Would you like to inspect the original subtitles? These are the user uploaded subtitles that are being translated:
1
00:00:15,000 --> 00:00:17,333
Ja, ik ben hier nu. Sorry.
2
00:00:18,791 --> 00:00:20,229
Dit is niet live, toch?
3
00:00:20,666 --> 00:00:23,833
Nog niet.
- Want dit ding zit los.
4
00:00:31,791 --> 00:00:36,250
Je staat op het punt
om de Amerikaanse muziekwereld...
5
00:00:36,375 --> 00:00:38,583
een heel nieuwe invalshoek te geven.
6
00:00:38,708 --> 00:00:40,541
Toch?
- Ik hoop het.
7
00:00:42,833 --> 00:00:44,174
Klonk ik nerveus?
8
00:00:44,300 --> 00:00:45,375
Niet te geloven.
9
00:00:45,500 --> 00:00:49,125
Ik blijf achter woorden haken,
ik probeer ze te vertalen...
10
00:00:49,333 --> 00:00:50,583
Hoe...
- Het was prima.
11
00:00:50,708 --> 00:00:52,108
Was dat oké?
- Prima.
12
00:00:55,500 --> 00:00:57,000
Ze gaan er nog een doen.
13
00:00:57,875 --> 00:01:00,208
Ik begon op m'n zesde te zingen.
14
00:01:00,333 --> 00:01:03,833
Ik zong voor de familie
en op familiebijeenkomsten.
15
00:01:03,958 --> 00:01:09,083
M'n vader moest onze familieleden dwingen
om naar ons te luisteren.
16
00:01:10,375 --> 00:01:12,083
En we werkten zo hard.
17
00:01:12,208 --> 00:01:15,708
Het was zwaar, en om nu
te zien dat het ergens toe leidt...
18
00:01:15,833 --> 00:01:18,250
dat we succes hebben, is spannend.
19
00:01:18,791 --> 00:01:23,500
Het is meeslepend,
wat er allemaal in m'n leven gebeurt.
20
00:01:28,666 --> 00:01:31,750
Als kind was ik heel verlegen.
21
00:01:31,875 --> 00:01:37,250
Ik had een fase dat ik het wel wilde,
maar ik dacht: Wat zullen ze denken?
22
00:01:38,416 --> 00:01:42,250
En we hebben veel meegemaakt
om te komen waar we nu zijn.
23
00:01:44,166 --> 00:01:46,458
Ik had nooit verwacht hier te zijn.
24
00:01:46,958 --> 00:01:49,666
En dat zoveel mensen naar ons luisteren.
25
00:01:50,375 --> 00:01:52,875
Maar hier zijn we, 14 jaar later.
26
00:01:59,666 --> 00:02:03,541
De Spaanstalige gemeenschap
werd lang genegeerd, of erger...
27
00:02:03,666 --> 00:02:06,083
maar dat lijkt te veranderen.
28
00:02:20,833 --> 00:02:27,166
Selena Quintanilla is onze grote trots,
en de koningin van de Tejano-muziek.
29
00:02:28,291 --> 00:02:33,166
Ze was een baken van hoop
en mogelijkheden voor een generatie.
30
00:02:34,083 --> 00:02:36,750
Ze overwon alle obstakels.
31
00:02:36,875 --> 00:02:40,458
De seksediscriminatie,
de Mexicaans-Amerikaanse discriminatie.
32
00:02:40,583 --> 00:02:42,541
De obstakels van de industrie.
33
00:02:42,666 --> 00:02:45,291
Hoe gaat het, Houston, Texas?
34
00:02:48,041 --> 00:02:49,583
Heel erg bedankt.
35
00:03:15,666 --> 00:03:19,333
Veel latino's of hispanics
zijn nu trotser op hun cultuur.
36
00:03:20,041 --> 00:03:24,083
Daarom groeien ze.
Ik denk dat de muziek zal blijven groeien.
37
00:03:26,833 --> 00:03:30,083
En jij loopt voorop in die groei.
38
00:03:30,208 --> 00:03:34,458
Ik zou graag met de eer strijken,
maar het is teamwork.
39
00:03:34,583 --> 00:03:38,375
M'n broer is producer.
M'n vader is de manager.
40
00:03:38,500 --> 00:03:40,916
En m'n zus is de drummer van de band.
41
00:03:41,041 --> 00:03:43,416
Het is een familieaangelegenheid.
- Ja.
42
00:03:52,166 --> 00:03:53,708
Veel mensen vragen me:
43
00:03:53,833 --> 00:03:56,750
'Hoe hou je het vol
om met je familie te werken?'
44
00:03:56,875 --> 00:04:00,208
We houden van en respecteren elkaar,
buiten de muziek om.
45
00:04:00,333 --> 00:04:04,750
Dat is een van de sleutels tot ons succes.
Samen staan we sterk.
46
00:04:04,875 --> 00:04:07,791
Niet veel mensen houden dat zo lang vol.
47
00:04:23,000 --> 00:04:26,375
Je geniet van het leven.
- Altijd al, maar nu nog meer.
48
00:04:28,416 --> 00:04:32,875
Selena y Los Dinos bouwt
een muzikaal imperium op, na jaren...
49
00:04:37,666 --> 00:04:41,708
De samensmelting van culturen,
latino en Amerikaans.
50
00:04:41,833 --> 00:04:43,750
Ze werd aanbeden door miljoenen.
51
00:04:43,875 --> 00:04:47,666
Selena was de eerste ster
van een biculturele gemeenschap.
52
00:04:47,791 --> 00:04:51,375
Ze werd een belangrijke figuur
in het Amerikaanse entertainment.
53
00:04:51,500 --> 00:04:54,416
Wat en wie ze was,
wat ze voor de mensen betekende.
54
00:04:54,541 --> 00:04:56,916
Houston, Texas
55
00:04:59,708 --> 00:05:02,250
en onze broeders uit Mexico
56
00:05:02,375 --> 00:05:06,250
Ons succes, en wat er rondom ons gebeurt,
is heel spannend.
57
00:05:07,208 --> 00:05:09,458
Ik zou graag internationaal groeien.
58
00:05:09,583 --> 00:05:11,333
Laat je horen.
59
00:05:11,458 --> 00:05:13,375
De groep wereldberoemd maken.
60
00:05:14,541 --> 00:05:16,083
Maar met meer energie.
61
00:05:16,208 --> 00:05:20,000
Het wordt hard werken,
maar ik ben er klaar voor.
62
00:05:44,958 --> 00:05:48,833
Ik heb altijd gezegd
dat muziek net een drugsverslaving is.
63
00:05:48,958 --> 00:05:52,916
Je raakt er verslaafd aan.
Als het eenmaal in je systeem komt...
64
00:05:54,083 --> 00:05:56,125
blijft dat je hele leven zo.
65
00:05:59,291 --> 00:06:03,666
Ik ben Abraham Quintanilla Junior.
Hier komt m'n familie.
66
00:06:04,416 --> 00:06:06,916
Dit is m'n mooie vrouw.
67
00:06:08,708 --> 00:06:12,291
Marcella Quintanilla.
Ze is wat verlegen, maar...
68
00:06:14,125 --> 00:06:18,458
Dit is Selena Quintanilla, de kleinste.
Zij is de kleine coyote.
69
00:06:18,958 --> 00:06:23,375
Suzette Quintanilla.
En m'n zoon A.B., Abraham de derde.
70
00:06:24,416 --> 00:06:26,125
Toen ik hem ontmoette...
71
00:06:27,000 --> 00:06:31,166
wist ik niet dat hij een zanger was.
72
00:06:34,458 --> 00:06:37,396
Ik kwam er pas achter
toen we al getrouwd waren.
73
00:06:38,583 --> 00:06:45,333
Toen ik rond de 15 jaar oud was,
sloot ik me aan bij een groep, The Dino's.
74
00:06:45,458 --> 00:06:49,833
Alle liedjes namen we op in het Engels.
75
00:06:50,333 --> 00:06:55,041
We kenden niet één Spaans liedje.
Dat was best gênant.
76
00:06:55,166 --> 00:06:59,791
Omdat Spaans m'n moedertaal was,
ook al ben ik hier geboren.
77
00:07:01,041 --> 00:07:04,250
Ik ben opgegroeid
in een tijd van segregatie.
78
00:07:04,375 --> 00:07:06,458
Wij zijn een groep die vindt...
79
00:07:06,583 --> 00:07:09,250
dat we zijn behandeld
als tweederangsburgers.
80
00:07:09,375 --> 00:07:10,583
We willen graag...
81
00:07:10,708 --> 00:07:14,083
Ik weet nog
dat we in een club zouden spelen.
82
00:07:14,208 --> 00:07:18,583
De eigenaar was een anglo.
En een hele groep Mexicanen komt binnen.
83
00:07:18,708 --> 00:07:20,291
Hij was verrast.
84
00:07:20,416 --> 00:07:23,250
Hij zegt: 'Hé, wat moeten jullie hier?'
85
00:07:23,791 --> 00:07:25,791
We zeiden: 'Wij zijn The Dinos.'
86
00:07:26,833 --> 00:07:29,833
Hij dacht dat The Dinos
een Italiaanse groep was.
87
00:07:30,291 --> 00:07:34,958
Hij zei: 'Kunnen jullie buiten wachten?'
En gaf me vervolgens vijf dollar.
88
00:07:35,875 --> 00:07:39,000
Hij wees ons af omdat we Mexicanen waren.
89
00:07:39,500 --> 00:07:42,958
Dus ik dacht: Als we
succes wilden hebben...
90
00:07:43,083 --> 00:07:46,500
moeten we spelen
voor Mexicaans-Amerikanen.
91
00:07:46,625 --> 00:07:49,708
Toen richtten we ons volledig
op Tejano-muziek.
92
00:07:57,041 --> 00:08:02,125
De groep werd populair,
en we speelden overal in de VS.
93
00:08:03,000 --> 00:08:05,625
Ik kreeg A.B., en Abraham was op tournee.
94
00:08:05,750 --> 00:08:10,750
Hij was vaak een week weg,
soms twee weken, soms een maand.
95
00:08:11,250 --> 00:08:12,650
Dat was zwaar.
96
00:08:13,125 --> 00:08:14,625
Toen Suzette werd geboren...
97
00:08:14,750 --> 00:08:17,916
bracht hij me naar het ziekenhuis
en nam afscheid...
98
00:08:18,041 --> 00:08:21,083
omdat hij naar een optreden moest.
99
00:08:21,208 --> 00:08:25,875
Soms als ik thuiskwam,
herkende A.B. me niet.
100
00:08:26,458 --> 00:08:30,583
Hij was bang voor me.
Toen ging ik nadenken, en zei ik:
101
00:08:31,583 --> 00:08:32,983
'Ik moet stoppen.'
102
00:08:33,541 --> 00:08:35,208
CHEMIEBEDRIJF DOW
PRESENTEERT
103
00:08:35,333 --> 00:08:38,791
Ethyleen, elektriciteit,
kalkovens, magnesium, broom.
104
00:08:38,916 --> 00:08:42,541
Ik nam ontslag
en verhuisde naar Lake Jackson, Texas.
105
00:08:42,666 --> 00:08:44,854
Ging aan de slag voor Dow Chemical.
106
00:08:45,750 --> 00:08:49,916
Dat was zwaar,
want ik kon moeilijk accepteren...
107
00:08:50,500 --> 00:08:52,625
dat dat nu m'n leven was.
108
00:09:02,416 --> 00:09:08,583
Een paar jaar later
voelde Marcella iets in haar lichaam.
109
00:09:08,708 --> 00:09:11,291
Een vrouw voelt zoiets. Ze was zwanger.
110
00:09:11,875 --> 00:09:14,916
Er werd een meisje geboren,
maar we hadden geen naam.
111
00:09:15,041 --> 00:09:18,375
Een dame in het ziekenhuis
zei tegen Marcella:
112
00:09:18,500 --> 00:09:22,625
'Als ik een meisje had gekregen,
had ik haar Selena genoemd.'
113
00:09:23,125 --> 00:09:26,688
Ik zei: 'Mooie naam.'
Die hoor je niet vaak bij Mexicanen.
114
00:09:26,875 --> 00:09:32,125
Ik zocht hem op. Het is een Griekse naam,
en het betekent 'maangodin'.
115
00:09:32,875 --> 00:09:36,250
Ik kwam altijd thuis
voordat Marcella begon met koken.
116
00:09:36,375 --> 00:09:39,500
Dan speelde ik wat op m'n gitaar.
117
00:09:39,625 --> 00:09:42,666
En op een dag kwam Selena,
die toen zes was...
118
00:09:42,791 --> 00:09:45,125
naast me zitten en begon ze te zingen.
119
00:09:45,250 --> 00:09:48,958
Toen besefte ik:
'Meid, jij hebt talent voor zingen.'
120
00:09:49,083 --> 00:09:50,483
Vier.
121
00:10:04,375 --> 00:10:08,791
Haar talent was ongelooflijk.
122
00:10:09,500 --> 00:10:11,625
Zelfs toen ze nog heel jong was.
123
00:10:19,250 --> 00:10:21,875
Ik kocht wat instrumenten.
124
00:10:22,375 --> 00:10:24,625
Een basgitaar voor m'n zoon, A.B.
125
00:10:24,750 --> 00:10:26,583
Ik deed hem om, met zo'n band.
126
00:10:26,708 --> 00:10:30,041
En ik pakte de basgitaar
en keek in de spiegel.
127
00:10:30,166 --> 00:10:34,541
En ik dacht: Ja, jij wordt een rockster.
Ooit word jij een rockster.
128
00:10:37,625 --> 00:10:41,625
Toen zeiden ze: 'Wie gaat er dan drummen?'
129
00:10:41,750 --> 00:10:46,000
En m'n vader zei:
'We hebben nog één kind over.'
130
00:10:46,125 --> 00:10:48,875
Hij keek me aan en zei:
'Suzette gaat drummen.'
131
00:10:49,000 --> 00:10:54,125
Ik zei: 'Wacht, wat? Nee, pap.'
132
00:10:54,250 --> 00:10:58,000
Haal de drummer. Ik wil de drummer.
- De drummer moet lachen.
133
00:10:59,470 --> 00:11:00,666
Oké.
134
00:11:00,791 --> 00:11:04,541
Nu hebben we de gitarist,
de drummer en de zanger.
135
00:11:04,666 --> 00:11:06,375
Ik heb een groep.
136
00:11:07,916 --> 00:11:10,708
Als kind wil je buitenspelen
met je vrienden.
137
00:11:10,833 --> 00:11:15,708
En papa dwong ons elke dag
om 15 minuten te oefenen.
138
00:11:15,833 --> 00:11:18,916
We gilden en schreeuwden. We huilden.
139
00:11:27,500 --> 00:11:28,938
Het was niet makkelijk.
140
00:11:29,916 --> 00:11:31,316
Ik was streng.
141
00:11:31,916 --> 00:11:33,316
Je moet het leren.
142
00:11:34,083 --> 00:11:36,708
Ik zag een weg terug naar de muziekwereld.
143
00:11:37,416 --> 00:11:40,083
Toen begonnen de wielen weer te draaien.
144
00:11:42,041 --> 00:11:44,791
Helemaal geen ervaring in de horeca.
145
00:11:45,416 --> 00:11:48,375
We kochten een ruimte, een grote ruimte.
146
00:11:49,291 --> 00:11:52,041
Ik was opgetogen toen we open gingen.
147
00:11:52,625 --> 00:11:54,000
Het was wat anders.
148
00:11:54,125 --> 00:11:58,166
Ik maakte een kleine dansvloer
en een klein podium.
149
00:11:58,291 --> 00:12:00,291
Daar speelden m'n kinderen.
150
00:12:00,416 --> 00:12:03,791
Mensen stonden op
en dansten op de dansvloer.
151
00:12:04,500 --> 00:12:07,208
Hij zag potentie in ons, denk ik.
152
00:12:07,333 --> 00:12:13,708
Hij dacht: Je hebt toch ook de Jacksons?
Ik ga de Mexicaanse Jacksons maken.
153
00:12:14,208 --> 00:12:16,083
Ik ging naar de middelbare.
154
00:12:16,208 --> 00:12:19,541
We moesten spelen in het weekend,
dat was heel gênant.
155
00:12:19,666 --> 00:12:22,500
Selena vond het geweldig,
want zij kreeg fooi.
156
00:12:22,625 --> 00:12:26,083
Zij vond het allemaal prachtig.
157
00:12:26,625 --> 00:12:31,291
Het is veel werk.
Maar ik vind het heel leuk.
158
00:12:32,291 --> 00:12:34,916
Het was een prachtige tijd in ons leven.
159
00:12:36,166 --> 00:12:40,833
Jammer genoeg
stopten ze met boren naar olie...
160
00:12:40,958 --> 00:12:43,333
en de economie daar...
161
00:12:44,784 --> 00:12:45,833
Totaal ingestort.
162
00:12:45,958 --> 00:12:48,875
Door de lage olieprijs
loont het niet om te boren.
163
00:12:49,000 --> 00:12:54,458
De oliehandel en zijn arbeiders
gaan een moeizame periode in.
164
00:12:54,583 --> 00:12:58,333
We probeerden vol te houden
en het restaurant open te houden.
165
00:12:58,458 --> 00:13:01,875
Maar we moesten het sluiten.
166
00:13:02,875 --> 00:13:07,041
Dat had natuurlijk
ook gevolgen voor ons huis.
167
00:13:07,166 --> 00:13:09,250
We raakten ons huis kwijt.
168
00:13:09,875 --> 00:13:13,750
Uiteindelijk moesten we verhuizen.
169
00:13:14,500 --> 00:13:18,833
Ik had alles geïnvesteerd
in het restaurant, en ik was blut.
170
00:13:20,875 --> 00:13:25,625
Marcella zei:
'We moeten naar de voedselbank.'
171
00:13:26,458 --> 00:13:30,208
We liepen naar binnen.
Het was er heel druk.
172
00:13:30,333 --> 00:13:34,583
Een grote, zware vrouw
zag Selena zodra we binnenliepen.
173
00:13:34,708 --> 00:13:38,166
Ze zei: 'Kijk, dat meisje
zingt in het restaurant.'
174
00:13:38,291 --> 00:13:42,541
Toen ze dat zei, stond ik stil en zei:
'We zijn niet op de juiste plek.'
175
00:13:42,666 --> 00:13:46,916
Ik draaide me om en liep weg.
Ik zei: 'Ik ga niet terug.'
176
00:13:47,041 --> 00:13:49,000
HIER MELDEN
WERKZOEKENDEN
177
00:13:49,125 --> 00:13:53,166
Abrahams volgende idee
was naar Corpus Christi te verhuizen...
178
00:13:53,750 --> 00:13:56,416
en bij m'n oom Hector in te trekken.
179
00:13:59,500 --> 00:14:06,208
We woonden met 13 in één huis,
wat een absurd idee is.
180
00:14:06,333 --> 00:14:09,000
Dat was een zware tijd.
Ik weet het nog goed.
181
00:14:09,125 --> 00:14:12,166
Je kon papa en mama horen praten
in de andere kamer.
182
00:14:12,291 --> 00:14:15,833
Je voelt het aan
als je ouders gestrest zijn.
183
00:14:16,958 --> 00:14:18,833
We raakten alles kwijt.
184
00:14:18,958 --> 00:14:23,291
Het was lang heel moeilijk
om eten op tafel te zetten.
185
00:14:24,750 --> 00:14:28,625
Het waren moeilijke tijden.
Dat zal ik niet ontkennen.
186
00:14:28,750 --> 00:14:30,583
Ik kon hier geen baan vinden.
187
00:14:31,166 --> 00:14:32,541
Ik zei tegen Marcella:
188
00:14:32,666 --> 00:14:36,729
'Het enige andere wat ik kan, is muziek.
Ik ga optredens regelen.'
189
00:14:44,583 --> 00:14:48,708
Volgens mij was papa dakloos
toen hij nog heel jong was.
190
00:14:49,208 --> 00:14:51,166
Dat wilde hij niet voor ons.
191
00:14:56,541 --> 00:14:59,416
Ze begonnen er goed in te worden.
192
00:15:00,458 --> 00:15:02,083
Dat vonden de mensen leuk.
193
00:15:03,500 --> 00:15:07,916
Dus ik wist dat ze iets bijzonders hadden.
194
00:15:09,041 --> 00:15:14,791
Selena was een attractie op zichzelf.
Zij was de ster.
195
00:15:23,083 --> 00:15:24,083
Dank u wel.
196
00:15:24,583 --> 00:15:28,833
Hallo, Abraham de Derde.
Hoe gaat het, jongen?
197
00:15:30,250 --> 00:15:34,041
Wat vind je van de reünie?
- Leuk, hoor.
198
00:15:34,625 --> 00:15:38,166
Zijn jullie klaar
om wat voor ons te spelen?
199
00:15:38,291 --> 00:15:39,791
We gaan ons best doen.
200
00:15:40,291 --> 00:15:43,125
Vind je het leuk om te doen?
- Ja.
201
00:15:44,791 --> 00:15:48,708
Ik vind het een interessante hobby.
- Oké, dank jullie wel.
202
00:15:48,833 --> 00:15:55,250
En hier is ook Suzette Quintanilla.
Wil je iets zeggen, Suzette?
203
00:15:57,000 --> 00:15:59,666
Nee.
- Je zei niets, Suzette.
204
00:15:59,791 --> 00:16:01,583
Je giechelde alleen.
205
00:16:03,458 --> 00:16:07,291
Nu gaan we met Selena praten.
In welke groep zit je, Selena?
206
00:16:07,416 --> 00:16:08,816
Groep zeven.
207
00:16:11,250 --> 00:16:16,166
En vertel eens hoe oud je bent
en waarom je graag in de band speelt.
208
00:16:17,666 --> 00:16:22,541
Ik ben tien en ik speel graag
in de band vanwege het geld.
209
00:16:23,250 --> 00:16:24,650
O, echt?
210
00:16:25,041 --> 00:16:27,583
Verdien je goed?
- Ja.
211
00:16:28,083 --> 00:16:29,483
Goed zo.
212
00:16:30,458 --> 00:16:34,708
Ga je zo iets voor ons zingen?
- Ja.
213
00:16:47,041 --> 00:16:50,875
We moesten van papa
allemaal Mexicaanse liedjes leren.
214
00:16:51,000 --> 00:16:54,916
Spaanse liedjes, langzame nummers.
215
00:16:55,666 --> 00:16:59,916
Ik snapte er niks van.
216
00:17:00,416 --> 00:17:05,250
Ik had helemaal geen connectie
met m'n latino-achtergrond.
217
00:17:05,375 --> 00:17:06,833
LAKE JACKSON ATLETIEKCLUB
218
00:17:06,958 --> 00:17:11,291
Toen ze jong waren,
leerden ze alleen Engels te spreken.
219
00:17:11,416 --> 00:17:14,375
We spraken bijna nooit Spaans thuis.
220
00:17:15,291 --> 00:17:17,416
Waar we opgroeiden, in Lake Jackson...
221
00:17:17,541 --> 00:17:21,166
was er geen grote
Mexicaans-Amerikaanse gemeenschap.
222
00:17:21,708 --> 00:17:25,916
In Corpus was het anders.
Iedereen sprak Spaans.
223
00:17:26,041 --> 00:17:28,229
Ik begreep niet eens wat ze zeiden.
224
00:17:28,708 --> 00:17:31,500
Wij hoorden helemaal nooit Spaans.
225
00:17:32,000 --> 00:17:36,125
Er waren veel Engelstalige acts
zoals Taste of Honey, The Eagles.
226
00:17:36,250 --> 00:17:37,500
Men at Work, Duran Duran.
227
00:17:37,625 --> 00:17:40,208
Van Halen was dé band.
228
00:17:45,375 --> 00:17:48,500
Al die coole muziek. Dát wilde ik spelen.
229
00:17:49,875 --> 00:17:56,416
Maar het leek m'n vader beter
om meer Spaanse muziek te doen, Tejano.
230
00:17:56,541 --> 00:18:00,708
Tejano betekent muziek uit gebied,
het Amerikaanse zuidwesten.
231
00:18:00,833 --> 00:18:03,708
Een mix
van Mexicaanse cumbia's en polka's.
232
00:18:03,833 --> 00:18:08,458
Dat soort liedjes, gemengd met elementen
van Amerikaanse rock, pop en country.
233
00:18:08,583 --> 00:18:11,333
Die combinatie
maakt Tejano tot wat het is.
234
00:18:17,791 --> 00:18:20,833
Je kunt er niet omheen
dat we Mexicanen zijn.
235
00:18:21,916 --> 00:18:24,333
Ook al zijn we aan deze kant geboren.
236
00:18:25,291 --> 00:18:29,875
We worden overal in Texas
omringd door deze muziek.
237
00:18:30,000 --> 00:18:33,313
En als je ermee kunt verdienen,
wordt het een bedrijf.
238
00:18:46,208 --> 00:18:49,208
Toen ik begon, had ik niks te kiezen.
239
00:18:49,791 --> 00:18:54,708
Alle nummers gingen langs m'n vader.
Hij koos Tejano-muziek voor ons.
240
00:19:02,041 --> 00:19:05,541
Ik weet nog dat ik dacht:
hoezo doen we Tejano-muziek?
241
00:19:05,666 --> 00:19:09,750
En papa zei, kort gezegd:
242
00:19:09,875 --> 00:19:15,541
'Daar kunnen we meer mee verdienen
en we kunnen vaker optreden.'
243
00:19:16,791 --> 00:19:22,958
Dus dat was het plan.
We gingen meer Tejano-muziek spelen.
244
00:19:23,083 --> 00:19:25,041
Dus gingen we weer aan de bak...
245
00:19:25,166 --> 00:19:28,958
op zoek naar muzikanten
om Los Dinos weer op te bouwen.
246
00:19:30,333 --> 00:19:33,708
Toen ze me benaderden in 1983,
kende ik ze niet.
247
00:19:36,458 --> 00:19:42,208
Het betaalde niet veel in het begin,
maar ik was 21. Ik woonde thuis.
248
00:19:46,208 --> 00:19:49,458
Selena was toen zo'n 12 jaar oud.
249
00:19:50,000 --> 00:19:51,958
Suzette was 16, denk ik.
250
00:19:52,666 --> 00:19:54,125
Het waren nog kinderen.
251
00:20:05,041 --> 00:20:08,333
Ik weet nog dat Ricky,
bij onze eerste ontmoeting...
252
00:20:08,458 --> 00:20:11,708
niet zo onder de indruk was van de band.
253
00:20:11,833 --> 00:20:16,541
Suzette en Selena
waren aan het dollen tijdens de repetitie.
254
00:20:16,666 --> 00:20:19,416
We waren bij de Boys & Girls Club...
255
00:20:19,541 --> 00:20:23,458
en Selena en ik renden rond,
door het dolle heen.
256
00:20:24,458 --> 00:20:25,858
We waren erg jong.
257
00:20:26,458 --> 00:20:31,666
M'n vader schreeuwde, we kregen ruzie.
Dus dat was vast overweldigend.
258
00:20:31,791 --> 00:20:33,191
Kun jij dit?
259
00:20:33,500 --> 00:20:37,375
Had je dat shirt niet gisteren aan?
- Nou, en?
260
00:20:37,500 --> 00:20:38,875
Goor. Je bent goor.
261
00:20:39,000 --> 00:20:42,583
Jouw shirt is al een week niet gewassen.
- Echt wel.
262
00:20:42,708 --> 00:20:46,166
Was jij je ondergoed elke dag?
- Nee.
263
00:20:47,583 --> 00:20:49,083
Ik draag elke dag andere.
264
00:20:49,208 --> 00:20:51,708
Ze draagt bruin ondergoed,
dan kan ze het aan houden.
265
00:20:51,833 --> 00:20:53,233
Hou op.
266
00:20:55,083 --> 00:20:57,833
Ik ben moe.
- Kom hier, schatje.
267
00:21:12,416 --> 00:21:14,416
We reisden steeds meer.
268
00:21:14,958 --> 00:21:18,416
We traden op op vrijdagen,
zaterdagen en zondagen.
269
00:21:18,541 --> 00:21:24,583
Selena miste vaak school
omdat ze dan te moe was.
270
00:21:24,708 --> 00:21:27,000
Hoe houd je je schoolwerk bij?
271
00:21:28,083 --> 00:21:32,958
Ik zit nog wel op school,
maar ik ga niet naar de openbare school.
272
00:21:33,083 --> 00:21:38,166
Ik krijg huiswerk vanuit Chicago.
Ik doe examen bij de American School.
273
00:21:38,291 --> 00:21:39,375
Ik heb geen leraar.
274
00:21:39,500 --> 00:21:43,000
Ik doe alles alleen
en stuur het op met de post.
275
00:21:43,125 --> 00:21:48,333
Hoe vind je dat? Is dat beter?
Of zou je liever terug naar school gaan?
276
00:21:48,458 --> 00:21:51,458
Ik mis het wel,
want ik zie m'n vrienden weinig.
277
00:21:51,583 --> 00:21:54,958
Maar het is wel beter,
want er is minder afleiding...
278
00:21:55,083 --> 00:21:56,541
dan er op school is.
279
00:21:56,666 --> 00:21:58,833
Je kent het wel.
280
00:22:00,833 --> 00:22:04,250
Hoe behandelen je vrienden je?
281
00:22:05,166 --> 00:22:07,833
Eerlijk gezegd
heb ik niet zoveel vrienden dat...
282
00:22:07,958 --> 00:22:14,208
Ik ga niet echt naar de film of zo.
Ik ben voornamelijk met m'n familie, en...
283
00:22:15,500 --> 00:22:20,333
Ik heb vrienden, maar die zijn op school.
Ik zie ze nooit omdat ik niet ga.
284
00:22:20,458 --> 00:22:23,125
Dat contact is wat verwaterd, dus...
285
00:22:23,625 --> 00:22:26,416
Toen ik op school zat,
waren ze heel aardig.
286
00:22:27,000 --> 00:22:32,291
Muziek is echt werk, hè?
- Ja, zeker. Ik zie het als werk.
287
00:22:32,416 --> 00:22:36,291
Ik word ervoor betaald.
Niemand in onze familie heeft een baan.
288
00:22:36,416 --> 00:22:41,291
Wij moeten ervan leven.
Daarom is het zo belangrijk voor ons.
289
00:22:41,416 --> 00:22:44,500
De belangrijkste reden
dat we in deze business zitten...
290
00:22:44,625 --> 00:22:48,041
is dat we het leuk vinden.
En we leven er ook van.
291
00:23:05,291 --> 00:23:08,083
Je moet offers brengen
om vooruit te komen.
292
00:23:09,708 --> 00:23:14,291
Ik heb veel van m'n kindertijd verloren
omdat ik professioneel reisde.
293
00:23:15,458 --> 00:23:19,000
Je kunt niet gaan spelen.
Je bent altijd aan het werk.
294
00:23:19,125 --> 00:23:22,000
Maar als je zo jong bent,
begrijp je dat niet.
295
00:23:22,125 --> 00:23:26,583
Maar als ik nu naar m'n leven kijk,
ben ik m'n vader dankbaar.
296
00:23:33,125 --> 00:23:36,458
Je hebt iemand nodig die het vak kent.
297
00:23:37,125 --> 00:23:39,166
Die ervaring had hij al.
298
00:23:39,291 --> 00:23:43,708
Hij wist wat hij moest doen
met hun talent.
299
00:23:44,875 --> 00:23:50,166
Ik ging met Selena naar San Antonio,
naar Cara Records.
300
00:23:50,666 --> 00:23:52,416
'Cara' betekent gezicht.
301
00:23:53,541 --> 00:23:59,041
Eerst waren ze sceptisch,
omdat het een jong meisje was.
302
00:24:00,083 --> 00:24:03,291
Ik zei: 'Laten we het eens proberen.'
303
00:24:04,000 --> 00:24:05,625
We namen een nummer op.
304
00:24:09,541 --> 00:24:12,875
Toen hij het nummer hoorde, zei hij: 'Hé.'
305
00:24:14,125 --> 00:24:15,688
'Geef eens een contract.'
306
00:24:16,458 --> 00:24:18,458
En hij contracteerde Selena.
307
00:24:24,416 --> 00:24:27,791
Ik werkte voor de eigenaar
van de studio, Manny Guerra.
308
00:24:28,291 --> 00:24:32,583
Een van de eerste artiesten
die hij contracteerde, was Selena.
309
00:24:34,708 --> 00:24:41,125
Dat was het begin van een lange reis.
310
00:24:45,125 --> 00:24:49,625
Ten eerste was hun jeugd
iets wat hen bijzonder maakte.
311
00:24:49,750 --> 00:24:51,291
Het waren nog kinderen.
312
00:24:51,916 --> 00:24:54,541
Maar volwassen musici met jaren ervaring...
313
00:24:54,666 --> 00:24:58,125
konden niet wat Selena
en haar band konden.
314
00:24:58,250 --> 00:25:01,958
Ik dacht: 'Zo, die kinderen kunnen spelen.
Ze zijn echt goed.'
315
00:25:02,083 --> 00:25:06,500
Selena en de Dino's, mooie naam.
Hoe komen jullie aan die naam?
316
00:25:06,625 --> 00:25:09,791
Selena y Los Dinos?
Nou, Selena komt van mij.
317
00:25:09,916 --> 00:25:12,500
Is dat je echte naam?
- Ja. Nee.
318
00:25:12,625 --> 00:25:14,416
Is dat je echte naam?
- Ja.
319
00:25:14,541 --> 00:25:18,041
Is het eigenlijk Sefaina?
- Nee, het is Selena.
320
00:25:18,166 --> 00:25:21,416
En Los Dinos komt van de originele Dinos,
van m'n vader.
321
00:25:21,541 --> 00:25:24,541
Hij was vroeger de zanger.
- Jullie hebben het druk.
322
00:25:24,666 --> 00:25:26,000
Veel steden bezocht?
323
00:25:26,125 --> 00:25:30,083
Dit eerste album, Alpha, is opgenomen
door Manny van GP Productions.
324
00:25:30,208 --> 00:25:32,208
Sindsdien gaat het hard.
325
00:25:33,000 --> 00:25:37,916
Nadat dat album uitkwam,
werd Selena's naam bekend.
326
00:25:38,041 --> 00:25:41,583
Ze creëerde een buzz in de muziekbusiness.
327
00:25:42,458 --> 00:25:48,166
In het begin kwam ze naar de studio
in een oud, blauw Ford-busje...
328
00:25:48,291 --> 00:25:50,416
met een zelfgemaakte trailer...
329
00:25:50,916 --> 00:25:54,750
en hun gezichten
tegen het raam geplakt door de hitte.
330
00:25:54,875 --> 00:25:58,750
Als ze binnenkwamen,
gingen ze op de grond liggen...
331
00:25:58,875 --> 00:26:02,041
omdat er airconditioning was.
Zo begon het.
332
00:26:02,166 --> 00:26:03,566
Is dit leuk genoeg?
333
00:26:04,666 --> 00:26:05,791
Nee.
334
00:26:05,916 --> 00:26:10,333
Ligt die schoenendoos daar?
- Nee. Geen idee, ik hoop het niet.
335
00:26:10,458 --> 00:26:14,375
Met m'n zilveren laarzen en...
- Suzy, liggen haar schoenen daar?
336
00:26:14,500 --> 00:26:16,875
Wat was het moeilijkste voor jou...
337
00:26:17,000 --> 00:26:21,750
de afgelopen twee, drie jaar,
met al die aandacht?
338
00:26:22,250 --> 00:26:26,208
Ik heb er zo van genoten
dat ik de moeilijke dingen vergat.
339
00:26:26,333 --> 00:26:29,541
Ik denk niet...
Elke band heeft zware periodes, maar...
340
00:26:29,666 --> 00:26:31,500
we hadden zoveel plezier.
341
00:26:31,625 --> 00:26:36,416
We genieten ervan,
en de moeilijke dingen zijn we vergeten.
342
00:26:36,958 --> 00:26:42,666
En wat is je grote doel? Heb je dat?
- Een Mercedes-Benz.
343
00:26:47,875 --> 00:26:50,875
Dat is m'n doel.
Iedereen vraagt het. Mercedes-Benz.
344
00:26:51,000 --> 00:26:53,000
Al moet ik erin wonen.
345
00:26:59,083 --> 00:27:00,958
Het was een geweldige tijd.
346
00:27:01,500 --> 00:27:05,000
Onze band was geweldig.
Ze waren als familie voor ons.
347
00:27:05,583 --> 00:27:07,875
Iedereen was cool.
348
00:27:08,416 --> 00:27:11,750
Iedereen was aardig. Iedereen had een rol.
349
00:27:14,250 --> 00:27:19,458
M'n man en de kinderen
waren de kant van de band.
350
00:27:20,833 --> 00:27:23,500
Ik bleef achter de schermen.
351
00:27:24,083 --> 00:27:29,000
Dat is waar je een moeder voor hebt.
Ze naait m'n broek.
352
00:27:29,125 --> 00:27:31,958
Ik was er alleen om m'n gezin te steunen.
353
00:27:32,083 --> 00:27:34,083
Mam.
- Mam.
354
00:27:34,208 --> 00:27:38,083
Zeker als ze je 20 dollar betalen.
- Het was maar een grapje.
355
00:27:38,208 --> 00:27:43,875
Ik herinner me een concert buiten
waarbij Selena's broekrits stuk ging.
356
00:27:44,375 --> 00:27:46,458
Ik moest de rits naaien.
357
00:27:47,083 --> 00:27:52,500
Ik zei: 'Jij kunt voorlopig
niet naar de wc.'
358
00:27:52,625 --> 00:27:57,125
Want ze moest optreden.
Daar moesten we om lachen.
359
00:28:00,416 --> 00:28:01,875
Het was leuk.
360
00:28:02,708 --> 00:28:04,875
Het hele gezin, samen op reis.
361
00:28:06,166 --> 00:28:09,333
Niet: Ik met een heleboel muzikanten.
362
00:28:10,291 --> 00:28:11,833
Maar: Ik met m'n gezin.
363
00:28:13,333 --> 00:28:16,041
Ik kocht een oude bus.
364
00:28:17,250 --> 00:28:21,166
Ik bracht de helft van m'n tijd
onder die bus door, onder het vet.
365
00:28:21,291 --> 00:28:22,875
Hij ging steeds kapot.
366
00:28:27,583 --> 00:28:32,791
Bertha had geen airconditioning.
Alleen de ramen konden een beetje open.
367
00:28:32,916 --> 00:28:35,625
Er was geen luchtcirculatie.
368
00:28:36,500 --> 00:28:41,500
Maar als je vroeger een bus had,
was dat een statussymbool.
369
00:28:41,625 --> 00:28:44,583
Met een bus
ging je grootse dingen tegemoet.
370
00:28:44,708 --> 00:28:48,458
We hadden een bus. Daar gingen we.
Dat dachten we tenminste.
371
00:28:52,250 --> 00:28:53,650
Hoe was het?
372
00:28:57,583 --> 00:28:59,375
Onderweg slaap ik.
373
00:28:59,500 --> 00:29:01,208
Ik ben hyper van het dansen.
374
00:29:01,333 --> 00:29:05,541
Ik word hyper van snoep
en Coca-Cola en zo.
375
00:29:05,666 --> 00:29:08,333
Andere groepen
blijven wakker om te kaarten.
376
00:29:08,458 --> 00:29:11,458
Maar onderweg, overdag,
zodra we in de bus zijn...
377
00:29:11,583 --> 00:29:13,208
valt iedereen in slaap.
378
00:29:14,250 --> 00:29:18,625
M'n moeder zat achterin,
en we praatten over...
379
00:29:19,166 --> 00:29:22,583
alles waar moeders
en dochters over praten.
380
00:29:22,708 --> 00:29:26,750
Over eten, over kleding.
381
00:29:26,875 --> 00:29:31,583
Als Selena naar een show ging,
praatten we over wat ze zou dragen.
382
00:29:38,500 --> 00:29:42,541
Ze had zoveel visie.
Het was niet alleen haar stem.
383
00:29:42,666 --> 00:29:46,916
Het was haar aanwezigheid,
hoe ze zich presenteerde.
384
00:29:47,416 --> 00:29:50,833
Haar outfit was
een belangrijk deel daarvan.
385
00:29:58,750 --> 00:30:02,666
Als ik je straks interview...
386
00:30:02,791 --> 00:30:07,583
Je gaat je nu omkleden
naar iets wat een beetje...
387
00:30:07,708 --> 00:30:09,291
Chiquer.
- Chiquer, toch?
388
00:30:09,416 --> 00:30:11,916
Deze pakken heb jij gemaakt, toch?
389
00:30:12,041 --> 00:30:13,833
Eerst waren ze wit, toch?
390
00:30:13,958 --> 00:30:16,921
Hoe heb je dat aangepakt?
Hoe heb je ze geverfd?
391
00:30:17,047 --> 00:30:18,957
Met verf.
- Ja, maar...
392
00:30:19,083 --> 00:30:21,646
Ik heb er fluoriserende verf op gesmeerd.
393
00:30:22,125 --> 00:30:25,291
En de mensen
die in Mexico naar ons luisteren...
394
00:30:25,416 --> 00:30:27,625
hoe kunnen zij weten hoe je dat deed?
395
00:30:27,750 --> 00:30:29,375
Ze hebben ze geverfd.
396
00:30:31,083 --> 00:30:34,250
Hé, luister.
397
00:30:34,833 --> 00:30:39,250
'Zij hebben...' Wíj hebben ze geverfd.
- Wij hebben ze geverfd.
398
00:30:39,375 --> 00:30:43,288
Kijk, om zo in het Engels te praten...
399
00:30:43,666 --> 00:30:45,583
Ik wist dat het moeilijk zou zijn.
400
00:30:45,708 --> 00:30:51,083
Ik zei tegen meneer Rayas
dat niet iedereen goed Spaans spreekt...
401
00:30:51,208 --> 00:30:53,083
en dan moet ik Engels spreken.
402
00:30:53,208 --> 00:30:55,833
Ik zal het vertalen, oké?
- Oké.
403
00:30:56,500 --> 00:30:59,333
Hoe hebben 'ze' het geverfd?
Is dit beter zo?
404
00:30:59,458 --> 00:31:00,500
Veel beter.
405
00:31:00,625 --> 00:31:04,041
Je zei niks.
- Omdat jij steeds praat.
406
00:31:04,166 --> 00:31:07,916
Terugkijkend zie ik dat er,
omdat ze het gezicht van de band was...
407
00:31:08,041 --> 00:31:12,500
een enorme druk op haar stond
als er interviews gegeven moesten worden...
408
00:31:12,625 --> 00:31:14,375
zeker in het Spaans.
409
00:31:14,875 --> 00:31:19,541
De pers kon zich er niet overheen zetten
dat ons Spaans niet zo vloeiend was.
410
00:31:19,666 --> 00:31:22,833
Het was de vraag
of ze je zouden accepteren.
411
00:31:27,125 --> 00:31:32,541
Selena voelde aan:
ik moet vloeiend Spaans spreken.
412
00:31:32,666 --> 00:31:36,916
Ik moet dit echt leren
zodat we verder kunnen komen.
413
00:31:37,625 --> 00:31:40,666
Ze wilde voorbereid zijn
als ze interviews deed.
414
00:31:41,541 --> 00:31:43,166
Ze werkte heel hard.
415
00:31:43,708 --> 00:31:48,000
M'n vader begon ons te onderwijzen
in Spaanse muziek, en de betekenis.
416
00:31:48,125 --> 00:31:52,813
Was je maar opgegroeid met Spaans.
Was je maar deel van die cultuur geweest.
417
00:31:53,041 --> 00:31:54,916
Jullie show wordt steeds beter.
418
00:31:55,041 --> 00:31:58,666
Vorige keer gaven jullie
een geweldige show. Gefeliciteerd.
419
00:31:58,916 --> 00:32:02,083
Hoe lang is jullie nieuwe album nu uit?
420
00:32:02,208 --> 00:32:06,083
Drie weken?
- Zoiets. Ik voel dat ook. Laatst...
421
00:32:06,208 --> 00:32:11,833
Ze vragen me niks omdat ik niks weet.
Ik pak gewoon m'n koffers en zing.
422
00:32:11,958 --> 00:32:16,375
Ik begon te merken
dat mensen gefascineerd waren door Selena.
423
00:32:16,958 --> 00:32:20,250
Overal waar ze speelde,
was het uitverkocht.
424
00:32:26,166 --> 00:32:31,708
Het werd bekend dat Selena mensen trok.
425
00:32:34,166 --> 00:32:37,250
En we reisden door de Verenigde Staten.
426
00:32:44,291 --> 00:32:46,166
Het is hard werken.
427
00:32:47,083 --> 00:32:48,875
En het is erg zwaar.
428
00:32:49,000 --> 00:32:52,708
Je kunt niet zomaar zeggen:
'O, ik ga... Ze gaan sterren worden.'
429
00:32:52,833 --> 00:32:55,833
Nee, daar zit veel werk achter.
430
00:32:55,958 --> 00:32:59,146
Welkom bij
de vijfde jaarlijkse Tejano Music Awards.
431
00:33:03,041 --> 00:33:08,666
Ik wil zeggen dat ik, als burgemeester,
overweldigd ben, en trots...
432
00:33:08,791 --> 00:33:14,750
op waar dit voor staat. Ieder van ons,
wij Mexicanen, Mexicaans-Amerikanen...
433
00:33:14,875 --> 00:33:17,375
steunen deze grote inspanning...
434
00:33:17,500 --> 00:33:20,750
om het talent te vieren
van de Chicano-gemeenschap.
435
00:33:20,875 --> 00:33:23,000
Chicano-muziek.
436
00:33:23,125 --> 00:33:26,041
Gefeliciteerd allemaal. Dank u wel.
437
00:33:27,083 --> 00:33:28,625
De Tejano Music Awards...
438
00:33:28,750 --> 00:33:32,250
was een geweldige award show,
omdat het onze muziek vierde.
439
00:33:32,375 --> 00:33:35,000
De genomineerden
voor vrouwelijke vocalist van het jaar:
440
00:33:35,125 --> 00:33:36,625
Selena Quintanilla.
441
00:33:36,750 --> 00:33:39,833
Het was zo cool.
Daar komt een jong meisje...
442
00:33:39,958 --> 00:33:43,375
die aandacht trekt
en voor het eerst genomineerd wordt.
443
00:33:43,500 --> 00:33:45,291
Zijn jullie er klaar voor?
444
00:33:45,916 --> 00:33:47,375
Laura Canales.
445
00:33:47,500 --> 00:33:51,083
WINNAAR VROUWELIJKE VOCALIST
LAURA CANALES
446
00:33:51,208 --> 00:33:54,916
Ik voelde me niet goed bij onze muziek.
We namen zomaar wat op.
447
00:33:55,041 --> 00:33:57,125
Ik had het gevoel...
448
00:33:57,250 --> 00:34:01,541
dat we niet de juiste liedjes hadden
om de markt te veroveren.
449
00:34:01,666 --> 00:34:04,291
Het was alsof we tegen een muur aanliepen.
450
00:34:04,791 --> 00:34:07,000
Genomineerden
voor songwriter van het jaar.
451
00:34:07,125 --> 00:34:12,589
Er was een songwriter
die de hele markt domineerde.
452
00:34:12,715 --> 00:34:13,791
Alles.
453
00:34:13,916 --> 00:34:16,041
De winnaar is Luis Silva.
454
00:34:16,166 --> 00:34:17,500
SONGWRITER VAN HET JAAR
455
00:34:17,625 --> 00:34:19,958
Ik zei: 'Meneer Silva.'
456
00:34:20,083 --> 00:34:21,250
Dank u wel.
457
00:34:21,375 --> 00:34:26,041
'Ik heb die hit niet.
Ik hoop dat u me misschien kunt helpen.'
458
00:34:26,166 --> 00:34:30,958
Hij zei: 'Kom maandag naar m'n kantoor
en ik geef je twee liedjes.'
459
00:34:34,333 --> 00:34:37,083
Ik vertelde het aan m'n vader,
Selena en de rest.
460
00:34:37,208 --> 00:34:43,666
Ik zei: 'Dit is het.'
Nu hebben we het ontbrekende puzzelstukje.
461
00:34:45,208 --> 00:34:48,875
En op woensdagavond
belt z'n secretaresse en zegt:
462
00:34:49,000 --> 00:34:53,708
'U mag die liedjes niet gebruiken.
Hij heeft ze aan iemand anders gegeven.'
463
00:34:55,125 --> 00:35:00,208
Ik had eindelijk een eigen kamer.
Ik ritste mezelf in m'n slaapzak...
464
00:35:00,708 --> 00:35:04,541
en begon te huilen.
Ik begon te huilen van frustratie.
465
00:35:09,125 --> 00:35:13,250
M'n vader zei: 'Pues, A.B.
Luis Silva is een muzikant.'
466
00:35:13,375 --> 00:35:15,375
Ik zei: 'Ja, ik geloof het wel.'
467
00:35:15,916 --> 00:35:18,833
Hij zei: 'Jij toch ook?'
Ik zei: 'Ja?'
468
00:35:20,583 --> 00:35:24,916
Hij zei: 'Wat houdt je tegen
om Luis Silva te zijn, of nog beter?
469
00:35:25,041 --> 00:35:26,441
Wat houdt je tegen?'
470
00:35:28,666 --> 00:35:30,666
Selena's eerste hit was 'Dame Un Beso.'
471
00:35:30,791 --> 00:35:34,625
Het heet 'Dame Un Beso'.
Een groot succes voor Selena y Los Dinos.
472
00:35:34,750 --> 00:35:37,916
Uit Corpus Christi, Texas:
Selena y Los Dinos.
473
00:35:38,041 --> 00:35:39,041
Laat maar horen.
474
00:35:39,541 --> 00:35:44,333
'Dame Un Beso', het liedje.
Ik zat daar met een pen en een blocnote...
475
00:35:44,458 --> 00:35:48,041
te bestuderen wat voor klank
de groepen gebruikten...
476
00:35:48,166 --> 00:35:51,000
welke technieken, hoe ze het speelden.
477
00:35:51,125 --> 00:35:54,000
Toen kon ik
m'n eigen recept maken voor Selena.
478
00:35:54,458 --> 00:35:58,291
Als je een liedje schrijft,
is er meestal een zogenaamde hook.
479
00:35:58,416 --> 00:36:00,208
Dat is een pakkend stukje...
480
00:36:00,333 --> 00:36:03,583
waarvan je weet
dat het in de schijnwerpers komt.
481
00:36:03,708 --> 00:36:05,666
En dat kleine dingetje...
482
00:36:13,958 --> 00:36:19,250
Het voelde alsof we eindelijk
ons eigen ritme vonden, onze groove.
483
00:36:20,458 --> 00:36:23,541
We hadden geweldige muzikanten in de band.
484
00:36:23,666 --> 00:36:27,041
Nu, met 'Dame Un Beso',
hadden we hét nummer.
485
00:36:27,916 --> 00:36:30,354
Ik zei tegen pap: 'We zijn nummer één.'
486
00:36:31,125 --> 00:36:32,525
Hij zei:
487
00:36:33,625 --> 00:36:40,125
'Ik ben blij voor je. Maar iedereen
kan één bestseller schrijven.
488
00:36:40,250 --> 00:36:43,625
Daarna schrijven ze niks meer.
Net zoals jij met liedjes.
489
00:36:43,750 --> 00:36:46,000
Gefeliciteerd. Kun je het nog eens?'
490
00:36:46,916 --> 00:36:48,208
Ik dacht...
491
00:36:48,333 --> 00:36:50,666
Eén, twee, drie, vier.
492
00:36:54,458 --> 00:36:56,791
Ik weet niet wat ik voelde.
493
00:36:57,291 --> 00:37:01,416
Ik wist m'n doel,
wat ik moest doen om daar te komen.
494
00:37:02,000 --> 00:37:05,250
En ik bleef pushen.
495
00:37:11,916 --> 00:37:17,250
Ik wist dat A.B. dat talent had.
Dat zag ik al toen hij nog klein was.
496
00:37:17,375 --> 00:37:20,416
Maar je wilt geen eendagsvlieg zijn.
497
00:37:20,916 --> 00:37:25,333
Veel songwriters schrijven één nummer
en daarna hoor je nooit meer wat.
498
00:37:26,458 --> 00:37:31,833
Dus om daar te blijven,
moet je hits blijven schrijven, niet één.
499
00:37:35,833 --> 00:37:39,791
Als papa er niet was geweest
om me die schoonheid te tonen...
500
00:37:39,916 --> 00:37:46,250
van geconstrueerde muziek,
had ik nooit gedaan wat ik deed.
501
00:37:49,333 --> 00:37:53,333
Het leuke is
dat het nooit om één iemand ging.
502
00:37:53,833 --> 00:37:59,541
We waren een eenheid.
Dat maakte ons zo krachtig.
503
00:38:00,125 --> 00:38:04,375
Selena had een gevaarlijk team.
Een meedogenloos team.
504
00:38:16,291 --> 00:38:18,333
De Texanen hebben gestemd.
505
00:38:25,333 --> 00:38:28,125
VROUWELIJKE VOCALIST VAN HET JAAR
506
00:38:28,250 --> 00:38:32,291
Ik wil iedereen in Texas bedanken...
507
00:38:32,416 --> 00:38:35,229
die ons gesteund heeft,
Selena y Los Dinos.
508
00:38:35,625 --> 00:38:39,458
También wil ik onze producer bedanken,
Manny Guerra van GP Productions.
509
00:38:39,583 --> 00:38:41,541
Hij heeft ons enorm geholpen.
510
00:38:42,291 --> 00:38:44,916
En vooral wil ik bedanken...
511
00:38:45,041 --> 00:38:50,500
de grupo Los Dinos, want zonder hen
was ik niemand geweest.
512
00:38:50,625 --> 00:38:53,458
En als ik win, winnen zij.
513
00:38:53,583 --> 00:38:55,916
En als ze verliezen, ken ik ze niet.
514
00:38:58,333 --> 00:38:59,733
Dank u wel.
515
00:39:01,416 --> 00:39:02,916
Maak je een grapje?
516
00:39:03,875 --> 00:39:05,541
Voordat...
- Hoi, Josie.
517
00:39:05,666 --> 00:39:09,250
Ik zie er niet uit,
maar dit is hoe ik me altijd kleed.
518
00:39:09,375 --> 00:39:10,833
Kom, we gaan.
519
00:39:10,958 --> 00:39:12,166
Dit is mijn kamer.
520
00:39:12,291 --> 00:39:15,958
Het ziet er kaal uit
want ik ben een beetje aan het opknappen.
521
00:39:16,083 --> 00:39:18,000
Ik wil de awards laten zien.
522
00:39:18,583 --> 00:39:19,983
Kom verder.
523
00:39:21,833 --> 00:39:23,875
Dit zijn onze awards.
524
00:39:24,708 --> 00:39:30,666
Deze is van Selena,
voor vrouwelijke vocalist in West Texas.
525
00:39:30,791 --> 00:39:34,625
Deze hier heeft ze gewonnen...
526
00:39:35,291 --> 00:39:38,208
voor vrouwelijke vocalist,
hier in Corpus.
527
00:39:38,333 --> 00:39:40,208
En we hebben deze drie.
528
00:39:40,833 --> 00:39:43,666
En dan laat ik je onze grote award zien.
529
00:39:44,208 --> 00:39:45,608
Hier is-ie.
530
00:39:48,875 --> 00:39:51,125
Deze heeft Selena gewonnen.
531
00:39:52,375 --> 00:39:54,000
Ze kan op zich wel zingen.
532
00:40:04,208 --> 00:40:08,646
Terwijl Selena enorme successen boekte
op de Amerikaanse Tejano-markt...
533
00:40:08,958 --> 00:40:12,896
begon ze net de aandacht te trekken
over de Mexicaanse grens.
534
00:40:16,666 --> 00:40:21,333
Selena trok volle zalen,
overal in de Verenigde Staten.
535
00:40:21,458 --> 00:40:23,875
Maar we zijn van Mexicaanse afkomst.
536
00:40:24,000 --> 00:40:27,625
En ik wilde het in Mexico proberen.
537
00:40:27,750 --> 00:40:30,458
We willen jullie
voorstellen aan een jongedame...
538
00:40:30,583 --> 00:40:37,166
die de award voor vrouwelijke vocalist
van 1986 in de VS gewonnen heeft.
539
00:40:37,291 --> 00:40:41,250
Een van de jeugdgroepen
die naar boven komen borrelen.
540
00:40:41,375 --> 00:40:47,166
Dames en heren, hier is Selena y Los Dinos
uit Corpus Christi, Texas.
541
00:40:47,291 --> 00:40:50,375
Laat maar horen, Selena. Kom op.
542
00:40:51,125 --> 00:40:52,525
Het was eng.
543
00:40:53,291 --> 00:40:56,916
Het was erg intimiderend,
want op dat moment...
544
00:40:57,041 --> 00:41:01,541
was Selena nog Spaans aan het leren,
en ik sprak het helemaal niet.
545
00:41:16,708 --> 00:41:22,541
We waren niet voorbereid op dat publiek.
Het was een heel vreemd gevoel.
546
00:41:23,083 --> 00:41:24,483
Ze snapten het niet.
547
00:41:25,250 --> 00:41:31,250
Ze applaudisseerden uit beleefdheid,
niet omdat ze het zo leuk vonden.
548
00:41:34,333 --> 00:41:39,708
Dit nummer is geschreven
door toetsenist Ricardo Vela.
549
00:41:39,833 --> 00:41:43,541
En m'n broer, Abraham Quintanilla,
op de bas. Het heet 'Dame Un Beso'...
550
00:41:43,666 --> 00:41:46,416
voor iedereen hier vanavond
bij Selena y Los Dinos.
551
00:41:46,541 --> 00:41:48,208
Voor heel Matamoros.
552
00:41:48,875 --> 00:41:52,666
Het was heel gek, alsof we niet
werden geaccepteerd in Mexico...
553
00:41:52,791 --> 00:41:55,000
omdat we geen Spaans spraken.
554
00:41:55,125 --> 00:41:58,875
O, ze denken dat ze anglo zijn.
Ze denken dat ze wit zijn.
555
00:41:59,000 --> 00:42:02,291
Nee, het is niet... Wacht, wat bedoel je?
556
00:42:29,625 --> 00:42:31,375
Ze vonden het niks, man.
557
00:42:31,958 --> 00:42:34,333
Als ze het niet snappen, houdt het op.
558
00:42:35,666 --> 00:42:39,729
Het voelde alsof we die markt
niet binnen kwamen, zoals we wilden.
559
00:42:40,083 --> 00:42:44,250
We hadden een beetje
een minderwaardigheidscomplex.
560
00:42:45,083 --> 00:42:46,708
Gelukkig hadden we Pete.
561
00:42:46,833 --> 00:42:49,625
Ik ben geboren en getogen
in Laredo, Texas.
562
00:42:52,333 --> 00:42:55,708
De VS en Mexico
komen samen op één unieke plek...
563
00:42:55,833 --> 00:42:57,291
en dat is Laredo, Texas.
564
00:42:57,416 --> 00:43:00,125
Dus ik had het voordeel
van Amerikaans zijn...
565
00:43:00,250 --> 00:43:02,541
en een Mexicaanse afkomst hebben.
566
00:43:07,791 --> 00:43:09,250
Pete Astudillo.
567
00:43:09,375 --> 00:43:12,541
Ik vroeg hem bij de band
omdat hij Spaans sprak.
568
00:43:12,666 --> 00:43:16,625
Hij liet me de invloeden zien
uit Laredo, Texas.
569
00:43:16,750 --> 00:43:18,666
En tegelijkertijd...
570
00:43:18,791 --> 00:43:23,250
kon hij invallen voor Selena,
want we speelden vier avonden per week.
571
00:43:23,375 --> 00:43:27,125
Ik zette hem op het podium,
en hij was er goed in.
572
00:43:36,166 --> 00:43:39,875
En niet alleen in zingen,
hij was een geweldige songwriter.
573
00:43:40,875 --> 00:43:44,875
Als hij er niet was geweest,
had ik nooit geweten wat cumbia was.
574
00:43:46,500 --> 00:43:49,708
Cumbia is een nichtje van salsa.
575
00:43:50,916 --> 00:43:54,958
Het heeft een snel ritme.
Het is vrolijk, uitgelaten.
576
00:43:57,625 --> 00:43:59,625
Je hoort de connectie met salsa.
577
00:44:04,833 --> 00:44:09,000
Ik wist dat cumbia
belangrijk was in Mexico.
578
00:44:09,500 --> 00:44:14,791
We moesten een goede cumbia hebben
om het Mexicaanse volk te raken.
579
00:44:15,291 --> 00:44:18,291
A.B. zei: 'Zoiets wil ik doen.'
580
00:44:18,416 --> 00:44:21,208
Hij legde het uit in het Engels.
Ik zei: 'Cool, zoiets?'
581
00:44:21,333 --> 00:44:22,484
'Ja, zo.'
582
00:44:22,610 --> 00:44:24,791
We hadden echt goede chemie.
583
00:44:53,333 --> 00:44:54,833
Ik ga dit regisseren.
584
00:44:56,375 --> 00:45:01,250
Misschien. Je doet het prima.
Bovenop wat langer, graag.
585
00:45:04,125 --> 00:45:07,208
Weet je, dit heb ik geleerd
over deze business:
586
00:45:07,708 --> 00:45:11,750
op de juiste plek op het juiste moment
kan er van alles gebeuren.
587
00:45:16,291 --> 00:45:21,458
Zo gebeurde het dat José Behar
van Capitol/EMI Latin de band hoorde.
588
00:45:22,166 --> 00:45:26,729
Hij zei: 'Hé, we hebben jullie gehoord.
We willen wat met jullie regelen.'
589
00:45:28,375 --> 00:45:30,791
En toen tekenden we het contract.
590
00:45:32,000 --> 00:45:35,583
In 1989 ging ze weg
bij Manny's platenmaatschappij...
591
00:45:35,708 --> 00:45:37,521
en tekende een contract...
592
00:45:37,916 --> 00:45:39,500
bij EMI Latin.
593
00:45:50,208 --> 00:45:52,416
Ja, we zijn doorgebroken.
594
00:45:52,541 --> 00:45:55,000
Ja, dat zijn we.
- Ja, schat.
595
00:45:55,125 --> 00:45:56,333
15 SEPTEMBER 1989
596
00:45:56,458 --> 00:45:57,666
14 SEPTEMBER 1989
597
00:45:57,791 --> 00:45:59,125
Laat zien.
598
00:45:59,250 --> 00:46:00,650
Gelukje.
599
00:46:06,041 --> 00:46:07,916
Wat kost deze kamer?
- Veel.
600
00:46:09,000 --> 00:46:11,458
Ik weet nog dat ik dacht...
601
00:46:13,000 --> 00:46:16,291
We hebben geld. O, dit is het.
602
00:46:18,083 --> 00:46:21,041
Ik ben in Long Beach, Californië.
603
00:46:21,666 --> 00:46:24,125
Lifestyles of the Rich and Famous.
604
00:46:24,625 --> 00:46:27,375
Suzy, Ricky, maak een foto van ons.
605
00:46:27,875 --> 00:46:29,666
Kijk, Hollywood.
- Ik?
606
00:46:30,583 --> 00:46:32,166
Neem je eigen camera mee.
607
00:46:34,291 --> 00:46:35,833
Laat Hollywood zien.
608
00:46:38,333 --> 00:46:40,708
Wacht.
- Staat Hollywood erop?
609
00:46:45,875 --> 00:46:48,041
Dat minimaliseren we.
610
00:46:48,166 --> 00:46:51,666
Toen we tekenden bij EMI,
was dat bij de latin-kant...
611
00:46:51,791 --> 00:46:56,458
maar het uiteindelijke doel
was de Engelse kant.
612
00:47:01,083 --> 00:47:05,708
Ik weet niet wat m'n vader dacht,
maar vanaf het begin wilde hij...
613
00:47:05,833 --> 00:47:11,333
oversteken naar Mexicaanse muziek,
maar ook naar de Engelse markt.
614
00:47:24,666 --> 00:47:28,708
Latino-artiesten in de VS
zijn net als ieder ander.
615
00:47:28,833 --> 00:47:34,916
Iedereen droomt van die oversteek.
Je wil zoveel mogelijk mensen bereiken.
616
00:47:35,041 --> 00:47:38,416
Natuurlijk breng je eerst
een hommage aan je afkomst...
617
00:47:38,541 --> 00:47:41,375
maar uiteindelijk
wil je het grote publiek.
618
00:47:56,916 --> 00:48:00,583
Het is opwindend om iets te overwinnen.
619
00:48:00,708 --> 00:48:04,416
Om iets van plan te zijn
en het dan te doen.
620
00:48:04,541 --> 00:48:06,291
Dominga.
621
00:48:06,416 --> 00:48:08,979
Jij moet hem nemen, ik zie hem niet goed.
622
00:48:09,416 --> 00:48:10,979
Het is een beetje mistig.
623
00:48:11,541 --> 00:48:16,208
¿Ya ves? Ze verdient geld.
- Ik moet wel. Ik moet m'n auto betalen.
624
00:48:20,750 --> 00:48:23,458
Je bent zo bezig met wat je doet...
625
00:48:25,250 --> 00:48:27,438
dat ik me niet bewust was van...
626
00:48:27,750 --> 00:48:32,041
dat Selena groter werd
en dat de groep steeds groter werd.
627
00:48:32,625 --> 00:48:34,666
Wauw, het is Selena.
628
00:48:35,375 --> 00:48:36,540
Heel mooi.
629
00:48:36,791 --> 00:48:39,583
Stop, ik wil niet steeds gefilmd worden.
630
00:48:40,166 --> 00:48:41,625
Maar weet je...
631
00:48:41,750 --> 00:48:47,041
succes in deze business wordt gemeten
door hoeveel geld je verdient.
632
00:48:48,000 --> 00:48:49,958
En we verdienden bakken met geld.
633
00:48:50,083 --> 00:48:51,958
Doe open, Marty.
634
00:48:53,833 --> 00:48:56,041
M'n vader werkte aan Bertha.
635
00:48:57,458 --> 00:49:01,708
We kochten een generator.
We bouwden stapelbedden.
636
00:49:02,208 --> 00:49:04,750
Ze was de beste bus ooit.
637
00:49:07,500 --> 00:49:09,666
Dit is wat we zien na een concert.
638
00:49:09,791 --> 00:49:11,583
Moeder, alsjeblieft.
- Heel moe.
639
00:49:11,708 --> 00:49:13,108
Doe niet alsof.
640
00:49:13,500 --> 00:49:18,166
Reizen met Bertha, met de Dinos,
met m'n familie, met iedereen...
641
00:49:19,541 --> 00:49:24,041
Het was prachtig, man.
We hadden de perfecte band.
642
00:49:24,166 --> 00:49:25,566
Filmen jullie?
643
00:49:26,916 --> 00:49:29,083
Hoi, gast. Hé, hoe is het?
644
00:49:29,208 --> 00:49:34,250
De eerste keer dat ik de band ontmoette
was bij een van de repetities.
645
00:49:34,833 --> 00:49:37,416
Het was enorm indrukwekkend, krachtig.
646
00:49:38,041 --> 00:49:43,000
Ik genoot van het geluid.
Het klonk modern voor die tijd, fris.
647
00:49:59,708 --> 00:50:04,083
Chris? Het was niet mijn idee
om hem bij de band te vragen.
648
00:50:05,458 --> 00:50:08,333
A. B. Haalde hem erbij.
649
00:50:09,458 --> 00:50:13,791
Je kunt niet ontkennen
dat hij een geweldige gitarist is.
650
00:50:17,166 --> 00:50:21,416
Ik was een beetje...
Ik denk dat ik het starstruck zou noemen.
651
00:50:22,875 --> 00:50:26,083
Want ze hadden net
getekend bij Capitol EMI.
652
00:50:26,583 --> 00:50:28,750
Dat was natuurlijk indrukwekkend.
653
00:50:29,791 --> 00:50:33,166
Maar eerlijk gezegd
was ik vooral verrast door de kracht...
654
00:50:33,291 --> 00:50:36,125
van de band, de
muziek en het geluid en...
655
00:50:38,416 --> 00:50:39,750
Ik gooide me erin.
656
00:50:39,875 --> 00:50:41,083
Chris.
- Altijd.
657
00:50:41,208 --> 00:50:44,291
Hoe is het om op tournee te zijn?
- Prima.
658
00:50:47,875 --> 00:50:50,541
Eerst gingen we niet veel met elkaar om.
659
00:50:51,166 --> 00:50:55,083
Selena was altijd weg
met Suzette of haar moeder.
660
00:50:55,208 --> 00:50:59,083
Lach, Selena.
Laat Amerika zien hoe je er echt uitziet.
661
00:51:02,041 --> 00:51:03,441
Nee.
662
00:51:03,625 --> 00:51:08,250
Maar we maakten lange busreizen.
663
00:51:09,166 --> 00:51:12,375
Toen raakten zij en ik bevriend.
664
00:51:13,166 --> 00:51:17,125
Altijd als we naast elkaar zaten,
zaten we te praten...
665
00:51:17,250 --> 00:51:20,333
over muziek en films
en dat soort dingen.
666
00:51:21,208 --> 00:51:25,500
Het was cool om te zien
dat ze een normaal iemand was.
667
00:51:25,625 --> 00:51:27,025
Business.
668
00:51:28,500 --> 00:51:30,188
Ze zijn aan het overleggen.
669
00:51:37,708 --> 00:51:40,375
Wacht even. Zie je? Dat bedoel ik. Wacht.
670
00:51:40,875 --> 00:51:42,275
Kijk naar mij.
671
00:51:43,166 --> 00:51:45,750
Veel mensen denken dat ze...
672
00:51:45,875 --> 00:51:51,041
een ontzettend krachtige vrouw was.
673
00:51:51,625 --> 00:51:56,500
Sterk. Maar ze had ook een kwetsbare kant.
674
00:51:57,333 --> 00:52:00,708
Alles wat ze moest dragen...
675
00:52:00,833 --> 00:52:04,541
Dat was zwaar. Vroeg opstaan,
elke avond tot laat werken...
676
00:52:04,666 --> 00:52:07,458
en dat met een lach op haar gezicht.
677
00:52:10,125 --> 00:52:14,083
Dit is alleen de muziek.
Dit lied hebben Selena en ik opgenomen.
678
00:52:46,583 --> 00:52:49,458
Selena, wat doe je
als je niet op tournee bent?
679
00:52:49,875 --> 00:52:54,583
Eens denken.
Uitrusten, tijd thuis doorbrengen.
680
00:52:55,458 --> 00:52:57,375
Ik ontwerp graag kleding.
681
00:52:57,500 --> 00:53:02,083
Ik vind het leuk om sieraden
en riemen en gilets te maken.
682
00:53:02,208 --> 00:53:06,458
Het hangt ervan af, want er zijn
zoveel dingen die ik voor de groep doe...
683
00:53:06,583 --> 00:53:09,375
en ook voor mezelf. De outfits.
684
00:53:09,500 --> 00:53:13,708
Ik heb het jasje, de korte broek,
de handschoen, de tas en het topje.
685
00:53:13,833 --> 00:53:15,083
Dat vind ik leuk.
686
00:53:15,208 --> 00:53:18,833
Dat is ook een droom van me,
een kledingwinkel openen.
687
00:53:18,958 --> 00:53:22,958
Zien we binnenkort
Selena Quintanilla Fashions?
688
00:53:23,083 --> 00:53:24,483
Hopelijk.
689
00:53:30,666 --> 00:53:34,666
Selena was altijd bezig, altijd aan.
690
00:53:35,458 --> 00:53:40,541
Het leven op tournee was best druk,
best hectisch geworden.
691
00:53:44,916 --> 00:53:49,583
Het ontwerpen was iets
waar ze blij van werd.
692
00:53:50,333 --> 00:53:54,541
Ze hield wat tijd vrij, een rustig moment.
693
00:53:54,666 --> 00:53:59,000
Ze pakte haar schetsboek,
en dan ging ze helemaal los.
694
00:53:59,125 --> 00:54:02,750
Een paar van onze concertoutfits
waren door haar ontworpen.
695
00:54:08,500 --> 00:54:14,000
De enige outfit die ik niks vond,
wat met die koeienprint.
696
00:54:15,500 --> 00:54:17,208
Dat was niet mijn idee.
697
00:54:17,333 --> 00:54:20,771
Ze zei: 'We doen een koeienprint, '
en ik zei: 'O, God.'
698
00:54:21,166 --> 00:54:24,625
Maar ze wilde altijd al ontwerpen.
699
00:54:25,666 --> 00:54:29,250
Dus die outfits dragen,
dat hadden we voor haar over.
700
00:54:50,833 --> 00:54:56,500
'Baila Esta Cumbia' was het eerste nummer
dat echt een grote hit werd.
701
00:54:56,625 --> 00:55:00,000
Daarmee begon die hele hype rondom cumbia.
702
00:55:00,125 --> 00:55:02,750
'We hebben meer cumbia's nodig.'
703
00:55:02,875 --> 00:55:06,625
We aarzelden een beetje,
want we zijn geen cumbia-band...
704
00:55:06,750 --> 00:55:08,666
we zijn een Tejano-band.
705
00:55:08,791 --> 00:55:11,666
Maar het label zei:
'Doe er zoveel als je wilt.
706
00:55:11,791 --> 00:55:14,708
Het werkt. Doe waar je zin in hebt.'
707
00:55:15,333 --> 00:55:18,041
Oké Monterrey, ik wil jullie zien klappen.
708
00:55:18,166 --> 00:55:20,208
Iedereen, handen in de lucht.
709
00:55:20,333 --> 00:55:23,958
A.B. had wat kleine aanpassingen
aan de cumbia's gedaan.
710
00:55:24,083 --> 00:55:28,541
Een beetje meer funk,
en ze gingen door het dak.
711
00:55:29,125 --> 00:55:31,500
We herschreven de regels.
712
00:55:31,625 --> 00:55:38,083
En A.B. was onze leider
in de zin dat hij tegen de norm inging.
713
00:55:38,208 --> 00:55:42,416
En Selena ook,
want ze luisterden veel popmuziek.
714
00:55:42,541 --> 00:55:45,041
En we luisterden veel rock-'n-roll.
715
00:55:45,958 --> 00:55:47,896
Daarom werd Selena zo populair.
716
00:55:48,583 --> 00:55:51,083
Ze werd geaccepteerd in andere landen.
717
00:55:52,000 --> 00:55:54,833
De cumbia's waren allemaal grote hits.
718
00:55:55,333 --> 00:55:57,250
Grote hits in de Spaanse wereld.
719
00:55:57,375 --> 00:56:01,583
Je werkt al zo hard.
720
00:56:01,708 --> 00:56:06,750
Serieus, want je bent pas net
aangekomen in de Mexicaanse Republiek.
721
00:56:06,875 --> 00:56:11,916
Ja, we zijn eerlijk gezegd erg verrast
dat het publiek onze muziek leuk vindt.
722
00:56:12,041 --> 00:56:16,666
Vroeger was het moeilijk voor Tejano-bands
om hier in Mexico binnen te komen...
723
00:56:16,791 --> 00:56:20,750
maar nu is het makkelijker,
dankzij het publiek.
724
00:56:27,625 --> 00:56:30,333
Wat vind je zo leuk aan Tejano-muziek?
725
00:56:30,458 --> 00:56:34,333
Eigenlijk echt het ritme.
726
00:56:45,166 --> 00:56:49,333
Het is heel romantische muziek.
Je kunt tegen elkaar aan dansen.
727
00:57:01,958 --> 00:57:04,666
Als je op het podium staat, of op foto's...
728
00:57:04,791 --> 00:57:08,541
verspreid je die energie
als je begint te dansen.
729
00:57:08,666 --> 00:57:11,541
Waar heb je geleerd
om te dansen als je zingt?
730
00:57:11,666 --> 00:57:14,708
Dat kwam door de riem van m'n vader.
731
00:57:16,791 --> 00:57:19,583
Nee, even serieus.
732
00:57:21,000 --> 00:57:24,375
Ik denk dat het komt
doordat ik van m'n werk hou, en...
733
00:57:24,666 --> 00:57:26,833
Ik zit vol energie. En ook...
734
00:57:28,833 --> 00:57:33,166
Het publiek wakkert het aan in me.
Ik hou van de steun.
735
00:57:36,166 --> 00:57:41,750
Haar relatie met haar fans
was het belangrijkste voor haar.
736
00:57:43,625 --> 00:57:49,833
Ze probeerde
authentieker te zijn in interviews.
737
00:57:49,958 --> 00:57:55,000
Want als je, zoals zij,
opgroeit in de business...
738
00:57:55,125 --> 00:57:59,916
dan leer je wat je moet zeggen
en hoe je je moet gedragen en zo.
739
00:58:00,041 --> 00:58:02,083
Maar dan word je meer jezelf...
740
00:58:02,208 --> 00:58:06,250
en wil je iets van je karakter
en je overtuigingen laten zien.
741
00:58:08,375 --> 00:58:10,416
Eens kijken, wie is de playboy?
742
00:58:16,791 --> 00:58:18,791
Arme stakker.
743
00:58:22,041 --> 00:58:25,500
In de Tejano-muziek
was het best moeilijk voor ons...
744
00:58:25,625 --> 00:58:27,458
want ik ben een vrouw.
745
00:58:27,943 --> 00:58:29,000
Hoe heet je?
746
00:58:29,125 --> 00:58:30,208
Eddie.
- Oké, Eddie.
747
00:58:30,333 --> 00:58:34,791
Dit is je acteerdebuut, oké?
748
00:58:34,916 --> 00:58:39,041
Jij bent Eddie, m'n ex-vriendje.
749
00:58:39,166 --> 00:58:43,875
M'n vader had veel problemen
met shows en presentaties.
750
00:58:44,000 --> 00:58:46,625
Veel mannen denken niet dat een vrouw...
751
00:58:46,750 --> 00:58:51,416
het publiek net zo
kan boeien als een man.
752
00:58:51,541 --> 00:58:52,941
Maar...
753
00:58:53,500 --> 00:58:54,900
Dat klopt niet.
754
00:58:56,416 --> 00:58:58,208
Wat dacht je
755
00:59:02,083 --> 00:59:05,625
dat je terug zou komen
756
00:59:05,750 --> 00:59:08,708
en dat ik daar zou zijn
757
00:59:09,750 --> 00:59:16,250
klaar om je te ontvangen
758
00:59:20,166 --> 00:59:21,166
nee, hoor
759
00:59:21,291 --> 00:59:26,000
'Qué creías' werd een beetje
haar oproep naar vrouwen.
760
00:59:27,583 --> 00:59:30,791
Solidariteit, girlpower.
761
00:59:30,916 --> 00:59:35,916
Zo van: Ik zal jullie woordvoerder zijn,
om dapper te zijn, onverschrokken.
762
00:59:36,041 --> 00:59:38,791
Zo van: We hebben geen mannen nodig.
763
00:59:41,000 --> 00:59:43,250
Ironisch genoeg vonden
de mannen het prachtig.
764
00:59:43,375 --> 00:59:48,666
Ze wisten dat een van hen gekozen werd
om met Selena op het podium te staan.
765
00:59:48,791 --> 00:59:51,000
Dacht je dat je een betere liefde
766
00:59:52,708 --> 00:59:54,958
dan de mijne zou vinden
767
00:59:56,500 --> 00:59:58,916
die je gelukkiger zou maken
768
00:59:59,875 --> 01:00:05,916
maar zo simpel is het niet
769
01:00:08,583 --> 01:00:10,958
Beschouw je jezelf als een sterke vrouw?
770
01:00:11,083 --> 01:00:12,083
Ik denk het.
771
01:00:12,583 --> 01:00:15,896
Ik ben dominant en agressief.
- Dominant en agressief?
772
01:00:16,583 --> 01:00:18,541
Je moet wel.
- Waarom?
773
01:00:18,666 --> 01:00:21,125
Er zijn veel mannen in dit vak.
774
01:00:21,250 --> 01:00:26,250
Als je niet voor jezelf opkomt,
walsen ze je plat.
775
01:00:26,375 --> 01:00:30,708
Denk je dat mensen misbruik
van je zouden maken in deze business...
776
01:00:30,833 --> 01:00:33,250
als je geen sterke vrouw was?
777
01:00:33,375 --> 01:00:36,083
Precies. Dat is al gebeurd.
778
01:00:51,833 --> 01:00:54,125
SELENA
WE HOUDEN VAN JE.
779
01:01:04,666 --> 01:01:08,875
Waar haal je die kracht vandaan
die je naar het publiek communiceert?
780
01:01:09,000 --> 01:01:12,291
Nou, behalve van het publiek,
komt het door het eten van...
781
01:01:12,416 --> 01:01:14,375
bonen en tortilla's.
782
01:01:14,500 --> 01:01:15,900
Ja.
783
01:01:16,458 --> 01:01:19,041
En vooral hier in Monterrey: Geit.
784
01:01:21,416 --> 01:01:24,750
De heren zullen me bedanken
als je even een rondje draait.
785
01:01:24,875 --> 01:01:26,750
Ze zien je profiel graag.
786
01:01:31,541 --> 01:01:32,750
Maar nu jij.
787
01:01:32,875 --> 01:01:35,541
Nee, ik heb niets om te showen.
- Toch, dames?
788
01:01:35,666 --> 01:01:37,333
Heel knap.
789
01:01:37,458 --> 01:01:39,916
Ik ben niet zo goed geschapen als jij.
790
01:01:40,041 --> 01:01:43,000
Ik ben niet zo goed geschapen als jij.
- Zeker wel.
791
01:01:43,125 --> 01:01:45,833
Nog een? Heb je nog een liedje, Selena?
792
01:01:50,583 --> 01:01:52,458
Het is Selena's oksel.
793
01:01:52,583 --> 01:01:53,983
Sí. Au.
794
01:01:55,083 --> 01:01:56,483
We willen oksel zien.
795
01:01:56,916 --> 01:01:59,250
Oksel.
796
01:02:00,333 --> 01:02:05,250
Vanaf de dag dat ik bij de band kwam,
was het zo leuk...
797
01:02:05,375 --> 01:02:07,333
om samen tijd door te brengen.
798
01:02:07,458 --> 01:02:09,041
Je weet wie dat bedacht.
799
01:02:10,000 --> 01:02:11,375
Vooral Selena.
- Taal?
800
01:02:11,500 --> 01:02:13,250
We zijn in Monterrey.
- Ja.
801
01:02:13,375 --> 01:02:14,875
In het Spaans, graag.
802
01:02:15,000 --> 01:02:17,833
We zijn hier
in de prachtige stad Monterrey.
803
01:02:17,958 --> 01:02:19,750
Laat Chris zeggen wat hij zegt.
804
01:02:19,875 --> 01:02:23,250
Chris.
- Hoi. Ik ben Chris.
805
01:02:24,375 --> 01:02:26,333
Chris Perez.
806
01:02:26,458 --> 01:02:28,758
En hij speelt gitaar.
- En hij speelt gitaar.
807
01:02:28,884 --> 01:02:29,958
Vertaal het.
808
01:02:30,083 --> 01:02:35,500
Onze relatie begon, denk ik,
toen we in Mexico waren.
809
01:02:36,000 --> 01:02:39,541
Het begon in het vliegtuig naar huis.
810
01:02:39,666 --> 01:02:42,083
Goed?
- We hebben veel lol.
811
01:02:42,500 --> 01:02:46,000
Dichter bij elkaar zitten,
dat soort kleine dingen.
812
01:02:46,125 --> 01:02:47,541
Een lichte aanraking.
813
01:02:53,791 --> 01:02:58,500
Ik dacht: We zijn vrienden,
dit is vriendschappelijk.
814
01:02:58,625 --> 01:03:02,083
Doet er niet toe. Zoek er niks achter.
815
01:03:03,000 --> 01:03:05,333
Chris Perez op gitaar.
816
01:03:06,791 --> 01:03:12,166
Ik kon mezelf er niet toe brengen
om de eerste stap te zetten.
817
01:03:13,166 --> 01:03:19,833
Ik denk dat ze dat wist,
dus zij nam het initiatief.
818
01:03:21,666 --> 01:03:24,875
En toen werd het heel snel serieus.
819
01:03:25,000 --> 01:03:26,666
Je bent m'n leven m'n alles
820
01:03:26,791 --> 01:03:29,791
kom met me mee
ik wil dat je m'n schat wordt
821
01:03:29,916 --> 01:03:32,875
ik wil je geven
wat ik in m'n hart heb
822
01:03:33,000 --> 01:03:37,375
Ik begon net vlinders te voelen,
dat soort dingen.
823
01:03:37,875 --> 01:03:42,541
Maar ik zei: 'Nee, dit kan echt niet.
Je vader zou me vermoorden.'
824
01:03:42,666 --> 01:03:44,666
Dat vond ze vast frustrerend.
825
01:03:45,250 --> 01:03:48,250
Maar als ze iets wilde,
was ze vastberaden.
826
01:03:49,333 --> 01:03:52,625
En de allereerste keer
dat we elkaar kusten...
827
01:03:52,750 --> 01:03:57,333
Het gebeurde ineens, en we stopten pas
toen de deur plotseling openging.
828
01:03:57,458 --> 01:03:58,583
Daar stond Rick.
829
01:03:58,708 --> 01:04:00,108
Ik liep weg, en...
830
01:04:00,833 --> 01:04:02,083
'Ik heb niks gezien.'
831
01:04:02,208 --> 01:04:03,208
We hebben niet...
832
01:04:03,333 --> 01:04:07,875
Hadden we het er later over?
We zullen wel grapjes gemaakt hebben.
833
01:04:08,000 --> 01:04:10,166
Ze zeiden vast: 'Sorry daarvoor.'
834
01:04:11,000 --> 01:04:13,291
Zoiets. 'Sorry waarvoor?'
835
01:04:13,875 --> 01:04:15,333
Ik was echt...
836
01:04:16,416 --> 01:04:20,875
bang voor wat er
kon gebeuren met Abraham, en...
837
01:04:22,083 --> 01:04:27,625
Hij zei: 'Er gebeurt niks.'
Ik zei: 'Dat is onmogelijk.'
838
01:04:30,208 --> 01:04:31,608
Daarna?
839
01:04:32,083 --> 01:04:36,458
Privé was het net als elke andere relatie.
840
01:04:36,583 --> 01:04:39,250
We probeerden veel samen te zijn.
841
01:04:39,750 --> 01:04:45,500
Ergens in Laredo zeiden we voor het eerst
'Ik hou van je' tegen elkaar.
842
01:05:03,500 --> 01:05:06,958
Dat gedoe met Chris
en Selena was heel geheimzinnig.
843
01:05:07,083 --> 01:05:11,500
Zelfs toen ze al aan het daten waren,
wisten we niet veel.
844
01:05:12,333 --> 01:05:16,333
Ze waren bang
dat Abraham erachter zou komen.
845
01:05:21,250 --> 01:05:24,250
Ik vond het nooit leuk
dat het een geheim was.
846
01:05:25,541 --> 01:05:27,541
Ik wilde Abrahams respect.
847
01:05:28,833 --> 01:05:33,125
Maar wat zij en ik hadden,
wilde ik niet in gevaar brengen.
848
01:05:33,250 --> 01:05:34,833
Ik wilde vrij baan.
849
01:05:35,791 --> 01:05:40,541
Veel jonge bewonderaars van jou
willen weten of je een vriendje hebt.
850
01:05:40,666 --> 01:05:42,166
Ik heb geen vriend.
851
01:05:42,916 --> 01:05:47,166
Ik focus nu op m'n artistieke carrière,
dus ik heb geen vriend.
852
01:05:47,791 --> 01:05:51,750
Ik heb veel van je Tejano-muziek gehoord...
853
01:05:51,875 --> 01:05:55,500
en nu bijvoorbeeld ook discomuziek,
in het Engels.
854
01:05:55,625 --> 01:05:58,125
Wat vind je zelf
het leukst om op te nemen?
855
01:05:58,250 --> 01:06:01,416
Ik hou van alle soorten muziek.
856
01:06:03,083 --> 01:06:06,166
Mag dat opnieuw?
Sorry pap, je maakt me nerveus.
857
01:06:07,083 --> 01:06:08,483
Camera loopt.
858
01:06:09,541 --> 01:06:14,208
Het was een lastige situatie,
tot Abraham erachter kwam, en toen...
859
01:06:14,875 --> 01:06:16,333
Toen werd het zwaar.
860
01:06:19,875 --> 01:06:23,625
Op dat punt dacht ik:
Selena, je bent nog jong.
861
01:06:23,750 --> 01:06:26,500
Je hebt een heel leven voor je.
862
01:06:27,958 --> 01:06:30,833
Maar Selena was
een heel eigenwijs persoon.
863
01:06:32,791 --> 01:06:35,166
Ik had meer levenservaring.
864
01:06:36,708 --> 01:06:39,958
En als ik iets zag gebeuren...
865
01:06:41,000 --> 01:06:44,125
probeerde ik haar
op het juiste pad te houden, en...
866
01:06:44,250 --> 01:06:48,583
Natuurlijk doet elke vader dat
met z'n dochters of zonen.
867
01:06:51,041 --> 01:06:55,875
We kregen ruzie. 'Je bent ontslagen.'
'Ik neem ontslag.' 'Jij...'
868
01:06:56,000 --> 01:06:58,791
Zo ging dat. En toen lag ik eruit.
869
01:06:59,875 --> 01:07:01,275
En...
870
01:07:02,791 --> 01:07:05,354
Ik weet nog dat ik heel verdrietig was...
871
01:07:05,791 --> 01:07:08,541
dat we niet meer
samen op tournee konden.
872
01:07:08,958 --> 01:07:13,041
Het werd moeilijker voor mij
en Selena om samen te zijn.
873
01:07:13,541 --> 01:07:16,041
We leefden een paar maanden zo.
874
01:07:21,625 --> 01:07:24,791
'Jeetje, Chris.
Ik kan me zo slecht concentreren.
875
01:07:24,916 --> 01:07:28,958
Het is belachelijk. Ik word helemaal gek.
876
01:07:29,875 --> 01:07:35,041
Ik wou dat iedereen me met rust liet.
Zien ze dan niet dat ik van je hou?
877
01:07:35,541 --> 01:07:38,229
Misschien denken ze
dat ik spelletjes speel.
878
01:07:38,750 --> 01:07:41,791
Sorry dat ik je zo liet schrikken
over trouwen.
879
01:07:41,916 --> 01:07:47,875
Maar ik probeer af te tasten of je,
of hoeveel je, van me houdt.
880
01:07:48,458 --> 01:07:53,250
Denk eraan dat ik voor altijd van je hou.
En ik mis je elke seconde meer.
881
01:07:53,375 --> 01:07:55,458
Ik hou van je. Selena.'
882
01:08:22,708 --> 01:08:26,166
Ik lag een keer te slapen,
en toen werd er aangeklopt.
883
01:08:26,291 --> 01:08:27,691
Het was Selena.
884
01:08:28,375 --> 01:08:30,583
Ze zei: 'Laten we gaan trouwen.'
885
01:08:30,708 --> 01:08:35,958
En ik zei: 'Nee, niet op deze manier.
Dit is niet wat ik voor je wil.'
886
01:08:38,208 --> 01:08:41,083
Selena was nog geen 21.
887
01:08:42,041 --> 01:08:49,041
Dat was een grote zorg voor m'n ouders,
voor mij, voor iedereen.
888
01:08:50,916 --> 01:08:53,708
Selena praatte altijd over een bruiloft.
889
01:08:53,833 --> 01:08:58,583
Haar trouwjurk...
Ze had het helemaal in haar hoofd.
890
01:08:58,708 --> 01:09:00,333
Hoe ze alles wilde.
891
01:09:00,916 --> 01:09:06,125
Ik dacht dat we een manier zouden vinden
om alles recht te trekken...
892
01:09:06,250 --> 01:09:10,041
en een sprookjeshuwelijk te hebben
zoals zij dat wilde.
893
01:09:10,750 --> 01:09:13,416
En zij zei: 'Dat gaat nooit gebeuren.'
894
01:09:13,541 --> 01:09:16,208
Op dat moment
was mijn liefde voor haar genoeg.
895
01:09:16,333 --> 01:09:20,416
Laten we samen zijn, wat dat ook betekent.
Hoe dat er ook uitziet.
896
01:09:20,541 --> 01:09:22,636
En voor ik het wist...
897
01:09:22,762 --> 01:09:23,791
HUWELIJKSAKTE
898
01:09:23,916 --> 01:09:25,375
waren we getrouwd.
899
01:09:25,500 --> 01:09:31,875
Ik belde m'n vader en hij zei:
'Nou, je zus is getrouwd.'
900
01:09:32,000 --> 01:09:36,000
'Nu is ze getrouwd.'
Ik zei: 'Wat?' Zo kwam ik erachter.
901
01:09:37,833 --> 01:09:39,458
Niet te hard lachen, schat.
902
01:09:39,583 --> 01:09:42,791
Ik was teleurgesteld. Ze waren erg jong.
903
01:09:43,541 --> 01:09:48,583
Ik dacht destijds niet
dat het echt was wat ze wilde.
904
01:09:49,541 --> 01:09:51,083
Ik was gekwetst.
905
01:09:52,666 --> 01:09:55,416
Ik was echt gekwetst.
906
01:09:55,541 --> 01:10:00,458
Omdat m'n dochter
geen rekening met haar vader hield.
907
01:10:02,875 --> 01:10:07,291
Ik weet nog
dat ze ging praten met m'n ouders.
908
01:10:07,790 --> 01:10:08,791
Lachen.
909
01:10:08,916 --> 01:10:14,833
Ze was bang,
want alles was zo verhit en zenuwslopend.
910
01:10:14,958 --> 01:10:16,358
Chris.
911
01:10:18,208 --> 01:10:21,875
We zaten daar, we zeiden:
'Wat is er aan de hand?'
912
01:10:22,833 --> 01:10:25,541
Toen zei ze het.
Je zag dat ze gehuild had.
913
01:10:25,666 --> 01:10:28,333
Je zag dat m'n ouders gehuild hadden.
914
01:10:28,458 --> 01:10:31,333
En ze omhelsde me.
En toen deed ze de deur open.
915
01:10:31,458 --> 01:10:34,083
Ze zei: 'Chris, kom binnen, '
en dat deed hij.
916
01:10:34,208 --> 01:10:39,458
En m'n vader omhelsde Chris en zei:
'Welkom bij de familie.'
917
01:10:40,458 --> 01:10:44,875
Ze luisterden niet naar me.
Ze zijn stiekem getrouwd.
918
01:10:45,791 --> 01:10:49,333
Vanaf dat moment
kon ik het alleen maar accepteren.
919
01:10:50,041 --> 01:10:53,291
Het is wat het is,
en ik kan niets veranderen.
920
01:10:55,583 --> 01:11:01,166
En ik zei: 'Oké, wat is de volgende stap?
Wat gaan we nu doen?'
921
01:11:01,666 --> 01:11:04,625
En Abraham zei: 'Je gaat mee op tournee.'
922
01:11:04,750 --> 01:11:08,000
Er zit iemand in je band
die nu bij je familie hoort.
923
01:11:08,125 --> 01:11:09,525
Mijn man?
924
01:11:10,041 --> 01:11:14,833
We zijn nu ongeveer een maand getrouwd,
en ik ben zo verliefd op m'n man.
925
01:11:15,458 --> 01:11:16,858
Hij is zo leuk.
926
01:11:17,041 --> 01:11:20,125
We waren eerst vrienden. Dat trok me aan.
927
01:11:20,666 --> 01:11:22,066
Hé, eikel.
928
01:11:22,541 --> 01:11:27,333
Met heel ons hart
we houden van elkaar met heel ons hart
929
01:11:27,916 --> 01:11:29,708
Klinkt als een juwelier.
930
01:11:31,250 --> 01:11:37,674
Meneer de chauffeur, kunt u ons
naar een leuke eettent brengen?
931
01:11:37,800 --> 01:11:38,834
Nu meteen?
932
01:11:38,960 --> 01:11:46,000
In een oogwenk. Al die spanning en die...
933
01:11:46,125 --> 01:11:47,625
Weg was het.
934
01:11:47,750 --> 01:11:49,150
Suzy...
935
01:11:50,333 --> 01:11:52,250
Maar Marcy zegt niets.
936
01:11:52,375 --> 01:11:53,775
Niet...
937
01:12:03,625 --> 01:12:09,250
Nadat ze met Chris getrouwd was,
vertelde Selena vaak over haar dromen.
938
01:12:09,375 --> 01:12:15,458
Dan haalde ze haar make-up eraf
en deed haar haar in een knot.
939
01:12:15,583 --> 01:12:17,875
We hadden het over...
940
01:12:18,000 --> 01:12:23,041
trouwen, dat ik ooit zou trouwen,
dat zij kinderen zou krijgen...
941
01:12:23,166 --> 01:12:28,875
en dat onze kinderen samen zouden
spelen. En dat we ze samen zouden opvoeden.
942
01:12:31,791 --> 01:12:33,191
Sorry.
943
01:12:33,583 --> 01:12:35,541
Gewoon, normale dingen.
944
01:12:43,083 --> 01:12:45,625
Zeg eens hallo.
- Hallo.
945
01:12:45,750 --> 01:12:47,625
Mag ik 'wauw' zeggen?
946
01:12:50,625 --> 01:12:52,025
Rondleiding.
947
01:12:52,291 --> 01:12:53,691
Dit is het.
948
01:12:53,833 --> 01:12:54,958
Heel eenvoudig.
949
01:12:55,083 --> 01:12:57,750
Ik ben blij dat ze het zo gedaan heeft.
950
01:12:57,875 --> 01:13:03,916
Ze heeft de liefde mogen ervaren,
ze was een echtgenote, en...
951
01:13:05,125 --> 01:13:06,916
Wat als ze had gewacht?
952
01:13:08,083 --> 01:13:12,625
Mogen wij u voorstellen, de mooie Selena.
953
01:13:21,500 --> 01:13:25,541
HOUSTON ASTRODOME
TEXAS, VS
954
01:13:26,458 --> 01:13:32,458
Toen we eenmaal getrouwd waren,
ging alles heel snel.
955
01:13:32,916 --> 01:13:37,958
Ik ben heel gelukkig, dankbaar en trots
dat we deel uitmaken van deze rodeo.
956
01:13:38,083 --> 01:13:41,250
Een prachtig iets,
want met bijna 60.000 mensen...
957
01:13:41,375 --> 01:13:43,208
is dit de bestbezochte ooit.
958
01:13:43,333 --> 01:13:45,625
Waanzinnig. Ik kan het niet geloven.
959
01:13:46,375 --> 01:13:48,958
Maar ik ben heel gelukkig, heel blij.
960
01:14:13,875 --> 01:14:15,833
Dat gedoe met 'Como La Flor'...
961
01:14:16,541 --> 01:14:21,166
Ik weet nog dat we in een motel zaten
tijdens een tournee...
962
01:14:21,666 --> 01:14:25,791
A.B. kwam uit de douche.
Hij zei tegen Joe: 'Pak het keyboard.'
963
01:14:28,666 --> 01:14:30,791
Ik maakte de tekst af.
964
01:14:30,916 --> 01:14:33,916
A.B. keurde het goed
en we gingen naar de studio.
965
01:14:36,916 --> 01:14:41,625
'Como La Flor' was een hit.
Iedereen was er gewoon gek van.
966
01:14:52,375 --> 01:14:55,916
Voor velen is 'Como La Flor' het lijflied.
967
01:15:11,666 --> 01:15:15,166
Ze is de bestverkopende latin-artiest
van EMI Records.
968
01:15:15,291 --> 01:15:18,750
De 22-jarige treedt op met haar man,
haar broer en haar zus.
969
01:15:18,875 --> 01:15:23,000
En tegenwoordig zingt Selena
zelf allesbehalve de blues.
970
01:15:24,500 --> 01:15:28,625
Haar populariteit, vriendelijkheid
en charismatische uitstraling...
971
01:15:28,750 --> 01:15:32,375
begint de aandacht te trekken
van adverteerders als Coca-Cola...
972
01:15:32,500 --> 01:15:36,666
die haar zien als de frisse, nieuwe stem
van de jonge Latino-generatie.
973
01:15:36,791 --> 01:15:40,541
Natuurlijk hou ik van Coca-Cola.
Het is de ultieme frisdrank.
974
01:15:51,958 --> 01:15:56,333
Dat contract met Coca-Cola,
daar was ze heel trots op.
975
01:15:56,458 --> 01:16:02,125
Een groot merk wilde
een Tejano-artiest als vertegenwoordiger.
976
01:16:02,250 --> 01:16:03,708
Dat was waanzinnig.
977
01:16:11,958 --> 01:16:17,125
Deze prijs is voor 300.000 exemplaren
van het album Entre a Mi Mundo.
978
01:16:17,625 --> 01:16:19,025
Oké.
979
01:16:22,750 --> 01:16:27,666
En we presenteren u ook het nieuwe album,
Selena Live..
980
01:16:27,791 --> 01:16:32,333
Zo God het wil, staan we hier snel weer
met driedubbel platina Selena Live..
981
01:16:32,458 --> 01:16:34,967
Dit album heeft in twee maanden...
- Twee maanden.
982
01:16:35,093 --> 01:16:37,375
al 100.000 exemplaren verkocht.
983
01:16:38,583 --> 01:16:43,458
Wil je ooit iets solo gaan doen,
of blijf je met je groep werken?
984
01:16:43,583 --> 01:16:47,041
Ik werk altijd met ze samen.
De groep is m'n familie.
985
01:16:47,166 --> 01:16:52,458
Als ik de groep zou verlaten,
zou ik me onzeker voelen.
986
01:16:52,583 --> 01:16:54,666
Ik voel me hier erg op m'n gemak.
987
01:16:54,791 --> 01:16:59,083
Maar op de omslag
van je album staat 'Selena'.
988
01:16:59,208 --> 01:17:03,041
Niet de naam van je groep.
Het spreekt voor zich, maar er staat niks.
989
01:17:03,166 --> 01:17:06,166
Mensen weten al
dat de groep Selena y Los Dinos is.
990
01:17:06,291 --> 01:17:11,541
We gebruiken de naam 'Selena'
voor de Engelse markt...
991
01:17:11,666 --> 01:17:15,958
want het is veel makkelijker
om 'Selena' te onthouden.
992
01:17:24,500 --> 01:17:27,708
We hebben... In m'n familie hebben we...
993
01:17:28,500 --> 01:17:30,333
Mening. Hoe zeg je dat?
994
01:17:30,458 --> 01:17:31,858
Een...
995
01:17:32,000 --> 01:17:33,041
Een overtuiging.
996
01:17:33,188 --> 01:17:39,083
We hebben de overtuiging
dat het niet om één persoon gaat.
997
01:17:39,208 --> 01:17:44,916
Het gaat om de groep.
En als ik, hoe zeg je dat...
998
01:17:45,041 --> 01:17:48,354
als ik win, dan winnen zij.
Ik doe het niet alleen.
999
01:17:56,666 --> 01:17:58,666
Nog een liedje, 'Ya Ves'.
1000
01:18:00,583 --> 01:18:05,875
Ik zeg altijd: Selena y Los Dinos...
We waren een band.
1001
01:18:07,250 --> 01:18:08,875
In haar latere carrière...
1002
01:18:09,750 --> 01:18:11,150
werd het 'Selena'.
1003
01:18:11,708 --> 01:18:14,666
Maar het was dezelfde band.
De Dino's waren er nog.
1004
01:18:14,791 --> 01:18:16,875
Ze noemden ons alleen niet meer.
1005
01:18:17,000 --> 01:18:19,688
Maar we waren er wel.
Het was dezelfde band.
1006
01:18:21,208 --> 01:18:26,208
Selena was een geweldige entertainer,
artiest, icoon.
1007
01:18:27,125 --> 01:18:29,333
Maar de basis was Los Dinos.
1008
01:18:30,375 --> 01:18:35,458
Hier bouwt de familie Quintanilla
een uitvalsbasis in Corpus Christi.
1009
01:18:35,583 --> 01:18:38,875
In de garage van een oom,
die nog steeds verbouwd wordt.
1010
01:18:39,000 --> 01:18:42,166
Het begint wat te worden.
Het is één grote garage.
1011
01:18:42,291 --> 01:18:44,416
Ze hebben die deuren verzegeld.
1012
01:18:44,541 --> 01:18:46,625
Hier maken ze een opnamestudio.
1013
01:18:46,750 --> 01:18:50,250
Dan kunnen we hier opnemen
in onze digitale studio.
1014
01:18:53,250 --> 01:18:54,750
Ricky, welke toonsoort?
1015
01:18:54,875 --> 01:18:56,541
Ze werkt aan een nieuw album.
1016
01:18:56,666 --> 01:18:59,541
Ze oefent met haar producer,
tevens haar broer.
1017
01:19:07,500 --> 01:19:10,625
Ik kan de eer niet opeisen
voor 'Amor Prohibido'...
1018
01:19:10,750 --> 01:19:16,333
want Selena heeft daaraan bijgedragen.
1019
01:19:16,458 --> 01:19:18,875
Zij kwam met het 'oh, oh, baby'-stukje.
1020
01:19:19,000 --> 01:19:25,041
En dat lied zou niet bestaan
zonder 'oh, oh, baby.'
1021
01:19:26,291 --> 01:19:28,208
Bij mij viel daar een gat.
1022
01:19:28,708 --> 01:19:30,916
En zij zong het van nature.
1023
01:19:31,041 --> 01:19:36,916
Ik kon mezelf regisseren in de studio.
Niemand zei: 'Zing het eens zo.'
1024
01:19:37,041 --> 01:19:38,916
Ik kon mezelf corrigeren.
1025
01:19:39,041 --> 01:19:43,000
Dat was heel fijn.
Ik kon doorgaan tot ik tevreden was.
1026
01:19:47,375 --> 01:19:49,875
Toen ik de tekst begon te schrijven...
1027
01:19:50,000 --> 01:19:55,791
was ik bezorgd, want er is een stukje
waar ze in opstand komt tegen haar ouders.
1028
01:19:55,916 --> 01:19:59,166
'Het gaat om liefde.
Het maakt niet uit wat je ouders zeggen.'
1029
01:19:59,291 --> 01:20:04,500
wat maakt het uit wat ze zeggen
je vader en je moeder
1030
01:20:04,625 --> 01:20:09,791
hier telt alleen onze liefde
ik hou van jou
1031
01:20:09,916 --> 01:20:13,000
Dit album toonde echt
de volwassenheid van de groep.
1032
01:20:13,125 --> 01:20:15,291
Je leeft het leven en schrijft erover.
1033
01:20:15,416 --> 01:20:20,541
De muziek toonde een andere kant van mij,
een meer volwassen kant.
1034
01:20:21,833 --> 01:20:27,083
Als ik niet moet optreden of op tv kom,
dan draag ik graag dit.
1035
01:20:27,208 --> 01:20:29,208
Ontspannen. Net als ieder ander.
1036
01:20:29,916 --> 01:20:31,250
Dit is voor de show.
1037
01:20:31,375 --> 01:20:33,791
Ze gaan nu de vloeren opnieuw schuren.
1038
01:20:33,916 --> 01:20:36,958
Wat Selena's boetiek
en salon in Corpus Christi betreft:
1039
01:20:37,083 --> 01:20:40,791
de Tejano-zangeres wil haar talent
buiten de muziek ontdekken.
1040
01:20:40,916 --> 01:20:44,125
Mode hoort bij entertainment.
Mensen houden van glamour.
1041
01:20:44,250 --> 01:20:46,833
Het leek me leuk
om een kledinglijn te hebben.
1042
01:20:46,958 --> 01:20:49,583
Ik wil bewijzen
dat ik intelligent genoeg ben...
1043
01:20:49,708 --> 01:20:52,583
om naast entertainer
ook zakenvrouw te zijn.
1044
01:20:53,041 --> 01:20:56,500
Bedankt voor jullie komst,
en jullie steun voor deze onderneming.
1045
01:20:56,625 --> 01:20:59,041
Ik hoop dat jullie
genieten van het aanbod.
1046
01:20:59,166 --> 01:21:02,875
Na muziek was
haar kledinglijn haar passie.
1047
01:21:03,000 --> 01:21:04,708
Daar werd ze blij van.
1048
01:21:05,208 --> 01:21:07,875
Haar familie was bezorgd...
1049
01:21:08,000 --> 01:21:12,791
dat ze teveel hooi op haar vork nam.
1050
01:21:12,916 --> 01:21:19,833
Het leven op tournee
was erg druk en hectisch geworden.
1051
01:21:21,375 --> 01:21:25,500
En ze wilde haar eigen ding hebben,
om het zo te zeggen.
1052
01:21:25,625 --> 01:21:28,250
Wat vind je van je dochters nieuwe winkel?
1053
01:21:29,083 --> 01:21:30,483
Nou...
1054
01:21:34,916 --> 01:21:38,541
Veel mensen dachten
dat ze zou stoppen met zingen.
1055
01:21:38,666 --> 01:21:41,875
Nee. Ze is een...
1056
01:21:42,000 --> 01:21:46,166
Selena is intelligent.
Ze weet dat het geld van het zingen komt.
1057
01:21:46,791 --> 01:21:48,333
Niet van kleermakerij.
1058
01:21:55,708 --> 01:22:01,250
Ze zei altijd dat een kunstenaar
een bepaald punt kan bereiken.
1059
01:22:01,375 --> 01:22:06,958
En dan heb je iets nodig
waar je op kunt terugvallen.
1060
01:22:07,708 --> 01:22:11,125
Ze wist dat ze later
een gezin zou stichten...
1061
01:22:11,250 --> 01:22:13,563
en dan zou ze haar winkels hebben.
1062
01:22:14,083 --> 01:22:16,625
Ik wil later graag kinderen.
1063
01:22:16,750 --> 01:22:20,041
Ik denk dat het een deel
van m'n vrouwelijkheid is...
1064
01:22:20,166 --> 01:22:23,916
dat ik dat als vrouw nu mis.
Vooral in de toekomst.
1065
01:22:24,041 --> 01:22:31,041
Ik wil eerst alle doelen
die ik in m'n hoofd heb, verwezenlijken.
1066
01:22:31,625 --> 01:22:36,833
Als ik later tijd voor kinderen heb,
dan krijg ik natuurlijk zes kinderen.
1067
01:22:37,708 --> 01:22:39,108
Nog een groep.
1068
01:22:39,701 --> 01:22:40,708
Hoi, Selena.
1069
01:22:40,833 --> 01:22:42,233
Hallo.
- Hé.
1070
01:22:43,083 --> 01:22:45,771
Hier is Selena. Hoe is het?
- Goed, bedankt.
1071
01:22:46,208 --> 01:22:48,208
Leuk je te ontmoeten.
- Insgelijks.
1072
01:22:48,333 --> 01:22:51,416
Het wordt druk.
- Er zijn veel mensen. Het wordt vol.
1073
01:22:51,541 --> 01:22:55,250
Hopelijk is het super vol.
1074
01:22:55,875 --> 01:22:58,083
Mexico was een schok.
1075
01:22:58,583 --> 01:23:04,833
Dat opende alle deuren.
En wat het aantal bezoekers betreft...
1076
01:23:06,666 --> 01:23:08,458
Ik kon het niet geloven.
1077
01:23:08,583 --> 01:23:12,083
Hoe is het om terug te zijn
in Monterrey en de zaal te vullen...
1078
01:23:12,208 --> 01:23:14,250
met duizenden mensen?
1079
01:23:14,375 --> 01:23:18,291
Ik ben echt verrast en opgewonden.
1080
01:23:19,083 --> 01:23:21,500
En zenuwachtig.
- Ik ben er heel blij mee.
1081
01:23:21,625 --> 01:23:24,541
Wij hebben jou gevolgd
langs verschillende plekken.
1082
01:23:24,666 --> 01:23:26,708
Je vulde de Astrodrome in Houston.
1083
01:23:26,833 --> 01:23:30,333
Maar in Monterrey
is het alsof de fans harder schreeuwen...
1084
01:23:30,458 --> 01:23:34,291
en hun genegenheid
op volle kracht aan je tonen.
1085
01:23:45,541 --> 01:23:48,750
Vertel over de records
die jullie gebroken hebben in Monterrey.
1086
01:23:48,875 --> 01:23:53,833
Wij mochten als groep
het honkbalstadium inwijden.
1087
01:23:53,958 --> 01:23:59,791
En er waren veel artiesten,
zoals Juan Gabriel, Yuri, Verónica Castro.
1088
01:23:59,916 --> 01:24:04,000
Wij waren de enige groep
die het hele stadium vol kreeg.
1089
01:24:10,375 --> 01:24:17,208
Dat was dat aha-moment:
mijn God, wat is dit?
1090
01:24:17,333 --> 01:24:20,916
Wat doen we hier?
Hoe zijn we hier gekomen?
1091
01:24:22,000 --> 01:24:25,625
Hoe gaan we hiermee om?
Het is pure chaos, echt waar.
1092
01:24:25,750 --> 01:24:29,041
De mensen waren gewoon...
Ze wilden Selena zien.
1093
01:24:30,000 --> 01:24:35,208
Toen begon dat succes in Mexico
het succes hier...
1094
01:24:35,333 --> 01:24:38,000
te verdubbelen of te verdrievoudigen.
1095
01:24:47,833 --> 01:24:51,166
'Bidi Bidi Bom Bom'
is een van Selena's grootste hits.
1096
01:24:51,958 --> 01:24:54,125
Dit was een monsterhit.
1097
01:25:04,625 --> 01:25:08,625
Binnen de Tejano-muziek
was Selena het neusje van de zalm.
1098
01:25:08,750 --> 01:25:11,375
Ze liet zien
dat ze hier de top had bereikt.
1099
01:25:11,500 --> 01:25:14,166
De volgende stap is de VS of Europa.
1100
01:25:16,166 --> 01:25:22,000
Ik had nooit gedacht
een bekende zangeres te worden, maar...
1101
01:25:22,125 --> 01:25:23,666
Beroemd, zeg het.
- Nee.
1102
01:25:23,791 --> 01:25:25,191
Ja, je bent beroemd.
1103
01:25:25,750 --> 01:25:28,958
We houden van haar muziek. Het is goed.
- Geweldige zangeres.
1104
01:25:29,083 --> 01:25:31,500
Het is leuke muziek om op te dansen.
1105
01:25:31,625 --> 01:25:33,166
Je kunt erop dansen.
- Ze is cool.
1106
01:25:33,291 --> 01:25:37,916
Door haar kreeg ik het zelfvertrouwen
om een vrouw te zijn die Spaans spreekt...
1107
01:25:38,041 --> 01:25:40,333
en kan doen wat ze wil.
1108
01:25:40,458 --> 01:25:42,708
Ja, m'n zoon sprak nooit Spaans.
1109
01:25:42,833 --> 01:25:46,416
Maar toen hij Selena hoorde,
ging hij Spaanse woorden leren.
1110
01:25:46,541 --> 01:25:50,333
Het is niet alleen
dat ze Mexicaans-Amerikaans is.
1111
01:25:50,458 --> 01:25:53,625
Ze is Mexicaans én Amerikaans.
1112
01:25:53,750 --> 01:25:56,333
Ze is geweldig.
- Ik dans graag op haar muziek.
1113
01:25:56,458 --> 01:26:00,916
Het is geweldig dat jonge mensen
die niet veel hebben met hun roots...
1114
01:26:01,041 --> 01:26:05,375
de cultuur van la música Tejana,
of de Spaanse taal...
1115
01:26:05,500 --> 01:26:08,750
er nu naar luisteren
en de taal beginnen te spreken.
1116
01:26:08,875 --> 01:26:11,833
Als je dichter bij je roots
en je cultuur komt...
1117
01:26:11,958 --> 01:26:13,666
dan begrijp je wie je bent.
1118
01:26:13,791 --> 01:26:17,500
We houden van je, Selena.
1119
01:26:31,291 --> 01:26:33,375
Selena werkte keihard.
1120
01:26:34,500 --> 01:26:37,166
Drie, vier uur slaap, nauwelijks eten.
1121
01:26:39,708 --> 01:26:43,333
Maar ze wist dat ze de klus moest klaren.
1122
01:26:43,875 --> 01:26:45,275
Waar was je?
1123
01:26:46,833 --> 01:26:50,375
Waar was je?
1124
01:26:52,541 --> 01:26:55,884
Moest je je tas zoeken?
- Nee, ik moest even bellen.
1125
01:26:56,010 --> 01:26:57,041
Echt?
- Voor...
1126
01:26:57,166 --> 01:26:59,958
En ik moest
m'n credit cards uit de bus halen.
1127
01:27:00,083 --> 01:27:02,791
Die heb je nodig om te winkelen.
- Precies.
1128
01:27:03,375 --> 01:27:04,791
En?
- Heb je hem omhelsd?
1129
01:27:04,916 --> 01:27:07,625
Het werd steeds zwaarder voor haar.
1130
01:27:19,833 --> 01:27:21,958
Klaar. Daar gaan we.
1131
01:27:40,125 --> 01:27:41,525
Oké, cut.
1132
01:27:41,791 --> 01:27:44,632
Best goed. Cut. Nog één keer?
1133
01:27:44,759 --> 01:27:45,875
Dat is hem.
1134
01:27:46,000 --> 01:27:48,666
Nog één keer en dan zijn we klaar.
1135
01:27:48,791 --> 01:27:55,541
Ik denk dat ze besefte
dat er een verandering op komst was...
1136
01:27:55,666 --> 01:27:58,416
in wat ze gewend was.
1137
01:27:58,916 --> 01:28:00,833
Wat we allemaal gewend waren.
1138
01:28:03,416 --> 01:28:08,458
Welkom bij de 36e Grammy Awards,
live vanuit New York City.
1139
01:28:08,583 --> 01:28:10,166
Vanuit de Radio City Music Hall...
1140
01:28:10,291 --> 01:28:14,125
De Grammy-nominatie was spannend.
1141
01:28:14,250 --> 01:28:16,750
We waren compleet gevloerd.
1142
01:28:18,125 --> 01:28:24,958
Het was fantastisch om die ervaring
met haar in ons op te nemen.
1143
01:28:25,083 --> 01:28:27,541
Ze liet haar haar doen.
1144
01:28:27,666 --> 01:28:31,166
Alle dames die haren stonden te wassen,
kenden Selena.
1145
01:28:31,291 --> 01:28:34,041
Ze waren de enige latino's
in die tent, die...
1146
01:28:34,166 --> 01:28:38,833
Ze zeiden: 'O, mijn God.'
Al gauw wist de hele salon het.
1147
01:28:38,958 --> 01:28:43,500
Voor je het weet,
worden we behandeld als royalty.
1148
01:28:43,625 --> 01:28:46,875
Iets later had ik me klaargemaakt.
Zij was klaar.
1149
01:28:47,000 --> 01:28:50,000
En... ik zal dit moment nooit vergeten.
1150
01:28:50,666 --> 01:28:53,250
Ze kwam naar buiten en m'n mond viel open.
1151
01:28:53,375 --> 01:29:00,166
'Je ziet er fantastisch uit.
O, mijn God. Je ziet er perfect uit.'
1152
01:29:00,291 --> 01:29:03,000
We zaten met z'n tienen
op de achterste rij...
1153
01:29:03,125 --> 01:29:06,500
want we waren te laat.
Zoals altijd. Ik ben altijd laat.
1154
01:29:06,625 --> 01:29:10,500
En toen riepen ze me tot winnaar uit.
- De Grammy gaat naar...
1155
01:29:10,625 --> 01:29:12,375
Ik zei: 'Mijn God.'
-Live., Selena.
1156
01:29:12,500 --> 01:29:16,375
Onze hele rij stond op, en...
1157
01:29:17,333 --> 01:29:19,000
Ik zei: 'O, mijn God.'
1158
01:29:19,125 --> 01:29:22,875
Ik wil het bedrijf bedanken,
Capitol EMI Latin, José Behar...
1159
01:29:23,208 --> 01:29:28,166
dat jullie dit mogelijk maakten
en in ons geloofden, vier jaar geleden.
1160
01:29:28,291 --> 01:29:31,083
Ik wil de band bedanken,
Los Dinos, m'n vader, Abraham...
1161
01:29:31,208 --> 01:29:35,041
m'n broer, de producer van m'n muziek,
en ook m'n zus.
1162
01:29:35,166 --> 01:29:37,166
Bedankt voor jullie steun. Ik wil...
1163
01:29:37,291 --> 01:29:39,958
Het album was baanbrekend.
1164
01:29:40,583 --> 01:29:45,000
Ze rekten de grenzen op en verlegden ze.
1165
01:29:45,125 --> 01:29:47,708
Ze won meerdere Tejano Music Awards...
1166
01:29:47,833 --> 01:29:50,750
waaronder Beste Vrouwelijke Vocalist
en Entertainer van het Jaar...
1167
01:29:50,875 --> 01:29:54,750
en ze won onlangs haar eerste Grammy
met het album Selena Live..
1168
01:29:54,875 --> 01:29:56,313
Ik ben nog verbijsterd.
1169
01:29:56,750 --> 01:30:00,313
De Grammy winnen was geweldig.
Was ik er maar bij geweest.
1170
01:30:00,625 --> 01:30:03,416
Er waren niet genoeg kaarten.
Ik kon niet mee.
1171
01:30:03,541 --> 01:30:07,708
Maar ik wist niet
dat de producer ook een Grammy wint.
1172
01:30:07,833 --> 01:30:11,250
Dus ik won ook een Grammy.
Maar dat wist ik niet.
1173
01:30:11,375 --> 01:30:14,188
Ik had niet gedacht
dat we iets zouden winnen.
1174
01:30:14,583 --> 01:30:16,000
Ik dacht niet eens...
1175
01:30:16,125 --> 01:30:21,208
Het was echt een eer
om genomineerd te worden.
1176
01:30:21,333 --> 01:30:25,666
Ik had m'n camera meegenomen
om foto's te nemen met alle sterren.
1177
01:30:26,375 --> 01:30:29,500
Ik dacht niet eens aan de nominatie.
1178
01:30:29,625 --> 01:30:33,458
En ze wilden foto's met jou.
- M'n camera mocht niet naar binnen.
1179
01:30:33,583 --> 01:30:35,521
Nee?
- Nee, maar ik kreeg dit...
1180
01:30:36,666 --> 01:30:40,708
Ze is de grootste Tejano-superster
in jaren.
1181
01:30:40,833 --> 01:30:43,000
Ze heeft maar één naam: Selena.
1182
01:30:43,125 --> 01:30:45,125
Na twee jaar onderhandelen...
1183
01:30:45,250 --> 01:30:47,958
tekent ze een contract
voor een Engels album.
1184
01:30:48,083 --> 01:30:51,583
Na zo lang wachten,
moest alles perfect zijn voor Selena.
1185
01:30:51,708 --> 01:30:54,125
We tekenden bij SBK Records,
alles in het Engels.
1186
01:30:54,250 --> 01:30:56,000
Het is onderdeel van EMI.
1187
01:30:56,583 --> 01:30:58,458
We kijken uit naar de oversteek.
1188
01:30:58,583 --> 01:31:01,521
Selena heeft net getekend
bij Capitol Worldwide.
1189
01:31:02,208 --> 01:31:04,208
Ze wordt een echte beroemdheid.
1190
01:31:04,916 --> 01:31:06,416
Maar wacht even.
1191
01:31:06,541 --> 01:31:10,666
Iets wat de vertegenwoordiger
van de Engelse markt duidelijk maakte...
1192
01:31:10,791 --> 01:31:14,916
was dat Tejano-muziek wereldwijd is.
1193
01:31:15,041 --> 01:31:18,229
Dus we zullen de Tejano-muziek
nooit verlaten, goed?
1194
01:31:24,208 --> 01:31:27,666
Ze was nog in de beginfase,
liedjes uitzoeken en zo.
1195
01:31:27,791 --> 01:31:31,791
Maar dat dit Engelse album
er eindelijk ging komen...
1196
01:31:31,916 --> 01:31:33,916
Ze was er dolblij mee.
1197
01:31:34,500 --> 01:31:36,375
Dat was echt haar droom.
1198
01:31:36,500 --> 01:31:38,125
Ben je nu nog drukker?
1199
01:31:38,250 --> 01:31:41,041
Je tourt ook nog steeds, toch?
- Veel drukker, ja.
1200
01:31:41,166 --> 01:31:44,833
We touren, we willen de studio in
om het album op te nemen...
1201
01:31:44,958 --> 01:31:46,208
en andere dingen.
1202
01:31:46,333 --> 01:31:51,041
Maar je hoopt ergens op
als het niet zo goed gaat...
1203
01:31:51,166 --> 01:31:55,041
En als je rustig aan wilt doen,
maar je denkt aan waar je begon...
1204
01:31:55,166 --> 01:31:56,666
waardeer je het meer.
1205
01:31:57,250 --> 01:31:59,291
Engels was m'n moedertaal.
1206
01:31:59,875 --> 01:32:03,250
Ik luister al
m'n hele leven Engelse muziek.
1207
01:32:04,041 --> 01:32:07,083
Dit wilde ik al heel lang doen.
1208
01:32:09,333 --> 01:32:14,083
Je moet je dromen proberen waar te maken,
anders zul je het nooit weten.
1209
01:32:15,333 --> 01:32:18,750
Zelf ga ik m'n ziel en zaligheid
erin leggen.
1210
01:32:18,875 --> 01:32:23,583
Ik hoop dat het publiek ons steunt.
Het wordt geen Tex-Mex-muziek.
1211
01:32:23,708 --> 01:32:28,708
Het wordt hedendaagse pop en R&B.
Het wordt heel anders.
1212
01:32:29,208 --> 01:32:34,041
Weet je nu al zeker wat je gaat bereiken,
of is die angst er nog steeds?
1213
01:32:34,166 --> 01:32:36,000
Ik ben bang.
- Ja?
1214
01:32:36,125 --> 01:32:37,750
Natuurlijk.
- Erg, of een beetje?
1215
01:32:37,875 --> 01:32:41,666
Heel erg. Ik ben heel bang.
1216
01:32:41,791 --> 01:32:44,541
Maar je moet het proberen. Om te weten.
1217
01:32:45,041 --> 01:32:46,441
Ze begreep dat...
1218
01:32:47,583 --> 01:32:52,000
de bezetting van de band
zou moeten veranderen, en...
1219
01:32:52,500 --> 01:32:54,166
dat maakte haar bang.
1220
01:32:56,208 --> 01:33:01,041
Ze was gewend om die kracht
achter zich te hebben met Los Dinos...
1221
01:33:01,916 --> 01:33:04,604
en ze wist niet wat ze kon verwachten...
1222
01:33:05,791 --> 01:33:09,875
met de publicatie van het nieuwe album.
1223
01:33:10,000 --> 01:33:12,833
Hoe gaat het, Houston, Texas?
1224
01:33:45,250 --> 01:33:46,791
Ze barstte in tranen uit.
1225
01:33:46,916 --> 01:33:50,666
Ze zei: 'Een deel van mij wil dit,
en een deel ook niet'.
1226
01:33:50,791 --> 01:33:53,083
Ik zei: 'Waarom wil een deel het niet?'
1227
01:33:53,208 --> 01:33:57,916
Ze zei: 'Omdat ik jou achterlaat,
en Suzette, papa, en alles wat ik ken.'
1228
01:33:58,041 --> 01:34:00,625
Ik zei: 'Je laat ons niet achter.
1229
01:34:00,750 --> 01:34:04,375
Dit is altijd het plan geweest,
de Engelse markt.'
1230
01:34:10,375 --> 01:34:13,583
Ze is de grootste Tejano-superster
in jaren.
1231
01:34:15,541 --> 01:34:18,041
In het hele land breekt ze records...
1232
01:34:18,166 --> 01:34:20,416
ook in Mexico
en Centraal- en Zuid-Amerika.
1233
01:34:20,541 --> 01:34:23,041
Hier is Selena.
1234
01:34:24,208 --> 01:34:28,041
Selena, een superster
op de prille leeftijd van 23.
1235
01:34:28,833 --> 01:34:30,233
We wisten allemaal...
1236
01:34:30,625 --> 01:34:36,041
dat Selena beroemder was dan ze dacht.
1237
01:34:36,166 --> 01:34:37,916
Ze wist het zelf niet.
1238
01:34:46,333 --> 01:34:47,958
Dit was haar moment.
1239
01:34:54,416 --> 01:34:58,458
Ze ging ons niet achterlaten.
Ze vond het echt zwaar.
1240
01:34:58,583 --> 01:34:59,983
Ze huilde.
1241
01:35:07,583 --> 01:35:10,333
We hadden een familiegesprek.
We praatten erover.
1242
01:35:10,458 --> 01:35:15,250
Ik zei: 'Ik kan je drummer niet meer zijn.
Ik zal aan de zijlijn staan.'
1243
01:35:35,708 --> 01:35:37,458
En ik weet nog dat ik zei:
1244
01:35:38,041 --> 01:35:42,291
'Niets kan ons ooit scheiden,
want wij zijn één.'
1245
01:35:59,666 --> 01:36:03,250
Zo zie ik eruit na de show, zonder...
1246
01:36:04,451 --> 01:36:05,541
haarstukje.
1247
01:36:05,666 --> 01:36:11,250
Dit is het echte haar,
dat aan m'n echte hoofd vastzit.
1248
01:36:12,125 --> 01:36:16,458
Hoe dan ook, ik weet dat iedereen
deze video gaat bekijken...
1249
01:36:16,583 --> 01:36:20,291
en ik wilde zeggen:
jullie waren stom vanavond.
1250
01:36:21,458 --> 01:36:24,166
Grapje. Jullie waren geweldig.
1251
01:36:24,291 --> 01:36:27,583
Ik haat het als jullie zeggen
dat ik de frontvrouw ben.
1252
01:36:27,708 --> 01:36:30,021
Ik haat het als jullie gelijk hebben.
1253
01:36:31,625 --> 01:36:36,166
Grapje. Zonder jullie ben ik niets.
Ik wilde zeggen dat ik van jullie hou.
1254
01:36:36,291 --> 01:36:37,750
En ga zo door.
1255
01:36:45,916 --> 01:36:47,416
Dit is 112, alarmnummer.
1256
01:36:47,958 --> 01:36:50,541
Er is een vrouw
die zegt dat ze beschoten is.
1257
01:36:50,666 --> 01:36:52,833
Ze ligt op de grond, er is bloed.
1258
01:36:54,541 --> 01:36:57,375
Hoe oud is ze?
- Ze ziet eruit als 20.
1259
01:37:00,625 --> 01:37:04,333
Nogmaals: Selena, de Tejano-superster,
is neergeschoten.
1260
01:37:04,458 --> 01:37:06,541
We weten niet wat haar toestand is.
1261
01:37:06,666 --> 01:37:12,916
Maar we blijven dit verhaal de hele middag
volgen met liveverslagen. We hebben...
1262
01:37:13,041 --> 01:37:15,291
Ik kwam aanrijden, ik had geen idee.
1263
01:37:15,416 --> 01:37:17,791
Selena is neergeschoten.
- Onderbreken?
1264
01:37:18,958 --> 01:37:20,083
Ik ga even kijken.
1265
01:37:20,208 --> 01:37:21,833
Zeg ze maar...
1266
01:37:21,958 --> 01:37:24,208
breng terug en laat die tapes daar.
1267
01:37:24,333 --> 01:37:28,250
Anderhalf uur geleden hoorde de politie van
Corpus Christi dat Selena Quintanilla...
1268
01:37:28,375 --> 01:37:32,208
de Tejano-zangeres die onlangs
een Grammy won, neergeschoten is...
1269
01:37:32,333 --> 01:37:34,771
Ik zat in de studio op haar te wachten.
1270
01:37:35,333 --> 01:37:39,333
Een kwartier later begonnen
alle telefoons te rinkelen bij Q.
1271
01:37:39,458 --> 01:37:41,250
Ik werd gebeld...
1272
01:37:42,375 --> 01:37:46,000
door een vriendin. Ze zei iets als:
1273
01:37:46,500 --> 01:37:48,958
'Je moet nu naar het ziekenhuis.'
1274
01:37:49,541 --> 01:37:53,375
Selena ligt in kritieke toestand
in het Memorial Medical Center.
1275
01:37:53,500 --> 01:37:55,791
We houden u op de hoogte.
1276
01:37:55,916 --> 01:37:58,291
De receptionist gilde, de telefoon ging.
1277
01:37:58,416 --> 01:38:01,166
'Wat is er?'
'Selena ligt op de eerste hulp.'
1278
01:38:01,625 --> 01:38:07,791
Ik kwam binnen en zag de pers.
Die waren er al met hun camera's.
1279
01:38:07,916 --> 01:38:08,916
Ongelooflijk.
1280
01:38:09,041 --> 01:38:10,625
Intussen zijn er mensen...
1281
01:38:10,750 --> 01:38:13,625
honderden mensen,
fans van Selena Quintanilla.
1282
01:38:13,750 --> 01:38:16,813
Ik werd gebeld
door iedereen die je kunt bedenken.
1283
01:38:17,166 --> 01:38:21,000
En ik kon ze niets vertellen.
1284
01:38:21,125 --> 01:38:23,083
Het hotel en het ziekenhuis zwijgen.
1285
01:38:23,208 --> 01:38:25,583
Er is een onbevestigd bericht dat...
1286
01:38:25,708 --> 01:38:29,208
Fans verzamelden zich
bij de parkeerplaats van het motel...
1287
01:38:29,333 --> 01:38:33,208
en waren getuige van een bizarre impasse
tussen de politie...
1288
01:38:33,333 --> 01:38:36,708
en de moordverdachte, Yolanda,
die in een auto zat.
1289
01:38:36,833 --> 01:38:41,458
Tien uur lang hield ze
een pistool tegen haar hoofd gedrukt.
1290
01:38:41,583 --> 01:38:46,375
M'n vader zei: 'Er is iemand
aan de telefoon die met je wil praten.
1291
01:38:46,500 --> 01:38:51,583
Ik wil je niet bang maken, maar ik denk
dat er iets met Selena gebeurd is.
1292
01:38:54,041 --> 01:38:59,625
Ik ging naar boven. Daar zaten m'n ooms...
1293
01:38:59,750 --> 01:39:04,791
en m'n tante, en iedereen huilde.
Ik liep naar binnen, en...
1294
01:39:05,458 --> 01:39:08,625
M'n moeders liet
haar hoofd hangen en huilde.
1295
01:39:10,500 --> 01:39:12,958
Ik vroeg: 'Waar is Selena?'
1296
01:39:13,458 --> 01:39:15,875
M'n vader zei: 'Ze is neergeschoten.'
1297
01:39:16,625 --> 01:39:18,708
Ik zei: 'Is ze in orde?'
1298
01:39:20,166 --> 01:39:24,291
Hij zei: 'Ik denk het niet, jongen.
Ik denk het niet.'
1299
01:39:24,416 --> 01:39:26,708
Een beroemde zangeres is neergeschoten...
1300
01:39:26,833 --> 01:39:28,625
Ik ging naar het ziekenhuis.
1301
01:39:29,666 --> 01:39:31,791
Ze brachten me naar een kamer...
1302
01:39:32,625 --> 01:39:35,083
en haar familie was daar.
1303
01:39:36,416 --> 01:39:42,208
En toen ik Marcy zag...
1304
01:39:42,333 --> 01:39:46,041
en in welke toestand zij verkeerde,
toen wist ik...
1305
01:39:47,416 --> 01:39:50,833
Toen wist ik het.
Toen drong het tot me door.
1306
01:39:54,291 --> 01:39:56,583
Ik zie nog steeds hoe Chris huilde.
1307
01:39:59,500 --> 01:40:02,625
Achter de deur. De deur had een raampje.
1308
01:40:02,750 --> 01:40:05,750
Arme man, we zaten daar maar.
Huilen en huilen.
1309
01:40:06,666 --> 01:40:08,066
Nou ja.
1310
01:40:14,541 --> 01:40:16,916
Mijn dochter Selena is...
1311
01:40:19,208 --> 01:40:20,608
is gedood...
1312
01:40:21,291 --> 01:40:27,125
door een ontevreden werknemer.
Ze was de voorzitter van de...
1313
01:40:27,250 --> 01:40:29,958
Ze begon als voorzitter van de fanclub.
1314
01:40:30,666 --> 01:40:36,750
En toen werd ze aangenomen
als werknemer van Selena...
1315
01:40:37,375 --> 01:40:38,833
in haar winkels.
1316
01:40:39,333 --> 01:40:43,375
En iets liep niet helemaal soepel
met de fanclub.
1317
01:40:44,750 --> 01:40:46,150
En...
1318
01:40:47,166 --> 01:40:48,566
toen heeft ze...
1319
01:40:49,166 --> 01:40:50,566
Selena vermoord.
1320
01:40:51,583 --> 01:40:53,583
Ik weet niet wat ik moet zeggen.
1321
01:41:09,000 --> 01:41:13,166
De lucht was somber,
maar niet zo somber als de rouw vandaag.
1322
01:41:13,291 --> 01:41:18,000
Honderden mensen legden
witte rozen op de kist van Selena.
1323
01:41:18,125 --> 01:41:21,250
De fans van Selena Quintanilla Pérez
kwamen bijeen...
1324
01:41:21,375 --> 01:41:24,166
om hun rijzende ster
een laatste keer te zien.
1325
01:41:24,291 --> 01:41:27,875
Selena Quintanilla laat
een groots muziekproject achter...
1326
01:41:28,000 --> 01:41:30,000
dat lang herinnerd zal worden.
1327
01:41:30,125 --> 01:41:33,291
Maar ze laat een grote leegte achter
in de Tejano-wereld.
1328
01:41:33,416 --> 01:41:38,291
Ze had al een Grammy Award gewonnen,
en zou de Amerikaanse mainstream betreden.
1329
01:41:38,416 --> 01:41:43,416
Toen sloeg het noodlot toe.
Overal rouwen muziekfans om Selena.
1330
01:41:43,541 --> 01:41:46,791
Ik kan niet geloven dat ze dood is.
Ik ben hier om...
1331
01:41:48,208 --> 01:41:50,708
Om mezelf te overtuigen.
1332
01:41:51,708 --> 01:41:56,583
Als ik terugkijk, zie ik
op de foto's hoeveel mensen er waren.
1333
01:41:56,708 --> 01:42:00,000
Dat herinner ik me niet meer.
1334
01:42:00,125 --> 01:42:04,583
Ik weet nog dat ik daar was
en dat ik me zo verloren voelde.
1335
01:42:05,291 --> 01:42:08,166
En zo leeg.
1336
01:42:31,875 --> 01:42:36,416
De dood is iets heel pijnlijks.
Vooral als het je kind is.
1337
01:42:39,708 --> 01:42:42,541
Je snapt het alleen
als het jou overkomen is.
1338
01:42:45,916 --> 01:42:48,604
Je begrijpt dat het pijn doet, maar niet...
1339
01:42:49,541 --> 01:42:52,208
hoe diep dat gevoel reikt.
1340
01:42:52,333 --> 01:42:55,708
En soms...
1341
01:42:57,041 --> 01:42:58,666
komt het ineens binnen.
1342
01:43:05,208 --> 01:43:07,041
Maar het is wat het is.
1343
01:43:08,041 --> 01:43:09,666
Er is niets aan te doen.
1344
01:43:10,666 --> 01:43:12,479
Kennen jullie dit liedje nog?
1345
01:43:57,250 --> 01:43:58,650
Als een moeder...
1346
01:43:59,958 --> 01:44:01,625
een kind verliest...
1347
01:44:02,541 --> 01:44:04,416
is dat heel moeilijk.
1348
01:44:06,625 --> 01:44:08,750
Er valt nauwelijks mee om te gaan.
1349
01:44:09,833 --> 01:44:11,583
Ik worstel er dagelijks mee.
1350
01:44:43,958 --> 01:44:46,958
SELENA MUSEUM
1351
01:45:10,916 --> 01:45:16,958
Het helpt wel
dat zoveel mensen van haar houden...
1352
01:45:17,583 --> 01:45:18,983
zelfs vandaag nog.
1353
01:45:22,875 --> 01:45:26,875
Ze werd vermoord, maar door haar muziek
houden we haar in leven.
1354
01:45:28,458 --> 01:45:30,375
Veel nieuwe fans...
1355
01:45:30,500 --> 01:45:34,666
Kleine kinderen zijn fans geworden, en...
1356
01:45:34,791 --> 01:45:36,191
Ze leeft voort.
1357
01:45:39,333 --> 01:45:41,708
Ze is overal.
1358
01:45:42,750 --> 01:45:46,375
Overal, en dat is mooi.
Het is geweldig dat ze herinnerd wordt.
1359
01:45:46,500 --> 01:45:48,958
Maar soms is het wat overweldigend.
1360
01:45:52,625 --> 01:45:57,833
Het was uitdagend om de teugels
over te nemen van Q Productions.
1361
01:45:58,791 --> 01:46:03,208
Elke keer vraag ik mezelf af:
zou m'n zus dit leuk vinden?
1362
01:46:04,500 --> 01:46:06,375
Zou ze dit goedvinden?
1363
01:46:07,666 --> 01:46:09,916
Hoe doen we dit voor haar?
1364
01:46:19,500 --> 01:46:21,041
Was je maar hier.
1365
01:46:22,500 --> 01:46:24,041
Had je het maar gezien.
1366
01:46:26,000 --> 01:46:27,400
We missen je.
1367
01:46:43,583 --> 01:46:46,416
Een cd die Selena
vlak voor haar dood opnam...
1368
01:46:46,541 --> 01:46:48,458
breekt verkooprecords.
1369
01:46:48,583 --> 01:46:53,458
Als ik 'Dreaming Of You' hoor,
denk ik: Het is haar gelukt.
1370
01:47:01,958 --> 01:47:04,750
Dat is het nummer
dat ik niet kan luisteren.
1371
01:47:04,875 --> 01:47:08,583
Het enige nummer. Dat liedje, dat...
1372
01:47:08,708 --> 01:47:11,583
Als ik dat pianostukje hoor,
heb ik een rotdag.
1373
01:47:14,916 --> 01:47:17,375
Ik mis haar heel erg.
1374
01:47:19,083 --> 01:47:26,083
Maar vandaag de dag
ben ik trots op waar ze voor staat...
1375
01:47:26,958 --> 01:47:32,750
en de kleine rol
die ik in dat verhaal kan spelen.
1376
01:47:33,833 --> 01:47:36,916
Dat geldt denk ik voor ons allemaal.
1377
01:47:38,208 --> 01:47:41,750
M'n moeder zei tegen me
dat er schoonheid is...
1378
01:47:41,875 --> 01:47:45,250
in al het lelijke dat er gebeurd is.
1379
01:47:46,041 --> 01:47:50,875
Het duurde heel lang
voordat ik dat begreep.
1380
01:47:52,208 --> 01:47:57,000
Maar ik begrijp nu
wat Selena voor mensen betekent.
1381
01:48:00,875 --> 01:48:03,541
Wat voor cultuur zij vertegenwoordigt.
1382
01:48:04,958 --> 01:48:06,458
En het is mooi.
1383
01:48:09,625 --> 01:48:11,541
Selena is voor de latino's...
1384
01:48:11,666 --> 01:48:15,958
iemand die hoop bood
aan de Mexicaans-Amerikaanse gemeenschap.
1385
01:48:18,583 --> 01:48:23,166
Er is ergens een klein meisje,
of een klein jongetje dat zit te dromen...
1386
01:48:23,291 --> 01:48:25,979
Daar zijn de liedjes voor.
Ze zijn voor jou.
1387
01:48:26,958 --> 01:48:32,333
Voor wie ze zingt. Voor wie erop danst.
Voor wie er blij van wordt, of verdrietig.
1388
01:48:33,458 --> 01:48:35,000
Het is hun muziek.
1389
01:48:41,541 --> 01:48:44,583
Omdat we ons hier
niet echt verbonden voelen...
1390
01:48:44,708 --> 01:48:47,041
met onze Mexicaanse kant,
helpen haar liedjes...
1391
01:48:47,166 --> 01:48:49,416
om me verbonden te voelen
met m'n roots.
1392
01:48:49,541 --> 01:48:51,583
Ze voelde als deel van m'n familie.
1393
01:48:51,708 --> 01:48:54,083
Selena was een van m'n rolmodellen.
1394
01:48:54,208 --> 01:48:56,375
Zij was alles wat ik wilde worden.
1395
01:48:56,500 --> 01:49:00,541
Zij raakte als eerste
iedereens ziel tegelijk.
1396
01:49:00,666 --> 01:49:05,625
De Puerto Ricaanse gemeenschap,
de Mexicaanse, de Chicano-gemeenschap...
1397
01:49:05,750 --> 01:49:07,333
Dankzij Selena.
1398
01:49:07,458 --> 01:49:11,833
Ze opent nog steeds deuren
voor de latino-gemeenschap.
1399
01:49:13,625 --> 01:49:14,791
Je zet de radio aan...
1400
01:49:14,916 --> 01:49:18,875
en haar muziek wordt
jaren later nog steeds gedraaid.
1401
01:49:19,458 --> 01:49:24,041
En het publiek heeft haar niet losgelaten.
Ze houden van Selena.
1402
01:49:24,166 --> 01:49:28,583
Selena is de Tejano-koningin.
Het is logisch dat ze aan de top staat...
1403
01:49:28,708 --> 01:49:32,166
van Billboard's lijst
van de beste latin-artiesten ooit.
1404
01:49:32,291 --> 01:49:35,958
Ze stond op nummer één van de vrouwen.
1405
01:49:36,083 --> 01:49:38,041
Ze laat geliefde muziek achter...
1406
01:49:38,166 --> 01:49:41,250
en maakte de weg vrij
voor nieuwe Tejano-artiesten.
1407
01:49:41,375 --> 01:49:44,791
Zij zullen nooit vergeten
wat ze bijdroeg aan de industrie...
1408
01:49:44,916 --> 01:49:45,958
en hun carrières.
1409
01:49:46,083 --> 01:49:47,875
We houden van je, Selena.
1410
01:49:48,000 --> 01:49:52,875
Met dit evenement, dat Selena eer bewijst.
1411
01:49:56,958 --> 01:49:58,358
Ik voel...
1412
01:49:58,958 --> 01:50:01,125
in zekere zin troost.
1413
01:50:04,041 --> 01:50:05,441
Het helpt me.
1414
01:50:08,791 --> 01:50:11,791
Dat mensen zoveel liefde tonen...
1415
01:50:14,000 --> 01:50:15,400
voor haar...
1416
01:50:16,083 --> 01:50:17,483
zelfs vandaag nog.
1417
01:50:30,875 --> 01:50:33,500
En ik...
1418
01:50:38,750 --> 01:50:40,833
Ik ben erg trots op haar.
1419
01:50:43,125 --> 01:50:49,750
Hoe wil je herinnerd worden? En hoe lang
kunnen we van Selena's muziek genieten?
1420
01:50:49,875 --> 01:50:53,750
Ik wil het graag
de rest van m'n leven blijven doen...
1421
01:50:53,875 --> 01:50:56,458
maar uiteindelijk ga ik dood, toch?
1422
01:50:56,583 --> 01:50:59,416
Maar ik geloof dat...
1423
01:50:59,916 --> 01:51:01,791
Het hangt van het publiek af.
1424
01:51:01,916 --> 01:51:05,875
Hoelang ik hier blijf, is aan hen.
1425
01:51:06,375 --> 01:51:08,166
Zolang ze me willen hebben.
1426
01:51:11,416 --> 01:51:12,816
Zing die eerste.
- Oké.
1427
01:51:55,166 --> 01:51:56,566
We gaan niet winnen.
1428
01:52:04,791 --> 01:52:07,125
Ik vertrek vandaag
1429
01:52:10,166 --> 01:52:12,500
Terug naar jou, later vanavond...
1430
01:52:14,958 --> 01:52:19,791
Dit is Selena y Los Dinos.
We gaan nu de nieuwe video zien, hier op...
1431
01:52:21,750 --> 01:52:23,750
Nog eens.
- Wij zeggen 'y Los Dinos'.
1432
01:52:23,875 --> 01:52:25,833
Dit is Selena...
- Y Los Dinos.
1433
01:52:25,958 --> 01:52:28,958
En nu gaan we
de nieuwe video bekijken, op...
1434
01:56:12,000 --> 01:56:16,791
Vertaling: Stella Brüggen
117529
Can't find what you're looking for?
Get subtitles in any language from opensubtitles.com, and translate them here.
Afrikaans
Akan
Albanian
Amharic
Arabic
Armenian
Azerbaijani
Basque
Belarusian
Bemba
Bengali
Bihari
Bosnian
Breton
Bulgarian
Cambodian
Catalan
Cebuano
Cherokee
Chichewa
Chinese (Simplified)
Chinese (Traditional)
Corsican
Czech
Danish
Dutch
Esperanto
Estonian
Faroese
Finnish
Galician
Georgian
German
Greek
Guarani
Haitian Creole
Hausa
Hawaiian
Hebrew
Hmong
Hungarian
Icelandic
Irish
Italian
Japanese
Javanese
Kazakh
Kinyarwanda
Kirundi
Kongo
Korean
Krio (Sierra Leone)
Kurdish
Kyrgyz
Laothian
Latin
Latvian
Lithuanian
Luganda
Luo
Luxembourgish
Macedonian
Malagasy
Malay
Maltese
Maori
Mauritian Creole
Moldavian
Mongolian
Myanmar (Burmese)
Montenegrin
Nepali
Norwegian
Pashto
Persian
Polish
Portuguese (Portugal)
Quechua
Romansh
Russian
Samoan
Scots Gaelic
Serbian
Sesotho
Setswana
Seychellois Creole
Shona
Sindhi
Sinhalese
Slovak
Slovenian
Somali
Spanish
Swedish
Tajik
Thai
Tigrinya
Tonga
Turkish
Turkmen
Ukrainian
Uzbek
Vietnamese
Welsh
Wolof