Original subtitles

Jest rok 1919.

11 listopada 1918 roku, w dniu zakończenia I wojny światowej, powstaje

niepodległe państwo polskie.

Górny Śląsk na razie pozostaje przy Niemczech. O jego ostatecznej

państwowej, zgodnie z traktatem wersalskim ustanawiającym pokój w

zadecydować plebiscy, przeprowadzony pod kontrolą wojsk aliantów.

Francuskich, angielskich i włoskich.

Nasila się akcja propagandowa z obu stron, prowadzona dla pozyskania głosu w

czasie plebiscytu.

Na Górnym Śląsku stacjonują oddziały wojska niemieckiego, stanowiące Straż

Graniczną, tak zwany Gręczów, którego okrucieństwo daje się we znaki Polaków.

Robotnicy polscy, stanowiący większość pośród załóg, hut, fabryk i kopal, na

prześladowania odpowiadają strajkami.

Powstają podziemne organizacje bojowe.

Polska,

Stanik i Tomasz są członkami Polskiej

Organizacji Wojskowej.

W prowadzeniu agitacji polskiej pomagają im żona Tomasza Paulina

i Teresa z Robertem.

Henryk jest krótko przed maturą.

Jerzy oddala się coraz bardziej od polskiego gniazda.

Jego żona Irma zajmuje się wychowaniem synów.

Róża próbuje łagodzić między nas i w rodzinie, pojawiające się na tle wyboru

ojczyzny.

A z Herdingiem to co?

No to inna taka uchytka.

Jedno wielkie cygaństwo. No co ten pieron zrobił dla robotników?

No taj są te jego rady żołniersko -robotnicze.

Przeszły na stronę dyrektorów. Ale dali byście już spokój dziś z tą polityką.

A ty se daj pozór, żeby ci się kompot nie przepolił.

A twoja nie przyjdzie?

Została przy dzieciach.

To by się coś jeszcze znadło miejsce dla twoich dzieci.

No nie no.

Braciszku, matura tuż, tuż.

Tak, skończą się dobre czasy.

I co dalej?

Wybierasz się na studia?

To zależy od ojca, czy da pieniądze.

A to nie jest wcale takie pewne. Mnie już to kilka razy wypominał.

Ale gdybyś chciał studiować w Krakowie, pewnie by grosza nie poskąpił.

Ja bym już poszedł do tego Krakowa. Na co ci polski uniwersytet?

Chyba, że chcesz przenieść się na stałe do Polski.

Ja? O co?

Ich zapytaj.

Masz tu całą rodzinę pasterników jak na dłoni.

Polski im się zachciewa.

W razie czego nie cofną się przed buntem. Staną przeciw prawowitej władzy.

Może jej sobie nie życzą?

Tebie już też chce kabatili.

Jerzy, w tym coś musi być.

Skoro w traktacie wersalskim postanowiono przeprowadzić tutaj

jest żaden traktat. To jest zemsta zwycięzców.

Jeszcze się nie mudławią. Nie daj się wciągnąć we polskim rządzie. Tylko my

jesteśmy inteligentami w tej rodzinie. Musimy ratować jej honor.

Już zaś po niemiecku swandrocie?

Łatwi mi się go do... No

co to, to, to... Śpijcie na ojcowych

urodzinach. Myśmy są pasterniki, a pasterniki to śpiewaki, no nie? No to

No czekamy na ciebie, przecież coś dyrygujesz.

No to jadę.

Ojcowski dom.

Ojcowski dom.

Piosenka na pianinie.

W pamięci Twej na wieki.

Ojcowski dom w dziedzinom jej, w pamięci

Twej na wieki.

Drogi ojcze, jeżeli pozwolisz, złożyć mi życzenia po niemiecku.

Łatwiej mi się mówi.

To nie wszyscy tu rozumieją.

Kto na przykład?

Ja na przykład.

Ja też.

I ja.

No i co, Jergele?

Musisz go dać po naszemu.

Wielkie

dzięki

i do zobaczenia!

Pięknie dziękuję za te śpiewki.

Dzisiaj mój ojciec, a wasz dziadek miałby

dziewięćdziesiąt dziewięć lat.

Jednego dnia my się rodzili.

Na bezrok miałby sto lat.

Zawczas się urodził.

Tak czekał na ta Polska i nie doczekał się.

Mały tracił.

A my młodzi doczekaliśmy się.

Tak, dzieci.

Polska już jest blisko.

Za Brnicą.

Widać ją bez rzeka.

Co to za Polska?

Ino ją terpnąć, a się przewróci.

To ci, że się przewróci.

Bo mu dopiero pora miesięcy.

Jakżeś ty tyle miał, to jeszesz w sroł w pieluchy, rozumiesz?

Już wy mi nie powiecie, co to jest Polska.

Sezonstat. Państwo sezonowe.

Pięknie cię w tej szkole nauczyli.

Żałujecie, żeście mnie do niej posłali, co?

Miałeś zostać takim ciemnym niedoukiem jak inni, tak?

Jak kto na ten przykład?

Szkoła mi dała trochę rozumu.

A rozum mi godo, że co Niemcy, to Niemcy.

To czemu nie idziesz do tych Niemiec? Nie muszę nikaj chodzić. Tu są Niemcy.

Tutaj nie ma żadnych Niemców.

Tu jest polsko rodzina.

A komu się nie podoba?

Przestań, nikt czemuś to tak.

Wyciepujecie mnie?

Dobrze, idę.

Jorgusz, zostań, przecież nikt cię nie wyciepuje.

My jedna rodzina.

Nie można tak.

Żoćcie go?

No to biegnij za nim!

Dalej, Robert, bo bez gorzoły to my z tego pierunictwa nie wylazymy.

Nasze maleństwo płakało. Co mu jest?

Nic poważnego.

Szybko wróciłeś.

Nie chciałem się kłócić.

Wciąż ci mają za złe? Nie, to nie to.

Ojciec nawet pytał, dlaczego nie przyszedłem z tobą.

Bądź co bądź, jesteś matką jego wnuka.

Miłe to.

Ale nie mogę z nich tego ich cielęcego zapatrzenia w Polskę.

Nikt z nich tam nigdy nie był.

Oni nie mają pojęcia, co to jest Polska, jaka to bieda, jakie zacofanie. Nie

denerwuj się.

Nic na to nie poradzę. Nie potrafię się opanować, kiedy coś takiego słyszę.

Już nie pójdę do nich na żadne uroczystości.

Na urodziny matki albo ojca też?

Pójdę, jak ich wszystkich nie będzie.

Przejdzie ci, przejdzie.

Nie przypuszczałem, że będziesz tak wyrozumiała.

Jesteś taki dobry dla mnie i dla Willego.

Tak bym chciała, żeby i tobie było z nami dobrze.

Lepiej już nie będzie.

I godą ci, chłopie. Nie mogłyby się dać na to nabrać.

Dobrze mówisz, chłopie. Ja też tak mówię. Ale po to to robią.

Panie dyrektorze, robotnicy proszą pana na wiedz.

Nie pójdę na żadne zebranie.

Tak jest, panie dyrektorze.

I tak, Gibko.

To ma znaczenie.

No to jak?

Pójdzie pan?

Czy mamy pana za nim?

To jest w sprawie.

Panie dyrektorze, wezwać wojsko? Tak.

Poleku, pójdzie z panem dyrektorem.

Zapłacicie mi za.

Myśmy tu poprosili pana dyrektora, żeby się zapytać, za co zostali zwolnieni

Janida i Morawiec, długoletni górnicy naszej kopalni.

Słyszał pan? Naszej.

Słuchamy pana dyrektora.

Znależeli do Straży Obywatelskiej, a jest to organizacja nielegalna.

Prasa obywatelska została rozwiązana zarządzeniem rejencji opolskiej z dniem

grudnia 1918 roku.

Jak można należeć do organizacji, która nie istnieje?

Powiedziałem już, że jest nielegalna.

My się nie będziemy targować z panem dyrektorem.

Albo pan cofnie wymówienie, albo ogłaszamy strajk.

Ej, wy tam Bawarczycy. Albo przestaniecie wrzeszczeć, albo was stąd

Panie dyrektorze, co ci ludzie robią w kopalni? To są żołnierze w cywilu. Pan

naszych ludzi zwalnia, a na ich miejsce przyjmuje zawodowych zabijaków.

Co to jest?

Słuchamy, panie dyrektorze.

Mamy coraz mniej zamówień na węgiel. To skutek wojny.

W takim razie, dlaczego kopalnia przyjmuje od tych ludzi, od tych tam?

Naród niemiecki ma pewne powinności wobec demobilizowanych żołnierzy, którzy

dzielnie walczyli na wszystkich frontach wojny.

My nie jesteśmy naród niemiecki.

Dobrze, cofam to wymówienie.

Słyszeliście, kamraci? Pan dyrektor Belsze dał słowo.

Idziemy do domu.

Jest skończony.

Moi panowie, powinniśmy sobie zdawać sprawę z trzech faktów.

Fakt pierwszy to rewolucja w Rosji.

Jaka rewolucja? Nie nazywajmy każdej władzy rewolucją.

Zobaczy pan, co z tego będzie za rok.

Jak na razie to upadły potężne trony, m .in. cara,

naszego cesarza.

Ja bym tego faktu nie lekceważył.

Podpólstwo poczuło się silne.

Fakt drugi to zachwianie wiary w potęgę Niemiec.

To tylko chwilowe, panie dyrektorze.

Odbieramy się szybko.

Nigdy nie brakło nam dobrych przywódców i temu zawdzięczamy nasze miejsce w

historii Europy. I przegraną wojnę.

Przegrana wojna?

Byliśmy pod Paryżem i daleko w Rosji, a na teren rzeszy nie spuściliśmy żadnego

obcego żołnierza, chyba ze charakteru jeńca.

I to pan nazywa przegraną.

Prawo przynależności Górnego Śląska jednak stoi pod znakiem zapytania.

Zostanie rozwiązana po naszej myśli. Jestem o to spokojny.

Pozwólcie, panowie, że skończę.

Fakt kwestii.

Niedaleko stąd, za wąską rzeką, istnieje coś, co nazywa się Polska.

Nie było tego państwa na mapie Europy przez długi czas.

Znowu jest.

Dodaję to otuchy Polakom mieszkającym tutaj. Te trzy fakty razem wzięte tworzą

niebezpieczną mieszankę wybuchową.

U mnie w kopalni niedawno o mało nie doszło do eksplozji.

Zwolniłem dwóch Polaków. Pod presją tej hołocy musiałem ich przyjąć z powrotem.

Musiał pan?

A co? Miałem dopuścić do jeszcze jednego strajku?

Aż tak źle było?

Tak.

I dlatego pozwoliłem sobie zaprosić na nasze spotkanie majora Harbinga.

Nasza wschodnia granica przebiega nie tylko wzdłuż Brynicy i Psemszy.

Biegnie ona przez nasze fabryki i osiedla.

Uważam, że oddziały Grenzschutzu powinny przede wszystkim pilnować naszych

zakładów, żeby ukrócić buntownicę na stoje robotników.

Zgadzam się w zupełności z panem dyrektorem. Jesteśmy tutaj w celu

porządku. W takim razie proponuję kieliszek koniaku.

Jak tam wasz bal?

Chcieliśmy cię prosić, tato, żebyś przejrzał listę zaproszonych gości.

Zostawiłem wam przecież wolną rękę. To są wasi goście.

O,

czy to córka radcy Schindlera? Tak, tato.

Zaproś także córkę majora Hardinga. Niech pozna swoich rówieśników.

Dziękuję, tato.

A to syn Stigara Grubera? Tak.

A ten Pasternik to kto?

Kolega z tej samej klasy. Najlepszy uczeń, bardzo koleżeński.

Za dużo mówisz, synu. Nie trzeba o kimś mówić, na przykład, że jest ryży. To

widać od razu.

A kim jest jego ojciec? Nie wiem.

To bardzo źle.

Mam go skreślić?

Skądże? To nazwisko nie jest mi obce. Nie będę ci wybierać kolegów, ani

od ciebie tych, których lubisz.

Wiele pochwał powiedziałeś pod jego adresem. Szkoda, że nie wiesz

Dowiem się, tato.

Dobrze.

Podać kawę? Za chwilę.

Nazwisko Pasternik coś ci mówi? Wiem, że twój sekretarz tak się nazywa. Nie

tylko.

Co się stało? Nic, nic. Skaz podać kawę.

Zamierza pan pozostać w wojsku?

Noszysz niemal całe życie nosiłem mundur. Wiem.

Reprezentował pan Niemcy na dzikich terenach Afryki.

Wojna wielu rodakom odebrała wszystko.

Wysadziła z siodła. Tak.

Współczucie to nie jest męski odruch.

Od miłosierdzia lepsza jest pomoc.

Kiedyś nastaną tu normalne czasy.

Chociaż, bo ja wiem, czy to kiedykolwiek będzie normalnie.

W każdym razie potrzebna nam jest silna straż przemysłowa.

Mógłby pan zostać jej komendantem.

Ta straż nie musi nosić paradnych mundurów, ma nosić odbezpieczone

Interesuje mnie ta propozycja.

Lubię uśmierzać bunty i podskramiać krnąbrnych.

Lądcy murzyni właśnie się buntują.

Uspokoimy ich, panie dyrektorze. Nie wątpię.

Kilku z nich należałoby już ucić. Na zawsze?

Proszę mi nie zadawać takich pytań.

Rozumiem.

Na początek tych dwóch.

W miastach, miasteczkach i wioskach Górnego Śląska pojawili się podburzacze,

którzy chcieliby siłą przyłączyć Górny Śląsk do Polski.

Każdemu, kto wskaże nazwiska przywódców polskich, którym można będzie udowodnić

winę na drodze sądowej, przyznana zostanie nagroda w wysokości 4000 marek.

Wiesz, mój drugi, ci młodzi ludzie nie mają już tego szyku ani tej elegancji

właściwej naszej epoce.

No cóż, demokracja.

Demokracja, demokracja. Ale powinni umieć się zachować.

Czy znasz dziewczynę w wiśniowej sukni? To córka Majora Hardinga.

Ładna. W jej wieku byłaś młodniejsza. Dziękuję.

Czy pamiętasz nasz pierwszy bal?

Miałaś niebieską sukienkę.

Tak jak dzisiaj nasza Inga.

Specjalnie wybrałam dla niej ten kolor.

Przynosi szczęście.

Jak się bawicie?

Wspaniale.

Powiedz mi, jaka jest różnica między gerundium a gerundivum?

Siadaj, bałwanie.

Znowu się nie nauczyłeś.

Helmut, gdzie tu można zapalić?

Nie wygłupiaj się. Przecież wiesz, że rodzice są w domu.

I dlatego mam nie palić? Nie mogłeś ich gdzieś wysłać?

Ingo, zajmij się panną Harding, siedź sama.

Jak się bawisz?

Świetnie.

Jak ci się podoba ta czarna?

Kto to jest?

Hildegarda Harding, córka Majora.

Nowa. Dobra, to buzia, owszem. Ale niech nie znam matury, jak oficer

Gensutsu może mieć normalną córkę.

To ci zależy.

Popatrz, jakie ma oczy. Ty wiesz, że ona podobno tam w koloniach jadła ludzkie

mięso?

Tak? A wiesz, co sobie najbardziej chwaliła?

Trudno uwierzyć, że jest pani niemką. Ma pani w sobie coś w krwi romańskiej. Czy

to jest tutaj karalne? Tutaj?

Moja matka była hiszpanką.

A więc zgadłem.

Odprowadzę panią, dobrze?

Nie wolno mi odmówić?

Przepraszam.

Pan dyrektor pana prosi.

Przepraszam, pan Nohildo, zaraz wrócę.

Słucham cię, tato.

Chciałem z tobą porozmawiać.

Chciałbym odprowadzić pannę Harding. Jeszcze nie zna dobrze miasta.

Zaraz każe zawsze on skonie. Winter odwiezie ją do domu.

Czy jednak nie powinienem jej odprowadzić?

Nie rozumiem.

Formą stanie się zadość. Jeżeli masz ochotę pójść z nią na spacer, możesz to

zrobić jutro albo pojutrze. O ile dziewczyna wyrazi na to zgodę.

No dobrze, idź się pożegnać.

Jestem tu od niedawna i jeszcze nie zdążyłam przyzwyczaić się do tutejszych

warunków. Zaraz będzie powód i odwiedzę panią do domu.

Ojciec ma coś pilnego do mnie.

Przepraszam, że nie mogę pani odprowadzić.

Byłaby to dla mnie wielka przyjemność.

Czy możemy się spotkać jutro, żebym mógł jednak panią odprowadzić?

Zostawmy to raczej przypadkowi. To może być ciekawsze.

Henryku, opiekuj się panną Hildą, póki powóz nie zajedzie.

Słyszała pani? Mam się panią opiekować.

I jak pan to zrobi?

Nie wiem.

Najchętniej wyprowadził panią z tego domu i poszedł piechotą. Oczywiście z

panią.

Chodźmy.

Dobrze się pani bawiła?

Dobrze? Zostałam zaproszona z litości. Czy w takiej sytuacji można się dobrze

bawić? Czemu tak gorzko? Wojna zrobiła z nas niemal żebraków.

Nienawidzi pani wojny? Owszem, przegranej wojny.

Mieliśmy wszystko.

Służbę czarną i białą.

Mieszkaliśmy nie w takiej marnej willi, ale w prawdziwym pałacu.

Ojciec pani był chyba gubernatorem. Nie.

Ojciec był majorem policji. Ale tak się tam żyło.

To inny świat.

Straciliśmy wszystko.

Dlaczego akurat my?

Dlaczego dyrektor Bursche na przykład mimo klęski ocalił wszystko?

Nie ma pan pojęcia, jak bardzo pragnę się zemścić na tych wszystkich

paniczykach i panienkach.

Obejrzeć ich w pewności siebie, żeby bali się o życie, o majątek, o wszystko.

wszystko, co stanowi ich siłę.

Użaliłam się.

Teraz mi lżej.

Ale pan też do nich nie należy.

Hejna, po ojca przyszli.

A kto?

Grynszut.

Mamo, co się stało?

Zabrali go.

Bili.

Tomasa też wzięli.

To musi być jakieś nieporozumienie, mamo.

Mamo, wypuszczam ich.

Załatwię to.

Wcale nie twierdzę, że jest Polakiem. Są to sprawy nie tyle trudne, co

połmatwane.

Niektórym wydaje się, że są Polakami. Jego brat jest moim sekretarzem.

Jestem z niego więcej niż zadowolony.

Natomiast jego drugi brat jest rebeliantem.

Targnął do mojego gabinetu i znieważył mnie.

Jego ojciec jest już mniej aktywny, ale moim zdaniem on jest najbardziej winny.

On ich tak wychował.

Może ten twój kolega jest taki jak mój sekretarz.

Cieszyłbym się z tego.

A jeśli jest inaczej?

W tych śląskich rodzinach z patriotyzmem jest jak z włosami. Raz jasne, raz

ciemne.

Dlatego należy być ostrożnym.

Nie należy dowierzać tym ludziom, dopóki nie zrobią czegoś, co by ich związało z

nami na zawsze.

Dobrze, że mi o tym mówisz, ojcze.

Wkrótce przystąpisz do matury.

Zacznie się życie na serio.

Młodzieńcze fanaberie będą musiały ustąpić chłodnej kalkulacji.

Kiedyś odziedzicisz po mnie tę kopalnię. Ona może egzystować tylko w Niemczech.

Powinieneś o tym pamiętać.

Pan pasternik do młodszego pana.

Henryk? Mówi, że to bardzo pilna sprawa. Proszę powiedzieć, że nie mogę go

przyjąć.

Pan Helmut nie może pana przyjąć.

Helmut!

Co tak wcześnie?

Niedziela, wyspać się nie da.

Rozbież się.

Spieprzaj się. No to wejdź.

Ojca i Tomasa zamknęli.

Musisz im pomóc.

Muszę?

A ty wiesz, co Tomasz zrobił ze mną w biurze? Nie wiem,

czy dyrektor Belszcze potem się z kim nie wyrzuci mnie na zbity pysk. Może

postąpili źle, ale kto ma im pomóc? Obcy?

Mnie wstydz Belszemu spojrzeć w oczy, a ty chcesz, żebym go prosił o

stawiennictwo. Więc to on za tym stoi?

Co ty ode mnie chcesz?

Jerzy, to przecież rodzina.

Ojciec, brat.

Ona chyba coś znaczy.

Znaczy, znaczy.

Potrafi być kulą u nogi.

Ojciec i Tomasz doskonale wiedzą, co robią. Wiedzą, na co się narażają. Jakże

się mogę wstawiać za nimi?

To tak, jakbym im przyznał rację.

Daruj, ale ja tego nie mogę zrozumieć.

Helmut, nie możesz mi tego odmówić. To chodzi o mojego ojca i brata.

Nie mogę.

Chodźmy, zaraz będzie dzwonek. Powiedz przynajmniej twojemu ojcu, żeby zechciał

mnie wysłuchać. Nie mogę.

Na bogato się stało. Nie udawaj, że nic nie wiesz.

Co mam wiedzieć, że wojna się skończyła, a tu wciąż niespokojnie? I co z tego?

Wkrótce dostaniemy świadectwa dojrzałości.

Przestaniemy ślęceć nad Tastytem Sillerem.

Szkoła nas łączyła.

Życie nas rozdzieli.

Twój ojciec i brat podnieśli rękę na mojego ojca. Ale mój drugi brat pracuje

twojego ojca. A ty?

Pomagasz nam?

Nie. Przecież to moi najbliżsi. Nie rozumiesz tego?

Nie.

Panie dyrektorze, chciałem pana przeprosić za mojego ojca i brata. To są

prości. Poddali się nastrojom anarchistycznym.

Co mówi z kawalerze?

Bardzo pana proszę, panie dyrektorze, żeby zostali zwolnieni.

Ja z tym nie mam nic wspólnego.

Tylko tyle, że obaj pracowali u mnie.

Nie mam pojęcia, za co zostali aresztowani.

Gdyby pan że chciał... Kawalerze, ja się do polityki nie mieszam.

Nie mam nic przeciwko ojcu i bratu.

Chętnie cię zobaczę w gronie moich urzędników, jak skończę studia.

Do widzenia.

W sobotę był pan rozmowniejszy.

Od soboty wiele się zmieniło.

Tak? To może się pożegnamy?

Nie, pan Nofildo.

Aresztowali mi ojca i brata.

Za co?

Dzisiaj łatwo się narazić.

Polacy? Kto tu w ogóle jest Polakiem? O nie, niech pan tak nie mówi. Mój ojciec

wie coś o tym.

Proszę pani, to są porządni ludzie, a w końcu to się liczy.

Porozmawiam z ojcem. Nie chciałbym nadużywać naszej znajomości, gdyby

Ależ pana nudziask.

Ojciec zrobi wszystko, o co go poproszę.

To zaczyna być interesujące.

W naszym domu często bywali cudzoziemcy.

Jeżeli rzeczywiście jest pan Polakiem... Nie, nie jestem.

Nie?

Szkoda. A pani lubi Polaków?

Nie znam ich, ale przez moment wydawało mi się, że poznałam jednego z nich.

Pan jest oczywiście Niemcem.

Skończy pan studia, ożeni się pan z bogatą dziewczyną, będziecie mieli dużo

dzieci, a najstarszy syn będzie zawodowym oficerem. Tak?

A najmłodszy się zakocha.

W kim?

W pewnej dziewczynie.

O Afryce musimy zapomnieć. Teraz nasze miejsce jest tutaj.

A oni chcą to miejsce oddać Polsce.

Krajowi dziewczyni plus trzy należą do ulubionych zwierząt domowych, gdzie nie

ma ustępów ani mydła.

Ci tam w Paryżu nie mają pojęcia o tym i dają wiarę muzykantowi, który może i

potrafi grać na fortepianie. Ale z takiego brania jeszcze nigdy nie

solidne państwo.

Polska przysyła do różnych podburzaczy, żeby bałamucili ludzi.

Chodzi o to, żeby mieć na to dowody. Nasz rząd przekaże je Radzie Ambasadorów

Paryżu, żeby nie dawała wiary różnym muzykantom.

Ojcze, dlaczego tu tyle ludzi mówi po polsku?

Tak jest na każdej granicy.

Ludność jest dwujęzyczna.

Nie każdy, kto mówi po polsku, jest Polakiem.

I odwrotnie?

W pewnym sensie.

Musisz podpisać oświadczenie, że twój ojciec i brat dali posłuch podburzaczom.

Że przychodzą do nich ludzie, którzy agitują za Polską.

I to zdejmie samą winę z ojca i brata.

Dali się zbałamutić, rozumiesz?

Władza musi mieć podstawę do zwolnienia.

Uważasz, że ja powinienem coś takiego podpisać?

Nie wiem. To jest twoja sprawa. Sam musisz zdecydować.

Jak pan to podpisze, będą wolni.

Dlaczego ojciec i brat nie chcą tego podpisać? Nie wie pan?

A ja wiem.

Byłoby to przyznaniem się do winy.

A ja chciałem im zostawić szansę. Dlatego nie proponowałem im podpisania

oświadczenia. Niech za nich zrobi to kto inny, ktoś z rodziny.

Może pan w tych sprawach na mnie polegać.

Oświadczy pan, że przychodzili obcy mężczyźni i namawiali do tajnej

Nigdy ich nie widziałem.

Chce pan im pomóc?

Kiedy zostaną zwolnieni?

Lada dzień.

Bardzo panu dziękuję.

Trzymają ich pareszcie na policji.

Była wojna, była sama.

Wojna się skończyła, a ja zaś sama z dzieckami.

No kiedy się to wszystko skończy?

Ja nie wiem, dziołcha.

Coś im się śni.

Coś by chcieli, coś by szli.

Pasterniki niespokojne duchy.

Ojca i Tomasza puszczą.

Co ci powiedział?

Coś ważne.

Ja ci gadam, Heinel, ty się do polityki nie mieszaj.

Pewnie będę taki głupi agonii.

Czy ojciec coś zrobił w twojej sprawie? Obiecał, że zostaną zwolnieni.

Bardzo się cieszę, że moje pośrednictwo na coś się przydało.

A swoją drogą to dziwna ziemia ten wasz Śląsk.

Jeden ciągnie w tę stronę, drugi w drugą stronę.

Jak tu żyć? W końcu wszyscy się pozabijacie. Ja się do tego nie mieszam.

Siebie ciągnie do palmiarni. Tak.

Przypomina mi Afrykę.

Tam w koloniach też byli tacy mużyni, którzy próbowali żyć w zgodzie z

I żyli?

Dopóki nie polała się krew.

Ale mamy temat.

Widziałaś już śnieg? Nie.

To za pół roku zobaczysz.

A teraz chodźmy zobaczyć łabędzie.

Też białe.

Bardzo pana przepraszam. Ja w sprawie mojego ojca i brata. Mieli zostać

zwolnieni. Nazwisko? Pasternik.

Pan kpi, młody człowieku.

Zostali przewiezieni do więzienia w Mysłowicach.

Dlaczego zostali przewiezieni? Niemożliwe.

Było im tu niewygodnie, a czeka ich ciężki proces.

Muszą odpocząć.

Nie ma

w

domu.

Nie ma?

Zobaczymy.

Co to ma znaczyć?

Proszę stąd wyjść, bo zawołam ojca. Sam go zawołam. Panie majorze Harding, to

ja, Henryk Pasternik.

Chciałem panu coś powiedzieć.

Ojca naprawdę nie ma w domu.

A gdzie jest burdelu?

Wynoś się.

Wiesz, kto to jest major Harding?

Kazał mojego ojca i brata zamknąć w więzieniu w Mysłowicach.

Poszukał mnie.

Zresztą nie tylko on.

To niemożliwe.

Nie śpisz jeszcze?

Nie zauważyłeś?

Stało się coś?

Poszukałeś nas.

Kogoż to?

Przede wszystkim mnie.

Ktoś tu był.

Pytał o ciebie. Chciał ci podziękować za przysługę.

Że mu ojca i brata.

Ach, to ten.

To jest chiństwo, rozumiesz?

Uspokój się, Hildiu. Przecież robię to tylko dla ciebie.

Wiem, jak ci tutaj źle.

Brak ci tam tego luksusu.

Przekam, że ci go znowu zdobędę.

Mnie on jest niepotrzebny, ale ty, dziecko, usychasz bez niego.

Muszę zdobyć zaufanie i szacunek tych, którzy zapewnią nam komfort.

Chcyt mi.

W tydzień trzeba tylko słabości, bo ona prowadzi do nędzy.

Powiesz mi dobranoc?

Przejdzie ci to, malutka, przejdzie.

Kiedy ich zwolnią?

Nie wiem.

Chcę im uwierzyć, synku.

Dziękuję panu za dotrzymanie w słowach honoru polskiego oficera. O co chodzi?

Dlaczego ich przewieziono do Mysłowic?

To zaszczyt.

Solidne więzienie.

Pan jest zwyczajnym asystem. Słowowy!

Łapać go!

Aresztować!

Jeden do piwnicy, dwaj na podwórze. Szybko!

Co się

stało?

Co to ma znaczyć? Pan nie wie, kto tu mieszka?

Wykonuje tylko swój obowiązek.

Jestem córką majora Hardinga.

Proszę pouczyć tego gbura, że w mieszkaniu oficera nie przeprowadza się

Najmocniej. Przepraszam. Ścigamy polskiego bandyce. W mieszkaniu

oficera? Proszę wybaczyć. W pośpiechu nie zauważyliśmy.

A cóż on takiego zrobił, że go tak szuka się?

Wnieważył oficera.

Rzucił się na panie ojca.

Jeszcze raz przepraszam.

Durniu, na drugi raz uważaj, gdzie leziesz.

To nieprawda.

Wynoszę stąd.

Bilitu!

Szukają się.

Uciekaj.

Dokąd, mamo?

Do ciotki Elżbietki. Przeczek o synku to najgorszy.

Mamo.

Proszę z nami. Idziemy.

Dzień dobry.

Jestem bardzo zajęty, moja droga. Może później. To bardzo ważne, ojcze.

Przepraszam, panowie. Siła wyższa.

Co to ma znaczyć?

Wiesz, ci mówiłem, że nie życzę sobie wizyt w biurze. Mówię ci to po raz

ostatni. Moja cierpliwość ma swoje granice. Następnym razem cię wyrzucę.

Przyrzekam, następnego razu nie będzie. O co chodzi?

Puść go.

Ewariowałaś?

Zrób to dla mnie.

Proszę cię, ojcze.

Zwolnij go.

No więc o kogo ci w końcu chodzi? O ojca i brata, czy o niego?

A może serduszko, co?

Owszem, owszem, chłopak, niczego sobie.

Szkoda tylko, że tak sparszywiał jak jego ojciec i brat.

Musisz o nim zapomnieć. Ta rada to jedyne, co mogę zrobić dla ciebie.

Możesz się z nim pożegnać.

Dyżurny!

Zaprowadźcie moją córkę do więzienia.

Chcesz coś?

Coś się z nim zrobili.

To na co sobie zasłużył. Jak mogłeś?

Ja? Ja mam czyste ręce.

Dosięgła go ręka sprawiedliwości.

I dosięgnie każdego, kto się nam sprzeciwi. A ty się dziewczyno

Chcesz, żebym ja leżał na jego miejscu?

Zakochani często ślepną, ale przejrzysz.

Jeszcze nie jedno tu zobaczy.

Tutaj codziennie leje się krew, a ona wyostrza wzrok.

Co z nim teraz będzie?

Na razie nic.

Jak się umyje, uczesze, doprowadzi do trudnego wyglądu, zostanie przewieziony

więzienia w Mychłowicach, gdzie stanie przed sądem.

Został go!

Co znaczy, doktor?

Tyle dni już tu jest, jeszcze nie puścił pary z gęby.

Chciałbym wreszcie wiedzieć, czy kogoś zabił, czy obrabował.

Kopnie go w jaję, to się przekonasz.

Może nie mowa.

Wychodzić!

Chłopy, kalfaktor mi gadał, to strajk się jeszcze nie skończył.

Czuję, że coś z tego będzie.

Co będzie?

Kupot i nic z tego będzie.

Chłopy, zamiast robić, to one się z babami wylegują.

Nie fulej, nie fulej. To czemu dyrektorzy boją się strajku?

Oni się boją o swoje pieniądze.

Tu nie ma co strajkować i do flinta do łapy i wykurzyć tych pieruńskich

podciepów.

Tam jest Henryk. Nie może być.

No idziecie wam godom, że to jest on.

Jaki on?

Bóg.

A co wy tu, pierunak, chcecie rodzinny więzień zakładać?

My tu oba siedzimy przed niego.

Ja, no to już mądro Żydówka Saba Salomnowi go dała.

Że brat bydzie przeciwko bratu, a syn przeciwko ojcu.

A kiedy to?

Jemu dobry ślub i zaraz powodzą, czym karny śmierdzi.

To ty łakiem poniosz.

A jak?

A jak wejrzysz na gówno, to ci nie śmierdzi?

A kiedy to?

O, o, o. W tym z tej białej koszuli.

Niech pyst dostanę, jak to nie złodziej.

Jaki złodziej?

Jakimś chłopu baba ukrot.

Tam jest dużo naszych kryminalnych pyst.

Wypuszczamy i do naszych.

Jeden strażnik jest po naszej stronie, powie nam, gaj są nasi. A teraz

słuchajcie, chłopy.

Fajta, Rozmus i Holanek wezmą się za brama.

Hardach ze swoją drużyną będzie was ubezpieczał.

Jakby się strażnicy mocno stawiali, nie żałować im kul.

Zaraz po uwolnieniu naszych wycofujemy się z nimi do Słupnej.

Jeszcze brat.

Iść, dziewczyny!

Słaby ojciec! Grymszu zrobi to lepiej!

Grymszu, ciebie!

O, cyganinie mnie! Ja tak nie chcę, ojciec! Co jest, chłopy? Szybciej,

wytopujemy się!

Kowarz, weźcie mnie ze sobą!

Mam go kopnąć w dupa?

No co stoisz, śpiku?

Z ciebie mnie powstałeś, jak z kozi dupy rajzny, Tasia!

A nie gadaj!

że te pierońskie pasterniki zrodzą tam rodzinne powstanie.

Hopy, idziemy.

Ty przyjdź. Zajdźmy.