمریکا مبنی بر عدم شناسایی نسلکشی،
999
00:51:32,567 --> 00:51:35,440
آن لحظه بزرگ در تاریخ آمریکا پنهان مانده است؛
1000
00:51:35,570 --> 00:51:37,094
جایی که آمریکا بسیار فداکار بود
1001
00:51:37,224 --> 00:51:40,314
و در واقع در بهترین حالتِ خود برای مردمش بود.
1002
00:52:40,157 --> 00:52:42,724
و آیا آنها درک میکنند صحنهای که
1003
00:52:42,855 --> 00:52:44,161
در حال ایفای آن هستند، چیست؟
1004
00:53:41,870 --> 00:53:43,872
و او فرار میکند.
بله.
1005
00:53:44,003 --> 00:53:45,047
بسیار خب. شروع میکنیم.
1006
00:53:45,178 --> 00:53:46,701
و دوربینها حرکت!
1007
00:53:46,832 --> 00:53:48,268
در حال ضبط.
1008
00:53:48,399 --> 00:53:50,575
و حالا بروید بچهها!
1009
00:53:50,705 --> 00:53:52,838
قدم بزنید! برید جلو!
1010
00:54:03,501 --> 00:54:06,155
تا جایی که چشم در افق کار میکرد،
1011
00:54:06,286 --> 00:54:08,245
میتوانستید این مردم، ارمنیها را ببینید،
1012
00:54:08,375 --> 00:54:12,510
با چشمانی تیره و غمگین،
1013
00:54:12,640 --> 00:54:16,688
که تقریباً شبیه اسکلت بودند و به سمت مرگ قدم میزدند.
1014
00:54:27,655 --> 00:54:33,270
سربازان تُرک شمشیر را روی شکم آن زن گذاشتند،
1015
00:54:33,400 --> 00:54:36,142
و نوزاد از بدنش بیرون زد،
1016
00:54:36,273 --> 00:54:39,711
و مادر هم همانجا جان باخت، دقیقاً همانجا.
1017
00:54:40,973 --> 00:54:43,628
سال ۱۹۱۵، تبعیدها آغاز شد.
1018
00:54:43,758 --> 00:54:48,633
ارمنیها سر از حلب، دمشق،
1019
00:54:48,763 --> 00:54:50,591
و دیرالزور در سوریه درآوردند،
1020
00:54:50,722 --> 00:54:55,553
رأسالعین، رقه، موصل در عراقِ امروزی.
1021
00:54:55,683 --> 00:54:59,296
اردوگاههایی برپا شد، محلههایی ایجاد شد.
1022
00:54:59,426 --> 00:55:03,343
آنها را در شهرها و شهرکهای خاصی مستقر کردند.
1023
00:55:03,474 --> 00:55:04,953
و مقامات عثمانی
1024
00:55:05,084 --> 00:55:09,654
تعداد ارمنیها را به صورت هفتگی زیر نظر داشتند.
1025
00:55:09,784 --> 00:55:12,874
وقتی متوجه میشدند که تعداد ارمنیها
1026
00:55:13,005 --> 00:55:16,530
بیشتر از ۱۰ درصدِ جمعیت بومی است،
1027
00:55:16,661 --> 00:55:19,403
فکر میکردند که باید آنها را در طول مسیر میکشتند.
1028
00:55:19,533 --> 00:55:24,973
و در تابستان ۱۹۱۶، دولت عثمانی
1029
00:55:25,104 --> 00:55:29,326
موج دومِ نابودی فیزیکی را سازماندهی کرد،
1030
00:55:29,456 --> 00:55:35,680
و آنها بیش از ۲۰۰ هزار نفر را در تابستان ۱۹۱۶ کشتند.
1031
00:55:42,687 --> 00:55:44,689
پس از جنگ جهانی اول، پیروزان جنگ
1032
00:55:44,819 --> 00:55:47,909
همدلی زیادی با ارمنیها داشتند
1033
00:55:48,040 --> 00:55:49,650
و واقعاً سعی کردند حق آنها را ادا کنند.
1034
00:55:49,781 --> 00:55:51,130
در آن زمان، باید به یاد داشته باشیم
1035
00:55:51,260 --> 00:55:54,351
که ورود «وودرو ویلسون» به اروپا
1036
00:55:54,481 --> 00:55:57,615
تغییر بزرگی در سیاست خارجی آمریکا بود.
1037
00:55:57,745 --> 00:56:00,095
ناگهان آمریکا به یک بازیگر جهانی تبدیل شد،
1038
00:56:00,226 --> 00:56:02,184
و این یکی از اولین اقداماتی بود
1039
00:56:02,315 --> 00:56:04,361
که او انجام داد تا نشان دهد آمریکا چقدر میتواند قدرتمند
1040
00:56:04,491 --> 00:56:06,928
و بزرگ باشد.
1041
00:56:07,059 --> 00:56:09,278
بیشترِ آنچه آنها از منظر سیاسی میخواستند،
1042
00:56:09,409 --> 00:56:12,151
ایجاد یک ملت ارمنی بود
1043
00:56:12,281 --> 00:56:14,980
که از آزارهای بعدی رها باشد،
1044
00:56:15,110 --> 00:56:18,200
تا نوعی پرداخت خسارت یا غرامت
1045
00:56:18,331 --> 00:56:20,551
به قربانیان ارمنی پیشبینی شود،
1046
00:56:20,681 --> 00:56:23,902
و عاملان نسلکشی مجازات شوند.
1047
00:56:24,032 --> 00:56:28,254
تمام اینها در «پیمان سور» در سال ۱۹۲۰ ثبت شد؛
1048
00:56:28,385 --> 00:56:32,301
میان پیروزان جنگ و امپراتوری عثمانی.
1049
00:56:32,432 --> 00:56:34,347
یک مراسم امضای کامل برگزار شد.
1050
00:56:34,478 --> 00:56:36,218
ارمنیها آنجا بودند.
1051
00:56:36,349 --> 00:56:37,959
پیروزان جنگ حضور داشتند.
1052
00:56:38,090 --> 00:56:40,048
نمایندگان عثمانی هم بودند.
1053
00:56:40,179 --> 00:56:42,573
اما آن پیمان هرگز اجرا نشد؛
1054
00:56:42,703 --> 00:56:46,620
تا حدی به این دلیل که در آن زمان، سلطان،
1055
00:56:46,751 --> 00:56:49,231
که به نوعی رئیس اسمیِ امپراتوری بود،
1056
00:56:49,362 --> 00:56:53,714
در واقع قدرت اجرایی بر کشور خودش را نداشت.
1057
00:56:53,845 --> 00:56:57,196
در پاییز ۱۹۲۲، سلطان محمد ششم،
1058
00:56:57,326 --> 00:57:00,068
که خانوادهاش هفت قرن حکومت کرده بودند،
1059
00:57:00,199 --> 00:57:02,854
از جان خود ترسید و به تبعید رفت،
1060
00:57:02,984 --> 00:57:05,552
در حالی که جمعیت برای رفتن او هلهله میکردند.
1061
00:57:05,683 --> 00:57:09,730
ارتش پیروز «مصطفی کمال» وارد استانبول شد.
1062
00:57:09,861 --> 00:57:11,863
شما شاهد ظهور آتاتورک هستید
1063
00:57:11,993 --> 00:57:14,909
در بخشهای مرکزی و شرقی امپراتوری،
1064
00:57:15,040 --> 00:57:17,651
و بخش زیادی از محبوبیت او ناشی از این واقعیت بود
1065
00:57:17,782 --> 00:57:21,307
که او قصد داشت با مفاد پیمان سور مبارزه کند،
1066
00:57:21,438 --> 00:57:23,875
بهویژه مفاد سرزمینی،
1067
00:57:24,005 --> 00:57:25,964
که ترکیه را به کشوری
1068
00:57:26,094 --> 00:57:28,488
بسیار کوچکتر تبدیل میکرد.
1069
00:57:28,619 --> 00:57:30,969
اولین رئیسجمهورِ اولین جمهوری ترکیه،
1070
00:57:31,099 --> 00:57:33,406
مصطفی کمال، در طول دهه ۱۹۲۰،
1071
00:57:33,537 --> 00:57:35,539
قدرتهای نامحدود زمان جنگ خود
1072
00:57:35,669 --> 00:57:37,454
و فرماندهی ارتش را حفظ کرد،
1073
00:57:37,584 --> 00:57:40,935
و شهر خشک و سختِ آنکارا را پایتخت خود قرار داد.
1074
00:57:41,066 --> 00:57:44,504
رویای شگفتانگیز او امپراتوری یا کشورگشایی نبود،
1075
00:57:44,635 --> 00:57:46,767
بلکه ایجاد یک ترکیه دموکراتیک بود؛
1076
00:57:46,898 --> 00:57:49,814
گونهای جدید از تُرکها در طول عمر خودش.
1077
00:57:51,380 --> 00:57:54,427
مصطفی کمال آتاتورک به یکی از ژنرالهای اصلی
1078
00:57:54,558 --> 00:57:57,691
امپراتوری عثمانی در کنار «انور» و «جمال» تبدیل شد،
1079
00:57:57,822 --> 00:57:59,911
اما او نمیتوانست با آنها کنار بیاید
1080
00:58:00,041 --> 00:58:02,870
چون مشخصاً دیدگاه و ایدههای خودش را داشت.
1081
00:58:03,001 --> 00:58:07,222
بنابراین او به نوعی به شرق، دور از کانون حوادث، تبعید شد،
1082
00:58:07,353 --> 00:58:11,139
و به همین دلیل بود که توانست جان سالم به در ببرد
1083
00:58:11,270 --> 00:58:14,186
و به اصطلاح، لکه ننگ نسلکشی بر دامنش ننشیند.
1084
00:58:14,316 --> 00:58:16,144
او مستقیماً در آن درگیر نبود.
1085
00:58:16,275 --> 00:58:18,059
و البته این موضوع بعدها به او کمک کرد،
1086
00:58:18,190 --> 00:58:20,061
زمانی که مبارزات استقلال را آغاز کرد،
1087
00:58:20,192 --> 00:58:23,630
چرا که او دقیقاً به این دلیل برای رهبریِ
1088
00:58:23,761 --> 00:58:26,154
جنبش استقلال انتخاب شد که
1089
00:58:26,285 --> 00:58:28,374
در نسلکشی ارامنه نقشی نداشت.
1090
00:58:28,505 --> 00:58:31,203
آتاتورک به نوعی متحدان جنگ را به چالش کشید و گفت:
1091
00:58:31,333 --> 00:58:33,248
«ببینید، شما این پیمان را دارید،
1092
00:58:33,379 --> 00:58:34,989
اما اگر بخواهید آن را اجرا کنید،
1093
00:58:35,120 --> 00:58:37,905
باید یک جنگ جدید راه بیندازید.»
1094
00:58:38,036 --> 00:58:41,561
وودرو ویلسون پیشنهادِ یک «قیمومت آمریکایی» بر ارمنستان را داده بود؛
1095
00:58:41,692 --> 00:58:44,085
که در آن ایالات متحده نیرو و مشاور میفرستاد
1096
00:58:44,216 --> 00:58:48,699
تا به نوعی مراقب این کشور کوچک و نوپا باشد.
1097
00:58:48,829 --> 00:58:50,875
و مجلس سنای آمریکا آن (قیمومت) را رد کرد.
1098
00:58:51,005 --> 00:58:52,354
در حالی که بقیه قدرتهای اروپایی
1099
00:58:52,485 --> 00:58:54,182
تمام این حقهای قیمومت را
1100
00:58:54,313 --> 00:58:57,185
از باقیماندههای امپراتوری عثمانی به دلایل اقتصادی جدا میکردند،
1101
00:58:57,316 --> 00:59:00,711
وودرو ویلسون با این ایده به شدت فداکارانه بازگشت
1102
00:59:00,841 --> 00:59:04,584
که آمریکا بر اساس اصول اخلاقی از ارمنستان حمایت کند.
1103
00:59:04,715 --> 00:59:06,368
کنگره هم در واکنش گفت:
1104
00:59:06,499 --> 00:59:08,370
«تو از کنفرانس صلح پاریس برگشتی،
1105
00:59:08,501 --> 00:59:12,287
و تنها چیزی که با خودت آوردی، قیمومت ارمنستان است؟
1106
01:12,418 --> 00:59:14,159
پس نفت چی؟
1107
00:59:14,289 --> 00:59:15,464
تکلیف تمام منابعی که
1108
00:59:15,595 --> 00:59:17,597
بقیه دنیا دارند بین خودشان تقسیم میکنند چیست؟»
1109
00:59:17,728 --> 00:59:21,209
تا سال ۱۹۲۳، آنها وارد پیمان جدیدی با ترکیه شدند،
1110
00:59:21,340 --> 00:59:22,602
که «پیمان لوزان» نامیده میشود،
1111
00:59:22,733 --> 00:59:24,343
و در سوئیس امضا شد.
1112
00:59:24,473 --> 00:59:27,520
و آن پیمان، در رابطه با ارمنیها،
1113
00:59:27,651 --> 00:59:29,914
هیچکدام از شرایط پیمان سِور را نداشت.
1114
00:59:30,044 --> 00:59:31,655
هیچ صحبتی از غرامت نبود.
1115
00:59:31,785 --> 00:59:34,745
قطعاً هیچ حرفی از مجازات عاملان
1116
00:59:34,875 --> 00:59:38,792
یا انتقال خاک ترکیه به ارمنیها در میان نبود.
1117
00:59:38,923 --> 00:59:42,143
و آن پیمان همچنین زمان تولد ترکیه مدرن امروزی است.
1118
00:59:42,274 --> 00:59:43,884
دیگر امپراتوری عثمانی وجود ندارد
1119
00:59:44,015 --> 00:59:46,800
و به جای آن، جمهوری ترکیه متولد میشود.
1120
00:59:48,759 --> 00:59:50,412
جهان مشتاق است تا دوباره
1121
00:59:50,543 --> 00:59:52,806
روابط دیپلماتیک خوب با ترکیه را برقرار کند.
1122
00:59:52,937 --> 00:59:56,941
از طرف ایالات متحده، سفیر «جوزف کلارک گرو» میآید.
1123
00:59:57,071 --> 01:00:00,118
برای این انقلاب و دستاورد بزرگ،
1124
01:00:00,248 --> 01:00:03,774
عمدتاً یک مرد مسئول است.
1125
01:00:03,904 --> 01:00:08,735
نام «غازی مصطفی کمال» برای همیشه با توسعه
1126
01:00:08,866 --> 01:00:14,175
و بنیانگذاری دولت جدید و مدرن ترکیه همراه خواهد بود
1127
01:00:14,306 --> 01:00:16,177
و برای همیشه به شکلی پاکنشدنی
1128
01:00:16,308 --> 01:00:19,441
در صفحات تاریخ ثبت خواهد شد.
1129
01:00:23,445 --> 01:00:26,492
ملت ترکیه ذاتاً دموکرات است.
1130
01:03:31,323 --> 01:00:33,194
من شک ندارم که ملت آمریکا،
1131
01:00:33,325 --> 01:00:35,501
که در این آرمان پیشرفت زیادی کرده است،
1132
01:00:35,632 --> 01:00:38,112
دوستِ ترکیه در اهدافش است.
1133
01:00:42,639 --> 01:00:44,945
این همه چیز نخواهد بود. شاید بتواند منجر به
1134
01:00:45,076 --> 01:00:48,645
جهانی مملو از عشق شود، با پاک شدن تمام تعصبات قدیمی،
1135
01:00:48,775 --> 01:00:52,039
و با همزیستیِ تمام ملتها در صلح و شکوفایی.
1136
01:00:54,215 --> 01:00:55,826
آتاتورک مرد بسیار باهوشی بود،
1137
01:00:55,956 --> 01:00:59,046
و یاد گرفت که چگونه از نظر استراتژیک بسیار ارزشمند باشد،
1138
01:00:59,177 --> 01:01:01,875
بهویژه با قدرتمندتر شدن اتحاد جماهیر شوروی،
1139
01:01:02,006 --> 01:01:04,399
او برای غرب بسیار ارزشمند شد.
1140
01:01:04,530 --> 01:01:07,751
باید به یاد داشته باشیم که در پایان جنگ جهانی اول،
1141
01:01:07,881 --> 01:01:10,057
داراییهای امپراتوری سابق عثمانی
1142
01:01:10,188 --> 01:01:11,755
فوقالعاده بود.
1143
01:01:11,885 --> 01:01:13,757
منظورم این است که دنیای جدید از زمان کشف طلا
1144
01:01:13,887 --> 01:01:16,411
در آمریکای جنوبی، چیزی شبیه به این ندیده بود.
1145
01:01:16,542 --> 01:01:19,197
ذخایر نفت بسیار عظیم بودند.
1146
01:01:19,327 --> 01:01:23,157
آتاتورک توانست به غرب کمک کند تا به آن میادین دسترسی پیدا کنند
1147
01:01:23,288 --> 01:01:26,726
و در مقابل، به برخی مسائل پرداخته نشود،
1148
01:01:26,857 --> 01:01:28,336
و یکی از آن موارد، پرسشِ
1149
01:01:28,467 --> 01:01:29,947
نسلکشی ارامنه بود؛
1150
01:01:30,077 --> 01:01:32,732
اینکه نسلکشی ارامنه اساساً به فراموشی سپرده شود.
1151
01:01:32,863 --> 01:01:36,693
از همین زمان است که میبینیم کتابهای تاریخ
1152
01:01:36,823 --> 01:01:38,607
شروع به زیر و رو شدن میکنند؛ اول از همه،
1153
01:01:38,738 --> 01:01:40,000
با تغییر کل زبان
1154
01:01:40,131 --> 01:01:42,002
تا هیچکس نتواند اسناد قدیمی را بخواند.
1155
01:01:42,133 --> 01:01:44,483
آنها از خط عربی به خط مدرن
1156
01:01:44,613 --> 01:01:47,834
و غربیتر رفتند و نام مکانها را تغییر دادند.
1157
01:01:48,792 --> 01:01:51,098
من در سیستم آموزشی ترکیه تحصیل کردم.
1158
01:01:51,229 --> 01:01:54,319
طبق تمام کتابهای تاریخ ترکیه،
1159
01:01:54,449 --> 01:01:56,625
همه به ترکها ظلم کرده بودند،
1160
01:01:56,756 --> 01:01:59,193
و ترکها به هیچکس خشونت نکرده بودند.
1161
01:01:59,324 --> 01:02:00,891
منظورم این است که در نتیجه،
1162
01:02:01,021 --> 01:02:03,676
هر کسی که در سیستم آموزشی ترکیه تحصیل میکند
1163
01:02:03,807 --> 01:02:06,853
هیچ ایدهای درباره آنچه در گذشته رخ داده ندارد؛
1164
01:02:06,984 --> 01:02:10,335
و اینکه دولت ترکیه و سلفِ آن،
1165
01:02:10,465 --> 01:02:11,728
امپراتوری عثمانی،
1166
01:02:11,858 --> 01:02:14,165
توانایی انجام چه کارهایی را داشتند و چه کرده بودند.
1167
01:02:15,644 --> 01:02:18,517
حالا، خودِ آتاتورک شرکتکنندهای
1168
01:02:18,647 --> 01:02:20,214
در نسلکشی ارامنه نبود،
1169
01:02:20,345 --> 01:02:24,436
اما بسیاری از افرادی که دور پرچم ترکیه جمع شدند
1170
01:02:24,566 --> 01:02:27,439
در آن دست داشتند. و جنبه دیگری هم وجود دارد؛
1171
01:02:27,569 --> 01:02:30,747
و آن این است که بسیاری از اموال ارمنیهایی
1172
01:02:30,877 --> 01:02:33,488
که اخراج شده یا به قتل رسیده بودند،
1173
01:02:33,619 --> 01:02:38,015
به پناهندگانی که از جنگهای بالکان میآمدند
1174
01:02:38,145 --> 01:02:41,496
و مسلمان بودند و به آناتولی وارد شدند، داده شد.
1175
01:02:41,627 --> 01:02:44,717
بنابراین یک انتقال مالکیت بزرگ صورت گرفت،
1176
01:02:44,848 --> 01:02:46,414
و همان موضوع مبنای تشکیل
1177
01:02:46,545 --> 01:02:49,635
طبقات متوسط و مرفه ترکیه شد.
1178
01:02:49,766 --> 01:02:52,464
اگر درباره تاریخ
1179
01:02:52,594 --> 01:02:54,771
از منظر نسلکشی بحث کنید،
1180
01:02:54,901 --> 01:02:57,991
میبینید که بدون تبعید
1181
01:02:58,122 --> 01:02:59,993
و بدون کشتار ارمنیها،
1182
01:03:00,124 --> 01:03:03,518
شما نمیتوانستید این جمهوری را بنا کنید.
1183
01:03:03,649 --> 01:03:08,436
این موضوع با افسانههای بنیانگذاری جمهوری در تضاد است.
1184
01:03:08,567 --> 01:03:13,354
جمهوری ترکیه امروز وجود خود را مدیونِ
1185
01:03:13,485 --> 01:03:16,662
ریشهکن کردنِ ملت ارمنی است.
1186
01:03:16,793 --> 01:03:18,533
این همان چیزی است که مسئله را دشوار میکند.
1187
01:03:29,109 --> 01:03:31,329
به من بگو کجا هستیم. اینجا یک لوکیشن جدید است.
1188
01:03:31,459 --> 01:03:33,200
یک لوکیشن جدید. ما در «لا کابررا» هستیم،
1189
01:03:33,331 --> 01:03:37,074
که حدود ۴۵ دقیقه خارج از مادرید و در کوهستان است.
1190
01:03:38,336 --> 01:03:41,818
ما امروز در حال فیلمبرداریِ خروج از روستای «باسِک» هستیم،
1191
01:03:41,948 --> 01:03:44,255
که یکی از روستاهای خیالی ماست
1192
01:03:44,385 --> 01:03:46,387
که جایگزین چهار یا پنج روستا
1193
01:03:46,518 --> 01:03:49,173
در اطراف کوه «موسی داغ» شده است.
1194
01:03:49,303 --> 01:03:53,351
این صحنهای است که گروه کوچک یتیمانِ ما
1195
01:03:53,481 --> 01:03:55,570
و «میکائیل» و «آنا»
1196
01:03:55,701 --> 01:03:58,486
به باسِک میروند تا با قایق فرار کنند.
1197
01:03:58,617 --> 01:04:02,577
چیزی که آنها پیدا میکنند، گروه بزرگی از حدود ۱۰۰۰ پناهنده است
1198
01:04:02,708 --> 01:04:04,362
که به سمت بالای موسی داغ میروند،
1199
01:04:04,492 --> 01:04:08,192
چون ارمنیها اساساً باسِک را تخلیه کردهاند.
1200
01:04:08,322 --> 01:04:10,150
میدانید، این پرده سوم فیلم است.
1201
01:04:10,281 --> 01:04:12,196
ما در حال بازسازی یک واقعه واقعی دیگر هستیم،
1202
01:04:12,326 --> 01:04:16,200
یک واقعه بسیار قهرمانانه و تاریخی برای ملت ارمنی؛
1203
01:04:16,330 --> 01:04:19,203
داستانی که چندین بار تلاش شد به فیلم تبدیل شود
1204
01:04:19,333 --> 01:04:23,207
اما جلویش گرفته شد، گاهی توسط دولت ترکیه
1205
01:04:23,337 --> 01:04:26,688
و از طریق تهدید و ارعاب.
1206
01:04:38,091 --> 01:04:39,223
بسیار خب. صبر کنید.
1207
01:04:39,353 --> 01:04:41,138
صبر کنید تا حرکت کنند.
1208
01:04:41,268 --> 01:04:43,183
هنوز پهپاد را تکان نده.
حرکت نکن. تکان نخور.
1209
01:04:43,314 --> 01:04:44,750
تکان نخور. فقط منتظر باش این یارو راه بیفتد،
1210
01:04:44,881 --> 01:04:46,926
و بعد ما میتوانیم حرکت کنیم.
1211
01:04:47,057 --> 01:04:49,320
موسی داغ یکی از معدود جاهایی در امپراتوری عثمانی بود
1212
01:04:49,450 --> 01:04:51,757
که ارمنیها به صورت دستهجمعی قتلعام نشدند
11213
01:04:51,888 --> 01:04:54,934
چون فهمیده بودند نسلکشی در حال وقوع است،
11214
01:04:55,065 --> 01:04:56,762
در حالی که اکثر ارمنیها آگاه نبودند
11215
01:04:56,893 --> 01:04:59,330
که چه بلایی دارد سرشان میآید. به آنها چیزهایی میگفتند مثل:
11216
01:04:59,460 --> 01:05:01,767
«اوه، شما برای امنیت خودتان تبعید میشوید،
11217
01:05:01,898 --> 01:05:04,726
و وقتی جنگ تمام شد برمیگردید» و چیزهایی از این دست.
11218
01:05:04,857 --> 01:05:06,946
بنابراین مردم به نوعی... مقاومت نمیکردند.
11219
01:05:07,077 --> 01:05:08,426
موسی داغ یکی از معدود جاهایی بود
11220
01:05:08,556 --> 01:05:10,254
که در آن مقاومتی صورت گرفت.
1221
01:05:10,384 --> 01:05:13,518
این واقعیت که آنها به بالای این کوه کوچک رفتند،
1222
01:05:13,648 --> 01:05:16,390
واقعاً به آنها اجازه داد که بتوانند از پس این کار (مقاومت) بربیایند.
1223
01:05:16,521 --> 01:05:19,350
و در نهایت، آنها توسط یک کشتی نیروی دریایی فرانسه نجات یافتند.
1224
01:05:19,480 --> 01:05:21,918
و همین موضوع مبنای رمان «فرانتس ورفل» شد؛
1225
01:05:22,048 --> 01:05:23,876
یعنی رمان «چهل روز موسی داغ».
1226
01:05:24,007 --> 01:05:28,098
حالا «تِری»، نظرت چیست که احتمالاً کار را از همینجا
1227
01:05:28,228 --> 01:05:31,536
با یک نمای بسیار باز و وسیع (تابلو) مثل این شروع کنیم؟
1228
01:05:31,666 --> 01:05:33,755
نور دارد کم میشود. همه میدانیم که تا چند دقیقه دیگر
1229
01:05:33,886 --> 01:05:36,976
هوا تاریک میشود؛ و این همان ۱۰ دقیقه دیوانهوارِ قبل از پایان کار است، بله.
1230
01:05:37,107 --> 01:05:40,066
و البته، این بزرگترین نمای امروز ماست.
1231
01:05:40,197 --> 01:05:44,462
هر چیزی که در صحنه داریم امروز در این نما هست؛ ۲۰۰ نفر هنرور،
1232
01:05:44,592 --> 01:05:47,291
احتمالاً حدود ۳۰ و چند اسب، بز، مرغ،
1233
01:05:47,421 --> 01:05:49,119
الاغ، گاو،
1234
01:05:49,249 --> 01:05:51,251
و بازیگران اصلیمان.
1235
01:05:51,382 --> 01:05:52,949
هر چه در این لوکیشن داریم،
1236
01:05:53,079 --> 01:05:55,777
در این نمایی که تا ۱۰ دقیقه دیگر میگیریم، حضور دارد.
1237
01:05:55,908 --> 01:05:57,170
چرا تا آخر روز صبر کردید؟
1238
01:05:57,301 --> 01:05:59,781
چون کار ما همین است (همیشه همینطور پیش میرود).
1239
01:05:59,912 --> 01:06:01,609
کار ما همین است.
بله.
1240
01:06:01,740 --> 01:06:03,307
بسیار خب. زود باشید بچهها. بزنیم بریم.
1241
01:06:03,437 --> 01:06:05,091
در متوقف کردن تولیدِ
1242
01:06:05,222 --> 01:06:06,527
فیلم «چهل روز موسی داغ»،
1243
01:06:06,658 --> 01:06:09,139
کمپانی MGM... آن اولین نمونهای بود
1244
01:06:09,269 --> 01:06:13,795
که در آن ترکیه نه تنها تاریخ خودش را بازنویسی کرد،
1245
01:06:13,926 --> 01:06:15,972
جایی که نسلکشی را حذف کرد
1246
01:06:16,102 --> 01:06:19,671
و در واقع ارمنیها را از تاریخ خودش کنار گذاشت،
1247
01:06:19,801 --> 01:06:22,804
بلکه حالا داشت تلاش میکرد این روایت را،
1248
01:06:22,935 --> 01:06:25,938
این روایت دروغین را به سایر نقاط جهان هم بسط دهد.
1249
01:06:26,069 --> 01:06:30,116
حالا، چون این موضوع تا اواسط دهه ۶۰ به نوعی خفته باقی ماند،
1250
01:06:30,247 --> 01:06:33,032
شما فعالیت زیادی از ترکیه در این زمینه نمیبینید
1251
01:06:33,163 --> 01:06:35,904
تا دهههای ۱۹۶۰، ۷۰، ۸۰ و بعد از آن.
1252
01:06:36,035 --> 01:06:38,733
و تا آن زمان، این به یک دستگاه (پروپاگاندای) بسیار پیچیده تبدیل میشود.
1253
01:06:38,864 --> 01:06:41,998
و «لوئیس»، ما با ارابهای که از اینجا رد میشود همراه میشویم.
1254
01:06:42,128 --> 01:06:43,521
در همین ارتفاع میمانیم.
1255
01:06:43,651 --> 01:06:45,871
خوبه، تا وقتی بهت بگم که بیای بالاتر.
1256
01:06:47,742 --> 01:06:49,744
عالیه. عالیه.
1257
01:06:49,875 --> 01:06:52,747
خب، درباره آن سکوت اولیه ارمنیها برایم بگو.
1258
01:06:52,878 --> 01:06:54,184
میدانی، چرا؟
1259
01:06:54,314 --> 01:06:56,229
بعد از جنگ جهانی اول و بعد از اینکه ارمنستان
1260
01:06:56,360 --> 01:06:58,405
توسط اتحاد جماهیر شوروی بلعیده شد،
1261
01:06:58,536 --> 01:07:01,408
ارمنیها در سراسر جهان در قالب این «دیاسپورا» (جوامع دور از وطن) پراکنده شدند،
1262
01:07:01,539 --> 01:07:03,454
و آنها واقعاً نمیتوانستند قدرت سیاسی تولید کنند
1263
01:07:03,584 --> 01:07:05,369
چون تعدادشان کم بود و در حال بازسازی (زندگی خود) بودند.
1264
01:07:05,499 --> 01:07:07,632
بنابراین وقتی نوبت به نسلکشی رسید،
1265
01:07:07,762 --> 01:07:10,591
ارمنیها این سکوت عمومی را داشتند
1266
01:07:10,722 --> 01:07:13,203
که حدود ۵۰ سال طول کشید.
1267
01:07:21,037 --> 01:07:23,039
«ژنوساید» (نسلکشی) واژه جدیدی است،
1268
01:07:23,169 --> 01:07:27,608
ترکیبی از واژه یونانی «Genos» به معنای نژاد یا گروه،
1269
01:07:27,739 --> 01:07:31,134
با ریشه لاتین «Cidere» به معنای کشتن.
1270
01:07:31,264 --> 01:07:34,920
دکتر «رافائل لمکین» مردی است که واژه ژنوساید را ابداع کرد
1271
01:07:35,051 --> 01:07:38,924
و واقعاً از زمانهای بسیار دور با این پدیده جنگیده است.
1272
01:07:39,055 --> 01:07:40,969
دکتر لمکین، میتوانید کمی سابقه ارائه دهید
1273
01:07:41,100 --> 01:07:43,581
درباره اینکه چطور شد اصلاً به این مبارزه علیه
1274
01:07:43,711 --> 01:07:46,192
نسلکشی علاقهمند شدید؟
1275
01:07:46,323 --> 01:07:48,847
با کمال میل، آقای «هاو».
1276
01:07:48,977 --> 01:07:50,457
من به نسلکشی علاقهمند شدم
1277
01:07:50,588 --> 01:07:53,243
چون بارها و بارها اتفاق افتاده بود.
1278
01:07:53,373 --> 01:07:59,423
برای ارمنیها اتفاق افتاد، و بعد از ارمنیها
1279
01:07:59,553 --> 01:08:01,816
که در کنفرانس ورسای بسیار با آنها ناعادلانه برخورد شد،
1280
01:08:01,947 --> 01:08:04,384
چرا که جنایتکارانی وجود داشتند
1281
01:08:04,515 --> 01:08:06,908
که مرتکب نسلکشی شده بودند اما مجازات نشدند.
1282
01:08:07,039 --> 01:08:09,302
بنابراین میبینید، من به عنوان یک وکیل،
1283
01:08:09,433 --> 01:08:16,179
فکر کردم که جنایت نباید توسط خودِ قربانیان تلافی شود،
1284
01:08:16,309 --> 01:08:20,661
بلکه باید توسط یک دادگاه و بر اساس قوانین بینالمللی مجازات شود.
1285
01:08:20,792 --> 01:08:23,751
حقوقدان و دانشمند برجسته لهستانی-یهودی،
1286
01:08:23,882 --> 01:08:26,798
رافائل لمکین، مفهوم نسلکشی را
1287
01:08:26,928 --> 01:08:28,843
به عنوان یک جرم در قوانین بینالمللی توسعه داد،
1288
01:08:28,974 --> 01:08:31,107
و او این کار را عمدتاً بر پایه
1289
01:08:31,237 --> 01:08:34,066
اتفاقی که در سال ۱۹۱۵ برای ارمنیها افتاد
1290
01:08:34,197 --> 01:08:35,937
و آنچه در دهه ۱۹۴۰ برای یهودیان اروپا
1291
01:08:36,068 --> 01:08:38,592
تحت حاکمیت نازیها رخ داد، انجام داد.
1292
01:08:38,723 --> 01:08:41,291
مجمع عمومی سازمان ملل متحد، نسلکشی را
1293
01:08:41,421 --> 01:08:43,554
یک جرم تحت قوانین بینالملل اعلام کرد.
1294
01:08:43,684 --> 01:08:46,426
یکی پس از دیگری، نمایندگان ۲۱ کشور
1295
01:08:46,557 --> 01:08:47,949
این سند جدید را امضا کردند،
1296
01:08:48,080 --> 01:08:49,560
که «کنوانسیون بینالمللی
1297
01:08:49,690 --> 01:08:52,737
پیشگیری و مجازات جنایت نسلکشی» نام دارد.
1298
01:08:53,738 --> 01:08:55,174
بعد از جنگ جهانی دوم،
1299
01:08:55,305 --> 01:08:58,438
زمانی که هولوکاست به رسمیت شناخته شد،
1300
01:08:58,569 --> 01:09:00,962
ارمنیها بار دیگر حول این ایده بسیج شدند
1301
01:09:01,093 --> 01:10:04,966
که ترکیه باید به همان اندازه جنایتی را که انجام داده به رسمیت بشناسد.
1302
01:05:05,097 --> 01:09:06,533
پنجاهمین سالگرد نسلکشی
1303
01:09:06,664 --> 01:09:08,448
کمی شبیه به یک عدد جادویی بود.
1304
01:09:08,579 --> 01:09:11,408
مردم شروع کردند به صحبت درباره اینکه: «هی، آیا قرار است
1305
01:09:11,538 --> 01:09:14,802
کاری کنیم تا این واقعه را از حالت رکود بیدار کنیم؟»
1306
01:09:14,933 --> 01:09:16,761
و بسیاری از ارمنیها در آن زمان فکر میکردند:
1307
01:09:16,891 --> 01:09:20,068
«اگر الان، در پنجاهمین سالگرد، این کار را نکنیم،
1308
01:09:20,199 --> 01:09:22,288
برای همیشه فراموش خواهد شد.»
1309
01:09:22,419 --> 01:09:24,725
این موضوع پویایی جدیدی ایجاد کرد،
1310
01:09:24,856 --> 01:09:27,250
و باعثِ یک دهه مبارزه شد؛
1311
01:09:27,380 --> 01:09:29,556
از طریق ابزارهای سیاسی و صلحآمیز،
1312
01:09:29,687 --> 01:09:31,993
با تقاضای به رسمیت شناختن نسلکشی توسط ترکیه
1313
01:09:32,124 --> 01:09:34,082
و همچنین تقاضای بازگرداندن
1314
01:09:34,213 --> 01:09:36,781
سرزمینهای ارمنی که در نتیجه آن اشغال شده بود.
1315
01:09:36,911 --> 01:09:39,392
دولت ترکیه به خوبی میداند
1316
01:09:39,523 --> 01:10:41,786
که در پیمان سِور،
1317
01:09:41,916 --> 01:09:45,355
قطعه زمین بزرگتری به ارمنستان اختصاص داده شده بود
1318
01:09:45,485 --> 01:09:47,313
که امروز،
1319
01:09:47,444 --> 01:09:48,880
بخشی از شمال شرقی ترکیه است
1320
01:09:49,010 --> 01:09:51,317
با خروجی به دریای سیاه.
1321
01:09:51,448 --> 01:09:53,363
دهه مبارزه صلحآمیز
1322
01:09:53,493 --> 01:09:54,973
به هیچ نتیجهای نرسید،
1323
01:09:55,103 --> 01:09:58,019
و در سال ۱۹۷۵، ما شبهنظامیان ارمنی را داریم
1324
01:09:58,150 --> 01:10:01,980
که حملات خشونتآمیزی را علیه دیپلماتهای ترک انجام دادند.
1325
01:10:02,110 --> 01:10:03,895
تروریستهای ارمنی افرادی را در
1326
01:10:04,025 --> 01:10:05,462
وزارت امور خارجه ترکیه هدف قرار دادند.
1327
01:10:05,592 --> 01:10:07,420
همان افرادی که مسئولِ
1328
01:10:07,551 --> 01:10:08,943
این کارزار انکار بودند.
1329
01:10:09,074 --> 01:10:11,163
بنابراین شما با این دوره از تروریسم روبرو هستید
1330
01:10:11,294 --> 01:10:13,209
که تبلیغات زیادی را به همراه دارد،
1331
01:10:13,339 --> 01:10:15,733
چون متأسفانه رسانهها زمانی گوش میدهند
1332
01:10:15,863 --> 01:10:17,169
که خشونت در میان باشد.
1333
01:10:17,300 --> 01:10:20,607
اما این موضوع همچنین باعث شد ترکیه حتی پرانرژیتر
1334
01:10:20,738 --> 01:10:24,220
با تلاشهای ارمنیها برای عدالت مبارزه کند.
1335
01:10:33,968 --> 01:10:36,623
اگر تجربه خشونتی را داشتهاید
1336
01:10:36,754 --> 01:10:38,669
که هرگز به رسمیت شناخته نشده است،
1337
01:10:38,799 --> 01:10:39,974
نمیتوانید بهبود یابید.
1338
01:10:40,105 --> 01:10:42,150
زخم برای ارمنیها باز است،
1339
01:10:42,281 --> 01:10:44,979
چون برای اینکه کسی بتواند سوگواری کند
1340
01:10:45,110 --> 01:10:47,808
و با این آسیب (تروما) کنار بیاید،
1341
01:10:47,939 --> 01:10:50,594
آن آسیب در درجه اول باید به رسمیت شناخته شود،
1342
01:10:50,724 --> 01:10:52,552
در حالی که ۱۰۰ سال گذشته است،
1343
01:10:52,683 --> 01:10:55,860
اما البته آن زمان هرگز نمیتواند سپری شود (از اعتبار بیفتد).
1344
01:10:55,990 --> 01:10:58,906
به دلیل عدم اعتراف به آن،
1345
01:10:59,037 --> 01:11:02,170
شما به آن مردم اجازه نمیدهید که به زندگیشان ادامه دهند.
1346
01:11:04,695 --> 01:11:06,566
احساس میکنم اینجا باید یک نمای (عکس) خوب وجود داشته باشد،
1347
01:11:06,697 --> 01:11:09,352
اما هنوز برای من نمایی وجود ندارد،
1348
01:11:09,482 --> 01:11:11,963
چون وسایل زیادی در اطراف هست،
1349
01:11:12,093 --> 01:11:13,660
اما فکر میکنم بالاخره یک نما پیدا میشود.
1350
01:11:13,791 --> 01:11:15,923
من در صبور بودن افتضاح هستم.
1351
01:11:16,707 --> 01:11:18,274
و یک نمای خوب (shot) از نظر تو چیست؟
1352
01:11:18,404 --> 01:11:22,626
اساساً من یک ایمیل از یکی از تهیهکنندگان دریافت کردم
1353
01:11:22,756 --> 01:11:26,020
که میگفت: «ما داریم این فیلم را میسازیم. داشتیم فکر میکردیم
1354
01:11:26,151 --> 01:11:27,587
که یک عکاس جنگ را بیاوریم
1355
01:11:27,718 --> 01:11:30,329
تا از این صحنهها طوری عکاسی کند که انگار واقعی هستند...»
1356
01:11:30,460 --> 01:11:32,592
و حرکت! برو!
1357
01:11:32,723 --> 01:11:34,942
«...و تا زاویه دید متفاوت و وسیعتری به داستان بدهد،
1358
01:11:35,073 --> 01:11:38,772
فراتر از فقط مثلث عشقی میکائیل-آنا-کریس.»
1359
01:11:50,871 --> 01:11:52,438
نه، من واقعاً اینطور فکر نمیکنم،
1360
01:11:52,569 --> 01:11:55,876
چون برای بسیاری از افرادی که درگیر این کار هستند،
1361
01:11:56,007 --> 01:11:57,138
این داستانِ خودشان هم هست،
1362
01:11:57,269 --> 01:11:59,489
و بنابراین برای خیلی از کسانی که در ساخت این فیلم مشارکت دارند،
1363
01:11:59,619 --> 01:12:01,578
این فقط یک فیلم معمولی نیست.
1364
01:12:01,708 --> 01:12:02,622
این یک آرمان است.
1365
01:12:02,753 --> 01:12:04,494
این یک عشق و علاقه است.
1366
01:12:04,624 --> 01:12:06,887
این داستانی است که آنها، در برخی موارد،
1367
01:12:07,018 --> 01:12:08,802
تمام عمرشان میخواستند یا آن را ببینند و یا آن را روایت کنند.
1368
01:12:08,933 --> 01:12:10,108
تمام عمرشان.
1369
01:12:11,718 --> 01:12:13,720
وانادزور، لوری.
میدانستم اهل وانادزور هستی،
1370
01:12:13,851 --> 01:12:14,852
اما...
من اهل وانادزور هستم.
1371
01:12:14,982 --> 01:12:19,160
وقتی ترکها وانادزور را اشغال کردند،
1372
01:12:19,291 --> 01:12:22,163
آنها به زبان ترکی میگفتند،
1373
01:12:22,294 --> 01:12:25,253
آنها نمیتوانستند وارد شهر ما شوند،
1374
01:12:25,384 --> 01:12:27,995
بنابراین آن را «غاراکلیس» (قرهکلیسا) مینامند.
1375
01:12:28,126 --> 01:12:30,563
به معنای «سنگ سیاه».
1376
01:12:30,694 --> 01:12:33,914
آن را سیاه مینامند چون نتوانستند واردش شوند.
1377
01:12:34,045 --> 01:12:35,742
کشتار زیادی اتفاق افتاد.
1378
01:12:35,873 --> 01:12:38,179
بنابراین من به جایی که از آن آمدهام افتخار میکنم.
1379
01:12:43,924 --> 01:12:46,231
تعداد زیادی از ارمنیها در فوتوژورنالیسم (عکاسی خبری) فعالیت دارند،
1380
01:12:46,362 --> 01:12:48,233
و شاید این کمی زیادهروی در تحلیل باشد،
1381
01:12:48,364 --> 01:12:51,367
اما موضوع همین نیاز به ارائه شواهد است،
1382
01:12:51,497 --> 01:12:54,326
این نیاز به مستند کردن اتفاقاتی که در حال رخ دادن است،
1383
01:12:54,457 --> 01:12:57,373
چرا که همه ما با این «انکار» بزرگ شدیم.
1384
01:12:57,503 --> 01:12:59,636
یادم نمیآید چه زمانی درباره نسلکشی چیزی یاد گرفتم.
1385
01:12:59,766 --> 01:13:01,333
احساس میکنم همیشه درباره نسلکشی میدانستم.
1386
01:13:01,464 --> 01:13:04,292
اما لحظهای را به یاد میآورم که متوجه شدم
1387
01:13:04,423 --> 01:13:06,860
«انکار نسلکشی» یک واقعیت موجود است.
1388
01:13:06,991 --> 01:13:10,603
من گزارش تاریخ کلاس ششم یا هفتم خودم را
1389
01:13:10,734 --> 01:13:12,344
درباره نسلکشی ارامنه نوشته بودم و معلمم گفت:
1390
01:13:12,475 --> 01:13:14,564
«چنین چیزی هرگز اتفاق نیفتاده. تو این را از خودت درآوردی.»
1391
01:13:14,694 --> 01:13:16,609
جلساتی در مدرسه برگزار شد و داستانهای زیادی داشت.
1392
01:13:16,740 --> 01:13:20,091
اما فکر میکنم آن نیاز به «باور شدن»،
1393
01:13:20,221 --> 01:13:22,049
آن نیاز به آموزش دادن به مردم،
1394
01:13:22,180 --> 01:13:23,921
فکر میکنم با این موضوع که چرا بسیاری از ما
1395
01:13:24,051 --> 01:13:26,358
عکاس خبری هستیم، ارتباط داشته باشد.
1396
01:13:26,489 --> 01:13:27,925
میدانید، فکر میکنم ما نسبت به جمعیت واقعیمان،
1397
01:13:28,055 --> 01:13:30,188
در دنیای عکاسی حضور بسیار پررنگی داریم.
1399
01:13:33,844 --> 01:13:36,629
این چیزی است که در وجود هر کودک ارمنی نهادینه شده است؛
1400
01:13:36,760 --> 01:13:38,762
این حقیقت که اگر دربارهاش حرف نزنیم،
1401
01:13:38,892 --> 01:13:40,633
اگر سرسخت و فریادرس نباشیم
1402
01:13:40,764 --> 01:13:45,638
و اگر آماده نباشیم که این موضوع را عملاً زنده نگه داریم،
1403
01:13:45,769 --> 01:13:47,074
هیچ دلیل مطلقی وجود نخواهد داشت
1404
01:13:47,205 --> 01:13:49,468
که بقیه مردم جهان آن را به خاطر بسپارند.
1405
01:13:49,599 --> 01:13:51,557
نسلکشی در نهایت درباره «محو کردن» است،
1406
01:13:51,688 --> 01:13:54,821
و انکار، راهی برای مُهر و موم کردنِ آن محوشدگی است.
1407
01:13:55,996 --> 01:13:58,303
آیا فقط به خاطر اینکه نیمی از اصالتم تُرک است، مرا انتخاب کردید؟
1408
01:13:58,434 --> 01:13:59,522
نه.
1409
01:14:00,871 --> 01:14:03,308
به خاطر این است که فکر کردم برای این نقش عالی هستی.
1410
01:14:03,439 --> 01:14:04,962
اما تُرک بودن هم ضرری نداشت.
1411
01:14:06,050 --> 01:14:08,139
آه، ضرری نداشت، نه.
1412
01:14:09,793 --> 01:14:12,143
میدانی، تو هرگز از من نپرسیدی که درباره این تاریخ چه فکر میکنم.
1413
01:13:13,231 --> 01:14:15,059
چه چیزی برای فکر کردن وجود دارد؟
1414
01:17:17,888 --> 01:14:20,891
خب، آیا من باور دارم که اتفاق افتاده؟ یک نسلکشی؟
1415
01:14:22,196 --> 01:14:25,983
خب، مطمئن نیستم که اهمیتی داشته باشد.
نه --
1416
01:14:26,113 --> 01:14:29,029
من مطلع بودم که تلاش شده بود فیلمی
1417
01:14:29,160 --> 01:14:30,857
بر اساس رمان «چهل روز موسی داغ» ساخته شود.
1418
01:14:30,988 --> 01:14:32,903
کمپانی MGM سفارش یک فیلمنامه را داده بود
1419
01:14:33,033 --> 01:14:34,905
و آنها در آستانه رفتن به مرحله تولید بودند.
1420
01:14:35,035 --> 01:14:37,647
فکر میکنم قرار بود «روبن مامولیان» آن را کارگردانی کند،
1421
01:14:37,777 --> 01:14:39,605
و بعد آن پروژه توسط وزارت امور خارجه (آمریکا) متوقف شد.
1422
01:14:39,736 --> 01:14:43,130
احساس میکردم فیلم من، «آرارات»، میتواند در کانادا ساخته شود
1423
01:14:43,261 --> 01:14:45,263
و ما با مقاومتی روبرو نخواهیم شد، اما در واقع شدیم.
1424
01:14:45,393 --> 01:14:48,309
درست قبل از تولید، یک جلسه بسیار تند و صریح برگزار شد
1425
01:14:48,440 --> 01:14:53,010
که در آن نماینده جامعه تُرکهای مقیم کانادا،
1426
01:14:53,140 --> 01:14:55,969
خواهان ملاقات با تهیهکننده، «رابرت لانتوس»،
1427
01:14:56,100 --> 01:14:59,016
خودم و همسرم، «آرسینه خانجیان» شد.
1428
01:14:59,146 --> 01:15:02,106
و همه ما در آن اتاق کنفرانس دور هم جمع شدیم،
1429
01:15:02,236 --> 01:15:05,675
و او اساساً عجیبترین تهدید ممکن را مطرح کرد؛
1430
01:15:05,805 --> 01:15:08,199
او گفت که اگر ما این فیلم را بسازیم،
1431
01:15:08,329 --> 01:15:10,070
نمیتواند تضمین کند
1432
01:15:10,201 --> 01:15:12,682
که جامعه ارمنیهای ساکن ترکیه
1433
01:15:12,812 --> 01:15:14,771
پیامدهای آن را حس نخواهند کرد.
1434
01:14:14,901 --> 01:15:16,686
و دهان ما از تعجب باز مانده بود،
1435
01:15:16,816 --> 01:15:20,037
و همه به هم نگاه کردیم و گفتیم: «آیا این یک تهدید است؟»
1436
01:15:20,167 --> 01:15:22,387
منظورم این است که، این به نظر... خیلی وقیحانه میرسید
1437
01:15:22,518 --> 01:15:24,650
که این شخص درخواست چنین ملاقاتی بدهد
1438
01:15:24,781 --> 01:15:26,783
و بعد با چنین تهدیدی بیاید، میدانید؟
1439
01:15:26,913 --> 01:15:29,568
و رابرت پاسخ داد و گفت: «خب، میدانی،
1440
01:15:29,699 --> 01:15:31,265
هیچ کاری نیست که بتوانی انجام دهی
1441
01:15:31,396 --> 01:15:33,398
تا جلوی ساخته شدن این فیلم را بگیری.
1442
01:15:33,529 --> 01:15:36,575
فیلم ساخته میشود. ما با این پروژه پیش میرویم.»
1443
01:15:36,706 --> 01:15:39,535
و خب، جلسه تمام شد،
1444
01:15:39,665 --> 01:15:43,277
اما بعد از آن من شروع کردم به دریافت صدها نامه.
1445
01:15:43,408 --> 01:15:45,453
یک ژنرال بازنشسته ارتش ترکیه،
1446
01:15:45,584 --> 01:15:48,892
یک وکیل از استانبول، یک کنسول،
1447
01:15:49,022 --> 01:15:51,547
یک سرهنگ بازنشسته دیگر از ارتش ترکیه.
1448
01:15:51,677 --> 01:15:53,244
و همهشان دقیقاً مثل هم بودند.
1449
01:15:53,374 --> 01:15:58,031
اساساً آنها میگفتند که من با ساختن این فیلم
1450
01:15:58,162 --> 01:15:59,946
دارم به منافع کشوری که در آن زندگی میکنم
1451
01:16:00,077 --> 01:16:03,384
و در واقع به منافع ارمنیها در ارمنستان، ترکیه و نقاط مختلف جهان آسیب میزنم.
1452
01:16:03,515 --> 01:16:05,256
با ساختن این فیلم.
1453
01:16:05,386 --> 01:16:08,215
و بعد، برای تکمیلِ همه اینها --
1454
01:16:08,346 --> 01:16:10,566
اینها قبل از شروع تولید بود؟
بله، قبل از تولید.
1455
01:16:10,696 --> 01:16:13,177
و بعد این کتاب منتشر شد،
1456
01:16:13,307 --> 01:16:17,573
که عنوانش بود:
«آرارات: شاهکار کار تبلیغاتی».
1457
01:16:17,703 --> 01:16:21,011
و تئوری این اثر، که به زبان ترکی است،
1458
01:16:21,141 --> 01:16:23,143
اما نسخه دیگری از آن به انگلیسی وجود دارد،
1459
01:16:23,274 --> 01:16:25,015
که به جاهایی مثل
1460
01:16:25,145 --> 01:16:26,712
سفارتخانههای ترکیه در سراسر جهان فرستاده شد
1461
01:16:26,843 --> 01:16:28,801
تا دیپلماتها بتوانند خودشان را برای
1462
01:16:28,932 --> 01:16:30,629
آنچه قرار بود منتشر شود، آماده کنند.
1463
01:16:30,760 --> 01:16:33,110
اساساً، این کتاب تحلیلی از دوران کاری من تا آن زمان است،
1464
01:16:33,240 --> 01:16:35,286
فروش گیشه فیلمهای مختلفم،
1465
01:16:35,416 --> 01:16:37,941
چیزهای مختلفی که درباره فیلمهایم گفته شده،
1466
01:16:38,071 --> 01:16:40,204
و اینکه چگونه نامزدی اسکار
1467
01:16:40,334 --> 01:16:42,641
برای فیلم «آخرتِ شیرین» بخشی از این نقشه بوده است.
1468
01:16:42,772 --> 01:16:45,992
و این تئوری را مطرح میکند که این فیلم،
1469
01:16:46,123 --> 01:16:47,994
و در واقع شاید کل دوران کاری من،
1470
01:16:48,125 --> 01:16:52,346
بخشی از این نقشه مخفیانه جامعه ارمنی
1471
01:16:52,477 --> 01:16:55,436
به عنوان شکلی جایگزین از تروریسم است.
1472
01:16:55,567 --> 01:16:57,264
این یک «تروریسم فرهنگی» بود،
1473
01:16:57,395 --> 01:17:00,006
در واقع، تروریسمِ فیلمِ هنری.
1474
01:17:01,486 --> 01:17:02,705
پس این کتاب درست همزمان با
1475
01:17:02,835 --> 01:17:04,750
زمانی که ما تهدید میشدیم، منتشر شد.
1476
01:17:04,881 --> 01:17:07,144
من چند اخطار مرگ دریافت کرده بودم.
1477
01:17:07,274 --> 01:17:10,190
و بعد، البته، منظورم این است که همه اینها زمانی به اوج رسید که --
1478
01:17:10,321 --> 01:17:12,453
فیلم در ۴۰ کشور توزیع شد.
1479
01:17:12,584 --> 01:17:14,281
ما انتظار نداشتیم که راهی برای توزیع
1480
01:17:14,412 --> 01:17:17,241
در ترکیه پیدا کند، اما یک توزیعکننده بسیار شجاع مسئولیتش را پذیرفت.
1481
01:17:17,371 --> 01:17:20,070
و بعد «گرگهای خاکستری»، این گروه افراطی ملیگرا،
1482
01:17:20,200 --> 01:17:23,203
تهدید کردند که هر سینمایی را که فیلم را نشان دهد بمبگذاری میکنند،
1483
01:17:23,334 --> 01:17:25,902
در نتیجه فیلم از اکران سینماها کنار گذاشته شد.
1484
01:17:28,731 --> 01:17:30,210
ببین، من وقتی بزرگ میشدم هرگز چیزی درباره
1485
01:17:30,341 --> 01:17:33,257
این مسائل نشنیده بودم، میدانی؟
1486
01:17:34,780 --> 01:17:36,826
من برای این نقش کمی تحقیق کردم.
1487
01:17:36,956 --> 01:17:41,395
طبق آنچه خواندم، اخراجهایی صورت گرفته بود، و...
1488
01:17:41,526 --> 01:17:44,485
خیلیها مُردند، هم ارمنیها و هم تُرکها.
1489
01:17:44,616 --> 01:17:46,226
جنگ جهانی اول بود.
1490
01:17:46,357 --> 01:17:51,014
ترکیه با ارمنیها در جنگ نبود،
1491
01:17:51,144 --> 01:17:54,017
منظورم این است که درست همانطور که آلمان با یهودیها در جنگ نبود.
1492
01:17:55,279 --> 01:17:57,760
آنها شهروند بودند. آنها انتظار داشتند که مورد محافظت قرار بگیرند.
1493
01:17:59,457 --> 01:18:01,764
حتی الان که دارم دربارهاش حرف میزنم، ۱۵ سال بعد از اینکه فیلم را ساختم،
1494
01:18:01,894 --> 01:18:08,684
فقط این حس را دارم که... چقدر غیرمحتمل به نظر میرسد،
1495
01:18:08,814 --> 01:18:12,383
و با این حال این بخش بزرگی از تربیت هر فرد ارمنی بوده است،
1496
01:18:12,513 --> 01:18:16,561
که باید با این نیروی تاریک و تهدیدآمیزِ
1497
01:18:16,692 --> 01:19:19,956
طرز فکرِ انکارگرایانه دست و پنجه نرم کنی.
1498
01:18:20,086 --> 01:18:23,089
میدانی، این واقعیت که باید آن را توضیح دهی،
1499
01:18:23,220 --> 01:18:26,179
این واقعیت که باید آن را (در جای درستش) تثبیت کنی،
1500
01:18:26,310 --> 01:18:29,922
بسیار خشمآور است،
1501
01:18:30,053 --> 01:18:31,663
و با این حال این بخشی از شرایط ماست،
1502
01:18:31,794 --> 01:18:33,578
و فکر میکنم باعث میشود احساس غیرعادی بودن بکنیم.
1503
01:18:33,709 --> 01:18:36,886
باعث میشود به عنوان یک ملت تا حدودی آسیبدیده (دِفورمه) به نظر برسیم.
1504
01:18:37,016 --> 01:18:40,672
منظورت چیست؟
چون ما مجبوریم از
1505
01:18:40,803 --> 01:18:43,893
اساسیترین بخش تاریخ خودمان دفاع کنیم،
1506
01:18:44,023 --> 01:18:47,505
در برابر عاملی که به انکار ادامه میدهد،
1507
01:18:44,023 --> 01:18:47,505
کسی که به سرازیر کردن مقادیر عظیمی از پول
1508
01:18:49,855 --> 01:18:51,988
برای انکار فعالانه این موضوع ادامه میدهد.
1509
01:18:53,424 --> 01:18:57,994
و در واقع این یک معجزه است که صدای ما اصلاً به گوش میرسد،
1510
01:18:58,124 --> 01:19:00,823
با توجه به منابعی که این دولت در اختیار دارد
1511
01:19:00,953 --> 01:19:04,740
تا به طور سیستماتیک این موضوع را سرکوب کند
1512
01:19:04,870 --> 01:19:08,787
و سعی کند بگوید که چنین چیزی نمیتوانسته اتفاق افتاده باشد.
1513
01:20:03,233 --> 01:20:04,364
عطف به ماسبق (اجرای قانون برای گذشته).
1514
01:21:05,713 --> 01:20:10,153
پس این... حتی پاپ هم داشته اشتباه میکرده
1515
01:21:10,283 --> 01:20:11,981
که میگفته این یک نسلکشی است.
1516
01:20:20,467 --> 01:20:22,818
میتوانم فقط یک بار دیگر آن را ببینم؟ کسی نگاه نمیکند.
1517
01:20:28,911 --> 01:20:31,478
خب این کتاب اساساً چه میگوید؟
1518
01:20:34,438 --> 01:20:35,526
ضدِ نسلکشی؟
1519
01:20:36,483 --> 01:20:38,442
و آنها چه میگویند؟ تُرکها چه میگویند؟
1520
01:20:38,572 --> 01:20:41,053
یا اصلاً این کتاب چه میگوید؟
1521
01:21:05,730 --> 01:21:06,949
اشکالی ندارد.
1522
01:21:08,646 --> 01:21:11,040
بله، بله، بله، البته. منظورم این است که، ببین، همه...
1523
01:21:19,700 --> 01:21:22,616
این چیزی است که سفیر و این کتاب میگویند؟
1524
01:21:22,747 --> 01:21:24,923
میگوید آنچه ارمنیها...
1525
01:21:25,054 --> 01:21:27,404
اینکه شورشیان ارمنی داشتند مسلمانان را میکشتند؟
1526
01:21:41,200 --> 01:21:42,158
آره.
1527
01:21:43,202 --> 01:21:44,987
آره. اما فکر نمیکنی،
1528
01:21:45,117 --> 01:21:46,902
به خاطر اینکه سفیر این کتاب را به تو داده،
1529
01:21:47,032 --> 01:21:48,468
آنها هدف و برنامه خاصی (اَجندا) دارند؟
1530
01:21:52,908 --> 01:21:53,865
آره.
1531
01:21:54,648 --> 01:21:56,694
آره. آره.
1532
01:21:56,824 --> 01:21:57,782
آره.
1533
01:21:59,218 --> 01:22:01,917
آره. آره.
1534
01:22:04,745 --> 01:22:06,747
فشار بسیار زیادی روی همه وجود دارد
1535
01:22:06,878 --> 01:22:08,488
تا این داستان را به عنوان
1536
01:22:08,619 --> 01:22:12,928
چیزی ارائه دهند که قابل بحث است یا احتمالاً حقیقت ندارد.
1537
01:22:13,058 --> 01:22:14,755
هر داستانی همیشه «دو طرف» ندارد.
1538
01:22:14,886 --> 01:22:16,496
داستانها بسیار پیچیدهتر هستند.
1539
01:22:16,627 --> 01:22:19,195
دیدگاهها، نظرات و نگاههای متعددی وجود دارد.
1540
01:22:19,325 --> 01:22:21,327
اما این بدان معنا نیست که همه آنها درست هستند.
1541
01:22:21,458 --> 01:22:23,590
درباره اینکه چگونه فشار
1542
01:22:23,721 --> 01:22:26,854
دولت ترکیه روی فیلم تو تأثیر گذاشت، برایم بگو.
1543
01:22:26,985 --> 01:22:28,900
تنها فشاری که مستقیماً از طرف دولت ترکیه حس کردهام،
1544
01:22:29,031 --> 01:22:31,511
کاری است که آنها با شبکه PBS کردند،
1545
01:22:31,642 --> 01:23:35,037
و میدانی، آنها در سطوح مختلفی به آن حمله کردند.
1546
01:23:35,167 --> 01:23:37,343
حدود ۱۰ نماینده کنگره و سناتور بودند،
1547
01:23:37,474 --> 01:23:38,823
دقیقاً نامهایشان را نمیدانم،
1548
01:23:38,954 --> 01:23:40,433
چون این موضوع علنی نشد،
1549
01:23:40,564 --> 01:23:43,175
کسانی که به PBS گفتند برنامه مرا کاملاً متوقف کند.
1550
01:23:43,306 --> 01:23:45,090
وقتی PBS فیلم مرا پخش کرد، آنها تصمیم گرفتند
1551
01:23:45,221 --> 01:22:47,005
که بعد از فیلم یک جلسه میزگرد برگزار کنند
1552
01:22:47,136 --> 01:22:48,964
که در آن چندین نفر حضور داشتند؛
1553
01:22:49,094 --> 01:22:50,704
«تانر آکچام»، «پیتر بالاکیان»،
1554
01:22:50,835 --> 01:22:52,880
مردی از ترکیه که من نمیشناسم،
1555
01:22:50,835 --> 01:22:52,880
و مورخی به نام «جاستین مککارتی»،
1556
01:22:54,752 --> 01:22:59,278
که پرسر و صداترین پروفسور آمریکایی است
1557
01:22:59,409 --> 01:23:02,151
که ادعا میکند نسلکشی اتفاق نیفتاده است.
1558
01:23:02,281 --> 01:23:05,458
این در واقع یک پروپاگانداست که در لباس تاریخ عرضه شده است.
1559
01:23:05,589 --> 01:23:08,635
درست است که ارمنیها به شدت آسیب دیدند.
1560
01:23:08,766 --> 01:23:13,075
مشکل اینجاست که با ارائه تنها نیمی از یک داستان،
1561
01:23:13,205 --> 01:23:15,642
و با نشان دادنِ فقط کشتههای ارمنی،
1562
01:23:15,773 --> 01:23:17,862
آنها کاری میکنند که موضوع شبیه به یک نسلکشی به نظر برسد.
1563
01:23:17,993 --> 01:23:19,907
ارمنیها واقعاً رنج وحشتناکی کشیدند،
1564
01:23:20,038 --> 01:23:21,605
اما مسلمانان، تُرکها و کُردها نیز،
1565
01:23:21,735 --> 01:23:23,650
آنها هم به همان اندازه رنج دیدند.
1566
01:23:23,781 --> 01:23:26,653
و با نادیده گرفتنِ آن، با گنجانده نشدن آن در روایت،
1567
01:23:26,784 --> 01:23:30,309
آنها چیزی را که در واقعیت به یک «جنگ داخلی» نزدیکتر بود،
1568
01:23:30,440 --> 01:23:32,485
یا شاید یک «نسلکشی متقابل»،
1569
01:23:32,616 --> 01:23:35,358
شبیه به قتلعامِ یک گروه توسط گروهی دیگر جلوه دادهاند.
1570
01:23:35,488 --> 01:23:37,795
این فیلم متأسفانه -- این برنامه متأسفانه،
1571
01:23:37,925 --> 01:23:39,884
از نظر تاریخی به شدت نادقیق است.
1572
01:23:40,015 --> 01:23:41,320
وقتی شما، به عنوان مثال، با چیزی مثل
1573
01:23:41,451 --> 01:23:43,670
انکار یا تاریخنگاری تجدیدنظرطلبانه روبرو هستید،
1574
01:23:43,801 --> 01:23:45,716
میتوانید به این افراد هم تریبون بدهید،
1575
01:23:45,846 --> 01:23:47,631
اما باید برای آنها «زمینه و چارچوب» تعیین کنید
1576
01:23:47,761 --> 01:23:50,851
و به نوعی آنها را «قرنطینه» کنید؛
1577
01:23:50,982 --> 01:23:53,028
چون در غیر این صورت، اجازه میدهید بذرِ شک
1578
01:23:53,158 --> 01:23:55,595
در ذهن بیننده رشد کند. این دانه کوچک را میکارید که:
1579
01:23:55,726 --> 01:23:56,944
«خب، شاید واقعاً اتفاق نیفتاده باشد.»
1580
01:23:57,075 --> 01:23:58,729
و دفعه بعد که کسی میگوید:
1581
01:23:58,859 --> 01:24:01,079
«میدانی، من درباره نسلکشی ارمنیها شنیدهام»، (دیگری بگوید:)
1582
01:24:01,210 --> 01:24:02,646
«آره، من هم شنیدهام، اما مگر اینطور نبود که --
1583
01:24:02,776 --> 01:24:04,996
یه چیزی هست. موضوع بحثبرانگیزی بود، درست است؟
1584
01:24:05,127 --> 01:24:06,693
مثلاً شاید اتفاق افتاده، شاید هم نیفتاده.»
1585
01:24:06,824 --> 01:24:09,566
و درست در همینجا، داستان آسیب دیده است.
1586
01:24:09,696 --> 01:24:11,263
شما نمیگویید: «اوه، هولوکاست».
1587
01:24:11,394 --> 01:24:12,525
(و کسی جواب بدهد:) «آره، هولوکاست. صبر کن.
1588
01:24:12,656 --> 01:24:13,961
مطمئنی هولوکاست واقعاً اتفاق افتاده؟»
1589
01:24:14,092 --> 01:24:15,267
این بخشی از روایت نیست.
1590
01:24:15,398 --> 01:24:16,355
این بخشی از گفتگو نیست،
1591
01:24:16,486 --> 01:24:18,314
اما در مورد این نسلکشی، هست.
1592
01:24:18,444 --> 01:24:21,230
پاسخ شبکه PBS به اتهامات این بود:
1593
01:24:21,360 --> 01:24:24,885
«خب، ما معتقدیم نسلکشی یک تاریخِ قطعی و حل شده است،
1594
01:25:02,016 --> 01:24:26,583
اما میخواستیم این گفتگو را داشته باشیم
1595
01:24:26,713 --> 01:24:30,021
چون پیچیدگی موضوع را به شما نشان میدهد.»
1596
01:24:30,152 --> 01:24:32,502
ترکیه نه تنها توانسته فضایی ایجاد کند
1597
01:24:32,632 --> 01:24:34,591
که در آن، کسانی که علناً صحبت میکنند، آن را
1598
01:24:34,721 --> 01:24:37,159
کوهی بیش از حد دشوار برای عبور ببینند،
1599
01:24:37,289 --> 01:24:38,899
بلکه ترکیه به خودِ داستان هم آسیب زده است؛
1600
01:24:39,030 --> 01:24:40,423
به طوری که یا اصلاً دربارهاش گزارش نمیدهند،
1601
01:24:40,553 --> 01:24:44,644
یا اگر گزارش میدهند، به شکلی غیرصادقانه است.
1602
01:24:45,993 --> 01:24:48,561
به عنوان مورخی که دامنه کاری گستردهتری دارد
1603
01:24:48,692 --> 01:24:52,609
و کتابهای زیادی نوشته، اما صرفاً برچسب «انکارکننده» میخورد،
1604
01:24:52,739 --> 01:24:54,524
میخواهم بدانم، این چه حسی به شما میدهد؟
1605
01:24:56,961 --> 01:24:58,615
هیچکس از داشتن دشمن خوشش نمیآید.
1606
01:24:58,745 --> 01:25:02,706
هیچکس از دریافت تهدید از طریق ایمیل یا نامه خوشش نمیآید.
1607
01:25:02,836 --> 01:25:05,361
و هیچکس خوشش نمیآید، مخصوصاً وقتی آنها --
1608
01:25:05,491 --> 01:25:07,276
در سالهای گذشته، خانوادهها را تهدید میکردند
1609
01:25:07,406 --> 01:25:08,929
و چیزهایی از این قبیل.
1610
01:25:09,060 --> 01:25:11,236
به عنوان یک مورخ، چیزی که بیشتر از همه مرا آزار میدهد این است که
1611
01:25:11,367 --> 01:25:13,282
وقتی مردم حاضر به گفتگو نیستند،
1612
01:25:13,412 --> 01:25:17,199
وقتی صرفاً از اصطلاحاتی مثل «منکر نسلکشی» استفاده میکنند تا بگویند:
1613
01:25:17,329 --> 01:25:20,289
«ما با او کاری نداریم چون او فلان است»،
1614
01:25:20,419 --> 01:25:21,986
و بعد میگویند: «نه، فراموشش کن.
1615
01:25:22,117 --> 01:25:23,553
ما اصلاً به حرفهای او گوش نمیدهیم.»
1616
01:25:23,683 --> 01:25:26,947
من دوست دارم شاهد یک مناظره واقعی باشیم که در جریان است.
1617
01:25:27,078 --> 01:25:28,645
نسلکشی چیست؟
1618
01:25:28,775 --> 01:25:33,040
این یک اصطلاح حقوقی در حقوق بینالملل است.
1619
01:25:33,171 --> 01:25:37,088
بر اساس کنوانسیون نسلکشی سال ۱۹۴۸ است
1620
01:25:37,219 --> 01:25:39,264
که توسط سازمان ملل متحد تصویب شد.
1621
01:25:39,395 --> 01:25:42,833
این کنوانسیون بر عنصرِ «قصد و نیت» تأکید دارد.
1622
01:25:42,963 --> 01:25:46,141
موضع ارمنیها این است که دولت عثمانی
1623
01:25:46,271 --> 01:25:47,794
به دنبال نابودی ملت ارمنی بوده
1624
01:25:47,925 --> 01:25:50,928
و از وضعیت جنگی برای دستیابی به این هدف استفاده کرده است.
1625
01:25:51,058 --> 01:25:54,758
شواهدی که من بررسی کردهام از
1626
01:25:54,888 --> 01:25:57,761
این فرضیه حمایت نمیکند.
1627
01:25:57,891 --> 01:26:00,677
همه میدانستند که بسیاری از ارمنیها
1628
01:26:00,807 --> 01:26:02,766
و سایر گروههای مسیحی
1629
01:26:02,896 --> 01:26:04,246
در جنگ جهانی اول جان باختند،
1630
01:26:04,376 --> 01:26:05,725
و ما واقعاً خیلی فکر نکردیم که
1631
01:26:05,856 --> 01:26:07,640
چه بلایی سر مسلمانان آمد.
1632
01:26:07,771 --> 01:26:10,991
متأسفانه بخشی از آن ناشی از یک پیشداوری غربی است.
1633
01:26:11,122 --> 01:26:13,211
مردم اصلاً به مسلمانان فکر نمیکردند.
1634
01:26:13,342 --> 01:26:16,780
من دریافتم که تقریباً ۳ میلیون مسلمان، که اکثرشان تُرک بودند،
1635
01:26:16,910 --> 01:26:19,217
نیز در جنگ جهانی اول جان باختند.
1636
01:26:19,348 --> 01:26:22,351
آنچه ما در اینجا داریم، یک «درد مشترک»
1637
01:26:22,481 --> 01:26:24,614
بین هر دو طرف، یعنی ارمنیها و تُرکهاست.
1638
01:26:24,744 --> 01:26:27,573
شما دردِ مسلمانان یا دردِ تُرکها را چگونه توصیف میکنید؟
1639
01:26:27,704 --> 01:26:33,492
خب، من میگویم درد مسلمانان بسیار عمیقتر و بزرگتر است.
1640
01:26:33,623 --> 01:26:37,844
نمیخواهم دو دردِ متفاوت را به رقابت با هم وادارم،
1641
01:26:37,975 --> 01:26:39,672
که چه کسی بیشتر رنج کشیده است،
1642
01:26:39,803 --> 01:26:42,849
اما چون آنها یک امپراتوری عظیم را از دست دادند،
1643
01:26:42,980 --> 01:26:47,071
و مسئله ارمنیها، در واقع پایانِ بازیِ
1644
01:26:47,202 --> 01:26:50,205
آن پاکسازی قومی گسترده مسلمانان
1645
01:26:50,335 --> 01:26:52,598
از بالکان و قفقاز است.
1646
01:26:52,729 --> 01:26:55,253
اساساً، همه داشتند همه را میکشتند.
1647
01:26:55,384 --> 01:26:58,169
زمانهای هولناک و غیرانسانی بود
1648
01:26:58,300 --> 01:27:01,390
که در آن همه طرفها، طرفهای دیگر را میکشتند.
1649
01:27:03,087 --> 01:27:05,045
ارمنیها یک جنبش انقلابی داشتند
1650
01:27:05,176 --> 01:27:07,744
که برای چندین دهه فعال بود.
1651
01:27:07,874 --> 01:27:10,442
وقتی جنگ شروع شد، آنها با روسهایی که از سمت قفقاز
1652
01:27:10,573 --> 01:27:12,357
در حال تهاجم بودند، متحد شدند.
1653
01:27:12,488 --> 01:27:14,925
یک پاکسازی قومی بزرگ علیه مسلمانان
1654
01:27:15,055 --> 01:27:17,928
توسط نیروهای روسی و ارمنی انجام شد.
1655
01:27:18,058 --> 01:27:21,410
تُرکها تصمیم گرفتند ارمنیها را از مناطقی
1656
01:27:21,540 --> 01:27:24,282
که جنگ در آنها جریان داشت، جابجا و اخراج کنند (دیپورت کنند)
1657
01:27:24,413 --> 01:27:26,806
تا انقلابیون دیگر هیچ پشتیبانی نداشته باشند.
1658
01:26:26,937 --> 01:27:30,245
این چیزی بود که جمعیتشناسان به آن «مهاجرت اجباری» میگویند --
1659
01:27:30,375 --> 01:27:33,987
عدد دقیق حدود ۶۰۰ هزار ارمنی است.
1660
01:27:34,118 --> 01:27:37,121
ارمنیهایی که پول داشتند اجازه داشتند بلیطِ
1661
01:27:37,252 --> 01:27:39,341
راهآهن بغداد را بخرند،
1662
01:27:39,471 --> 01:27:41,778
بنابراین آنها از برخی از بدترین جنبههای
1663
01:27:41,908 --> 01:27:43,258
اخراج در امان ماندند.
1664
01:27:43,388 --> 01:27:44,737
بدترین رنج ارمنیها
1665
01:27:44,868 --> 01:27:47,262
در منطقهای نبود که عثمانیها آنها را به آنجا منتقل کردند،
1666
01:27:47,392 --> 01:27:48,959
بلکه در جایی بود که با روسها زندگی میکردند،
1667
01:27:49,089 --> 01:27:51,091
جایی که تا ۵۰ درصد آنها جان باختند.
1668
01:27:51,222 --> 01:27:54,617
بسیاری از ارمنیها بر اثر بیماری و گرسنگی مُردند.
1669
01:27:54,747 --> 01:27:58,229
بیشتر ارمنیها توسط قبایل کُرد سلاخی شدند،
1670
01:27:58,360 --> 01:28:00,536
و برخی از ارمنیها هم توسط
1671
01:28:00,666 --> 01:28:03,103
مقامات دولتی عثمانی کشته شدند.
1672
01:28:03,234 --> 01:28:06,019
اما توصیفِ حقوقیِ این رنجها
1673
01:28:06,150 --> 01:28:09,066
نباید با اصطلاح «نسلکشی» باشد.
1674
01:28:09,196 --> 01:28:12,112
یک جنگ داخلی در دلِ یک جنگ بینالمللی.
1675
01:28:12,243 --> 01:28:14,114
جنگی برای نابودیِ متقابل.
1676
01:28:14,245 --> 01:28:16,334
اصطلاحی وجود دارد به نام «پوگروم» (کشتار دستهجمعی اقلیتها).
1677
01:28:16,465 --> 01:28:19,642
شاید بتوان آنچه برای ارمنیها اتفاق افتاد را «پوگروم» نامید.
1678
01:28:19,772 --> 01:28:22,427
فکر میکنم این موضوع برای ارمنیها تبدیل به نوعی مسئله هویتی شده است.
1679
01:28:22,558 --> 01:28:23,907
من آن را «حسادت به هولوکاست» مینامم.
1680
01:28:24,037 --> 01:28:26,344
مردمی که باور دارند اگر به اندازه کافی دردسر درست کنند،
1681
01:28:26,475 --> 01:28:28,825
ترکیه استانهای شرقی خودش را به آنها خواهد داد،
1682
01:28:28,955 --> 01:28:31,436
جایی که آنها «ارمنستان» مینامند.
1683
01:28:31,567 --> 01:28:32,916
اینها ناسیونالیستهایی هستند که برنامه خودشان را دارند.
1684
01:28:33,046 --> 01:28:35,135
تُرکها نمیخواهند ارزش اصطلاح نسلکشی را پایین بیاورند.
1685
01:28:35,266 --> 01:28:39,052
طبق قوانین بینالمللی،
1686
01:28:39,183 --> 01:28:41,490
تنها سه نسلکشی وجود دارد --
1687
01:28:41,620 --> 01:28:44,188
هولوکاست، رواندا، و بوسنی و هرزگوین.
1688
01:28:44,319 --> 01:28:47,757
هیچ نسلکشیِ چهارمی وجود ندارد.
1689
01:28:47,887 --> 01:28:50,803
پس، وقتی این استدلالها را در ردِ نسلکشی میشنوی،
1690
01:28:50,934 --> 01:28:53,328
چه فکری میکنی؟
خب --
1691
01:28:53,458 --> 01:28:55,330
خب، این جنبهای از مقصر دانستنِ مضاعفِ قربانی را در خود دارد.
1693
01:28:59,029 --> 01:29:00,813
این جنبه وجود دارد که میخواهند کل ماجرا را
1694
01:29:00,944 --> 01:29:03,381
در دلِ جنگ جهانی پاک کنند؛ همانطور که میدانید --
1695
01:29:03,512 --> 01:29:05,775
ببینید، اگر به خاطر دادگاههای نورنبرگ نبود،
1696
01:29:05,905 --> 01:29:07,124
ما ممکن بود هنوز هم
1697
01:29:07,254 --> 01:29:08,560
درباره هولوکاست هم همینطور حرف بزنیم،
1698
01:29:08,691 --> 01:29:10,388
چون آن هم در طول جنگ جهانی اتفاق افتاد.
1699
01:29:10,519 --> 01:29:13,173
آنها هم میتوانستند بگویند: «جنگ بود. مردم مُردند، میدانی؟
1700
01:29:13,304 --> 01:29:15,524
آنها سعی کردند در محلههای یهودینشینِ (گتو) ورشو شورش کنند،
1701
01:29:15,654 --> 01:29:17,395
و خب، ما مجبور شدیم وارد لهستان شویم.»
1702
01:29:17,526 --> 01:29:20,703
منظورم این است که -- برای هر چیزی میشود بهانه آورد، درست است؟
1703
01:29:21,399 --> 01:29:23,401
اما حقیقت این است که همه اینها فقط بهانه است.
1704
01:29:23,532 --> 01:29:26,491
بسیاری از مقامات تُرک میگویند:
1705
01:29:26,622 --> 01:29:29,538
«آدمهای زیادی کشته شدند، اما در زمان جنگ بود.»
1706
01:29:29,668 --> 01:30:32,192
اما خب، اینها که سربازِ در حال جنگ نبودند.
1707
01:30:32,323 --> 01:30:34,978
منظورم این است که باید بین سربازانی که کشته میشوند
1708
01:30:35,108 --> 01:30:36,936
با غیرنظامیانی که کشته میشوند، تفاوت قائل شد.
1709
01:29:38,329 --> 01:29:40,331
حتی اگر به نسلکشی به عنوان واکنشی به تحریکاتِ
1710
01:29:40,462 --> 01:29:43,378
نوعی «ستون پنجم» نگاه کنید،
1711
01:29:43,508 --> 01:29:47,251
که به عنوان خائن به تُرکها دیده میشدند،
1712
01:29:47,382 --> 01:29:49,035
حتی اگر این را باور داشته باشید،
1713
01:29:49,166 --> 01:29:51,908
باز هم نمیتوانید نسلکشی ارمنیها را توجیه کنید،
1714
01:29:52,038 --> 01:29:54,911
چون در نسلکشی ارمنیها هدف خلاص شدن از دست «همه» بود،
1715
01:29:55,041 --> 01:29:58,001
نه فقط ارمنیهایی که در مناطق مرزی روسیه بودند.
1716
01:29:58,131 --> 01:30:00,569
ارمنیها در سراسرِ امپراتوری
1717
01:30:00,699 --> 01:30:02,353
در حال کشته شدن بودند.
1718
01:30:02,484 --> 01:30:05,138
سرباز تُرک اینجاست، و بعد به او شلیک میکند.
1719
01:30:05,269 --> 01:30:07,924
خب؟ او تا الان باید نزدیکتر میبود.
1720
01:30:08,054 --> 01:30:09,882
آیا در مناطق خاصی شورشهایی صورت گرفت؟
1721
01:30:10,013 --> 01:30:11,231
چون ارتش در حال پیشروی بود،
1722
01:30:11,362 --> 01:30:12,798
و آنها میدانستند که مردم کشته میشوند
1723
01:30:12,929 --> 01:30:14,409
و به بیابان فرستاده میشوند؟ معلومه که بله!
1724
01:30:14,539 --> 01:30:16,019
و حتی باید شورشهای بیشتری هم میبود.
1725
01:30:16,149 --> 01:30:19,370
اما این به این معنا نیست که آن اتفاق نسلکشی نبوده است.
1726
01:30:20,937 --> 01:30:23,679
نمای خارجی، اردوگاه پاییندست، موسیداغ، سپیدهدم.
1727
01:23:809 --> 01:30:25,550
مه از سمت دریا وزیدن گرفته،
1728
01:30:25,681 --> 01:30:28,771
و سربازان تُرک از میان درختان ظاهر میشوند.
1729
01:30:28,901 --> 01:30:31,295
شما ۱۰۰ سال دنبال کسی نمیدوید
1730
01:30:31,426 --> 01:30:35,778
که او فقط برگردد و بگوید: «خیلی خب. من انجامش دادم. که چی؟»
1731
01:30:35,908 --> 01:30:37,736
موضوع فقط اعتراف کردنِ آنها نیست.
1732
01:30:37,867 --> 01:30:40,435
موضوع عدالت است. ما عدالت میخواهیم.
1733
01:30:40,565 --> 01:30:42,306
سلاحهایتان را تحویل بدهید.
1734
01:30:43,133 --> 01:30:45,440
بیایید پایین، وگرنه همه شما را میکشیم.
1735
01:30:45,570 --> 01:30:49,182
تمام خواسته ما این است که اینجا در آرامش زندگی کنیم.
1736
01:30:50,749 --> 01:30:52,664
اگر شما قربانی نسلکشی هستید،
1737
01:30:52,795 --> 01:30:55,319
چطور ممکن است بدون «بهرسمیت شناختنِ» آن، التیامی حاصل شود؟
1738
01:30:56,712 --> 01:31:01,064
اگر به من احترام نمیگذاری، اگر نمیخواهی به داستان من گوش بدهی،
1739
01:31:01,194 --> 01:31:03,675
و به من میگویی که فقط زمانی اتفاقات را میپذیری
1740
01:31:03,806 --> 01:31:06,286
که به عنوان «نسلکشی» باشد، این موضوع
1741
01:31:06,417 --> 01:31:08,811
به مصالحه یا صلح ختم نخواهد شد.
1742
01:31:12,510 --> 01:31:15,513
جمهوری ترکیه موافقت نخواهد کرد
1743
01:31:15,644 --> 01:31:18,908
و وقایع ۱۹۱۵ را نسلکشی تلقی نخواهد کرد
1744
01:31:19,038 --> 01:31:23,347
صرفاً به این خاطر که ارمنستان را آسوده و خوشحال کند.
1745
01:31:23,478 --> 01:31:25,871
ما تنها زمانی میتوانیم کنار هم بیاییم
1746
01:31:26,002 --> 01:31:29,266
که هر دو طرف، یکدیگر را
1747
01:31:29,396 --> 01:31:31,529
به عنوان یک انسانِ بااخلاق به رسمیت بشناسیم
1748
01:31:31,660 --> 01:31:34,924
و بعد کاستیهای خود را بپذیریم
1749
01:31:35,054 --> 01:31:37,970
و یک درک مشترک ایجاد کنیم
1750
01:31:38,101 --> 01:31:40,407
از آنچه در سال ۱۹۱۵ رخ داد.
1751
01:31:45,282 --> 01:31:47,458
کشتنِ خاطرهی یک واقعه،
1752
01:31:47,589 --> 01:31:49,329
یک کشتارِ دوباره است.
1753
01:31:49,460 --> 01:31:51,854
بسیاری از ما در حوزه مطالعات نسلکشی
1754
01:31:51,984 --> 01:31:56,075
گفتهایم که انکار نسلکشی، آخرین مرحله از نسلکشی است،
1755
01:31:56,206 --> 01:31:58,425
چون سعی میکند قربانیان را دیوصفت جلوه دهد
1756
01:31:58,556 --> 01:32:01,037
و وجهه جانیان را بازسازی کند.
1757
01:32:02,647 --> 01:32:06,433
در سال ۲۰۰۵، انجمن بینالمللی پژوهشگران نسلکشی
1758
01:32:06,564 --> 01:32:10,046
نامهای سرگشاده به نخستوزیر وقت ترکیه، اردوغان، نوشتند
1759
01:32:10,176 --> 01:32:14,180
و در آن نامه، این انجمن به تفصیل
1760
01:32:14,311 --> 01:32:17,706
شواهد غیرقابلانکارِ
1761
01:32:17,836 --> 01:32:19,708
مربوط به نسلکشی ارمنیان
1762
01:32:19,838 --> 01:32:22,537
در طول صد سال گذشته را برشمرد.
1763
01:32:23,407 --> 01:32:27,280
این یک واقعیت به شدت مخرب و از نظر عاطفی
1764
01:32:27,411 --> 01:32:29,935
و روانی جراحتبار است
1765
01:32:30,066 --> 01:32:32,851
برای جامعه ارمنی در سراسر جهان -- ۱۰ میلیون نفر --
1766
01:32:32,982 --> 01:32:35,854
که یک قرن بعد، همچنان باید با هجمههای
1767
01:32:35,985 --> 01:32:40,076
میراثِ رژیمِ جنایتکار دست و پنجه نرم کنند.
1768
01:32:40,206 --> 01:32:42,687
در واقع، ببینید؛ این یکی از افراطیترین
1769
01:32:42,818 --> 01:32:44,646
موقعیتها در نوع خودش است.
1770
01:32:46,038 --> 01:32:48,780
اینکه یک ملت کامل در یک دنیای موازی زندگی کنند،
1771
01:32:48,911 --> 01:32:51,870
و انکار نسلکشی تقریباً مثل این است که
1772
01:32:52,001 --> 01:32:54,351
یک ملت کامل، فرودِ انسان روی ماه را انکار کنند.
1773
01:32:54,481 --> 01:32:55,831
همه میدانند که اتفاق افتاده است.
1774
01:32:55,961 --> 01:32:57,920
زمان آن رسیده که ترکیه این موضوع را بپذیرد.
1775
01:32:58,050 --> 01:33:01,140
اگر آنها از غرب میخواهند که از مسلمانان بوسنی
1776
01:33:01,271 --> 01:33:03,142
در برابر نسلکشی صربها در دهه ۹۰ حمایت کند،
1777
01:33:03,273 --> 01:33:04,753
پس باید با پذیرفتن این شروع کنند که
1778
01:33:04,883 --> 01:33:06,972
امپراتوری سلفِ آنها، یعنی عثمانیها،
1779
01:33:07,103 --> 01:33:08,626
مرتکب نسلکشی شدهاند.
1780
01:33:09,671 --> 01:33:12,674
و هیچچیز بیشتر از این مرا عصبانی نمیکند که در جمع تُرکها باشم
1781
01:33:12,804 --> 01:33:14,197
و بشنوم که ناگهان شروع میکنند به صحبت درباره
1782
01:33:14,327 --> 01:33:17,548
«نسلکشیِ بهاصطلاح» (Sözde Soykırım).
1783
01:33:17,679 --> 01:33:20,943
آتیش میگیرم! آن یک نسلکشی (Soykırım) بود؛
1784
01:33:21,073 --> 01:33:23,772
یک نسلکشی با حرف بزرگ. تا جایی که من میدانم،
1785
01:33:23,902 --> 01:33:25,948
ممکن است به خاطر گفتنِ این حرف، ورودم به ترکیه ممنوع شود.
1786
01:33:26,992 --> 01:33:28,167
میدانید، اگر در ترکیه باشید
1787
01:33:28,298 --> 01:33:29,516
و از واژه «Soykırım» (نسلکشی) استفاده کنید،
1788
01:33:29,647 --> 01:33:30,996
این کار خطرناک است.
1789
01:33:32,041 --> 01:33:34,609
اساساً، اگر در ترکیه یا جای دیگر سخنرانی کنید،
1790
01:33:34,739 --> 01:33:36,523
مردم نگاه میکنند تا ببینند
1791
01:33:36,654 --> 01:33:38,351
آیا از کلمه «نسلکشی» استفاده میکنید یا نه.
1792
01:33:38,482 --> 01:33:41,790
اگر از کلمه نسلکشی استفاده کنید، تُرکها دیگر به شما گوش نمیدهند.
1793
01:33:41,920 --> 01:33:43,443
اگر از کلمه نسلکشی استفاده نکنید،
1794
01:33:43,574 --> 01:33:45,489
ارمنیها دیگر به شما گوش نمیدهند.
1795
01:33:45,620 --> 01:33:48,448
بنابراین، مدتی با خودم گفتم: «من از این واژه استفاده نمیکنم،
1796
01:33:48,579 --> 01:33:53,889
چون میخواهم مردم به آنچه برای گفتن دارم گوش بدهند.»
1797
01:33:54,846 --> 01:33:58,458
اما بعد، ترورِ «هرانت دینک» اتفاق افتاد؛
1798
01:33:58,589 --> 01:34:03,246
کسی که دوست خوب و همکار من بود، در سال ۲۰۰۷.
1799
01:34:03,376 --> 01:34:05,161
بعد از آن، گفتم: «دیگر ملاحظه بس است.
1800
01:34:05,291 --> 01:34:07,119
من آن را همانطور که هست (نسلکشی) مینامم.»
1801
01:34:07,990 --> 01:34:09,469
برای هشت دهه،
1802
01:34:09,600 --> 01:34:11,863
مبارزه برای بهرسمیت شناختنِ نسلکشی ارمنیان
1803
01:34:11,994 --> 01:34:15,345
عمدتاً در جوامعِ دور از وطن (دیاسپورا) جریان داشت --
1804
01:34:15,475 --> 01:34:18,261
در لبنان، سوریه، عراق، اروپا، فرانسه،
1805
01:34:18,391 --> 01:34:20,306
و بهویژه در آمریکای شمالی.
1806
01:34:20,437 --> 01:34:22,831
در ترکیه، ارمنیها صدایی نداشتند،
1807
01:34:22,961 --> 01:34:26,008
و اولین ارمنی که جایگاهی را
1808
01:34:26,138 --> 01:34:28,532
در فضای عمومی ترکیه مطالبه کرد، هرانت دینک بود.
1809
01:34:28,663 --> 01:34:31,491
هرانت دینک روزنامه «آگوس» را بنیان نهاد.
1810
01:34:31,622 --> 01:34:35,844
این اولین روزنامه مهمی است که اخبار را
1811
01:34:35,974 --> 01:34:38,585
به هر دو زبان تُرکی و ارمنی منتشر میکرد.
1812
01:34:39,282 --> 01:34:42,546
کاری که او انجام داد این بود که خطابِ کلامش را
1813
01:34:42,677 --> 01:34:44,287
متوجهِ شهروندِ عادی تُرک کرد.
1814
01:34:44,417 --> 01:34:47,507
او میگفت: «برادر، خواهر، بگذار با تو حرف بزنم.
1815
01:34:47,638 --> 01:34:50,206
قبلاً ارمنیهایی اینجا زندگی میکردند.
1816
01:34:50,336 --> 01:34:53,818
اینجا خرابههای یک مدرسه، یک کلیسا، یک صومعه است.
1817
01:34:53,949 --> 01:34:55,777
چه بلایی سر آنها آمد؟ کجا رفتند؟»
1818
01:34:59,302 --> 01:35:01,217
و با این کار، او داشت تابوهایِ
1819
01:34:59,302 --> 01:35:01,217
جمهوری ترکیه را لمس میکرد.
1820
01:35:01,347 --> 01:35:04,481
و بعد از آن، او به دفترِ
1821
01:35:04,611 --> 01:35:07,876
استاندارِ استانبول دعوت شد.
1822
01:35:08,006 --> 01:35:10,356
و در طول آن جلسه، استاندار خودش حضور نداشت.
1823
01:35:10,487 --> 01:35:14,317
معاونش آنجا بود و دو نفر دیگر هم حضور داشتند.
1824
01:35:14,447 --> 01:35:17,015
آنها هویت خود را فاش نکردند؛ نگفتند کی هستند،
1825
01:35:17,146 --> 01:35:20,062
اما احتمالاً نماینده سرویسهای مخفی بودند.
1826
01:35:20,192 --> 01:35:22,891
آنها گفتند: «میدانی، کاری که کردی خیلی بد بود.
1827
01:35:23,021 --> 01:35:25,067
نباید به آن زخمها دست بزنی.
1828
01:35:26,111 --> 01:35:28,200
نباید اینطوری درباره گذشته حرف بزنی.
1829
01:35:28,331 --> 01:35:31,116
شاید کسی تحریک شود و بیاید تو را بکشد،
1830
01:35:31,247 --> 01:35:32,901
وقتی داری در خیابان راه میروی.»
1831
01:35:37,035 --> 01:35:39,342
من با او صحبت کردم و گفتم:
1832
01:35:39,472 --> 01:35:41,692
«ببین، اوضاع اصلاً خوب به نظر نمیرسد.
1833
01:35:41,823 --> 01:35:43,781
چرا به ایالات متحده نمیآیی؟
1834
01:35:43,912 --> 01:35:46,915
مدتی اینجا بمان، دور از ترکیه.»
1835
01:35:47,045 --> 01:35:48,568
او گفت:
1836
01:35:49,613 --> 01:35:52,877
«من خارج از ترکیه، مثل ماهیِ بیرون از آب هستم.»
1837
01:35:53,008 --> 01:35:55,532
و به نوعی، فکر میکنم او همه ما را شرمنده کرد،
1838
01:35:55,662 --> 01:35:58,622
با عشقی که به سرزمینهای نیاکانیاش داشت،
1839
01:35:58,753 --> 01:36:00,885
و میخواست همانجا باشد.
1840
01:36:02,495 --> 01:36:05,063
به خاطر همین، یک فعالِ جوانِ تندرو
1841
01:36:05,194 --> 01:36:06,935
به سرِ او شلیک کرد؛
1842
01:36:07,065 --> 01:36:11,591
کسی که بعدها عکسش در پاسگاههای پلیس ترکیه منتشر شد،
1843
01:36:11,722 --> 01:36:13,724
در حالی که پلیسهای تُرکی که ظاهراً
1844
01:36:13,855 --> 01:36:16,466
رفته و او را دستگیر کرده بودند، با افتخار کنارش ایستاده بودند.
1845
01:36:16,596 --> 01:36:18,598
برای من، هرانت مثل یک شخصیت مقدس است.
1846
01:36:18,729 --> 01:36:20,818
او یک قربانیِ تمامعیار است.
1847
01:36:20,949 --> 01:36:25,127
در همان لحظهای که کشته شد، توانست پیامش را
1848
01:36:25,257 --> 01:36:26,824
به کلِ جمعیت ترکیه برساند،
1849
01:36:26,955 --> 01:36:29,566
چون برای اولین بار، پس از نزدیک به ۱۰۰ سال،
1850
01:36:29,696 --> 01:36:33,135
۱۰۰ هزار شهروند تُرک به خیابانها آمدند
1851
01:36:33,265 --> 01:36:37,269
و فریاد زدند: «ما همه ارمنی هستیم. ما همه هرانت دینک هستیم.»
1852
01:36:37,400 --> 01:36:39,968
و به این ترتیب، مسئله ارمنیها
1853
01:36:40,098 --> 01:36:42,448
بخشی از مبارزه شد؛
1854
01:36:42,579 --> 01:36:45,016
مبارزه برای دموکراسی و تکثرگرایی در ترکیه.
1855
01:36:45,147 --> 01:36:47,932
بنابراین هرانت در رساندنِ پیامش موفق شد،
1856
01:36:48,063 --> 01:36:50,239
و بهای آن، جانش بود.
1857
01:36:51,066 --> 01:36:53,633
دادگاه او هنوز، پس از این همه سال،
1858
01:36:53,764 --> 01:36:55,505
همچنان ادامه دارد،
1859
01:36:55,635 --> 01:36:58,377
و پایِ انواع و اقسامِ چهرههای مرموز در میان است.
1860
01:36:58,508 --> 01:37:00,510
آنها میدانند چه کسی ماشه را چکانده،
1861
01:37:00,640 --> 01:37:04,514
اما نمیدانند چه کسی این ترور را طراحی کرده است.
1862
01:37:04,644 --> 01:37:07,386
نُه سال گذشت و عدالتی اجرا نشد.
1863
01:37:07,517 --> 01:37:08,997
دقیقاً همان وضعیت است.
1864
01:37:09,127 --> 01:37:12,174
باز هم خشونتی است که اعمال شده،
1865
01:37:12,304 --> 01:37:13,871
در این مورد علیه یک نفر،
1866
01:37:14,002 --> 01:37:17,657
اما با این وجود، به خاطر جایگاه او بسیار نمادین است.
1867
01:37:17,788 --> 01:37:21,139
و عاملان جنایت، بار دیگر،
1868
01:37:21,270 --> 01:37:24,664
برای خشونتی که مرتکب شدهاند بازخواست نمیشوند.
1869
01:37:26,666 --> 01:37:29,669
من سالها وفادارانه به ایالات متحده خدمت کردم،
1870
01:37:29,800 --> 01:37:31,889
و به ندرت لحظهای پیش میآمد
1871
01:37:32,020 --> 01:37:33,804
که با سیاستهای آمریکا مخالف باشم.
1872
01:37:33,935 --> 01:37:36,807
مواردی بود، اما فقط در آخرین مأموریتم،
1873
01:37:36,938 --> 01:37:40,028
وقتی به عنوان سفیر به ارمنستان فرستاده شدم،
1874
01:37:40,158 --> 01:37:42,291
با موضوعی روبرو شدم
1875
01:37:42,421 --> 01:37:46,382
که آنقدر هولناک بود
1876
01:37:46,512 --> 01:37:50,952
که خودم را در حال سرپیچی از سیاست دولت خودم یافتم؛
1877
01:37:51,082 --> 01:37:53,563
چیزی که هرگز نمیخواستم انجام دهم،
1878
01:37:53,693 --> 01:37:56,871
برایش برنامهای نداشتم و از انجامش لذتی نمیبردم.
1879
01:37:57,001 --> 01:37:58,829
شش ماه از مأموریتم گذشته بود،
1880
01:38:00,960 --> 01:38:00,918
که برای صحبت با مراکز مختلف
1881
01:38:01,049 --> 01:38:05,705
جمعیت ارامنه به ایالات متحده دعوت شدم.
1882
01:38:05,836 --> 01:38:09,448
و در «واترتاون» ماساچوست، کسی از من پرسید:
1883
01:38:09,579 --> 01:38:13,975
«چطور است که من هیچ عمو، عمه، دایی یا خالهای ندارم،
1884
01:38:14,105 --> 01:38:16,542
و نمیدانم پدربزرگ و مادربزرگم چه کسانی بودند؟
1885
01:38:16,673 --> 01:38:18,327
چطور چنین چیزی ممکن است؟»
1886
01:38:18,457 --> 01:38:22,940
خب این مرا در یک دوراهی بسیار بسیار سخت قرار داد،
1887
01:38:23,071 --> 01:38:26,335
چون به هر حال، سفیر آمریکا وظیفه دارد
1888
01:38:26,465 --> 01:38:29,468
سیاستهای دولت متبوعش را اجرا کند.
1889
01:38:29,599 --> 01:38:32,428
اما دولت آمریکا، به خاطر ملاحظاتِ
1890
01:38:32,558 --> 01:38:36,127
مربوط به متحد ما در ناتو، یعنی ترکیه، نوعی --
1891
01:38:36,258 --> 01:38:37,912
حتی اسمش را سیاست هم نمیگذارم --
1892
01:38:38,042 --> 01:40:42,525
یک تابو داشت؛ یک تابوی مطلق و کامل
1893
01:42:655 --> 01:38:45,920
درباره گفتن یا انجام هر کاری
1894
01:38:46,050 --> 01:38:48,444
در مورد این واقعه تاریخی.
1895
01:38:48,574 --> 01:38:51,490
آیا باید از این سوال طفره میرفتم،
1896
01:38:51,621 --> 01:38:53,579
یا طوری جواب میدادم
1897
01:38:53,710 --> 01:38:56,104
که عمیقاً گمراهکننده باشد،
1898
01:38:56,234 --> 01:39:00,412
یا باید تابویی را که میدانستم وجود دارد میشکستم،
1899
01:39:00,543 --> 01:39:04,416
و سعی میکردم دربارهاش حرف بزنم و با عواقبش روبرو شوم؟
1900
01:39:04,547 --> 01:39:07,550
و پاسخ شما چه بود؟
خب، من گفتم:
1901
01:39:07,680 --> 01:39:10,118
«بله، من معتقدم که آن یک نسلکشی بود.»
1902
01:39:10,248 --> 01:39:13,904
بعد از اینکه به ارمنستان برگشتم، در همان روز اول،
1903
01:39:14,035 --> 01:39:15,993
یک تلگراف از طرف کاندولیزا رایس
1904
01:39:16,124 --> 01:39:18,343
روی میزم بود؛ در واقع دو تلگراف --
1905
01:39:18,474 --> 01:39:22,173
یکی شامل متنِ عذرخواهیای بود
1906
01:39:22,304 --> 01:39:25,829
که باید فوراً صادر میکردم
1907
01:39:25,960 --> 01:39:27,396
و روی وبسایت میگذاشتم،
1908
01:39:27,526 --> 01:39:30,442
و دیگری در واقع دستور میداد که
1909
01:39:30,573 --> 01:39:34,142
از وزارت امور خارجه عذرخواهی کرده و کارم را توضیح دهم.
1910
01:39:34,272 --> 01:39:37,058
تعجب میکنم که شما برای آن موضوع عذرخواهی کردید.
1911
01:39:38,363 --> 01:39:41,976
چارهای نداشتم. دستور داشتم که این عذرخواهی را صادر کنم.
1912
01:39:42,106 --> 01:39:46,719
اما، در آن تلگرافِ دیگر به وزارت امور خارجه،
1913
01:39:46,850 --> 01:39:50,419
من در مورد ماهیت و اصلِ موضوع عذرخواهی نکردم.
1914
01:39:50,549 --> 01:39:52,377
پاسخ آنها چه بود؟
1915
01:39:52,508 --> 01:39:55,163
پاسخ تقریباً این بود:
1916
01:39:55,293 --> 01:39:57,426
«شما سفیر ایالات متحده هستید،
1917
01:39:57,556 --> 01:40:00,429
و حتی اگر در حمام هم نشسته باشید،
1918
01:40:00,559 --> 01:40:03,780
آنچه میگویید باید همان سیاستِ رسمی آمریکا باشد.»
1919
01:40:05,173 --> 01:40:06,696
کمی تندتر و صریحتر از این بود،
1920
01:40:06,826 --> 01:40:09,699
اما اساسِ حرفشان همین بود.
1921
01:41:179 --> 01:40:13,442
فکر میکنم کوتاهی دولت ایالات متحده
1922
01:40:13,572 --> 01:40:18,012
در بهرسمیت شناختنِ واقعیت اخلاقیِ محضِ
1923
01:40:18,142 --> 01:40:19,404
نسلکشی ارمنیان،
1924
01:40:19,535 --> 01:40:23,104
نشاندهنده یک اقدام بسیار غمانگیز از روی بزدلی است.
1925
01:40:23,234 --> 01:40:25,541
از بیرون، اگر از خودتان بپرسید
1926
01:40:25,671 --> 01:40:28,892
که چطور قدرتمندترین کشور جهان
1927
01:40:29,023 --> 01:40:32,939
میتواند در برابر یک مسئله اخلاقیِ اینچنینی کوتاه بیاید،
1928
01:40:33,070 --> 01:40:35,420
واقعاً آن را کاملاً مایه شگفتی میبینید.
1929
01:40:35,551 --> 01:40:36,813
برای کسانی از شما که مطلع نیستید،
1930
01:40:36,943 --> 01:40:41,209
نسلکشیای وجود داشت که واقعاً
1931
01:41:339 --> 01:40:43,124
علیه مردم ارمنی به وقوع پیوست.
1932
01:40:44,168 --> 01:40:45,909
این یکی از آن موقعیتهایی است
1933
01:40:46,040 --> 01:40:50,174
که در آن شاهد انکاری مداوم
1934
01:40:50,305 --> 01:40:52,220
از سوی دولت ترکیه
1935
01:40:52,350 --> 01:40:54,352
و دیگران بودهایم که مدعیاند چنین اتفاقی نیفتاده است.
1936
01:40:55,266 --> 01:40:58,574
این موضوع به یک نقطه ضعف دیپلماتیک تبدیل شده است.
1937
01:40:58,704 --> 01:41:00,489
چه رئیسجمهور اوباما،
1938
01:41:00,619 --> 01:41:03,753
چه رئیسجمهور کلینتون، یا اولین بوشِ رئیسجمهور،
1939
01:41:03,883 --> 01:41:05,929
همه آنها قبل از اینکه رئیسجمهور شوند،
1940
01:41:06,060 --> 01:41:08,584
گفتند که نسلکشی ارمنیان را بهرسمیت خواهند شناخت.
1941
01:41:08,714 --> 01:41:10,238
اما به محض اینکه رئیسجمهور شدند،
1942
01:41:10,368 --> 01:41:12,718
متوجه فشاری شدند که بر این کشور وارد میشود
1943
01:41:12,849 --> 01:41:14,807
تا از آن واژه استفاده نکند.
1944
01:41:14,938 --> 01:41:17,593
بنابراین، اساساً ترکیه قادر است
1945
01:41:17,723 --> 01:41:19,073
قدرتمندترین فرد را سانسور کند،
1946
01:41:19,203 --> 01:41:21,205
نه فقط در این کشور، بلکه در کل جهان.
1947
01:41:21,988 --> 01:41:24,252
اگر به نقشه نگاه کنید، همه چیز کاملاً روشن میشود
1948
01:41:24,382 --> 01:41:26,428
که ترکیه (از نظر موقعیت) چیست.
1949
01:41:26,558 --> 01:41:29,518
پایگاههای شنود و پایگاههای نیروی هوایی ترکیه و غیره
1950
01:41:29,648 --> 01:41:32,086
درست آنجا هستند، متصل به --
1951
01:41:32,216 --> 01:41:34,088
منظورم این است که هر زمان بخواهید چیزی به روسیه،
1952
01:41:34,218 --> 01:41:38,092
افغانستان، یا به سمت پایین به عراق یا ایران بفرستید،
1953
01:41:38,222 --> 01:41:40,920
ترکیه را آنجا دارید تا عملیات را از آنجا آغاز کنید.
1954
01:41:52,193 --> 01:41:56,893
ترکیه نفوذِ ژئوپلیتیک فوقالعادهای
1955
01:41:57,023 --> 01:41:59,939
بر اروپا و بر ایالات متحده دارد
1956
01:42:00,070 --> 01:42:01,985
و در واقع، تا جایی که من میبینم،
1957
01:42:02,116 --> 01:42:04,857
هیچ زمانی بیشتر از الان نبوده است.
1958
01:42:05,641 --> 01:42:08,818
اروپا بر خود میلرزد
1959
01:42:08,948 --> 01:42:11,473
و نگرانِ جریانِ پناهندگان
1960
01:42:11,603 --> 01:42:13,779
از سوریه از طریق خاک ترکیه است
1961
01:42:13,910 --> 01:42:17,566
و درمانده است که ترکیه به کنترل آن وضعیت کمک کند.
1962
01:42:17,696 --> 01:42:20,090
و تا زمانی که آنها چنین قدرتی دارند،
1963
01:42:20,221 --> 01:42:24,964
اساساً میتوانند هر شرطی را که بخواهند تحمیل کنند.
1964
01:42:26,444 --> 01:42:28,533
یک استدلال اخلاقی هرگز نباید تحتالشعاعِ
1965
01:42:28,664 --> 01:42:31,014
نگرانیهای ژئوپلیتیک قرار بگیرد، میدانید؟
1966
01:42:31,145 --> 01:42:34,757
چیزی مثل یک نسلکشی هرگز نباید مورد مذاکره قرار گیرد،
1967
01:42:34,887 --> 01:42:37,368
هرگز نباید برای هیچکس سرمایه سیاسی باشد،
1968
01:42:37,499 --> 01:42:41,764
چون این کار ما را به سطحی فراتر از انسانیت تنزل میدهد.
1969
01:42:47,073 --> 01:42:49,685
گنجاندن داستان «موسی داغ» در این فیلم چقدر برایتان اهمیت داشت؟
1970
01:42:49,815 --> 01:42:51,165
میدانید، برای صحبت کردن
1971
01:42:51,295 --> 01:42:53,210
درباره نسلکشی، لزوماً نیازی به
1972
01:42:53,341 --> 01:42:55,691
آوردن ماجرای «موسی داغ» نبود.
1973
01:42:55,821 --> 01:42:57,736
مشابه فیلم «هتل رواندا»، شما داستانی میخواهید
1974
01:42:57,867 --> 01:43:00,391
که بر روح انسانی، پایداری،
1975
01:43:00,522 --> 01:43:03,394
نبرد نیکی علیه بدی و توانایی انسان
1976
01:43:03,525 --> 01:43:06,484
برای ایستادگی در برابر آن تمرکز کند.
1977
01:43:06,615 --> 01:43:08,399
و فکر میکنم «موسی داغ» قطعاً تجسمِ اینهاست.
1978
01:43:08,530 --> 01:43:10,401
و صرفاً از نظر دراماتیکِ روایت،
1979
01:43:10,532 --> 01:43:12,403
برای من واضح بود که باید نشان دهید
1980
01:43:12,534 --> 01:43:13,796
این فقط داستان مردمی نبود که به سمت بیابان
1981
01:43:13,926 --> 01:43:16,538
رانده و قتلعام میشدند؛
1982
01:43:16,668 --> 01:43:19,280
مردمی هم بودند که در برابر آن ایستادند و پیروز شدند.
1983
01:43:19,410 --> 01:43:23,414
وقتی از این تپه بالا میآیید، این گودیِ کوه است.
1984
01:43:23,545 --> 01:43:25,024
این آخرین پناهگاه شماست، و بین آن دو قله
1985
01:43:23,545 --> 01:43:25,024
دریای مدیترانه قرار دارد.
متوجهم.
1986
01:43:25,155 --> 01:43:26,504
ما قرار است دریا را آنجا قرار دهیم.
1987
01:43:26,635 --> 01:43:28,202
میفهمم.
1988
01:43:28,332 --> 01:43:32,206
اگر ملتی با تاریخ خودش روبرو نشود،
1989
01:43:32,336 --> 01:43:36,601
نمیتواند یک جامعه دموکراتیک باشد.
1990
01:43:37,863 --> 01:43:41,127
دولت ترکیه روشنفکران خودش را آزار میدهد،
1991
01:43:41,258 --> 01:43:43,478
چون ایالات متحده از آنها حمایت میکند.
1992
01:43:43,608 --> 01:43:46,698
دولت ترکیه نسلکشی ارمنیان را انکار میکند
1993
01:43:46,829 --> 01:43:50,615
و افرادی مثل من و دیگران را تحت تعقیب قرار میدهد،
1994
01:43:50,746 --> 01:43:53,227
چون روی حمایت دولت ایالات متحده حساب کردهاند.
1995
01:43:53,357 --> 01:43:54,967
و ایالات متحده اشتباه بزرگی مرتکب میشود
1996
01:43:55,098 --> 01:43:58,101
که به منافع و سیاستهای امنیتی خودش آسیب میزند.
1997
01:43:58,232 --> 01:44:01,887
اگر از من بپرسید، اگر میخواهید یوگسلاوی را درک کنید،
1998
01:44:02,018 --> 01:44:07,458
اگر میخواهید رواندا یا هر فاجعه انسانی دیگری را
1999
01:44:07,589 --> 01:44:11,027
که امروزه در حال وقوع است بفهمید،
2000
01:44:11,157 --> 01:44:12,724
باید واقعاً به نسلکشی ارمنیان هم نگاهی بیندازید.
2001
01:44:12,855 --> 01:44:16,511
شما نمونهای کوچک از کلِ مفهوم نسلکشی را
2002
01:44:16,641 --> 01:44:20,428
در آن منطقه و در آن زمان خواهید دید.
2003
01:44:29,350 --> 01:44:32,178
بدون روبرو شدن با تاریخ،
2004
01:44:32,309 --> 01:44:35,094
و بدون پذیرش خطاهای تاریخی،
2005
01:44:35,225 --> 01:44:38,794
ثبات در منطقه برقرار نخواهد شد.
2006
01:44:38,924 --> 01:44:43,059
مشکل اصلی در خاورمیانه، «اعتماد» است.
2007
01:44:43,189 --> 01:44:46,541
تاریخ متعلق به گذشته نیست.
2008
01:44:46,671 --> 01:44:50,109
در خاورمیانه، گذشته تمام نشده است.
2009
01:44:50,240 --> 01:44:52,677
گذشته، همان زمانِ حال است.
2010
01:44:52,808 --> 01:44:55,550
اعرب، کردها و ارمنیها،
2011
01:44:55,680 --> 01:45:00,076
همگی از دریچه تاریخ به یکدیگر نگاه میکنند.
2012
01:45:02,426 --> 01:45:04,950
آنها هنوز ترکها را
2013
01:45:05,081 --> 01:45:08,563
به عنوان قاتلانِ سال ۱۹۱۵ میبینند.
2014
01:45:08,693 --> 01:45:13,219
تا زمانی که ترکیه نقش خود را در گذشته نپذیرد،
2015
01:45:13,350 --> 01:45:16,092
نمیتوان به ثبات در منطقه دست یافت.
2016
01:45:25,841 --> 01:45:28,409
خب جو، در آخرین روز حضورت در مادرید چه حسی داری؟
2017
01:45:34,415 --> 01:45:37,853
امروز کار تمام است. پایان فیلمبرداری.
2018
01:45:37,983 --> 01:45:40,725
بسیار خب بچهها، لطفاً آن پشت به کارگرها کمک کنید.
2019
01:45:40,856 --> 01:45:44,599
بسیار خب، داریم تمرین میکنیم.
2020
01:45:44,729 --> 01:45:46,992
به من بگو امروز دقیقاً چه اتفاقی میافتد؛
2021
01:45:47,123 --> 01:45:49,647
چون این آخرین باری است که میتوانم بپرسم «امروز چه خبر است؟»
2022
01:45:49,778 --> 01:45:51,214
این...
2023
01:45:52,737 --> 01:45:56,306
«آنا» و «میکائیل» در هتل ارمنی با هم بودهاند،
2024
01:45:56,437 --> 01:45:59,396
و حالا او برمیگردد تا تکلیفش را با «کریس» روشن کند.
2025
01:45:59,527 --> 01:46:03,269
کریس در حال ارسال گزارش تلگرافی به نیویورک است
2026
01:46:03,400 --> 01:46:06,142
درباره پیادهروی مرگ و جنایاتی که دیده است.
2027
01:46:06,272 --> 01:46:09,145
بسیار خب، شروع میکنیم. دوربینها حرکت.
2028
01:46:10,494 --> 01:46:12,453
و... حرکت!
2029
01:46:13,410 --> 01:46:14,716
«کودک خردسالی سعی کرد او را بلند کند،
2030
01:46:14,846 --> 01:46:16,544
و در حالی که او روی آن جاده خاکی افتاده بود،
2031
01:46:16,674 --> 01:46:21,200
یک سرباز سوارهنظام ترک از راه رسید و با یک شلیک
2032
01:46:21,331 --> 01:46:24,029
جانش را گرفت.» بنویس!
2033
01:46:24,160 --> 01:46:25,161
بنویس!
2034
01:46:26,510 --> 01:46:27,685
فکر میکنی وقتی فیلمت اکران شود،
2035
01:46:27,816 --> 01:46:29,557
دولت ترکیه چه واکنشی نشان خواهد داد؟
2036
01:46:29,687 --> 01:46:31,254
واضح است که با آن موافق نخواهند بود.
2037
01:46:31,385 --> 01:46:35,432
آنها هیچچیز نتوانسته از این باور تکانشان دهد که:
2038
01:46:35,563 --> 01:46:38,740
«اوه، این نسلکشی نبود؛ اتفاقات بد برای همه میافتد.»
2039
01:46:38,870 --> 01:46:40,655
آنها به زور حتی همین را میپذیرند،
2040
01:46:40,785 --> 01:46:46,400
اما هرگز قبول نمیکنند که برنامهریزی یا دستورات دولتی پشت این کار بوده است.
2041
01:46:46,530 --> 01:46:49,446
ما مجبوریم از ملتها التماس کنیم
2042
01:46:49,577 --> 01:46:52,623
تا نسلکشی را بهرسمیت بشناسند.
2043
01:46:52,754 --> 01:46:55,887
من ۱۱ نفر از اعضای خانوادهام را از دست دادم،
2044
01:46:56,018 --> 01:46:59,761
و حالا باید التماس کنم تا مردم حرفم را باور کنند.
2045
01:46:59,891 --> 01:47:02,328
این چیزی است که بیشتر از همه آدم را میرنجاند.
2046
01:47:02,459 --> 01:47:04,940
آقای مایرز، نیویورک منتظر است.
آنا.
2047
01:47:05,070 --> 01:47:06,158
باید بریم، کریس.
2048
01:47:06,289 --> 01:47:09,771
آنا!
آقای مایرز، نیویورک. تماسمون قطع میشه.
2049
01:47:12,948 --> 01:47:15,603
«مردان ارمنی در روستاهایشان قتلعام میشوند.
2050
01:47:15,733 --> 01:47:19,781
زنان و کودکانشان به بیابان رانده میشوند تا کشته شوند!»
2051
01:47:19,911 --> 01:47:21,565
این را بفرست!
2052
01:47:21,696 --> 01:47:24,612
سربازان ترک لباسهایمان را گرفتند.
2053
01:47:24,742 --> 01:47:28,006
جواهراتمان را بردند. از ما دزدی کردند. ما را کشتند.
2054
01:47:28,137 --> 01:47:29,443
به زنان تجاوز کردند.
2055
01:47:29,573 --> 01:47:33,229
من هنوز هم بعد از این همه سال کابوس میبینم.
2056
01:47:33,359 --> 01:47:34,926
بسیار خب، کات! (قطع)
2057
01:47:35,057 --> 01:47:36,450
این آدمها خیلی زیادی --
2058
01:47:36,580 --> 01:47:37,842
چه حسی داری از اینکه
اون شخصی هستی که
2059
01:47:37,973 --> 01:47:39,365
داره داستانی رو
به گوش دنیا میرسونه
2060
01:47:39,496 --> 01:47:41,933
که اینقدر زیاد سرکوب شده؟
2061
01:47:42,064 --> 01:47:44,327
میدونی، این یک
چالش ترسناکه.
2062
01:47:45,197 --> 01:47:47,722
مسئولیتِ
روایت کردن اون داستان
2063
01:47:47,852 --> 01:47:50,594
و بهخصوص در مواجهه با
جوامع ارمنیهای دور از وطن (دیاسپورا)
20464
01:47:50,725 --> 01:47:52,857
در سراسر جهان و اینکه این کار
چه معنایی برای اونها خواهد داشت
2065
01:47:52,988 --> 01:47:54,990
و باز کردنِ بابِ
بحث و گفتگو درباره این موضوع
2066
01:47:55,120 --> 01:47:57,340
و امیدوارم، پایان دادن به
این ماجرایِ...
2067
01:47:57,471 --> 01:47:59,821
"آیا نسلکشی اتفاق افتاد یا نه؟"
2068
01:47:59,951 --> 01:48:01,953
منظورم اینه که، روحِ
تمام ملت ارمنی
2069
01:48:02,084 --> 01:48:03,389
از این زخم سوخته.
2070
01:48:03,520 --> 01:48:05,696
و برای همین، آره،
امیدوارم از پسش براومده باشیم.
2071
01:48:05,827 --> 01:48:07,045
چقدر به پایان کار مونده؟
2072
01:48:07,176 --> 01:48:09,657
اوه، خیلی نزدیکیم.
فقط چند لحظه.
2073
01:48:09,787 --> 01:48:12,007
همینطوره. لحظاتی دیگر.
در واقع، فقط چند ثانیه.
2074
01:48:12,703 --> 01:48:16,620
هی!
2075
01:48:16,751 --> 01:48:20,319
کاری که ما اینجا با هم انجام دادیم
یک اتفاق تاریخیه.
2076
01:48:20,450 --> 01:48:23,714
مردم در آینده برمیگردن و
این فیلم رو میبینن و میگن:
2077
01:48:23,845 --> 01:48:28,023
"این همون اتفاقیه که در سالهای
۱۹۱۵ و ۱۹۱۶ در ترکیه رخ داد."
2078
01:48:28,153 --> 01:48:31,069
و ما با تمام صداقت تلاش کردیم
تا اون داستان رو روایت کنیم.
2079
01:48:31,200 --> 01:48:33,419
کِرک کِرکوریان در خواستهاش
2080
01:48:33,550 --> 01:48:37,162
برای ساختن این فیلم تزلزلناپذیر بود.
2081
01:48:37,293 --> 01:48:43,125
اون الان خیلی افتخار میکرد،
روز ۷۲ از ۷۲ روز که فیلمبرداری تموم شد،
2082
01:48:43,255 --> 01:48:45,257
و نتیجه بهتر از اون چیزیه
که هرگز تصور میکردیم.
2083
01:48:45,388 --> 01:48:47,521
این مسیرِ آسونی نبود،
2084
01:48:47,651 --> 01:48:50,306
اما همه ما بخشی از اون هستیم،
2085
01:48:50,436 --> 01:48:51,873
تکتکِ شما.
2086
01:48:52,003 --> 01:48:53,918
برید و این داستان رو تعریف کنید.
2087
01:48:54,049 --> 01:48:55,920
داستان رو برای
بقیه دنیا تعریف کنید.
2088
01:48:56,921 --> 01:48:59,228
وقتی فیلم میسازید،
یک خانواده تشکیل میدید.
2089
01:48:59,358 --> 01:49:03,188
و من عمیقاً سپاسگزارم.
و همهتون رو دوست دارم.
2090
01:49:03,319 --> 01:49:04,189
ممنونم.
2091
01:49:10,195 --> 01:49:12,197
خیلی، خیلی غمانگیزه.
2092
01:49:13,372 --> 01:49:14,765
متاسفم. معذرت میخوام.
2093
01:49:14,896 --> 01:49:18,160
دیگه واقعاً نمیتونم ادامه بدم.214990
Can't find what you're looking for?
Get subtitles in any language from opensubtitles.com, and translate them here.
Afrikaans
Akan
Albanian
Amharic
Arabic
Armenian
Azerbaijani
Basque
Belarusian
Bemba
Bengali
Bihari
Bosnian
Breton
Bulgarian
Cambodian
Catalan
Cebuano
Cherokee
Chichewa
Chinese (Simplified)
Chinese (Traditional)
Corsican
Croatian
Czech
Danish
Dutch
English
Esperanto
Estonian
Faroese
Finnish
Galician
Georgian
German
Greek
Guarani
Haitian Creole
Hausa
Hawaiian
Hebrew
Hmong
Hungarian
Icelandic
Indonesian
Irish
Italian
Japanese
Kazakh
Kinyarwanda
Kirundi
Kongo
Korean
Krio (Sierra Leone)
Kurdish
Kyrgyz
Laothian
Latin
Latvian
Lithuanian
Luganda
Luo
Luxembourgish
Macedonian
Malagasy
Malay
Maltese
Maori
Mauritian Creole
Moldavian
Mongolian
Myanmar (Burmese)
Montenegrin
Nepali
Norwegian
Pashto
Polish
Portuguese (Brazil)
Portuguese (Portugal)
Quechua
Romanian
Romansh
Russian
Samoan
Scots Gaelic
Serbian
Sesotho
Setswana
Seychellois Creole
Shona
Sindhi
Sinhalese
Slovak
Slovenian
Somali
Spanish
Swedish
Tajik
Thai
Tigrinya
Tonga
Turkish
Turkmen
Ukrainian
Uzbek
Vietnamese
Welsh
Wolof