1 00:00:36,360 --> 00:00:39,560 LAAG RADIOGEBAT 2 00:00:42,560 --> 00:00:45,040 DAVID ATTENBOROUGH: Deze mensen zijn aan het jagen 3 00:00:45,040 --> 00:00:48,200 voor een van de meest bedreigde dieren op de planeet. 4 00:00:58,400 --> 00:01:03,920 De zwarte neushoorn - een dier dat gestroopt wordt om zijn hoorn. 5 00:01:03,920 --> 00:01:06,040 KANONVUUR 6 00:01:11,800 --> 00:01:14,000 Maar ze zullen haar geen kwaad doen. 7 00:01:16,040 --> 00:01:20,240 Dumi Zwane en zijn team zijn op een reddingsmissie. 8 00:01:21,240 --> 00:01:24,440 DUMI: Ik denk niet dat ik dat ooit zal doen stop met vechten voor de neushoorn. 9 00:01:24,440 --> 00:01:26,520 Het is gewoon niet mogelijk. 10 00:01:26,520 --> 00:01:28,000 OK! Ja... 11 00:01:28,000 --> 00:01:32,080 Ze zijn een nieuwe fokkerij aan het opzetten kolonie in een veilige haven. 12 00:01:32,080 --> 00:01:33,680 Zet haar op twee. 13 00:01:33,680 --> 00:01:35,760 Twee. OK. Dat is goed. 14 00:01:35,760 --> 00:01:39,560 Dit vrouwtje gaat het worden in het centrum ervan. 15 00:01:43,280 --> 00:01:45,760 Ze weegt ruim een ton... 16 00:01:45,760 --> 00:01:47,040 Ga! 17 00:01:47,040 --> 00:01:49,560 ..en er is maar één manier om haar eruit te krijgen. 18 00:01:50,760 --> 00:01:52,000 Dat is het. 19 00:01:52,000 --> 00:01:53,440 Daar zijn we. Perfect! 20 00:02:05,400 --> 00:02:09,040 Als ik hem zie wegvliegen, het is heel emotioneel. 21 00:02:12,680 --> 00:02:14,920 Het is een mooi gevoel. 22 00:02:18,800 --> 00:02:21,560 Ze is verdoofd en veilig... 23 00:02:23,080 --> 00:02:26,960 ...en in minder dan een half uur, ze zal weer op de grond zijn 24 00:02:26,960 --> 00:02:33,400 en een nieuw leven beginnen in een project die haar hele soort zou kunnen redden, 25 00:02:33,400 --> 00:02:37,440 dankzij Dumi en zijn opmerkelijke team. 26 00:02:51,240 --> 00:02:55,280 We zijn begonnen met het maken van de allereerste Planet Earth-serie 27 00:02:55,280 --> 00:02:57,920 iets meer dan 20 jaar geleden. 28 00:02:57,920 --> 00:03:02,080 Sindsdien onze camerateams hebben over de hele wereld gefilmd 29 00:03:02,080 --> 00:03:06,560 en bezocht enkele van de wildste en meest afgelegen hoeken. 30 00:03:12,760 --> 00:03:16,480 Maar de waarheid is dat het meeste van de dieren die we filmden 31 00:03:16,480 --> 00:03:21,280 gedurende deze laatste twee decennia zijn nu zeldzamer dan ze waren. 32 00:03:22,880 --> 00:03:25,160 En de plekken waar ze wonen 33 00:03:25,160 --> 00:03:28,240 zijn in groter gevaar van vernietiging. 34 00:03:28,240 --> 00:03:31,520 Maar ik heb nog een verandering gezien in die jaren, 35 00:03:31,520 --> 00:03:33,680 een hoopvolle verandering. 36 00:03:33,680 --> 00:03:37,200 Een nieuwe generatie opmerkelijk mensen stappen op 37 00:03:37,200 --> 00:03:39,200 om wilde dieren te redden. 38 00:03:39,200 --> 00:03:41,440 Ze overwinnen enorme obstakels, 39 00:03:41,440 --> 00:03:43,600 reizen naar gevaarlijke plaatsen, 40 00:03:43,600 --> 00:03:47,000 en soms zelfs riskeren hun leven. 41 00:03:47,000 --> 00:03:50,200 Voor mij zijn het echte helden. 42 00:03:50,200 --> 00:03:53,520 Dit is het verhaal van sommigen van hen. 43 00:04:01,160 --> 00:04:05,040 Verborgen in het hart van de Andes 44 00:04:05,040 --> 00:04:08,640 is het Centro Jambatu onderzoekscentrum. 45 00:04:11,480 --> 00:04:15,680 Het beschermt leden van wat is, misschien verrassend, 46 00:04:15,680 --> 00:04:19,440 de meest bedreigde groep dieren in de wereld. 47 00:04:22,040 --> 00:04:23,920 Kikkers. 48 00:04:25,000 --> 00:04:29,880 Deze personen zijn de allerlaatsten van hun specifieke soort. 49 00:04:32,160 --> 00:04:35,160 Ze zijn niet alleen hierheen gebracht voor bescherming, 50 00:04:35,160 --> 00:04:37,680 maar belangrijker nog, 51 00:04:37,680 --> 00:04:39,440 om hun aantal te vergroten. 52 00:04:41,160 --> 00:04:43,000 En de persoon die ze vindt... 53 00:04:44,440 --> 00:04:46,400 ..Jaime Culebras. 54 00:04:47,760 --> 00:04:51,560 Ik was de eerste keer zeven dat ik een kikker zag 55 00:04:51,560 --> 00:04:55,320 en veranderde gewoon mijn leven. 56 00:04:55,320 --> 00:04:57,920 En sinds zijn jeugd, 57 00:04:57,920 --> 00:05:01,480 hij heeft de meest afgelegen plaatsen 58 00:05:01,480 --> 00:05:04,320 en op zoek naar de zeldzaamste kikkers. 59 00:05:06,080 --> 00:05:08,040 Dit is een bladkikker. 60 00:05:11,000 --> 00:05:13,440 Hij is gewoon geweldig. 61 00:05:13,440 --> 00:05:18,240 Het is onmogelijk om er niet in te vallen Ik hou van zo'n dier, nietwaar? 62 00:05:23,040 --> 00:05:26,680 Maar er is hier één kikker dat is heel bijzonder. 63 00:05:29,120 --> 00:05:32,880 Zijn naam, Sad Santiago. 64 00:05:32,880 --> 00:05:35,920 Dit is het trieste Santiago. 65 00:05:35,920 --> 00:05:39,280 Hij is verdrietig omdat hij alleen is. 66 00:05:39,280 --> 00:05:43,920 Hij is een van de laatste leden van zijn soort. 67 00:05:43,920 --> 00:05:46,520 En hij heeft een vrouwtje nodig. 68 00:05:48,520 --> 00:05:53,080 Bekend als de Morona-Santiago harlekijn kikker, 69 00:05:53,080 --> 00:05:57,000 hij is misschien wel de zeldzaamste kikker in de wereld. 70 00:06:00,000 --> 00:06:02,920 Terwijl de andere kikkers hier zijn doen hun best 71 00:06:02,920 --> 00:06:05,720 om hun bevolking te vergroten, 72 00:06:05,720 --> 00:06:11,200 Santiago heeft alleen gezeten voor vier lange jaren. 73 00:06:11,200 --> 00:06:15,880 Misschien is het niet de mooiste kikker, maar hij verdient liefde. 74 00:06:16,960 --> 00:06:19,880 Santiago is nu oud geworden, 75 00:06:19,880 --> 00:06:22,880 en als Jaime geen vrouwtje kan vinden voor hem binnenkort, 76 00:06:22,880 --> 00:06:25,560 de hele soort zou dat kunnen uitsterven. 77 00:06:27,000 --> 00:06:29,160 DONDER GErommel 78 00:06:31,480 --> 00:06:34,840 De laatste plaats waar één van deze kikkers werd gezien... 79 00:06:36,840 --> 00:06:42,240 ..was hoog op een berg in het nevelwoud van Ecuador. 80 00:06:44,880 --> 00:06:47,720 Er is maar één manier om daar te komen. 81 00:06:52,360 --> 00:06:54,280 EZEL SNOORT 82 00:07:04,280 --> 00:07:08,760 Zich bij hem voegen is een collega kikkerjager Darwin 83 00:07:08,760 --> 00:07:12,960 en Jaime's partner en kikkerwetenschapper, Francesca. 84 00:07:15,160 --> 00:07:16,520 Oh! 85 00:07:16,520 --> 00:07:19,080 Kom op, vamanos. 86 00:07:19,080 --> 00:07:20,360 Arriba. 87 00:07:27,680 --> 00:07:30,320 FRANCESCA: Dit is er één van de natste plekken op aarde, 88 00:07:30,320 --> 00:07:34,160 en op dit moment is het eigenlijk de natte seizoen, het regenseizoen, 89 00:07:34,160 --> 00:07:36,240 dus het regent nog meer. 90 00:07:36,240 --> 00:07:39,560 Kletsnat en vol met insecten... 91 00:07:41,200 --> 00:07:44,000 ..het is een perfecte plek voor kikkers. 92 00:07:44,000 --> 00:07:46,000 Laten we gaan. 93 00:07:46,000 --> 00:07:49,080 De meeste kikkers komen uit hun schuilplaats 's nachts. 94 00:07:51,920 --> 00:07:56,240 Deze plek is buitengewoon geweldig. 95 00:07:56,240 --> 00:08:00,520 Maar je moet oppassen waar je legt je handen. 96 00:08:06,200 --> 00:08:08,400 Bij hem zijn is... 97 00:08:08,400 --> 00:08:10,000 ..het is ongebruikelijk. 98 00:08:10,000 --> 00:08:12,000 Het is niet je gewone relatie. 99 00:08:12,000 --> 00:08:13,560 ZE LACHT 100 00:08:15,720 --> 00:08:19,200 O, hij is geobsedeerd. Hij is echt geobsedeerd. 101 00:08:19,200 --> 00:08:22,480 Dit soort streams zouden dat moeten zijn vol kikkers 102 00:08:22,480 --> 00:08:24,240 van veel verschillende soorten... 103 00:08:26,560 --> 00:08:30,440 ..maar ze zoeken de hele nacht en vind niets. 104 00:08:37,240 --> 00:08:40,320 Het is een stil bos. 105 00:08:40,320 --> 00:08:42,160 Het is triest. 106 00:08:47,720 --> 00:08:53,720 Het geluid van kikkers is langzaam uit onze wereld verdwijnen. 107 00:08:56,600 --> 00:09:00,440 De enige plek waar veel kikkersoorten voorkomen is nu te vinden 108 00:09:00,440 --> 00:09:03,000 bevindt zich in een museum. 109 00:09:06,200 --> 00:09:11,920 Een belangrijke reden is de verspreiding van een schimmel genaamd chytride... 110 00:09:13,440 --> 00:09:15,960 ..die kan groeien op de vochtige huiden van kikkers, 111 00:09:15,960 --> 00:09:17,760 ze uiteindelijk vermoorden. 112 00:09:19,160 --> 00:09:23,840 Er wordt aangenomen dat 90 soorten dit hebben als gevolg daarvan uitsterven, 113 00:09:23,840 --> 00:09:27,960 en er zijn er nu bijna 600 meer ernstig bedreigd. 114 00:09:30,960 --> 00:09:36,640 Vóór chytrid ben ik er vrij zeker van dat je kon lopen 115 00:09:36,640 --> 00:09:40,720 door de stroom en zie overal 116 00:09:40,720 --> 00:09:45,200 veel, veel, veel kikkers op de rotsen, 117 00:09:45,200 --> 00:09:48,080 "prrr-prrr" roepen! 118 00:09:51,560 --> 00:09:57,160 Ik wou dat ik eerder geboren was de kikkerziekte. 119 00:10:04,120 --> 00:10:05,640 Nacht na nacht... 120 00:10:07,480 --> 00:10:10,160 ..ze doorzoeken de stream. 121 00:10:19,160 --> 00:10:20,920 Jaime! 122 00:10:20,920 --> 00:10:23,800 Eindelijk is er een ontdekking. 123 00:10:23,800 --> 00:10:26,320 Het geluid is een... JAIME TRILLS 124 00:10:27,440 --> 00:10:30,440 Ik weet niet precies waar, maar het is er min of meer. 125 00:10:30,440 --> 00:10:32,160 En het water! 126 00:10:34,520 --> 00:10:36,200 Wij hebben het. 127 00:10:36,200 --> 00:10:37,760 Een glazen kikker. 128 00:10:40,280 --> 00:10:43,160 Een werkelijk prachtige glazen kikker. 129 00:10:43,160 --> 00:10:46,280 Glazen kikkers worden steeds zeldzamer, 130 00:10:46,280 --> 00:10:48,920 en op een dag ook zij zou kunnen verdwijnen. 131 00:10:50,600 --> 00:10:52,920 Maar het is niet wat ze zijn op zoek naar. 132 00:10:54,320 --> 00:10:59,400 Feit is dat er talloze soorten zijn uitsterven... 133 00:10:59,400 --> 00:11:00,760 ..onopgemerkt. 134 00:11:04,400 --> 00:11:07,720 Het enige wat Jaime kan doen is doen zet zijn zoektocht voort 135 00:11:07,720 --> 00:11:10,120 voor een partner voor Santiago. 136 00:11:23,920 --> 00:11:25,360 Is het daar? 137 00:11:27,800 --> 00:11:30,120 Ik heb een vrouwtje gevonden! 138 00:11:34,320 --> 00:11:35,600 Ach! 139 00:11:37,040 --> 00:11:38,520 Woehoe! 140 00:11:42,960 --> 00:11:45,480 Het is een vrouwtje! Kijk. 141 00:11:45,480 --> 00:11:48,240 De maat is groter dan die van de mannetjes. 142 00:11:48,240 --> 00:11:50,080 Wauw. 143 00:11:50,080 --> 00:11:53,760 Ik voel me zo gelukkig! 144 00:11:53,760 --> 00:11:55,640 Het eerste vrouwtje! 145 00:11:57,040 --> 00:12:01,240 Zij zou de hoeksteen van kunnen zijn een nieuw fokprogramma. 146 00:12:02,440 --> 00:12:05,320 Santiago zal heel, heel, heel, heel, heel blij. 147 00:12:05,320 --> 00:12:06,960 JAIME LACHT 148 00:12:06,960 --> 00:12:09,320 Want ze is echt prachtig! 149 00:12:10,600 --> 00:12:13,000 In mijn hand heb ik hoop. 150 00:12:13,000 --> 00:12:15,760 Ik heb de redder van deze soort, 151 00:12:15,760 --> 00:12:18,920 voor fokprogramma's en zodat mensen het kunnen reproduceren. 152 00:12:18,920 --> 00:12:22,200 Ik weet het niet, het is zo Ik heb alleen maar hoop in mijn hand. 153 00:12:25,880 --> 00:12:30,240 Er zijn meer dan 7.000 soorten van kikkers in de wereld, 154 00:12:30,240 --> 00:12:33,280 en je kunt het je afvragen... 155 00:12:33,280 --> 00:12:36,800 ..maakt het echt uit of het er een paar zijn? uitsterven? 156 00:12:42,480 --> 00:12:45,560 Kijk maar eens naar deze kleine soort 157 00:12:45,560 --> 00:12:47,800 van de pijlgifkikker. 158 00:12:49,960 --> 00:12:52,560 Wetenschappers hebben een chemische stof ontdekt op zijn huid... 159 00:12:54,840 --> 00:12:58,440 ..200 keer sterker dan morfine. 160 00:13:01,160 --> 00:13:06,680 Nu onderzoeken ze hoe het werkt om krachtige nieuwe pijnstillers te creëren. 161 00:13:11,560 --> 00:13:16,160 Maar de natuurlijke wereld is niet rechtvaardig één enorme medicijnkist. 162 00:13:16,160 --> 00:13:18,680 Het is veel meer dan dat. 163 00:13:18,680 --> 00:13:21,600 Het is ons levensondersteunende systeem, 164 00:13:21,600 --> 00:13:25,160 de stof die vasthoudt onze wereld samen. 165 00:13:25,160 --> 00:13:28,560 Verwijder een deel ervan, een soort of een habitat, 166 00:13:28,560 --> 00:13:31,480 en er is geen weten wat zou er kunnen gebeuren. 167 00:13:32,520 --> 00:13:34,880 LAAG GErommel 168 00:13:37,960 --> 00:13:41,760 Een goed voorbeeld is de bos olifant. 169 00:13:41,760 --> 00:13:44,200 Zij spelen een cruciale rol bij het handhaven 170 00:13:44,200 --> 00:13:46,280 de regenwouden van Afrika... 171 00:13:46,280 --> 00:13:48,640 OLIFANTEN TROMPETTEN 172 00:13:48,640 --> 00:13:51,160 ..zaden verspreiden en het maken van opruimingen 173 00:13:51,160 --> 00:13:54,120 die vervolgens door velen worden gebruikt andere dieren. 174 00:14:02,240 --> 00:14:06,120 Deze beelden hebben we in 2004 gefilmd 175 00:14:06,120 --> 00:14:07,960 voor de eerste Planet Earth-serie. 176 00:14:07,960 --> 00:14:09,960 OLIFANTEN TROMPETTEN 177 00:14:11,640 --> 00:14:14,800 Negen jaar later kwamen hier stropers 178 00:14:14,800 --> 00:14:17,400 en doodde 26 olifanten vanwege hun ivoor... 179 00:14:20,280 --> 00:14:23,160 ..waaronder vier kalveren. 180 00:14:28,480 --> 00:14:31,280 Sinds die eerste serie 181 00:14:31,280 --> 00:14:33,960 het aantal bosolifanten door heel Afrika 182 00:14:33,960 --> 00:14:36,320 is met tweederde gedaald. 183 00:14:41,480 --> 00:14:45,920 Maar het stoppen van de slachting is een risicovolle onderneming. 184 00:14:49,760 --> 00:14:53,480 Abidjan, in Ivoorkust, West-Afrika... 185 00:14:54,480 --> 00:14:59,800 ..onderdeel van het wereldwijde netwerk in de illegale ivoorhandel. 186 00:15:07,960 --> 00:15:11,440 Er is een vreemdeling binnengevlogen uit Vietnam, 187 00:15:11,440 --> 00:15:14,200 een knooppunt voor de import van ivoor. 188 00:15:34,320 --> 00:15:36,840 Haar naam - Trang Nguyen. 189 00:15:38,240 --> 00:15:43,160 Haar specialiteit: infiltreren de illegale handel in wilde dieren 190 00:15:43,160 --> 00:15:44,960 door zich voor te doen als koper. 191 00:16:18,440 --> 00:16:22,520 Trang werkt met een netwerk van natuurbeschermers genaamd EAGLE. 192 00:16:23,560 --> 00:16:26,880 Haar contactpersoon hier is Rens Ilgen. 193 00:16:29,680 --> 00:16:33,080 Maar wat is hier bijzonder aan nieuwe handel in West-Afrika is, 194 00:16:33,080 --> 00:16:36,800 zoals je kunt zien, veel slagtanden zijn van babyolifanten. 195 00:16:36,800 --> 00:16:39,920 Dus ze zijn er echt aan toe de laatste olifanten. 196 00:16:41,240 --> 00:16:43,600 Vorige week kwamen zeven mensen om het leven. 197 00:16:43,600 --> 00:16:45,080 Zijn er zeven rangers gedood? 198 00:16:45,080 --> 00:16:47,280 Het gaat dus duidelijk niet alleen om de ivoorhandel, 199 00:16:47,280 --> 00:16:50,440 maar veel mensen, rangers, die ook vermoord worden. 200 00:16:50,440 --> 00:16:52,240 Het is... het is oorlog. Het is oorlog. 201 00:16:52,240 --> 00:16:55,240 En ze gaan er zelfs voor de babyolifanten. Ja. 202 00:16:55,240 --> 00:16:58,560 Nu heeft Trang haar taak gekregen. 203 00:16:58,560 --> 00:17:03,400 Ik wil dat je de peetvader ontmoet van ivoor. 204 00:17:03,400 --> 00:17:06,000 Wij hebben hem al gearresteerd vier jaar geleden 205 00:17:06,000 --> 00:17:08,120 toen hij 400 kg ivoor had, 206 00:17:08,120 --> 00:17:10,520 waaraan hij leverde de Vietnamese gemeenschap 207 00:17:10,520 --> 00:17:13,480 verbonden met de Vietnamese maffia. 208 00:17:13,480 --> 00:17:18,200 Omdat hij al eerder is gearresteerd, hij kan heel voorzichtig zijn. 209 00:17:18,200 --> 00:17:19,960 Het kan gevaarlijk zijn. 210 00:17:22,400 --> 00:17:25,320 Ze bereidt haar vermomming voor als zakenvrouw - 211 00:17:25,320 --> 00:17:27,800 maar onder haar jasje, 212 00:17:27,800 --> 00:17:29,680 verborgen opnameapparatuur. 213 00:17:31,040 --> 00:17:33,640 EAGLE's undercoveragenten hebben gevolgd 214 00:17:33,640 --> 00:17:35,640 jarenlang de peetvader. 215 00:17:38,240 --> 00:17:40,880 Dit is het moment om hem te pakken te krijgen. 216 00:17:49,800 --> 00:17:51,680 Dit is je eerste ontmoeting. 217 00:17:51,680 --> 00:17:54,000 Je gaat gewoon discussiëren en elkaar leren kennen. 218 00:17:54,000 --> 00:17:56,600 Kijk of ze de producten hebben. Precies. 219 00:17:56,600 --> 00:17:58,560 ik ga naar binnen, 220 00:17:58,560 --> 00:18:02,160 en ik moet met mijn gezicht naar buiten zitten van de deur, 221 00:18:02,160 --> 00:18:04,760 omdat ik geen mensen wil om mij met hem te zien. 222 00:18:06,920 --> 00:18:08,720 We zullen dichtbij zijn... Ja. 223 00:18:08,720 --> 00:18:10,680 ...en er zal niets misgaan. 224 00:18:12,320 --> 00:18:13,360 OK. 225 00:18:14,520 --> 00:18:16,040 Succes. 226 00:18:16,040 --> 00:18:17,360 Doei. 227 00:18:24,880 --> 00:18:28,560 Ze ontmoet de peetvader in een plaatselijk café. 228 00:18:32,000 --> 00:18:34,760 De geheime camera's leggen vast het verhaal. 229 00:18:47,920 --> 00:18:49,560 TRANG: Mm-hm. 230 00:19:09,560 --> 00:19:14,040 Maar de peetvader ontkent ivoor te koop hebben. 231 00:19:28,560 --> 00:19:30,680 TRANG: Merci. 232 00:19:30,680 --> 00:19:32,080 Ja, ja, ja. 233 00:19:32,080 --> 00:19:33,480 Merci. 234 00:19:33,480 --> 00:19:35,320 Misschien is er geen ivoor. 235 00:19:37,640 --> 00:19:40,240 Of misschien vertrouwt hij Trang niet. 236 00:19:42,000 --> 00:19:44,600 Het is een ernstige tegenslag. 237 00:19:50,320 --> 00:19:53,160 Maar er zijn andere handelaren daarbuiten. 238 00:19:53,160 --> 00:19:57,200 Misschien haar aanwezigheid in de stad zal ze binnenhalen. 239 00:20:00,200 --> 00:20:03,080 Elke dag die voorbijgaat, 240 00:20:03,080 --> 00:20:05,920 Er worden meer olifanten gedood. 241 00:20:17,320 --> 00:20:20,880 Voor Trang, dit werk is heel persoonlijk. 242 00:20:23,360 --> 00:20:26,680 Toen ik 23 was, kreeg ik het telefoontje. 243 00:20:27,720 --> 00:20:31,960 De dokter vertelde het mij dat ik darmkanker had. 244 00:20:34,480 --> 00:20:36,600 Het eerste wat in mij opkomt is dat ik zo jong ben, 245 00:20:36,600 --> 00:20:38,200 Nou, hoe kan ik kanker krijgen? 246 00:20:40,000 --> 00:20:42,280 Als je eenmaal kanker hebt, 247 00:20:42,280 --> 00:20:44,920 je weet niet hoe lang waar je voor gaat leven, 248 00:20:44,920 --> 00:20:48,240 en als ik iets wil doen, dan moet ik het gewoon nu doen. 249 00:20:49,440 --> 00:20:52,160 En toen zei ik: "Oké, Ik ga gewoon undercover doen,' 250 00:20:52,160 --> 00:20:54,320 want ik weet niet wanneer Ik ga dood. 251 00:20:54,320 --> 00:20:57,000 Ik kan net zo goed iets doen echt betekenisvol. 252 00:21:04,240 --> 00:21:07,880 Momenteel is Trang in remissie. 253 00:21:14,840 --> 00:21:18,000 Drie dagen later, er is een doorbraak. 254 00:21:19,360 --> 00:21:21,440 TELEFOON PING 255 00:21:21,440 --> 00:21:25,400 Een video verzonden door een handelaar. 256 00:21:27,480 --> 00:21:31,480 Dat zie ik aan dit filmpje hebben ongeveer 14, 15 ivoor. 257 00:21:31,480 --> 00:21:33,880 Het zijn grote slagtanden, dat zijn ze ook kleine slagtanden. 258 00:21:33,880 --> 00:21:36,240 Het komt duidelijk vandaan babyolifanten. 259 00:21:36,240 --> 00:21:37,920 Het aas is gepakt. 260 00:21:37,920 --> 00:21:40,680 Trang en het EAGLE-team moet snel handelen. 261 00:21:47,960 --> 00:21:51,240 Ze gaat de nieuwe doelstellingen halen. 262 00:21:54,680 --> 00:21:56,080 Eerste baan... 263 00:21:56,080 --> 00:21:57,160 TRANG: Bonsoir. 264 00:21:57,160 --> 00:21:58,920 ..hun vertrouwen winnen. 265 00:22:08,400 --> 00:22:09,840 Proost. 266 00:22:09,840 --> 00:22:10,920 Proost. Proost. 267 00:22:12,120 --> 00:22:14,360 TRANG SPREEKT ENGELS: 268 00:22:19,880 --> 00:22:21,360 HANDELAAR: Oké. 269 00:22:21,360 --> 00:22:25,440 Uiteindelijk overtuigt Trang de handelaars om naar toe te verhuizen 270 00:22:25,440 --> 00:22:28,760 een hotelkamer in de buurt... 271 00:22:28,760 --> 00:22:32,440 ..om het ivoor te wegen en de transactie uitvoeren. 272 00:22:43,680 --> 00:22:45,800 TRANG: Sluit de deur. Sluit de deur. 273 00:23:00,920 --> 00:23:03,960 Ivoor wordt per kilo verkocht. 274 00:23:03,960 --> 00:23:05,920 TRANG: Dat is iets meer dan 20. 275 00:23:05,920 --> 00:23:07,280 20.2? 276 00:23:07,280 --> 00:23:08,760 HANDELAAR: 20.3. 277 00:23:08,760 --> 00:23:12,120 Een hele olifantenfamilie werd gedood voor deze trek. 278 00:23:13,120 --> 00:23:15,200 LAGE CHATTER 279 00:23:15,200 --> 00:23:18,000 Het is meer dan £ 5.000 waard. 280 00:23:18,000 --> 00:23:21,080 Hier is dat een jaarsalaris. 281 00:23:24,600 --> 00:23:27,760 Wat de handelaars niet beseffen... 282 00:23:27,760 --> 00:23:30,960 ..is dat de politie is in de kamer erboven, 283 00:23:30,960 --> 00:23:33,800 wachtend op een sms van Trang. 284 00:23:44,120 --> 00:23:46,440 ZACHT: Oké, laten we gaan. 285 00:23:57,200 --> 00:23:59,560 Fluisteren 286 00:23:59,560 --> 00:24:01,200 KLOP OP DE DEUR 287 00:24:01,200 --> 00:24:02,680 TRANG: Wie is daar? 288 00:24:03,800 --> 00:24:05,160 Dienst? 289 00:24:13,000 --> 00:24:14,680 TRANG: Ga jij de deur opendoen. 290 00:24:14,680 --> 00:24:16,120 HANDELAAR: Oké. 291 00:24:16,120 --> 00:24:17,800 STIL: Zet het hier neer. 292 00:24:20,960 --> 00:24:22,200 Politie! Politie! 293 00:24:22,200 --> 00:24:23,920 TRANG SCHREEUWT 294 00:24:23,920 --> 00:24:25,840 Beweeg niet, beweeg niet, beweeg niet! 295 00:24:25,840 --> 00:24:27,880 TRANG SCHREEUWT 296 00:24:37,200 --> 00:24:39,960 TRANG SPREEKT FRANS: 297 00:24:42,560 --> 00:24:44,400 Voor haar eigen veiligheid, 298 00:24:44,400 --> 00:24:48,120 ze moet haar coverstory behouden en gedraag je als een crimineel... 299 00:24:48,120 --> 00:24:50,000 GEDEMMPT SCHREEUWEN 300 00:24:52,120 --> 00:24:56,040 ..wat betekent dat zij dat ook moet doen gearresteerd worden. 301 00:24:56,040 --> 00:24:59,040 POLITIE vaardigt bevelen uit 302 00:25:06,040 --> 00:25:09,640 Een schakel in de mondiale supply chain... 303 00:25:09,640 --> 00:25:10,960 ..gebroken. 304 00:25:20,120 --> 00:25:22,440 Trang wordt weggevoerd, 305 00:25:22,440 --> 00:25:25,880 terwijl de handelaars worden meegenomen naar het politiebureau, 306 00:25:25,880 --> 00:25:29,120 niemand wijzer van haar betrokkenheid. 307 00:25:35,680 --> 00:25:41,120 Het komende jaar zal EAGLE pakt nog eens 140 mensenhandelaars 308 00:25:41,120 --> 00:25:44,960 in de strijd tegen de wereld handel in wilde dieren. 309 00:25:47,520 --> 00:25:50,960 Maar voor Trang dit is haar laatste operatie. 310 00:25:52,280 --> 00:25:55,880 Daarom kunnen we haar gezicht laten zien. 311 00:26:04,720 --> 00:26:09,360 Het is niet veilig voor haar om te blijven een minuut langer dan nodig. 312 00:26:14,640 --> 00:26:20,320 Trangs laatste taak is om te verdwijnen van Abidjan... 313 00:26:20,320 --> 00:26:22,280 ..voor altijd. 314 00:26:29,080 --> 00:26:35,480 Over de hele wereld zijn de aantallen wilde dieren vallen alarmerend. 315 00:26:35,480 --> 00:26:37,800 In slechts twee decennia - 316 00:26:37,800 --> 00:26:40,960 sinds we begonnen met het maken van de eerste Planet Earth-serie - 317 00:26:40,960 --> 00:26:44,640 de overvloed aan wilde dieren over de hele wereld is gedaald, 318 00:26:44,640 --> 00:26:47,800 gemiddeld met ruim 30%. 319 00:26:49,080 --> 00:26:52,440 We worden geconfronteerd met een ramp, een catastrofe. 320 00:26:53,600 --> 00:26:58,160 Wetenschappers zeggen dat we bezig zijn de rand van een massa-uitsterving. 321 00:26:59,800 --> 00:27:03,480 Het wordt veroorzaakt door menselijke activiteit. 322 00:27:03,480 --> 00:27:07,400 Mensen hebben dus ook de macht om het te stoppen. 323 00:27:10,640 --> 00:27:14,600 Er zijn veel kwaliteiten nodig om te redden zelfs één soort. 324 00:27:16,880 --> 00:27:18,480 Bepaling... 325 00:27:21,160 --> 00:27:22,920 ..moed... 326 00:27:24,480 --> 00:27:26,360 ..en passie. 327 00:27:28,480 --> 00:27:32,200 En vaak is er nog een ingrediënt dat nodig is... 328 00:27:33,920 --> 00:27:36,960 ..het vermogen om groot te denken. 329 00:27:40,680 --> 00:27:46,400 In Wenen is Katharina Huchler rechtvaardig een nieuwe baan beginnen. 330 00:27:46,400 --> 00:27:48,360 Het loon is verschrikkelijk. 331 00:27:49,560 --> 00:27:51,480 De uren zijn lang. 332 00:27:53,640 --> 00:27:55,920 En er zijn geen vrije dagen. 333 00:27:57,480 --> 00:28:01,520 Ze staat op het punt het te worden een pleegmoeder. 334 00:28:01,520 --> 00:28:02,800 Hoi. 335 00:28:02,800 --> 00:28:04,360 Hoi. CHEEPEN 336 00:28:04,360 --> 00:28:05,560 Goedemorgen. 337 00:28:05,560 --> 00:28:06,640 Hoi. Hoi. 338 00:28:06,640 --> 00:28:08,960 En dit zijn haar nieuwe baby's... 339 00:28:08,960 --> 00:28:10,200 O. 340 00:28:10,200 --> 00:28:13,080 Je bent behoorlijk wakker. Hoi. 341 00:28:13,080 --> 00:28:16,560 ..28 van een van de werelden zeldzaamste vogels. 342 00:28:16,560 --> 00:28:18,120 Hoi. Hoi. 343 00:28:18,120 --> 00:28:21,040 De noordelijke kale ibis. 344 00:28:21,040 --> 00:28:23,520 Je valt heel snel verliefd op hen. 345 00:28:23,520 --> 00:28:25,000 KATHARINA LACHT 346 00:28:25,000 --> 00:28:29,320 Ze werden met uitsterven bedreigd in Europa ruim 400 jaar geleden. 347 00:28:31,320 --> 00:28:34,680 Deze kuikens zijn geboren in een dierentuin. 348 00:28:34,680 --> 00:28:37,440 Katharina's taak is om ze les te geven 349 00:28:37,440 --> 00:28:40,400 wilde, vrije vogels worden. 350 00:28:40,400 --> 00:28:43,480 Ja, ja, ja. Komm. Komm. 351 00:28:43,480 --> 00:28:48,240 Om dat te doen, moet ze hen overtuigen dat zij hun moeder is. 352 00:28:48,240 --> 00:28:51,120 Het is een proces dat imprinting wordt genoemd. 353 00:28:51,120 --> 00:28:54,960 Terwijl het gebeurt, de kuikens mogen nooit zien of horen 354 00:28:54,960 --> 00:28:58,520 enig ander mens behalve Helena, 355 00:28:58,520 --> 00:29:02,000 die een ibis-pleegmoeder is voor de tweede keer. 356 00:29:02,000 --> 00:29:05,920 Ze moeten altijd identiek dragen gele kleding 357 00:29:05,920 --> 00:29:10,200 en herhaal dezelfde geluiden opnieuw en opnieuw. 358 00:29:11,400 --> 00:29:14,080 We bootsen de geluiden na die volwassenen maken, het is alsof... 359 00:29:14,080 --> 00:29:16,160 Ze roept schor 360 00:29:16,160 --> 00:29:17,880 Kkrukk! 361 00:29:17,880 --> 00:29:19,560 Kkrukk! Kklup. 362 00:29:19,560 --> 00:29:20,960 Kklup. Kklup. 363 00:29:20,960 --> 00:29:22,280 Kklup. 364 00:29:22,280 --> 00:29:23,760 Maar ik ben er nog niet goed in! 365 00:29:23,760 --> 00:29:25,000 ZE LACHEN 366 00:29:25,000 --> 00:29:26,560 Welterusten. 367 00:29:26,560 --> 00:29:28,720 Ze zijn hier als de kuikens komen in slaap vallen... 368 00:29:28,720 --> 00:29:30,160 Slaap lekker. 369 00:29:31,920 --> 00:29:35,000 ..en het eerste wat ze zien als ze wakker worden. 370 00:29:35,000 --> 00:29:37,160 Goedemorgen, Waldy's! Hallo! 371 00:29:37,160 --> 00:29:40,120 Laten we iets gaan eten, zullen we? Ja, laten we eten. 372 00:29:40,120 --> 00:29:43,680 Ze lijken een beetje op iedere menselijke baby. 373 00:29:43,680 --> 00:29:46,400 Ze hebben alleen hun voedsel nodig beetje bij beetje 374 00:29:46,400 --> 00:29:47,760 de hele dag. 375 00:29:47,760 --> 00:29:49,680 Ja, ja, ja, ja, ja, ja. 376 00:29:49,680 --> 00:29:52,560 Oh nee, we hebben het helemaal verkeerd gedaan! 377 00:29:52,560 --> 00:29:54,280 Oh! Aw! 378 00:29:54,280 --> 00:29:56,840 Het is echt alsof je de luiers van de baby's. 379 00:29:56,840 --> 00:30:00,560 28 monden om te voeden en billen om af te vegen, 380 00:30:00,560 --> 00:30:03,600 en de hele tijd praten naar de vogels. 381 00:30:03,600 --> 00:30:05,960 Komm, komm, waldies! Kom, kom! 382 00:30:05,960 --> 00:30:07,600 Ik voel me echt moe. 383 00:30:07,600 --> 00:30:10,280 Ja, ik wil heel graag slapen een klein beetje meer. 384 00:30:11,920 --> 00:30:15,640 Naarmate de weken verstrijken, groeit de band. 385 00:30:15,640 --> 00:30:18,560 En dan is het tijd voor hun volgende fase 386 00:30:18,560 --> 00:30:20,760 door wilde vogels te worden. 387 00:30:25,000 --> 00:30:28,520 Ze verhuizen naar een veld in de Oostenrijkse Alpen. 388 00:30:33,840 --> 00:30:37,200 Ze zijn nu volwassen geworden slagpennen... 389 00:30:38,680 --> 00:30:41,400 ...maar het zijn nog meiden aan de binnenkant. 390 00:30:42,720 --> 00:30:45,600 De inprenting moet dus doorgaan. 391 00:30:45,600 --> 00:30:48,080 Met dit handgebaar doen we, 392 00:30:48,080 --> 00:30:51,120 wij imiteren de snavel van een volwassen ibis 393 00:30:51,120 --> 00:30:53,080 en wij combineren het met het begroetingsgeluid. 394 00:30:53,080 --> 00:30:54,320 Dus dit is... 395 00:30:54,320 --> 00:30:56,280 Kklup! Kklup! 396 00:30:56,280 --> 00:31:01,360 Al deze opdruk is voor een heel belangrijke reden. 397 00:31:03,720 --> 00:31:06,440 Dit zijn trekvogels. 398 00:31:06,440 --> 00:31:09,080 In de herfst moeten ze naar het zuiden vliegen 399 00:31:09,080 --> 00:31:12,200 naar hun warme voedselgebieden in Italië. 400 00:31:13,320 --> 00:31:16,080 En dat is een probleem. 401 00:31:16,080 --> 00:31:19,560 Ze weten dat ze dat nodig hebben ergens heen gaan, 402 00:31:19,560 --> 00:31:23,080 maar ze weten niet waarin richting en hoe ver. 403 00:31:23,080 --> 00:31:26,440 Ze moeten dus de route leren van hun ouders. 404 00:31:27,800 --> 00:31:30,560 Hun menselijke moeders moeten het ze laten zien de weg. 405 00:31:32,320 --> 00:31:35,480 En dat vergt weinig vindingrijkheid. 406 00:31:35,480 --> 00:31:37,400 MOTOR WORDT AANGEDREVEN 407 00:31:44,720 --> 00:31:48,160 Dit is waar de opdruk wordt op de proef gesteld. 408 00:31:58,160 --> 00:32:00,400 Zullen de vogels hen volgen... 409 00:32:01,880 --> 00:32:03,840 ..zelfs in een ULM? 410 00:32:03,840 --> 00:32:05,640 KATHARINA: Kom, kom! 411 00:32:05,640 --> 00:32:07,600 Komm, komm, waldies! 412 00:32:07,600 --> 00:32:09,320 Kom, kom! 413 00:32:18,040 --> 00:32:20,440 VERTALING: 414 00:32:23,000 --> 00:32:26,800 Te dichtbij komen is gevaarlijk voor zowel vogels als mensen. 415 00:32:36,800 --> 00:32:38,480 O, o, o, o, o! 416 00:32:55,040 --> 00:32:57,320 Na een wankele start... 417 00:32:58,720 --> 00:33:00,840 ..eindelijk vestigen ze zich. 418 00:33:06,520 --> 00:33:09,240 De inprenting heeft gewerkt. 419 00:33:20,520 --> 00:33:23,000 Onze vogels deden het vandaag heel goed. 420 00:33:30,160 --> 00:33:33,480 Maar hun grootste uitdaging moet nog komen. 421 00:33:37,960 --> 00:33:41,040 De Zillertaler Alpen. 422 00:33:46,120 --> 00:33:49,160 Een grote muur van rotsen en ijs. 423 00:33:58,160 --> 00:34:00,600 Het zal het meeste zijn belangrijke vlucht 424 00:34:00,600 --> 00:34:02,520 van hun jonge leven. 425 00:34:03,640 --> 00:34:07,840 Het zal hen tot aan de rand brengen van uitputting. 426 00:34:07,840 --> 00:34:11,480 Tijdens deze periode sterven veel jonge vogels hun eerste migratie. 427 00:34:11,480 --> 00:34:13,440 Ze zijn nog zo onervaren. 428 00:34:15,440 --> 00:34:18,640 Er is ook gevaar voor de pleegmoeders en de piloten. 429 00:34:22,000 --> 00:34:24,280 Als er een probleem is met de microlights, 430 00:34:24,280 --> 00:34:26,600 er is geen veilige plek om te landen. 431 00:34:29,600 --> 00:34:33,160 Om voldoende hoogte te winnen om te kunnen vliegen over deze bergen... 432 00:34:35,520 --> 00:34:39,680 ..ze moeten kolommen vinden van stijgende lucht, thermiek genoemd. 433 00:34:43,520 --> 00:34:46,720 Een vaardigheid die deze vogels zouden hebben normaal leren 434 00:34:46,720 --> 00:34:49,240 door hun natuurlijke moeders te volgen. 435 00:34:55,560 --> 00:34:57,120 WINDFLUITEN 436 00:35:05,840 --> 00:35:09,640 Er is deskundig loodsen voor nodig om de thermiek te vinden. 437 00:35:18,160 --> 00:35:20,520 Eenmaal binnen één, 438 00:35:20,520 --> 00:35:23,480 het is turbulent en onvoorspelbaar. 439 00:35:42,880 --> 00:35:46,280 Bij elke beurt, de moeders moeten ervoor zorgen 440 00:35:46,280 --> 00:35:49,120 alle 28 vogels volgen. 441 00:36:13,480 --> 00:36:15,240 Alle 28 vogels hier. 442 00:36:17,800 --> 00:36:19,840 Pff. ZE LACHT VAN OPLICHTING 443 00:36:31,600 --> 00:36:36,320 Eindelijk redden ze het de hoogste bergkam. 444 00:36:50,440 --> 00:36:54,960 Vanaf nu, het moet gemakkelijk vliegen zijn. 445 00:37:15,880 --> 00:37:19,080 KATHARINA: Wat we proberen te doen, afgezien van het redden van de ibis, 446 00:37:19,080 --> 00:37:21,720 probeert mensen hoop te geven. 447 00:37:24,120 --> 00:37:27,200 Als je één soort terug kunt brengen, 448 00:37:27,200 --> 00:37:29,320 je kunt het ook samen met anderen doen. 449 00:37:42,200 --> 00:37:46,960 Een soort die ooit voor dood werd achtergelaten heeft nu een toekomst. 450 00:37:51,560 --> 00:37:54,160 En ze gaan op weg naar hun veilig winterhuis 451 00:37:54,160 --> 00:37:56,880 in een beschermd natuurgebied. 452 00:38:18,120 --> 00:38:19,720 HOORN piept 453 00:38:19,720 --> 00:38:23,760 Maar zoals we hebben gezien gedurende deze serie, 454 00:38:23,760 --> 00:38:29,160 veel soorten verliezen het wild leefgebieden die ze nodig hebben om te overleven. 455 00:38:32,800 --> 00:38:35,880 Het is de grootste oorzaak van uitsterven. 456 00:38:43,360 --> 00:38:48,920 Nergens is dit duidelijker dan in het Amazone-regenwoud. 457 00:38:52,360 --> 00:38:56,120 Onze Planet Earth-ploegen hebben gefilmd hier vele malen 458 00:38:56,120 --> 00:38:58,720 in de afgelopen twee decennia. 459 00:39:05,160 --> 00:39:06,920 HOUT KRAKEN 460 00:39:06,920 --> 00:39:12,640 En in die tijd, meer dan 16.000 miljoen bomen... 461 00:39:14,680 --> 00:39:16,720 ..zijn geveld. 462 00:39:22,440 --> 00:39:26,840 Om de talloze soorten te beschermen die hier wonen... 463 00:39:26,840 --> 00:39:29,480 ..het bos zelf moet dat wel zijn beschermd.. 464 00:39:31,880 --> 00:39:36,480 En er is een kracht die opkomt om precies dat te doen. 465 00:39:38,840 --> 00:39:40,960 VERTALING: 466 00:40:02,480 --> 00:40:07,240 Alessandra Korap is er één van de leiders van de Munduruku. 467 00:40:09,000 --> 00:40:12,480 Zij zijn de bewakers geweest van dit deel van de Amazone 468 00:40:12,480 --> 00:40:15,040 al duizenden jaren. 469 00:40:52,440 --> 00:40:57,320 Toen ze nog een kind was, dit deel van het Amazonewoud 470 00:40:57,320 --> 00:41:01,120 ongebroken uitgestrekt honderden kilometers lang. 471 00:41:07,840 --> 00:41:10,360 Nu wordt het uitgesneden... 472 00:41:11,560 --> 00:41:14,640 ..voor mijnbouw, voor hout, 473 00:41:14,640 --> 00:41:17,640 maar vooral voor de landbouw. 474 00:41:20,960 --> 00:41:25,400 Dit is de frontlinie de strijd om de Amazone, 475 00:41:25,400 --> 00:41:27,760 en het is een dodelijke. 476 00:41:32,960 --> 00:41:36,480 In het afgelopen decennium meer dan Er zijn 300 mensen vermoord 477 00:41:36,480 --> 00:41:39,720 in Brazilië ter verdediging van het milieu. 478 00:42:07,360 --> 00:42:10,880 De Munduruku, zoals veel inheemse groepen, 479 00:42:10,880 --> 00:42:13,480 leven in geïsoleerde gemeenschappen 480 00:42:13,480 --> 00:42:18,040 kwetsbaar voor aanvallen van mijnwerkers, boeren en houthakkers. 481 00:42:44,920 --> 00:42:49,640 De toekomst van de Amazone is beslist 2.000 mijl verderop. 482 00:42:52,720 --> 00:42:55,520 Hier, in het parlement van Brazilië, 483 00:42:55,520 --> 00:42:59,360 Er wordt over nieuwe wetten gedebatteerd om dit mogelijk te maken de uitbuiting 484 00:42:59,360 --> 00:43:01,800 van hun traditionele stamland. 485 00:43:06,680 --> 00:43:10,280 Maar Alessandra heeft een plan: 486 00:43:10,280 --> 00:43:13,120 om zich te verenigen met andere stammen 487 00:43:13,120 --> 00:43:15,960 en een zo groot protest organiseren 488 00:43:15,960 --> 00:43:18,560 dat het niet genegeerd kan worden. 489 00:44:07,600 --> 00:44:10,920 Het is een reis van drie dagen naar de hoofdstad. 490 00:44:10,920 --> 00:44:13,040 HOORN SCHLAAT 491 00:44:14,440 --> 00:44:17,600 Vrachtwagens denderen heen en weer de velden... 492 00:44:19,480 --> 00:44:23,080 ..land dat vroeger regenwoud was. 493 00:44:24,320 --> 00:44:28,520 Ze vervoeren duizenden tonnen van sojabonen. 494 00:44:31,000 --> 00:44:35,160 Het wordt verzonden vanuit het hart van de Amazone over de hele wereld. 495 00:44:37,040 --> 00:44:39,720 Niet om mensen te voeden... 496 00:44:39,720 --> 00:44:41,800 ..maar om vee te voeren. 497 00:45:05,480 --> 00:45:09,560 Uiteindelijk haalt Alessandra het naar Brazilië. 498 00:45:11,040 --> 00:45:14,760 Het nieuws over het protest heeft zich verspreid over het hele land. 499 00:45:18,480 --> 00:45:22,120 200 groepen hebben zich verenigd in een enorm kamp. 500 00:45:22,120 --> 00:45:23,880 PROTESTOREN ZINGEN 501 00:45:25,880 --> 00:45:29,160 Vanuit het noordoosten van Brazilië - de Xukuru. 502 00:45:30,880 --> 00:45:34,280 Vanaf de zuidelijke rand van de Amazone - de Karaja. 503 00:45:45,640 --> 00:45:50,280 Tien dagen lang protesteren ze hiertegen de voorgestelde wetten. 504 00:46:08,560 --> 00:46:12,160 Alessandra en de ander leiders hebben gecreëerd 505 00:46:12,160 --> 00:46:17,000 het grootste protest van de inheemse bevolking mensen die ooit in Brazilië zijn gehouden. 506 00:46:26,400 --> 00:46:31,440 Later een van de voorgestelde wetten werd ingetrokken. 507 00:46:37,200 --> 00:46:39,960 Een kleine maar belangrijke overwinning 508 00:46:39,960 --> 00:46:43,680 in Alessandra's strijd om De wilde plekken van Brazilië. 509 00:46:52,040 --> 00:46:56,360 De vernietiging van habitats is momenteel de grootste bedreiging 510 00:46:56,360 --> 00:46:59,320 voor het voortbestaan van diersoorten. 511 00:46:59,320 --> 00:47:03,800 Maar er is nog een grotere ramp aan de horizon. 512 00:47:03,800 --> 00:47:06,440 Ons klimaat verandert. 513 00:47:06,440 --> 00:47:10,400 Seizoenen zijn onvoorspelbaar geworden en extremer. 514 00:47:10,400 --> 00:47:13,360 Onze planeet wordt heter. 515 00:47:16,360 --> 00:47:20,040 Wetenschappers voorspellen dat als de mondiale temperatuur 516 00:47:20,040 --> 00:47:22,800 stijgt met ruim twee graden, 517 00:47:22,800 --> 00:47:27,000 het wordt waarschijnlijk het nummer één oorzaak van uitsterven. 518 00:47:29,280 --> 00:47:32,080 Om de klimaatverandering een halt toe te roepen, 519 00:47:32,080 --> 00:47:35,320 Misschien hebben politici dat nodig om ook helden te worden. 520 00:47:36,600 --> 00:47:39,200 REPORTER: Hallo, goedenavond, en een warm welkom in Glasgow 521 00:47:39,200 --> 00:47:42,400 en het begin van het langverwachte klimaattop, COP26. 522 00:47:42,400 --> 00:47:44,920 Wereldleiders, vooraanstaande wetenschappers 523 00:47:44,920 --> 00:47:47,240 en adviseurs staan allemaal klaar voor 12 dagen... 524 00:47:47,240 --> 00:47:49,880 Mohamed Nasheed is een politicus, 525 00:47:49,880 --> 00:47:53,000 de voormalig voorzitter van de Malediven. 526 00:47:53,000 --> 00:47:56,760 MOHAMED: De doktoren zeiden dat ze namen 16 kogellagers 527 00:47:56,760 --> 00:48:00,680 uit alle delen van mijn lichaam. 528 00:48:00,680 --> 00:48:03,480 Ik was twee dagen bewusteloos. 529 00:48:05,400 --> 00:48:10,440 Tijdens zijn politieke carrière heeft hij is gemarteld en gevangengezet 530 00:48:10,440 --> 00:48:14,080 en onlangs overleefd een moordpoging. 531 00:48:15,720 --> 00:48:18,440 Maar gedurende die tijd, 532 00:48:18,440 --> 00:48:22,760 hij heeft ook meedogenloos gevochten tegen klimaatverandering. 533 00:48:24,320 --> 00:48:27,640 ..aangenaam dat ik u kan brengen Mohammed Nasheed. 534 00:48:27,640 --> 00:48:29,560 PUBLIEK JUICHT 535 00:48:29,560 --> 00:48:34,040 In Glasgow, aan de vooravond van de klimaatconferentie COP26, 536 00:48:34,040 --> 00:48:35,920 hij spreekt een bijeenkomst toe. 537 00:48:35,920 --> 00:48:37,520 Bedankt. 538 00:48:37,520 --> 00:48:39,440 Hartelijk dank. 539 00:48:43,600 --> 00:48:46,400 Dus we komen bij COP26 540 00:48:46,400 --> 00:48:49,840 om erachter te komen of wij hebben nog steeds een toekomst. 541 00:48:49,840 --> 00:48:54,360 Als we dat niet kunnen hebben een juridisch bindende overeenkomst 542 00:48:54,360 --> 00:48:58,360 om de mondiale temperatuur niet te laten stijgen 543 00:48:58,360 --> 00:49:00,880 boven 1,5 graden, 544 00:49:00,880 --> 00:49:03,440 mijn land zal verdwenen zijn, 545 00:49:03,440 --> 00:49:06,040 net als alle koraalriffen ter wereld 546 00:49:06,040 --> 00:49:09,680 en de meeste regenwouden. 547 00:49:09,680 --> 00:49:14,000 Is dit allemaal verwoesting? echt de moeite waard, 548 00:49:14,000 --> 00:49:18,640 zodat we verder kunnen om steenkool en fossiele brandstoffen te verbranden 549 00:49:18,640 --> 00:49:21,000 nog een paar jaar? 550 00:49:22,520 --> 00:49:26,560 Ik heb een leven lang doorgebracht 551 00:49:26,560 --> 00:49:28,960 vechten voor mijn land, 552 00:49:28,960 --> 00:49:31,960 en met meer vastberadenheid dan ooit, 553 00:49:31,960 --> 00:49:36,560 omdat ik mijn tijd op aarde ken misschien kortgeknipt worden. 554 00:49:37,680 --> 00:49:40,960 De passie van Mohamed Nasheed voor de natuurlijke wereld 555 00:49:40,960 --> 00:49:45,680 begon de eerste keer dat hij het zag een koraalrif. 556 00:49:56,920 --> 00:50:00,080 MOHAMED: Mijn vroegste herinnering 557 00:50:00,080 --> 00:50:04,320 is met de oceaan en het rif. 558 00:50:04,320 --> 00:50:09,880 Wij waren de eerste generatie om het rif daadwerkelijk te zien. 559 00:50:09,880 --> 00:50:13,360 Er kwamen maskers en veiligheidsbrillen naar de Malediven 560 00:50:13,360 --> 00:50:16,040 eind jaren zestig, begin jaren zeventig. 561 00:50:17,800 --> 00:50:25,040 Zodra we het rif begonnen te zien als levend wezen... 562 00:50:25,040 --> 00:50:28,720 ..we waren gewoon stomverbaasd. 563 00:50:31,360 --> 00:50:36,120 Maar het geliefde koraal van Nasheed is nu het leefgebied 564 00:50:36,120 --> 00:50:39,960 dat is het meest bedreigd door klimaatverandering. 565 00:50:44,280 --> 00:50:49,160 Het kritische omslagpunt is een temperatuurstijging van 1,5 graad. 566 00:50:50,360 --> 00:50:53,440 Buiten dat zullen de meeste riffen sterven, 567 00:50:53,440 --> 00:50:56,440 niets dan puin achterlatend. 568 00:50:59,200 --> 00:51:01,920 Als je aan een groter geheel denkt, 569 00:51:01,920 --> 00:51:06,600 dan je eigen leven is niet zo belangrijk. 570 00:51:08,400 --> 00:51:12,080 Het is wat je gedaan wilt krijgen wat belangrijk is. 571 00:51:15,240 --> 00:51:19,360 Het doel van Nasheed is overtuigen politici om het gebruik ervan te beperken 572 00:51:19,360 --> 00:51:21,800 van steenkool en andere fossiele brandstoffen. 573 00:51:23,600 --> 00:51:27,280 Hij herhaalt dit pleidooi bij elke klimaat conferentie. 574 00:51:27,280 --> 00:51:29,880 Je moet het kunnen mensen overtuigen, 575 00:51:29,880 --> 00:51:32,040 probeer mensen op te leiden. 576 00:51:32,040 --> 00:51:33,840 We zitten in de problemen. 577 00:51:33,840 --> 00:51:38,360 We zullen niet overleven als de planeet wordt verwarmd boven de 1,5 graden. 578 00:51:38,360 --> 00:51:40,560 We moeten nu handelen. 579 00:51:40,560 --> 00:51:44,840 In eerste instantie doen journalisten verslag op enkele opvallende beloften 580 00:51:44,840 --> 00:51:47,000 gemaakt door staatshoofden. 581 00:51:47,000 --> 00:51:49,640 REPORTER: 18 landen hebben dat gedaan zich hebben gecommitteerd 582 00:51:49,640 --> 00:51:52,440 aan een plan om te stoppen met het gebruik van steenkool energiecentrales. 583 00:51:52,440 --> 00:51:54,280 Het is nu een verkiezingskwestie. 584 00:51:54,280 --> 00:51:57,960 Dat is de reden waarom wereldleiders dat hebben gedaan sloot zich aan bij de retoriek. 585 00:51:57,960 --> 00:52:03,680 De volgende fase - beloften omzetten in solide plannen. 586 00:52:03,680 --> 00:52:07,120 En Nasheed is druk aan het werk achter de schermen. 587 00:52:07,120 --> 00:52:10,080 Als ze het er niet mee eens zijn, bellen we hun ministers, hun presidenten 588 00:52:10,080 --> 00:52:11,800 en zet ze online. 589 00:52:11,800 --> 00:52:13,920 Ik denk dat dat is wat wij zijn proberen te doen. 590 00:52:13,920 --> 00:52:15,760 Dus laten we dit doen. 591 00:52:17,360 --> 00:52:18,920 Hoe gaat het met u, premier? 592 00:52:18,920 --> 00:52:20,160 Ja, oké. Ik kan je horen, 593 00:52:20,160 --> 00:52:22,440 maar ik kan de premier horen veel duidelijker. 594 00:52:22,440 --> 00:52:25,800 Alle landen moeten het eens zijn naar de uiteindelijke tekst - 595 00:52:25,800 --> 00:52:28,040 en sommigen niet. 596 00:52:28,040 --> 00:52:31,480 Mensen die verder willen fossiele brandstof, 597 00:52:31,480 --> 00:52:33,880 Ik denk dat het de slechteriken zijn. 598 00:52:33,880 --> 00:52:38,000 En mensen die willen veranderen, Ik denk dat het de goede jongens zijn. 599 00:52:39,320 --> 00:52:41,160 Bedankt. Ontzettend bedankt. 600 00:52:42,760 --> 00:52:46,640 Na 14 dagen sluit deze COP... 601 00:52:46,640 --> 00:52:49,120 ..met enige vooruitgang, 602 00:52:49,120 --> 00:52:52,320 maar ook met grote compromissen. 603 00:52:52,320 --> 00:52:55,040 NIEUWSLEZER: Een overeenkomst werd vanavond eindelijk bereikt 604 00:52:55,040 --> 00:52:57,480 na een sleutelgedeelte over het toekomstige gebruik van steenkool 605 00:52:57,480 --> 00:52:59,440 werd op het laatste moment verwaterd. 606 00:53:01,040 --> 00:53:04,440 Zonder dringende nieuwe verplichtingen, 607 00:53:04,440 --> 00:53:07,920 het doel van 1,5 graden zal gemist worden. 608 00:53:07,920 --> 00:53:09,920 Het is rampzalig. 609 00:53:09,920 --> 00:53:11,440 Het zal... 610 00:53:11,440 --> 00:53:14,240 Als je je dit voorstelt, als je het kunt doorgronden... 611 00:53:16,840 --> 00:53:20,760 ..het koraal zal verbleken 612 00:53:20,760 --> 00:53:22,760 en ze zullen sterven, 613 00:53:22,760 --> 00:53:24,920 en als ze dood zijn, 614 00:53:24,920 --> 00:53:29,400 de vissen en het zeeleven die daar woont... 615 00:53:29,400 --> 00:53:31,600 ..ophouden te bestaan. 616 00:53:42,680 --> 00:53:45,960 Je zou denken dat jouw normale premier 617 00:53:45,960 --> 00:53:47,640 en voorzitter... 618 00:53:49,200 --> 00:53:53,120 ..zou een betere grip hebben dingen begrijpen. 619 00:53:53,120 --> 00:53:57,240 En niet alleen maar doorgaan en doorgaan 620 00:53:57,240 --> 00:53:59,480 over het beschermen van hun manier van leven. 621 00:54:02,240 --> 00:54:06,360 Het is dus frustrerend om te zien politici... 622 00:54:07,600 --> 00:54:10,160 ...die het niet lijkt te begrijpen. 623 00:54:14,560 --> 00:54:16,760 Met het huidige beleid is 624 00:54:16,760 --> 00:54:20,160 99% van de koraalriffen kan weg zijn... 625 00:54:21,840 --> 00:54:24,160 ..in minder dan 30 jaar. 626 00:54:25,440 --> 00:54:28,120 Andere habitats zullen volgen. 627 00:54:32,400 --> 00:54:34,080 Je kunt de hoop niet verliezen. 628 00:54:35,400 --> 00:54:37,280 Je kunt niet opgeven. 629 00:54:38,680 --> 00:54:40,240 Ik zal niet stoppen. 630 00:54:42,160 --> 00:54:45,920 Nasheed gelooft van wel een oplossing. 631 00:54:49,640 --> 00:54:53,640 Hoe meer omgeving er wordt een verkiezingsprobleem, 632 00:54:53,640 --> 00:54:57,160 er zal meer actie zijn op klimaat. 633 00:54:58,640 --> 00:55:03,080 Elke keer dat u stemt, bij elke verkiezing, 634 00:55:03,080 --> 00:55:05,320 vink de planeet aan. 635 00:55:18,560 --> 00:55:22,520 De uitdaging om soorten te redden kan niet aan enkelen worden overgelaten 636 00:55:22,520 --> 00:55:27,000 heldhaftige individuen aan het werk tegen alle verwachtingen in. 637 00:55:27,000 --> 00:55:29,640 Het zijn degenen in posities van grote macht 638 00:55:29,640 --> 00:55:32,240 wie kan maken het meeste verschil. 639 00:55:32,240 --> 00:55:38,120 Dus uiteindelijk zijn zij het die moeten de meeste verantwoordelijkheid op zich nemen. 640 00:55:38,120 --> 00:55:43,440 Misschien wel een van onze rollen om ze ter verantwoording te roepen. 641 00:55:43,440 --> 00:55:47,120 De tijd dringt voor veel soorten, 642 00:55:47,120 --> 00:55:51,240 maar ik geloof echt dat als de Er worden nu de juiste beslissingen genomen, 643 00:55:51,240 --> 00:55:53,680 op dit kritieke moment, 644 00:55:53,680 --> 00:55:57,200 er kan nog steeds een mooie toekomst zijn voor al het leven 645 00:55:57,200 --> 00:56:00,280 op onze prachtige planeet Aarde. 646 00:57:10,040 --> 00:57:13,960 Habitat Explorer brengt dieren en hun leefgebieden voor het leven. 647 00:57:13,960 --> 00:57:17,720 Ontdek deze gratis interactieve, en origami-dieren maken. 648 00:57:17,720 --> 00:57:21,720 Ga naar bbc.co.uk/planetearth3 649 00:57:21,720 --> 00:57:24,240 en volg de links naar de Open Universiteit. 650 00:57:24,240 --> 00:57:26,440 Of bestel een gratis gedrukte versie, 651 00:57:26,440 --> 00:57:29,920 Bezoek de website of bel met cijfers op het scherm.